“Nnyinza ntya okumanya nti ddala nnalokolebwa?” Kye kimu ku bibuuzo ebisinga okweraliikiriza Omukristaayo by’ayinza okubuuza, era kye kimu ku bisinga okubuuzibwa. Okkiriza — n’oluvannyuma n’oyonoona, oba n’obuusabuusa, oba enneewulira ne ziggwaawo, era okutya okw’edda ne kukomawo: bwe kiba nga si kya mazima? Bwe kiba nga, ku nkomerero, ddala siri wuwe?
Amawulire amalungi gali nti Katonda tayagala baana be babeere mu kutya okwo. Obukakafu — obwesige obunywevu nti oli wa Kristo — si kwekulumbaza, era si kwesuubiza bitaliiwo. Kintu Katonda ky’ayagala obe nakyo. Wano we buva, n’eky’okukola okubuusabuusa bwe kuddamu okukuyingira.
Katonda ayagala omanye
Tandikira wano, kubanga kino kikyusa buli kimu: Bayibuli yawandiikibwa, mu kitundu, lwa nsonga eno yennyini — abakkiriza basobole okukakasa. Yokaana akyogera lwatu: “Ebyo mbiwandiikidde mmwe abakkiriza erinnya ly’Omwana wa Katonda, mulyoke mumanye nti mulina obulamu obutaggwaawo” (1 Yokaana 5:13). Si kusuubira, si kuteebereza — kumanya. Obukakafu si malala ga mwoyo; bwe bulamu obwa bulijjo Katonda bw’ateekerateekera omwana we, era Katonda yakola kyonna ekisoboka okubututuusaako. Omwana tagalamira kiro kyonna nga yeebuuza obanga akyali wa mu maka ge; enkolagana eyo enywevu, era awummulira omwo. Katonda ayagala abaana be nabo bawummulire mu nkolagana yaabwe naye.
Obukakafu we BUTASANGIBWA
Ebizibu byaffe bingi biva mu kunoonya obukakafu mu kifo ekikyamu: mu maanyi g’enneewulira zaffe, oba mu bunywevu bw’ebikolwa byaffe. Naye enneewulira zirinnya ne zikka okusinziira ku tulo n’obudde, era tewali Mukristaayo mwesimbu ayinza kwesigamya bwesige bwe ku byafaayo bye ye. Eyo y’ensonga lwaki John Wesley, mu bubaka bwe Omukristaayo owa Kumpi, yalabula n’amaanyi ku ddiini erina ekifaananyi eky’ebweru naye nga teyawummulirako ddala ku Kristo — obwesimbu obw’amazima okutuuka we bukoma, naye nga tebutuuse ddala ku Mulokozi. Obukakafu obuzimbiddwa ku bulungi bwaffe bulijjo bujja kunyeenyeera, kubanga obulungi bwaffe bulijjo bunyeenyeera. Ku lunaku lw’obuwulize tuwulira nga tulokoleddwa; ku lunaku lw’okulemererwa tuwulira nga tubuze — era obwesige bwaffe ne bulinnya ne bukka ng’eryato ku mayengo, kubanga busibiddwa ku kintu ekikyamu. Okukkiriza okwetunuulira kwokka kusinga bulijjo kujja kufuna ensonga ez’okubuusabuusa, kubanga kutunuulira mwonoonyi. Eddagala si kufuba nnyo okuwulira nga tukakasa, wabula kuggya maaso ku ffe ddala, ne tutunuulira Oyo alokola.
Obukakafu gye busangibwa: omulimu Kristo gwe yamaliriza
Obukakafu obw’amazima tebwesigama ku ngeri gye tunyweza Katonda, wabula ku ngeri gy’atunyweza ffe. Yesu yayogera ku ndiga ze nti, “Nziwa obulamu obutaggwaawo, era tezigenda kuzikirira. Tewali n’omu ayinza kuzisikula mu mikono gyange, kubanga Kitange yazimpa, era ye tewali amusinga maanyi, noolwekyo tewali asobola kuzisikula kuva mu mukono gwa kitange” (Yokaana 10:28–29). Emikono ebiri, era ogugwo si gumu ku gyo. Obukuumi bwo si kukwata kwo ku Kristo, wabula okukwata kwe ku ggwe.
Guno gwe gwali omulamwa omukulu ogwa Charles Spurgeon. Mu Byonna Bya Kisa yeegayirira omunoonyi eyeeraliikirira okuva ku ye yennyini addeyo ku musaalaba enfunda n’enfunda: obulokozi kirabo kya Katonda eky’obwereere, ekifunibwa olw’okukkiriza, era kyesigamye ddala ku ekyo Kristo ky’akoze. Era Yesu yawa oyo abuusabuusa ekisuubizo eky’okuyimirirako: “buli ajja gye ndi sirimugobera bweru” (Yokaana 6:37). Bw’oba nga wajja gy’ali, takugobye bweru — yagamba nti talikugoba n’akatono. Pawulo yali akakasa kino nnyo n’atuuka n’okuwandiika nti, “mmanyi gwe nakkiriza, era nkakasa nti ayinza okukuuma ekyo kye namuteresa okutuusa olunaku luli” (2 Timoseewo 1:12). Weetegereze obwesige bwe we bwali: si mu ye yennyini, wabula mu Oyo gwe yakkiriza.
Omutima gwo bwe gukusalira omusango
Oluusi eddoboozi erisinga okuwakanya obukakafu bwaffe si lya Sitaani wadde ensi, wabula omuntu waffe ow’omunda. Twetunuulira munda, ne tulaba ekibi kyaffe n’obunnyogovu bwaffe, era omutima gwaffe ne gusala omusango: omuntu nga ggwe tayinza kuba ng’alokoleddwa ddala. Yokaana yali amanyi embeera eno, era agiddamu n’emu ku sentensi ezisinga okubudaabuda mu Byawandiikibwa: “era ne tukkakkanya omutima gwaffe mu maaso ge … Katonda ye asinga omutima gwaffe era ye ategeera ebintu byonna” (1 Yokaana 3:19–20). Ddamu okisome mpola. Omutima gwo bwe gukusalira omusango, Katonda asinga omutima gwo. Amanyi buli kibi omuntu wo ow’omunda ky’akulumiriza — era yatuma Omwana we okufiirira ebyo byennyini, era akyakuyita omwana we. Omutima gwo si ye kkooti esinga obukulu. Kkooti eyo ye Katonda, era mu Kristo ensala ye ku mwonoonyi akkiriza si kusalirwa musango wabula kukkirizibwa.
Kino tekitegeeza nti tusirisa omuntu ow’omunda oba nti tuwolereza ekibi; omuntu ow’omunda eyeeraliikirizibwa ekibi eky’amazima asaanidde okututwala mu kwenenya. Naye kitegeeza nti tetukkiriza mutima ogutusalira omusango kuba na kigambo kya nkomerero ku nnyimirira yaffe mu maaso ga Katonda. Ekigambo ekyo kya Kristo, era kya mulimu gwe yamaliriza ku musaalaba — omulimu ogutalekera awo kuba nga gwaggwa ne ku nnaku zaffe ezisinga okuba embi.
Obujulirwa bw’Omwoyo n’obubonero bw’obulamu obuggya
Katonda atuwa ebintu ebirala bibiri ebinyweza obukakafu bwaffe. Ekisooka kya munda: “Omwoyo yennyini akakasiza wamu n’omwoyo waffe nga bwe tuli abaana ba Katonda” (Abaruumi 8:16). Waliwo obwesige obukkakkamu, Katonda bw’awa, Omwoyo bw’akola mu mutima ogukkiriza — si nneewulira gye twekolera, wabula obujulirwa bw’awa. Eky’okubiri bwe bujulizi bw’obulamu obukyuse. Yokaana abulaga: “tumanyi nga twava mu kufa, ne tuyingira mu bulamu, kubanga twagala abooluganda” (1 Yokaana 3:14). Okukkiriza okw’amazima kuzaala, wadde nga si mu ngeri etuukiridde, okwegomba okuggya, ennaku empya olw’ekibi, n’okwagala okuggya eri abantu ba Katonda. Bino si musingi gwa bukakafu bwaffe — Kristo yekka gwe musingi ogwo — naye bye bibukakasa, ebibala ebiraga nti ekikolo kiramu.
Eky’okukola n’okubuusabuusa
John Bunyan, eyawandiika Ekisa Ekisukkiridde eri Omukulu w’Aboonoonyi, yamala emyaka mingi ng’abonyaabonyezebwa okubuusabuusa ku bulokozi bwe nga tannaba kuwummula. Emboozi ye kirabo eri buli alwana, kubanga eraga nti obukakafu emirundi mingi si njuba evaayo omulundi gumu, wabula bwe bukya obufunibwa oluvannyuma lw’okulwana ennyo. Okubuusabuusa bwe kukulumba:
- Weebuulire ebisuubizo. Towakana na nneewulira zo ku mateeka gaazo; ziddemu n’ekigambo kya Katonda — Yokaana 6:37, 1 Yokaana 5:13, Yokaana 10:28.
- Tunuulira Kristo, so si kutunuulira kwo. Obukakafu bukula ng’otunuulira Omulokozi, so si ng’okebera omutindo gw’okukkiriza kwo.
- Genda mu maaso ng’ojja. Obujulizi bw’okukkiriza okw’amazima kwe kuba nti kukomawo eri Kristo buli kiseera, ne bwe kumala okulemererwa. Okukkiriza okufu kusigala wala; okulamu kukomawo.
- Okubuusabuusa kuwe obudde, era kukwase Katonda. Obukakafu emirundi mingi bukula nga obwesige mu kwagala kwonna bwe bukula — si lwa bujulizi bumu obw’amaanyi, wabula lwa byafaayo ebiwanvu eby’obwesigwa. Bunyan teyafuna mirembe lwa kufumiitiriza mu lweggulo lumu; yatuuka ku kuwummula bwe yagenda mu maaso ng’akomawo ku bisuubizo okutuusa lwe byamunyweza.
Kirungi okwongerako nti okubuusabuusa okumu si bujulizi nti okukkiriza kwa bulimba — emirundi mingi kabonero ka muntu ow’omunda omugonvu atwala Katonda nga wa makulu. Abeekulumbaza tebatera kweraliikirira obanga balokoleddwa; abo abeegomba okuba aba Kristo be batya nti oboolyawo si babe. Bw’oba bw’otyo, guma omwoyo: okweraliikirira kwennyini kw’owulira ku mmeeme yo bujulizi nti ofaayo ku Katonda gw’otya nti oyinza okuba nga wamusubwa — era tanyooma mmeeme emwegomba.
Era wummulira wano, ku nkomerero: “nkakasiza ddala nga newaakubadde okufa, wadde obulamu … wadde ekitonde ekirala kyonna, tewali kiriyinza kutwawukanya n’okwagala kwa Katonda okuli mu Kristo Yesu Mukama waffe” (Abaruumi 8:38–39). Oyo eyatandika omulimu omulungi mu ggwe “aligutuukiriza okutuusa ku lunaku lwa Kristo Yesu” (Abafiripi 1:6). Obulokozi bwo tebwesigamanga ku maanyi go. Bwesigama ku ge — era tajja kukuta.
Kale bw’oba ng’oli mu Kristo, wulira kino era omutima gwo guwummule: tolokoleddwa kusingawo ku lunaku lwo olusinga obulungi, wadde okukendeerako ku lunaku lwo olusinga obubi. Walokolebwa lwa kisa, okuumibwa lwa kisa, era olireetebwa eka lwa kisa. Obukakafu si mpeera ya bulamu obutaliiko kamogo; bwe busika bw’omwana ayize gy’alina okutunuulira. Lekera awo okwekaliriza omuyaga n’amaanyi g’okukwata kwo, otunuulire Omulokozi akukutte. Yakukwata bwe wasooka okujja. Okuva olwo tannakusuula. Era yasuubiza, mu bigambo ebitayinza kulemererwa, nti talikuleka.