ወደ ቻይና የተደረገው የባሕር ጉዞ

ከዚህ በኋላ ብዙም ሳይቆይ ለረጅም ጊዜ በናፍቆት ስጠባበቀው የነበረው ጊዜ ደረሰ — እንግሊዝን ለቅቄ ወደ ቻይና የምሄድበት ጊዜ። በአረማውያን ቻይናውያን መካከል ለእግዚአብሔር ቃል አገልግሎት በብዙ ጸሎት ከተለየሁ በኋላ ከለንደን ወደ ሊቨርፑል ሄድሁ፤ በሴፕቴምበር 19 ቀን 1853 ደግሞ፣ በእርሱ ድጋፍ ወደ ቻይና የምሄድበት የቻይና ወንጌል ስርጭት ማኅበር ኮሚቴ ባዘጋጀልኝ ዳምፍሪስ በተባለች መርከብ የኋላ ክፍል ውስጥ ትንሽ የአምልኮ ጊዜ ተደረገ።

የተወደደችው፣ አሁን በክብር ያረፈችው እናቴ ከሊቨርፑል ልትሸኘኝ መጥታ ነበር። ያን ቀን ፈጽሞ አልረሳውም፤ ለስድስት ረጅም ወራት ያህል መኖሪያዬ ወደምትሆነው ወደ ትንሿ የመርከብ ክፍል ከእኔ ጋር እንዴት እንደ ገባችም አልረሳም። በእናት አፍቃሪ እጅ ትንሿን አልጋ አስተካከለች። ከጎኔ ተቀመጠች፤ ከረጅሙ መለያየት በፊት አብረን የምንዘምረውን የመጨረሻውን መዝሙር ከእኔ ጋር ዘመረች። ተንበረከክን፤ እርሷም ጸለየች — ወደ ቻይና ከመነሣቴ በፊት የምሰማው የመጨረሻው የእናት ጸሎት ነበር። ከዚያም መለያየት እንዳለብን ማስታወቂያ ተሰጠ፤ በምድር ላይ ዳግመኛ እንገናኛለን ብለን ሳንጠብቅ ተሰነባበትን።

ስለ እኔ ስትል ስሜቷን በተቻላት መጠን ገታች። ተለያየን፤ እርሷም ባርካኝ ወደ የብስ ወረደች፤ እኔ በመርከቡ ወለል ላይ ብቻዬን ቆምሁ፤ እርሷም መርከቢቱ ወደ ወደቡ በሮች ስታመራ ተከትላት ሄደች። በበሮቹ አልፈን መለያየቱ በእውነት በጀመረ ጊዜ፣ ከዚያች እናት ልብ የተጨመቀውን የጭንቀት ጩኸት ፈጽሞ አልረሳውም። እንደ ቢላ ወጋኝ። እግዚአብሔር ዓለሙን እንዲሁ ወዶአልና የሚለው ምን ማለት እንደ ሆነ እስከዚያች ጊዜ ድረስ ይህን ያህል ሙሉ በሙሉ አላወቅሁም ነበር። ውዲቱ እናቴም በዚያች ሰዓት ለሚጠፉት ሰዎች ስላለው የእግዚአብሔር ፍቅር ከዚያ በፊት በሕይወቷ ሁሉ ከተማረችው የበለጠ እንደ ተማረች ፍጹም እርግጠኛ ነኝ።

ወይ፣ እግዚአብሔር ልጆቹ የተወደደው፣ አንድያ ልጁ ስለ ሞተለት ስለዚያ ሰፊ ዓለም ፍላጎት ግድ የለሽ ሆነው ሲያያቸው ልቡን ምንኛ ያሳዝነው ይሆን!

ልጄ ሆይ፥ ስሚ፥ እዪ፥ ጆሮሽንም አዘንብዪ፤
ወገንሽንና የአባትሽን ቤት እርሺ፤
ንጉሡም ውበትሽን ይወድዳል፤
እርሱ ጌታሽ ነውና፥ ስገጂለት።

እግዚአብሔር ይመስገን፤ እርሱን ለሚከተሉት፣ ራሳቸውንም ባዶ አድርገው ለታላቁ ተልእኮው በመታዘዝ ሁሉን ለሚተዉት የሚሰጠውን እጅግ የበዛ ደስታና የምሕረቱን አስደናቂ መገለጦች የሚያገኙት ሰዎች ቍጥር እየበዛ ነው።

ዳምፍሪስ ወደ ቻይና የተነሣችው በሴፕቴምበር 19 ቀን 1853 ነበር፤ እኔም ሻንጋይ የደረስሁት በሚቀጥለው ዓመት በጸደይ ወራት፣ በማርች 1 ቀን ነበር።

ጉዟችን በአስቸጋሪ ሁኔታ ተጀመረ፤ ብዙዎች ግን ዘወትር በጸሎት እንደሚያስቡን ቃል ገብተውልን ነበር። ይህም ትንሽ መጽናናት አልነበረም፤ ከመርሲ ወንዝ ገና እንደ ወጣን የቀንና የሌሊት እኩልነት ወቅት ብርቱ ዐውሎ ነፋስ ያዘን፤ ለአሥራ ሁለት ቀናትም ወደ ሰፊው ባሕር መውጣት ሳንችል በአየርላንድ ባሕር ውስጥ ወዲያና ወዲህ እንታገል ነበር። ዐውሎው ያለማቋረጥ እየበረታ ሄደ፤ አንድ ሳምንት ያህል ከቆየ በኋላ ለጊዜው መርከቢቱን አቁመን ጠበቅን፤ ነገር ግን ነፋሱ ወደሚገፋን ዳርቻ እየተንሳፈፍን ስለ ሄድን እንደገና ሸራ ዘርግተን ነፋሱን ተቃውመን ለመሄድ ጣርን። ይሁን እንጂ የካፒቴኑና የመርከበኞቹ ብርቱ ጥረት ሁሉ ከንቱ ሆነ፤ እሑድ ሌሊት፣ በሴፕቴምበር 25 ቀን፣ ወደ ካርናርቨን የባሕር ወሽመጥ እየተገፋን ነበር፤ እያንዳንዱ መታጠፊያችን እያጠረ ሄዶ በመጨረሻ ከቋጥኞቹ የድንጋይ ውርወራ ያህል ብቻ ቀረን። በዚህ ጊዜ ገደማ፣ ለመዞር እንቢ ያለችው መርከብ ወደ ሌላው አቅጣጫ እንድትዞር ስትደረግ፣ ክርስቲያኑ ካፒቴን፦ «ከእንግዲህ ግማሽ ሰዓት እንኳ በሕይወት አንቆይም፤ በቻይና ለጌታ እንድትሠራ የተቀበልኸው ጥሪስ ምን ሆነ?» አለኝ። ከዚያ በፊት ብዙ የውስጥ ትግል አልፌ ነበር፤ ያ ግን አልፎ ነበር፤ በምንም ዋጋ በሌላ ሁኔታ ውስጥ መሆን እንደማልፈልግ፣ ቻይና እደርሳለሁ ብዬ አጥብቄ እንደምጠብቅ፣ ባይሆን ግን ጌታ ትእዛዙን ለመታዘዝ ስጥር መገኘቴ መልካም ነው እንደሚል ሊሰማኝና ልነግረው መቻሌ ታላቅ ደስታ ነበር።

መርከቢቱ አቅጣጫዋን ከቀየረች ከጥቂት ደቂቃዎች በኋላ ካፒቴኑ ወደ ኮምፓሱ ሄዶ፦ «ነፋሱ በሁለት ነጥብ ተለውጦልናል፤ ከወሽመጡ ታግለን መውጣት እንችላለን» አለኝ። እንደዚያም አደረግን። የመርከቢቱ የፊት ምሰሶ ተሰንጥቆ መርከቢቱም ክፉኛ ተናግታ ነበር፤ በጥቂት ቀናት ውስጥ ግን ወደ ሰፊው ባሕር ወጣን፤ አስፈላጊዎቹም ጥገናዎች በመርከቡ ላይ እጅግ በሚገባ ስለ ተሠሩ ወደ ቻይና ያደረግነው ጉዞ በጊዜው በአጥጋቢ ሁኔታ ተፈጸመ።

በዚያች ሌሊት አንድ ነገር እጅግ አስጨንቆኝ ነበር። እጅግ ጀማሪ አማኝ ነበርሁ፤ እግዚአብሔርን በዘዴዎች ውስጥና በዘዴዎች አማካይነት ለማየት የሚያስችል በቂ እምነት አልነበረኝም። የተወደደችውንና የተከበረችውን እናቴን ልባዊ ምኞት መፈጸምና ስለ እርሷ ስል የዋና ቀበቶ መግዛት ግዴታዬ እንደ ሆነ ተሰምቶኝ ነበር። በነፍሴ ግን ይህ የዋና ቀበቶ በእጄ እያለ በእግዚአብሔር በቀላሉ መታመን እንደማልችል ሆኖ ተሰማኝ፤ በዚያችም ሌሊት የመዳን ተስፋ ሁሉ ከጠፋ በኋላ ለሌላ ሰው እስክሰጠው ድረስ ልቤ ዕረፍት አላገኘም። ከዚያ ፍጹም ሰላም አገኘሁ፤ የሚገርመውም፣ ምንም ዓይነት ተቃርኖ ወይም የሕሊና ማመንታት ሳይታሰበኝ፣ ቋጥኙን በምንመታበት ጊዜ ሊንሳፈፉ የሚችሉ ብዙ ቀላል ዕቃዎችን አንድ ላይ አሰባሰብሁ። ከዚያ ጊዜ ጀምሮ የሠራሁትን ስሕተት በግልጽ አይቻለሁ — ይህ ስሕተት በዚህ ዘመን እጅግ የተለመደ ነው፤ ስለ እምነት ፈውስ የሚሰጥ የተሳሳተ ትምህርት ብዙ ጉዳት እያደረሰ፣ አንዳንዶችን ስለ እግዚአብሔር ዓላማዎች እያሳሳተ፣ የሌሎችን እምነት እያናወጠ፣ የብዙዎችንም አእምሮ እያስጨነቀ ነው። ዘዴዎችን መጠቀም በእግዚአብሔር ላይ ያለንን እምነት ሊያሳንሰው አይገባም፤ በእግዚአብሔር ላይ ያለን እምነትም የገዛ ዓላማዎቹን ለመፈጸም የሰጠንን ማንኛውንም ዘዴ ከመጠቀም ሊከለክለን አይገባም።

ከዚህ በኋላ ለዓመታት ሁልጊዜ የዋና ቀበቶ ይዤ እሄድ ነበር፤ ስለ እርሱም ምንም አልተቸገርሁም፤ ዐውሎው ካለፈ በኋላ ጉዳዩ መጻሕፍትን በጸሎት በማጥናት ለእኔ ተወስኖልኛልና። እግዚአብሔር ያን ጊዜ ስሕተቴን እንዳይ አደረገኝ፤ ይህንም ያደረገው ምናልባት አሁን ዘወትር በሚነሡ ተመሳሳይ ጥያቄዎች ከሚመጣ ብዙ ችግር ሊያድነኝ ነበር። ማንኛውንም የሕክምና ወይም የቀዶ ጥገና ጉዳይ በኀላፊነት በያዝሁ ጊዜ፣ ተገቢ ዘዴዎችን ስጠቀም የእግዚአብሔርን መመሪያና በረከት መለመንን ቸል ለማለት፣ ወይም ስለ ተመለሰ ጸሎትና ስለ ተመለሰ ጤና እርሱን ማመስገንን ለመተው ፈጽሞ አስቤ አላውቅም። ለእኔ ግን እርሱ ራሱ በእጃችን ያስቀመጣቸውን ዘዴዎች መጠቀምን ቸል ማለት፣ የዕለት ምግብን መብላት ቸል ብሎ ሕይወትና ጤና በጸሎት ብቻ ሊጠበቁ ይችላሉ ብሎ እንደ ማሰብ ያህል ትምክህትና ስሕተት ሆኖ ይታየኛል።

የባሕር ጉዞው እጅግ አሰልቺ ነበር። በምድር ወገብ አካባቢ ነፋስ ጠፍቶ ብዙ ጊዜ አጣን፤ በመጨረሻ ወደ ምሥራቃዊ ደሴቶች በደረስን ጊዜም በዚያው ምክንያት እንደገና ተዘገየን። ብዙውን ጊዜ ፀሐይ ከጠለቀች ብዙም ሳይቆይ ነፋስ ይነሣና እስከ ንጋት ገደማ ይቆይ ነበር። በሚገባ ተጠቀምንበት፤ በቀን ግን ሸራዎቻችን እየተርገበገቡ ቆመን እንውል ነበር፤ ብዙ ጊዜም ወደ ኋላ እየተንሳፈፍን በሌሊት ያገኘነውን ርቀት ብዙውን እናጣ ነበር።

ይህ በተለይ በአንድ ወቅት ሆነ፤ ያን ጊዜ ወደ ኒው ጊኒ ሰሜናዊ ክፍል በአደገኛ ሁኔታ ቀርበን ነበር። ቅዳሜ ሌሊት ከየብሱ ሠላሳ ማይል ያህል ርቀት ላይ አድርሶን ነበር፤ ነገር ግን በመርከቡ ወለል ላይ በተደረገው የእሑድ ጠዋት የአምልኮ ጊዜ ካፒቴኑ እንደ ተጨነቀና ደጋግሞ ወደ መርከቢቱ ጎን እንደሚሄድ ከማስተዋል አልቻልሁም። አምልኮው ካበቃ በኋላ ምክንያቱን ከእርሱ ተረዳሁ — በሰዓት አራት ኖት የሚፈስስ የባሕር ሞገድ ወደ አንዳንድ የተሰወሩ የባሕር ውስጥ ዓለቶች በፍጥነት እየወሰደን ነበር፤ አሁንም እጅግ ስለ ቀረብን ከሰዓት በኋላውን በደኅና እናልፋለን ማለት የማይመስል ነበር። ከምሳ በኋላ ትልቋ ጀልባ ወደ ውኃ ወረደች፤ መርከበኞቹም ሁሉ የመርከቢቱን ፊት ከዳርቻው ለማዞር ጣሩ፤ ነገር ግን አልተሳካም። ይበልጥ እየቀረብን ስንሄድ የአገሩ ሰዎች በአሸዋው ላይ ወዲያ ወዲህ ሲሯሯጡና በየቦታው እሳት ሲያነዱ በግልጽ እናይ ነበር። የካፒቴኑ የማጣቀሻ መጽሐፍ እነዚህ ሰዎች ሰው በሎች እንደ ሆኑ ነገረው፤ ስለዚህ ሁኔታችን ቀላል የማይባል ያህል አስደንጋጭ ነበር።

ለተወሰነ ጊዜ በመርከቡ ወለል ላይ በዝምታ አብረን ከቆምን በኋላ ካፒቴኑ፦ «እንግዲህ ማድረግ የሚቻለውን ሁሉ አድርገናል፤ አሁን የቀረን ውጤቱን መጠበቅ ብቻ ነው» አለኝ። አንድ ሐሳብ ወደ አእምሮዬ መጣና፦ «የለም፤ ገና ያላደረግነው አንድ ነገር አለ» ብዬ መለስሁ። እርሱም፦ «ምንድር ነው?» ብሎ ጠየቀ። እኔም፦ «በመርከቡ ላይ ካለነው አራታችን ክርስቲያኖች ነን» ብዬ መለስሁ (ስዊድናዊው አናጺና ጥቁር ቆዳ ያለው አስተናጋጃችን፣ ከካፒቴኑና ከእኔ ጋር)፤ «እያንዳንዳችን ወደ ክፍላችን እንግባና በተስማማ ጸሎት ጌታ ወዲያውኑ ነፋስ እንዲሰጠን እንለምነው። በፀሐይ መጥለቂያ እንደሚልከው ሁሉ አሁንም በዚያው ቀላልነት ሊልከው ይችላል።»

ካፒቴኑ በዚህ ሐሳብ ተስማማ። እኔ ሄጄ ሁለቱን ሰዎች አነጋገርኋቸው፤ ከአናጺው ጋር ከጸለይሁ በኋላ አራታችንም እግዚአብሔርን ለመጠበቅ ወደ ክፍሎቻችን ገባን። መልካም ነገር ግን እጅግ አጭር የጸሎት ጊዜ አሳለፍሁ፤ ከዚያም ልመናችን እንደ ተሰጠ እጅግ ስለ ረካሁ መለመኔን መቀጠል አልቻልሁም፤ ብዙም ሳይቆይ እንደገና ወደ ወለሉ ወጣሁ። ተረኛ የነበረው እግዚአብሔርን የማይፈራው ምክትል አዛዥ ነበር። ወደ እርሱ ሄጄ ሸራው ከመርከቡ ገመዶች ጋር እየተጋጨ በከንቱ መርገብገቡን ለመቀነስ ወደ ላይ ተሰብስበው የነበሩትን የዋናውን ሸራ ጫፎች እንዲያወርድ ጠየቅሁት። እርሱም፦ «ይህ ምን ይጠቅማል?» ብሎ መለሰ። ከእግዚአብሔር ነፋስ እንደ ለመንን፣ ነፋሱም ወዲያውኑ እንደሚመጣ፣ እስከዚያች ሰዓትም ወደ ዓለቱ እጅግ ስለ ቀረብን አንዲት ደቂቃ እንኳ ማባከን እንደሌለብን ነገርሁት። እርሱም በአለማመንና በንቀት ተመልክቶኝ፣ ስለ ነፋስ ከመስማት ይልቅ ነፋሱን ቢያይ እንደሚመርጥ እየማለ ተናገረ! እርሱ ሲናገር ግን ዓይኑን ተመለከትሁ፤ ዓይኑንም ተከትዬ ወደ ሮያሉ (ከሁሉ በላይ ወዳለው ሸራ) ቀና ብዬ አየሁ፤ በዚያም በእርግጥ የሸራው ጠርዝ በሚመጣው ነፋስ መንቀጥቀጥ ጀምሮ ነበር። «ነፋሱ እየመጣ መሆኑን አታይምን? ሮያሉን ተመልከት!» ብዬ ጮኽሁ። «የለም፣ ይህ ሽውታ ብቻ ነው» ብሎ መለሰ (ቀላል የነፋስ እስትንፋስ ማለት ነው)። «ሽውታም ይሁን አይሁን፣» አልሁ በብርቱ ድምፅ፣ «እባክህ ዋናውን ሸራ አውርድና ጥቅሙን እናግኝ!»

ይህንም ለማድረግ አልዘገየም። በሚቀጥለው ደቂቃ በመርከቡ ወለል ላይ የመርከበኞቹ ከባድ የእግር ኮቴ ካፒቴኑን ምን እንደ ተፈጠረ ለማየት ከክፍሉ አወጣው፤ ነፋሱም በእርግጥ እንደ መጣ አየ። በጥቂት ደቂቃዎች ውስጥ በሰዓት ከስድስት እስከ ሰባት ኖት በሚደርስ ፍጥነት ውኃውን እየሰነጠቅን እንሄድ ነበር፤ በባሕሩ ዳርቻ ያየናቸው ብዙ ራቁታቸውን ያሉ አረመኔዎችም በዚያች ሌሊት የመርከብ ስብርባሪ አላገኙም። ብዙም ሳይቆይ ከአደጋው ወጣን፤ ነፋሱም አንዳንድ ጊዜ ያልተረጋጋ ቢሆንም የፔሉ ደሴቶችን እስክናልፍ ድረስ ፈጽሞ አላጣነውም።

እግዚአብሔርም በዚህ ሁኔታ፣ በቻይና ጠረፍ ላይ ከማረፌ በፊት፣ ማንኛውንም ዓይነት ችግር በጸሎት ወደ እርሱ እንዳመጣና፣ የጌታ ኢየሱስን ስም እንደሚያከብር እንድጠብቅ፣ እያንዳንዱ አስቸጋሪ ጊዜ የሚያስፈልገውንም ርዳታ እንደሚሰጥ እንድተማመን አበረታታኝ።