ስለ ክህነት

ዮሐንስ አፈወርቅ ስለ እረኝነት አገልግሎት የጻፈው ጥንታዊ ድርሳን ነው — አገልግሎቱ በእውነት ምን እንደሚጠይቅና ጥሪው ለምን እጅግ ከባድ እንደ ሆነ ይመረምራል። በእርሱና በቅርብ ወዳጁ መካከል እንደ ተደረገ ውይይት ሆኖ የተጻፈው መጽሐፉ የእረኛውን ሥራ ክብር፣ አደጋዎችና እጅግ ታላቅ ኃላፊነት ይዳስሳል፤ ስለ ክርስቲያናዊ አገልግሎት ከተጻፉት መጻሕፍት ሁሉ ከታላላቆቹ አንዱ ሆኖ ለዐሥራ ስድስት ክፍለ ዘመናት ተከብሮ ኖሯል።

ዮሐንስ አፈወርቅ በአራተኛውና በአምስተኛው ክፍለ ዘመን የኖረ ሰባኪና ኤጲስ ቆጶስ፣ የቁስጥንጥንያ ሊቀ ጳጳስ ነበር፤ አንደበተ ርቱዕነቱ «ክሪሶስቶም» የሚለውን ስም አስገኘለት፤ ትርጉሙም «የወርቅ አፍ» ነው — አፈወርቅ የሚለውም ስም በዚሁ ትርጉም ነው። ከጥንቷ ቤተ ክርስቲያን ታላላቅ ሰባኪዎች አንዱ የሆነው ይህ ሰው ይህን ሥራ የጻፈው በአገልግሎቱ መጀመሪያ ላይ ነው፤ መጽሐፉም ለአገልግሎት ያለውን ከፍ ያለ ግምትና ሸክሙን ለመሸከም የነበረውን የራሱን ማመንታት ያንጸባርቃል።

ዮሐንስ አፈወርቅ የጻፈው ከአንድ ያልተለመደ ክስተት በኋላ ራሱን ለመከላከል ነው፦ እርሱና ወዳጁ ባስልዮስ ሹመትን አብረው ለመቀበል ተስማምተው ነበር፤ ዮሐንስ ግን ራሱን የማይገባው አድርጎ በመቍጠር ወዳጁ እንዲሾም እየፈቀደ እርሱ ራሱ በስውር አመለጠ። በሁለቱ መካከል እንደ ተደረገ ውይይት ሆኖ የተጻፈው ይህ ድርሳን ማብራሪያውና መከላከያው ነው — ከዚያም ስለ እረኝነት አገልግሎት ታላቅነትና አደጋ ወደ ጥልቅ ማሰላሰል ያድጋል።

ስለ አገልግሎቱ ክብደትና ስለ ራሱ አለመገባት ከነበረው ጥልቅ ስሜት የተነሣ ነው። አገልግሎቱን ንቆ ሳይሆን እጅግ አክብሮት፣ እረኛም በእጁ አደራ ስለ ተሰጡት ነፍሳት የሚሰጠውን ሒሳብ ፈርቶ ነው የሸሸው። መጽሐፉ ይህን ማመንታት ዋና ጭብጡ ያደርገዋል፦ የጥሪው ታላቅነት ራሱ ማንም ሰው በቀላሉ ለመቀበል ሲያስብ እንዲንቀጠቀጥ ሊያደርገው ይገባል።

እጅግ የላቀ ክብርና አደጋ ያለው ሥራ እንደ ሆነ ያስተምራል — የነፍሳት እንክብካቤ ነው፤ እረኛውም ስለ እርሱ ለእግዚአብሔር መልስ ይሰጣል። ዮሐንስ አፈወርቅ አገልግሎቱ የሚጠይቃቸውን ባሕርያት ይመረምራል፦ በማስተማር ብልሃት፣ የሕይወት ንጽሕና፣ ጥበብ፣ ድፍረት፣ ከሁሉም በላይ ደግሞ ፍቅር፤ ከአገልግሎቱ ጋር ስለሚመጡት ፈተናዎችና ሸክሞችም ምንም አይሸሽግም። አገልግሎት በእውነት የሚጠይቀውን ጠልቆ የሚመረምር ጥናት ነው።

በተለይ ለእረኞችና አገልግሎትን ለሚያስቡ ነው፤ ለእነርሱም እስከ ዛሬ የግድ ሊነበብ የሚገባው ነው — ነገር ግን እያንዳንዱ ክርስቲያን የእረኝነትን ጥሪ ክብደት እንዲረዳና ለሚሸከሙትም እንዲጸልይ ይረዳዋል። ስለ ኃላፊነት፣ ስለ ትሕትናና ስለ ነፍሳት እንክብካቤ የሚያቀርበው ማሰላሰል ከቀሳውስት አልፎ በቤተ ክርስቲያን ውስጥ ሌሎችን ለሚመራ ወይም ለሚያገለግል ሁሉ ይናገራል።

ስለ ክርስቲያናዊ አገልግሎት ዘላቂ የሆነን ነገር — ክብሩን፣ አደጋዎቹንና ዋጋውን — ተወዳዳሪ በሌለው አንደበተ ርቱዕነትና ሐቀኝነት ስለሚጨብጥ ነው። የዐሥራ ስድስት ክፍለ ዘመናት እረኞች የራሳቸው ጥሪ በእርሱ ሲመረመርና ሲጠራ አግኝተዋል፤ በዚህ ጉዳይ ከተጻፉት እጅግ ምርጥ ሥራዎች ጋር ይቆማል፤ ለጥንቱ አገልጋይ እንደ ነበረው ለዘመናዊውም አገልጋይ ጠቃሚ ነው።

ከመጀመሪያው ይጀምር — ሙሉውን የሚያዋቅረውና አንባቢውን የሚስበው የዮሐንስ አፈወርቅና የወዳጁ ታሪክ ነው። ውይይቱ ከዚያ በተፈጥሮ ስለ አገልግሎት ወደሚያቀርባቸው ታላላቅ ማሰላሰሎች ይከፈታል፤ ስለዚህ መጽሐፉ በቅደም ተከተል ሲነበብ ይክሳል — የግል ክስተቱ መጽሐፉ ወደሚሆነው ስለ እረኝነት አገልግሎት ጥልቅ ማሰላሰል ይመራል።