ወደ ኋላ መለስ ብሎ ማየት

የቻይና የውስጥ ሚስዮን እስከ ተመሠረተበት ድረስ ስላሉት ዓመታት ሃድሰን ቴለር ራሱ የጻፈው ዘገባ ነው — ስለ መለወጡና ስለ ጥሪው፣ ወደ ቻይና ስላደረገው ረጅም የባሕር ጉዞ፣ እንዲሁም ሥራው ቅርጽ ስለ ያዘባቸው የጸሎት መልሶችና ከባድ የእግዚአብሔር መግቦቶች። በሕይወቱ መገባደጃ አካባቢ የተጻፈ ሲሆን፣ እግዚአብሔር የቻይናን የውስጥ ክፍል በወንጌል ወደሚደርስ ሚስዮን የመራበትን መንገድ ወደ ኋላ መለስ ብሎ ይመለከታል።

ጄምስ ሃድሰን ቴለር በአሥራ ዘጠነኛው ክፍለ ዘመን የኖረ እንግሊዛዊ ሚስዮናዊና የቻይና የውስጥ ሚስዮን መሥራች ነበር፤ በዘመኑ ከነበሩት ሚስዮናውያን ሁሉ እጅግ ተጽዕኖ ካሳደሩት አንዱ ነው። ወንጌል ያልደረሰበትን የቻይና የውስጥ ክፍል ለመድረስ ሕይወቱን ሰጠ፤ የቻይናን አለባበስና ልማድ ተቀበለ፤ ለሚያስፈልገውም ሁሉ በእግዚአብሔር ታመነ። ይህ መጽሐፍ የዚያን ታሪክ የመጀመሪያ ክፍል በራሱ ቃላት ይተርካል።

ቴለር እዚህ ከሚተርካቸው ዓመታት ወጣ — ወንጌል ላልደረሳቸው የቻይና የውስጥ ክፍል ሚሊዮኖች እያደገ ከሄደው ሸክሙ፣ እግዚአብሔር ስለሚያቀርበው ስንቅ ካገኘው ልምድ፣ እንዲሁም ሚስዮን በእምነትና በጸሎት ብቻ ሊመሠረት ይችላል ከሚለው ጽኑ እምነቱ። «ወደ ኋላ መለስ ብሎ ማየት» ወደ ሚስዮኑ መጀመር ያደረሱትን ዝግጅትና የጸሎት መልሶች ይከታተላል፤ ሚስዮኑንም በእግዚአብሔር መታመንን የተማረ ሕይወት ፍሬ አድርጎ ያሳያል።

እግዚአብሔር ለተጨባጭ ፍላጎቶች ሊታመን እንደሚችል፣ በመታዘዝ የተጀመረ ሥራም የሚያስፈልገው እንደሚሰጠው ያስተምራል። ቴለር የተለዩ የጸሎት መልሶችንም ከባድ መግቦቶችንም ይተርካል፤ ለአመራር፣ ለገንዘብና ለብርታት በእግዚአብሔር መደገፍን ብዙ ጊዜ በፈተና ውስጥ እንዴት እንደ ተማረ ያሳያል። መጽሐፉ በእውነቱ እግዚአብሔር ለሚታመኑበትና ለሚታዘዙት እንደሚያቀርብ የሚገልጽ ምስክርነት ነው።

የቻይናን ሕዝብ በራሳቸው መንገድ ለመድረስና ወንጌልን የሚያግዱ አላስፈላጊ መሰናክሎችን ለማስወገድ ስለ ፈለገ ነው — ይህም በዘመኑ አከራካሪ ውሳኔ ነበር። ቴለር ሚስዮናዊው የባዕድ አገር አኗኗርን ከመጫን ይልቅ ከሚያገለግላቸው ሰዎች ጋር አንድ መሆን እንዳለበት ያምን ነበር፤ በታሪኩ ውስጥ የሚተረከው ይህ ጽኑ እምነትም የቻይና የውስጥ ሚስዮን መለያ ምልክት ሆነ።

እንደ «አንድነትና ኅብረት» እና «መለየትና አገልግሎት» ላሉት መጻሕፍት የትረካ አጋር ነው። እነዚያ እርሱን ያጸኑትን የኅብረትና ራስን ለእግዚአብሔር የመቀደስ ውስጣዊ ሕይወት ይገልጣሉ፤ «ወደ ኋላ መለስ ብሎ ማየት» ደግሞ እግዚአብሔር ወደ ሚስዮን አገልግሎት እንዴት እንደ መራው ውጫዊውን ታሪክ ይተርካል። በአንድነትም ለእግዚአብሔር ፈጽሞ የተሰጠን ሕይወት የግል መሰጠትና የአደባባይ ጎዳና ያሳያሉ።

ስለ ሚስዮን ሥራ፣ ስለ ቻይና የውስጥ ሚስዮን ታሪክ፣ ወይም ስለ እምነትና ስለ ጸሎት ሕይወት ለማወቅ የሚሻ ሁሉ። የቴለር ዘገባ ብዙ ትውልዶች ሚስዮናውያንንና ተራ አማኞችን በእግዚአብሔር ይበልጥ በድፍረት እንዲታመኑ አነሣሥቷል፤ አንድ ሰው ደረጃ በደረጃ ለእግዚአብሔር ወደሚሠራ ታላቅ ሥራ እንዴት እንደ ተመራ የሚያሳይ ልብ የሚነካና አስተማሪ መዝገብ ሆኖ ይኖራል።

ከመጀመሪያው ይጀምር — ከቴለር መለወጥና ከመጀመሪያው ጥሪው — ከዚያም በባሕር ጉዞውና በሥራው መመሥረት በኩል ይቀጥል። በቅደም ተከተል እንዲነበብ የተጻፈ፣ ያልተቋረጠ፣ በአንደኛ መደብ የተተረከ ትዝታ ነው፤ በዚህም አንባቢው ቴለር ራሱ በሕይወቱ መገባደጃ ላይ ወደ ኋላ መለስ ብሎ እንዳየው የእግዚአብሔርን አመራር ጎዳና ይከተላል።