Ekitabo

Ku Kufuuka Omuntu

Kyavvuunulwa Archibald Robertson

Athanasius of Alexandria · 296–373

57 essuula · essaawa 1 eddakiika 44 ez’okusoma · Kizibu · Era mu nnimi 9

Tandika okusoma Ennyanjula · 2 eddakiika

Soma ku bwereere · Tewetaaga akawunti

Noonya

Ku kitabo kino

Ekiwandiiko ekimpi ku kibuuzo kimu: lwaki Katonda yafuuka omuntu? Athanasius takiddamu ng’ekikokko kya kugonjoola, wabula ng’okununula. Omuntu yatondebwa mu kifaananyi kya Katonda era yali agenda aseeyeeyera okudda mu butabaawo mwe yava; tewali n’omu yali ayinza okuzzaawo ekifaananyi ekyo okuggyako Kigambo eyakikola, era teyandisobodde kukizzaawo ng’ali bweru. Kale n’atwala omubiri — era ekiwandiiko kigoberera ensonga eyo okuyita mu musaalaba, okuzuukira, n’ekintu ekyewuunyisa nti Abakristaayo aba bulijjo ab’omu mulembe gwe baali balekedde awo okutya okufa.

Ddi lwe kyawandiikibwa tekinnakakasibwa. Abayivu bakiteeka wonna okuva awo nga mu 318 okutuuka mu myaka gya 330, era obuzibu obwo bwennyini bulina kye bulaga: ekitabo tekyogera ku Arius n’akatono. Oluyombo olwamalawo obulamu bwa Athanasius obwasigalawo — okugobebwa mu nsi emirundi etaano, emyaka amakumi n’amakumi egy’okukubaganya ebirowoozo obanga Omwana wa butonde bumu ne Kitaffe — terulina kabonero kalulaga ku mpapula zino. Ekiriwo mu kifo ky’ekyo y’ensonga ey’okunyweza, eyawozebwa olutalo nga terunnatandika oba nga teyeetabamu, oboolyawo kye kyagiwangaaza okusinga olutalo.

Gwe mulyango ogusinga obulungi okuyingira mu kkanisa ey’edda eri omusomi atannaggulawo kitabo kya Kitaffe w’ekkanisa n’omu: kimpi, tekiyanguyiriza, era kyawandiikibwa mu Luyonaani oluvvuunulwa mu ngeri ennyangu. Ennyanjula ya C. S. Lewis ku kufulumya okw’Olungereza okwa 1944 — ekiwandiiko ekiwoza nti ebitabo eby’edda byangu, so si bizibu, okusinga ebipya — yawandiikirwa kino, era yasindika emirembe n’emirembe gy’abasomi b’Olungereza gye kiri.

Amannya amalala: De Incarnatione Verbi Dei · Περὶ τῆς Ἐνανθρωπήσεως τοῦ Λόγου

Emiramwa: Amaloboozi g'Ekkanisa ey'Edda, Emisingi gy'Okukkiriza

Ebirimu · 57 essuula · essaawa 1 eddakiika 44 ez’okusoma

  1. 1 Ennyanjula 2 eddakiika
  2. 2 Endowooza enkyamu ku Kutonda zigaanibwa 3 eddakiika
  3. 3 Enjigiriza ey’amazima 2 eddakiika
  4. 4 Okutondebwa kwaffe n’Okufuuka omuntu kwa Katonda bikwatagana nnyo 2 eddakiika
  5. 5 Kubanga Katonda teyakoma ku kutukola okuva mu bwereere 2 eddakiika
  6. 57 Okusinga byonna, beera mu bulamu obukusaanyiza okulya ku muti guno 1 eddakiika

Enkyusa

Ku muwandiisi

Athanasius of Alexandria

296 373

Ku Kufuuka Omuntu · 318

Ebirala bya Athanasius of Alexandria

Ebibuuzo n'Eby'okuddamu

Ekitabo Ku Kufuuka Omuntu kyogera ku ki?

Kiddamu ekibuuzo kimu: lwaki Katonda yafuuka omuntu? Athanasius akitwala nga si kikokko kya bufirosoofo, wabula ng’okununula. Omuntu, eyatondebwa mu kifaananyi kya Katonda, yali agenda aseeyeeyera okudda mu butabaawo mwe yatondebwa okuva, era tewali n’omu yali ayinza okuzzaawo ekifaananyi ekyo okuggyako Kigambo eyasooka okukikola — era teyandisobodde kukizzaawo ng’ali bweru. Kale n’atwala omubiri ogwa ddala, era ekiwandiiko kigoberera ensonga eyo okuyita mu musaalaba, okuzuukira, n’obutatya okufa okupya okw’Abakristaayo aba bulijjo.

Athanasius yali ani?

Yali mudyankoni omuvubuka, era oluvannyuma omulabirizi, ow’e Alegezanderiya mu kyasa eky’okuna, eyandimaze emyaka nga kkumi n’musanvu egy’oluvannyuma mu bwangange olw’okulwanirira obwakatonda obujjuvu obwa Kristo ng’awakanya enjigiriza ya Arius. Yawandiika ekiwandiiko kino ng’akyali muto, ng’ennyinnyonnyola ey’okunyweza okukkiriza kw’ekkanisa mu Kigambo eyafuuka omuntu — okwatula kwe yandimaze obulamu bwe obwasigalawo ng’akulwanirira.

Okusinziira ku Athanasius, lwaki Katonda yalina okufuuka omuntu?

Kubanga ekizibu kyali kya mirundi ebiri: omuntu yali wansi w’omusango gw’okufa n’okuvunda Katonda gw’ataandiggyeewo bwereere olw’obwesigwa bwe yennyini, era ekifaananyi kya Katonda mu muntu kyali kigenda kisangulibwa. Kigambo yekka, ye kennyini ekifaananyi, ye yali ayinza okukizza obuggya mu ffe, era ng’atwala omubiri ogufa yekka ye yali ayinza okusasula ebbanja ly’okufa ku lwaffe. Okwenenya kwokka tekwandisobodde kuggyawo kuvunda; kyetaagisa Nnannyini bulamu okukuyingiramu.

Kigambo ki ekimanyiddwa ennyo okuva mu kitabo kino?

Athanasius awandiika nti Kigambo yafuuka omuntu ffe tulyoke tufuulibwe ab’obwakatonda — nti yatwala ekyaffe atuwe ekikye. Ebigambo ebyo byafuuka ennyimpi y’okuyigiriza kw’Ekikristaayo kwonna ku bulokozi: si nti tufuuka Katonda mu butonde, wabula nti mu Kristo abantu basitulibwa mu bulamu bwa Katonda, ne bagabana ku bw’ekisa ekyo Omwana ky’ali ku bw’obwannannyini.

Kyawandiikibwa ddi?

Olunaku terunnakakasibwa — abayivu bakiteeka wonna okuva awo nga mu 318 okutuuka mu myaka gya 330. Obuzibu obwo bwennyini bulina kye bulaga: ekitabo tekyogera ku Arius n’akatono, oluyombo lwe olwali lugenda okumalawo obulamu bwa Athanasius mu bbanga ttono. Kisomebwa ng’ennyinnyonnyola y’okukkiriza okwaliwo ng’okukubaganya ebirowoozo okunene tekunnatandika, era kino kye kimu ku kyakifuula eky’omuwendo ng’eddirisa erirambulukufu ku kukkiriza okwali kukkalidde mu kkanisa ey’edda.

Ekitabo kiwoza ku kuzuukira?

Yee — Athanasius alaga obujulirwa obweyoleka obw’omu mulembe gwe: nti Abakristaayo aba bulijjo, nga mw’otwalidde abaana n’abakazi, baali tebakyatya kufa wabula nga bakusisinkana mu mirembe, ne n’essanyu. Omuntu afudde tayinza kukola kino eri abagoberezi be; Mukama omulamu ayinza. Atwala enkyukakyuka y’engeri Abakristaayo gye batunuuliramu okufa ng’obukakafu obulabika nti oyo eyafa mulamu.

Kizibu okusoma eri omusomi ow’omulembe guno?

Kimpi nnyo era kitegeerekeka bulungi ku kiwandiiko eky’eby’eddiini — eyo y’emu ku nsonga lwaki kitera okuwabulwa ng’ekiwandiiko ekisooka okusoma ku Bakitaffe b’ekkanisa. C. S. Lewis, eyawandiika ennyanjula emanyiddwa ennyo ku kuvvuunula okumu, yakubiriza abasomi b’ebitabo eby’edda okutandikira wano kubanga kitegeerekeka, era yawoza nti obuggya bwakyo eri amatu ag’omulembe guno kye kimu ku bikifuula eky’omuwendo.

Omusomi asaanye kutandikira wa?

Ku ntandikwa; ekiwandiiko kigendereddwamu okusomebwa omulundi gumu okutuuka ku nkomerero ng’ensonga emu. Goberera ensonga yaakyo okuva ku kutondebwa kw’omuntu mu kifaananyi kya Katonda, okuyita mu kizibu ky’okuvunda, okutuuka ku kutwala omubiri n’okuwangulwa kw’okufa. Bwe kisomebwa bwe kityo, si kibinja kya njigiriza, wabula ennyinnyonnyola emu etasalako ku nsonga lwaki okukkiriza kwonna kuyimirira oba kugwa okusinziira ku mazima g’okufuuka omuntu kw’Omwana wa Katonda.

Ku biwandiiko bino

Okuvvuunula
Byavvuunulwa okuva mu kitabo eky’Olungereza
Ekibikka
Thomas Cole, “New England Scenery” (1839). The Art Institute of Chicago, CC0.
Byasembayo okulongoosebwa
2 Novemba 2026
Eddembe
Ebiwandiiko bino bya bonna (tebikyalina nnannyini ddembe). Ebiragiro by'Okukozesa
Laga ensibuko y’ekitabo kino

Koppa ensibuko mu ngeri gy’oyagala.

MLA
Athanasius of Alexandria. Ku Kufuuka Omuntu. Ochorus, https://ochorus.com/lg/books/on-the-incarnation/.
Chicago
Athanasius of Alexandria. Ku Kufuuka Omuntu. Ochorus. https://ochorus.com/lg/books/on-the-incarnation/.
Chicago footnote
Athanasius of Alexandria, Ku Kufuuka Omuntu (Ochorus), https://ochorus.com/lg/books/on-the-incarnation/.
BibTeX
@book{athanasiusofalexandriakufuuka, author = {Athanasius of Alexandria}, title = {{Ku Kufuuka Omuntu}}, publisher = {Ochorus}, url = {https://ochorus.com/lg/books/on-the-incarnation/} }