የክርስቶስ ወደር የሌለው ታላቅነት

«ስለ እነርሱም ሊያማልድ ዘወትር በሕይወት ይኖራልና ስለዚህ ደግሞ በእርሱ ወደ እግዚአብሔር የሚመጡትን ፈጽሞ ሊያድናቸው ይችላል።» (ዕብራውያን 7:25)።

ይህ ምዕራፍ በትክክል እንዲገባንና ዋጋው እንዲታወቀን በጥልቅ የኃጢአት ስሜት ውስጥ ሆነን ልናነበው ይገባል። ካህኑን የሚያስፈልገው ኃጢአተኛነቱ የተሰማው ሰው ነው። በእግዚአብሔር ፊት እንዳለን ራሳችንን እስክናይ ድረስ ክርስቶስን እንደ መምህር፣ እንደ በጎ አድራጊ፣ እንደ ፍጹም ሰው አድርገን ብቻ በደኅና መኖር እንችላለን፤ ያ ራእይ በተሰጠን ጊዜ ግን ልባችን እጅግ ታላቅና መራራ ጩኸት እየጮኸ፣ ስለ እኛ በእግዚአብሔር ፊት፣ ስለ እግዚአብሔርም በእኛ ፊት ሊቆም የሚችለውን ካህን ይፈልጋል።

በማያምኑትም ሆነ ክርስቲያን ነን በሚሉት መካከል ኃጢአተኛነታችንን እንደ ገና እንድናውቅና እንድንወቀስበት አጣዳፊ ፍላጎት አለ። ስለ ኃጢአት ያለ ቀላል አመለካከት ስለ ቀራንዮ መሥዋዕት፣ ስለ ማስተስረያ አስፈላጊነትና ሆን ተብሎ በሚፈጸም በደል ላይ ስለሚመጣው አስፈሪ የወደፊት ቅጣት ቀላል አመለካከትን ያስከትላል። ሰዎች ኃጢአት ምን እንደ ሆነ በእውነት ቢረዱ ኖሮ ከእርሱ ፈጽመው ስለ መዳናቸው በዚህ ያህል በቀላሉ ባልተናገሩ ነበር፤ እንደሚያደርጉት፣ የሚያውቋቸውን ጥቂት ኃጢአቶች ገና በባሕርያቸው ውስጥ ከተኛው ከክፋት ብዛት ጋር ያደባልቃሉና፤ ያም ክፋት በጠራ ሐይቅ ታች እንዳለ ጭቃ ነው፤ ራሱን ለማሳየት መነቅነቅ ብቻ ያስፈልገዋል። ሰዎችም ኃጢአታቸው በእውነት ቢሰማቸው ኖሮ ለኃጢአት ፍትሐትና ለይቅርታ ወደ ክቡሩ ደምና ወደ ብቸኛው ካህን ሁሉም በአንድነት በሩጫ በሄዱ ነበር።

እነዚህ ደካማ ቃላት የወራጁን አቅጣጫ ሊለውጡ ይችላሉ ማለት አይቻልም፤ ነገር ግን የዘመናችንን ሰባኪዎች ብዙኃን መድረስ ቢቻል ኖሮ፣ ሰው የሥነ ጽሑፍ ድርሰቶቻቸውን፣ ከዝግመተ ለውጥ አራማጆች ጋር የሚያደርጉትን ክርክር፣ ቅኔያቸውንና የንግግር ጥበባቸውን ትተው የእግዚአብሔርን ቃል ስለታም ትምህርት በሰዎች ሕሊናና ሕይወት ላይ እንዲያሳርፉ ይማጸናቸው ነበር። ኃጢአትን እንደ ኃጢአት ያጥቁት። ቦሩ ለጥይቱ ዒላማ የሚሆነውን ሰው ለይቶ እንደሚያነጣጥር፣ እንዲሁ የጉባኤዎቻቸውን ኃጢአቶች ለይተው ይንኩ። በቀላሉ የምናያቸውን ኃጢአቶች እግዚአብሔር እንዴት እንደሚያያቸው ያሳዩ። ወደ ቀድሞው ዓይነት ስብከት እንደ ተመለስንም፣ የቀድሞውን ዓይነት የንስሐ መመለስ መነቃቃት እናያለን። እኛው ራሳችን ተጠያቂዎች ሆነን ሳለ ማማረር ምንም አይጠቅምም። የሰው ባሕርይ አልተለወጠም። የእግዚአብሔር ሕግ አልተለወጠም። የሕሊና ጩኸት ታፍኗል እንጂ ዝም አልተባለም። ብዙዎች ልባቸው ተነካ ምሕረትን እየለመኑ ሲጮኹ እንደ ገና እንሰማለን። በዚያን ጊዜም እዚህ እንደ ተገለጸው የክርስቶስ ክህነት አዲስ ክብርና ውድነት ያገኛል።

እርሱ ታላቅ ሊቀ ካህናት ነው (ቁጥር 4)። ምን ያህል ታላቅ እንደ ሆነ እዚህ ከተጠቀሰው ታሪክ ይታያል። የአባቶች አለቃ አብርሃም በድሉ ተሞልቶ፣ ኮሎዶጎምር ከሰዶም ጠርጎ የወሰዳቸውን ምርኮኞችና ዕቃዎች ሁሉ ይዞ ወደ ራሱ ሰፈር ሊደርስ ተቃርቦ ነበር። ነገር ግን ሰላምና ጽድቅ በመልከ ጼዴቅ አገዛዝ ሥር ወደሚኖሩባት ወደ ሳሌም በቀረበ ጊዜ፣ የተቀደሱትን የእንጀራና የወይን ምልክቶች በእጁ ይዞ ይህ ቅዱስ ሰው ተቀበለው፤ ይህም በሕይወት ጎዳና ላይ በግጭት በደከምን ጊዜ ወይም ወደ ረቂቅ ፈተና በገባን ጊዜ ብዙ ጊዜ ቀርቦ የሚያነጋግረንና በሥጋው እንጀራና በደሙ ወይን የሚያድሰን የእርሱ ተገቢ አምሳያ ነው። አብርሃምም ከእጁ በረከትን ለመቀበል ተንበረከከ፤ ከሁሉም አሥራትን ሰጠው (ዘፍጥረት 14:19-20)።

ይህ የመልከ ጼዴቅን ታላቅነት አያስረዳምን? ሌዋውያንና ካህናት ከወንድሞቻቸው አሥራትን እንዲወስዱ በእርግጥ ተፈቅዶላቸው ነበር፤ ይህ የከበረ ካህን ግን ከሌላ ዘር ከሆነ ሰው አሥራትን ለመውሰድ አያመነታም። ከዘርና ከደም ጠባብ ድንበሮች ከፍ ብሎ፣ ለራሱ ወገን እንደሚያደርገው ለባዕድም በእኩል ጥንቃቄ አገልግሎቱን ለመፈጸም የተዘጋጀ ነበረ። ለሰው ሰው በመሆኑ ብቻ ያለበትን ግዴታ የሚመለከትበት ይህ ወገንተኝነት የሌለበት፣ ዓለም አቀፋዊና ሰፊ ልብ ያለው አመለካከት እውነተኛ የታላቅነት ምልክት ነው። በዚህም ክህነቱ በዜግነት ወይም በትውልድ ሊበጁ የሚችሉትን ወሰኖች ዘልሎ የሚያልፈውንና ሰውን ሰው በመሆኑ ብቻ የሚቀበለውን የውዱን ጌታችንን ታላቅነት አንድ ገጽታ ያሳያል፤ አንባቢ ሆይ፣ ወደ እርሱ ብቻ ብንመጣ ከአንተና ከእኔም ጋር እንዲሁ ያደርጋል።

ከዚህም በላይ፣ ታላቁ ታናሹን ሊባርክ የግድ ስለ ሆነ፣ አብርሃም ታላቅና በጎ ቢሆንም፣ የእግዚአብሔር ወዳጅና የተስፋ ቃሎች ተቀባይ ቢሆንም፣ መልከ ጼዴቅ ከእርሱ እንደሚበልጥ ተሰምቶት እንደ ነበረ ግልጥ ነው፤ አለዚያ እንዲህ ያለ ጉልህ አክብሮት ባላሳየው ነበር (ዕብራውያን 7:6-7)። እንግዲያስ ይህ ቅዱስ ሰው በሰማይና በምድር ያሉ ታላላቆች ሁሉ ጌታ እንደ ሆነ እየመሰከሩ የሚንበረከኩለት፣ አሥረኛውን ብቻ ሳይሆን ያላቸውንና ማንነታቸውን ሁሉ የሚቀድሱለት የብሩክ ጌታችን ተገቢ ወኪል ነበረ።

እርሱ ከአሮንና ከልጆቹ የሚበልጥ ሊቀ ካህናት ነው። አብርሃም በዚያ የንጉሣዊና የክህነት እጅ ሥር በተንበረከከ ጊዜ፣ ይህን ያደረገው ለራሱ ብቻ ሳይሆን እንደ ወኪል ሰው ሆኖ ነው። የዘሩ መጀመሪያና ራስ እንደ መሆኑ፣ ዘሮቹ በድርጊቱ ከእርሱ ጋር አንድ ሆነው ተቈጠሩ። ስለዚህ አሥራትን የሚያስወጣ ሌዊ እንኳ በአብርሃም እጅ አሥራትን ሰጥቶአል፤ ይህንም በማድረጉ የበታችና ሁለተኛ ደረጃ የሆነውን ስፍራ ለዘላለም ያዘ።

«ቆይ» ይላል አንድ ተቃዋሚ፤ «የአይሁድ ክህነት ከመልከ ጼዴቅ ክህነት እንደሚያንስ የምትናገር ከሆነ፣ ውጤቱ እጅግ ሩቅ የሚደርስ ነገር ስለምትናገር ተጨማሪ ማስረጃ ያስፈልገዋል። ነገሩ አንተ እንደምትለው መሆኑን በእርግጥ ታውቃለህን?»

«በእርግጥ» ይላል መልሱ፤ «አለዚያማ የአይሁድ ክህነት ሥራ ላይ ከዋለ ከብዙ ዘመን በኋላ ሌላ ካህን እንደሚመጣ በዳዊት መዝሙሮች ውስጥ ስለ ምን እንዲህ ያለ አጽንዖት የተሰጠው አዋጅ ይነገራል? ‹ህዝቡ በሌዊ ክህነት የተመሠረተን ሕግ ተቀብለዋልና በዚያ ክህነት ፍጹምነት የተገኘ ቢሆን፥ እንደ አሮን ሹመት የማይቈጠር፥ እንደ መልከ ጼዴቅ ሹመት ግን የሆነ ሌላ ካህን ሊነሳ ወደፊት ስለ ምን ያስፈልጋል?›»

«ነገር ግን ቆይ» ይላል ተቃዋሚው እንደ ገና ጣልቃ ገብቶ፤ «የሌዋውያንን ክህነት የምትሽር ከሆነ፣ ቅስት በማዕዘን ድንጋዩ ላይ እንደሚያርፍ በክህነቱ ላይ ያረፈውን ያን የሥርዓት ሕግ ሁሉ መለወጥህ የግድ ነው። ይህን ያህል የተከበረውን፣ ይህን ያህል በሃይማኖታዊ ጥንቃቄ የተጠበቀውን፣ የሃይማኖት ምሽግና የእግዚአብሔር ተቋም የሆነውን ሥርዓት ጠራርገህ ለማስወገድ ተዘጋጅተሃልን?»

«ለዚህ ተዘጋጅቻለሁ» ይላል መልሱ፤ «ስለ መሥዋዕቶችና ስለ ሥርዓቶችና ስለ ልማዶች የሚናገሩት የቀደሙት ትእዛዛት መሄድ ይኖርባቸዋል። ጊዜያዊና ፍጹም ያልሆኑ ነበሩ። አምሳያዎች እንጂ እውነተኛዎቹ ነገሮች አልነበሩም፤ ቅርጽ ማውጫዎች እንጂ እውነተኛዎቹ ዕቃዎች አልነበሩም፤ ጥላዎች እንጂ አካሉ አልነበሩም። አንዳችን ፍጹም አላደረጉም። ሥራቸው የተሻለ ተስፋን ማግባት ነበረ፤ አሁን ግን ይህ ስለ መጣ ሊሻሩና ወደ ጎን ሊተዉ ይችላሉ።»

ለእኛ ቀላል ነገር ይመስላል፤ ነገር ግን እዚህ ለተጻፈላቸው ሰዎች እጅግ ከባድ ትርጉም ነበረው። ለእነርሱ የአይሁድ ክህነትና ሥርዓት ከመንግሥት ሃይማኖትነት የሚበልጥ ነበረ፤ ሃይማኖት ራሱ ነበሩ። ወግ፣ ልማድ፣ ለአባቶች ያለ ክብር፣ የግል አድናቆትና ታማኝነት — እነዚህ ትስስሮች ሁሉ የዚህን መለኮታዊ መነሣሣት ያለበትንና ሊቃወሙት የማይቻለውን ክርክር ብርታት ለመቀበል ሲገደዱ በኃይል መበጠስ ነበረባቸው። ኢየሱስ በእርግጥ ዳዊት በመዝሙር 110 የተናገረለት ካህን ከሆነ — ይህም ብዙ ጊዜ ለእርሱ ይጠቀስ ስለ ነበረ ምንም ጥርጥር የሌለበት ይመስል ነበር (ማቴዎስ 22:44፤ የሐዋርያት ሥራ 2:34) — እንግዲያስ ክህነቱ ከአሮን ክህነት እንደሚሻል፣ የሌዋውያን ክህነት ዋና መለያው የሆነው ሥርዓት ሁሉ በጌታ ኢየሱስ ማንነትና ሥራ ዙሪያ በሚሰበሰበው ሥርዓት ፊት ማለፍ እንዳለበት ምንም ጥርጥር ሊኖር አይችልም ነበር።

በሥነ ምግባር ሕግና በሥርዓት ሕግ መካከል መለየት አለብን፤ የኋለኛው ጊዜያዊ ነው፣ በኢየሱስ ክርስቶስም ተፈጸመ፤ የቀድሞው ግን በሰው ሕሊናና በዓለም አስተዳደር ላይ የተጻፈ ሆኖ ቋሚና ዘላለማዊ ኃይል እንዳለው ግልጥ ነው።

የሮማም ሆነ የአንግሊካን ካህን ትምክህቱን በብሉይ ኪዳን ምሳሌ ላይ መመሥረቱ ምን ያህል ከንቱ እንደ ሆነ ለማሳየት እዚህ ለአፍታ ብቻ ልንቆም እንችላለን። እንዲህ ማድረግ በአሁኑ ዘመን ተቀባይነት ካለው ብቸኛ ክህነት እንደሚያንሱ መመስከር ነው። በክፉ ሁኔታ ላይ ናቸው። የመኖራቸውን ሥልጣን እንዲያሳዩ አጥብቀህ ጠይቃቸው። ራእይ 1:6ን ቢጠቅሱ፣ እንግዲያስ ሁላችንም ልብሳቸውን ለመልበስና ሹመታቸውን ለመፈጸም እኩል መብት አለን። ኦሪት ዘሌዋውያንን ቢጠቅሱ፣ ያ ክህነት ስለ ተሻረ ፈጽሞ ጠፍተዋል። ትምክህታቸው መሠረት የሌለው፣ ወይም ከዚያም የከፋ አሳሳች፣ ወደ ክርስቶስ ቅዱሳት ሹመቶችም ያለ አግባብ ጣልቃ መግባት የሆነውን ከእነዚህ ሰዎች ጋር ያላቸውን ግንኙነት የእርሱ ሕዝብ ሁሉ የሚክዱበት ጊዜ እየመጣ ነው። ወዮ፣ በእነርሱ የተታለሉና የተበዘበዙ ምስኪን ነፍሳት!

እርሱ ከሊቃነ ካህናት ሁሉ የሚበልጥ ሊቀ ካህናት ነው። በእግዚአብሔር መሐላ ካህን ሆኖ ስለ ተሾመ (ቁጥር 20-21)። ተራ ካህናት ለሹመታቸው እንዲህ ያለ ማረጋገጫ አልነበራቸውም፤ እርሱ ግን በመሐላ ተሾመ። ይሖዋ ማለ፤ አሳቡንም አይለውጥም። ሹመቱ የመጨረሻ፣ ፍጹምና የማይለወጥ ነው። የአሮን ሹመት እንደ ተሻረ ከቶ ሊሻር አይችልም። ሰማይና ምድር ያልፋሉ፣ እርሱ ግን አያልፍም።

ለዘላለም ስለሚኖር። ክህነቱ በማይጠፋ ሕይወት ኃይል የሚመታበት ክህነት ነው (ቁጥር 16)። ስለ እርሱ በሕይወት እንዲኖር የተመሰከረለት እርሱ ነው። እርሱ «እነሆም» አለ፥ «ከዘላለም እስከ ዘላለም ድረስ ሕያው ነኝ።» እንደ ሰው ካህናት ሁሉ ምንኛ የተለየ ነው! በእነርሱ መቃብር ላይ ይህ የመቃብር ጽሑፍ ሁልጊዜ ሊጻፍ ይችላል፦ «እንዳይኖሩ ሞት ስለ ከለከላቸው በሹመታቸው አልቀጠሉም።» አንድ በአንድ ያረጃሉ፣ ይሞታሉም፤ ብዙ ጊዜ በእንባ የደበዘዘው ዓይን ይከደናል፤ ልብ ቆሞ ይቀራል፤ ብዙ ጊዜ የኃጢአት ፍትሐት ለመስጠት የተነሡት እጆች ይቅርታን እንደሚለምኑ ሁሉ በትሕትና በደረት ላይ ይጣመራሉ። እርሱ ግን ለዘላለም በሕይወት ይኖራል። ከዚህም ዘላለማዊ ሕይወት ሁለት የተባረኩ ውጤቶች አሉ። በአንድ በኩል ለሌላ የማይተላለፍ ክህነት አለው (ቁጥር 24)፤ በሌላ በኩል በእርሱ ወደ እግዚአብሔር የሚመጡትን ፈጽሞ ሊያድናቸው ይችላል (ቁጥር 25)። ለማዳኑ ወሰን የለውም፤ ሊያልፈው የማይችለው አጥር የለም። በዘመንም፣ በባሕርይም፣ በተስፋ መቍረጥም እጅግ ርቀህ ከምድር ዳርቻዎች በአንዱ ላይ ብትሆን እንኳ፣ እስከ ክብር የመጨረሻው ከፍታ ድረስ ትነሣለህ። ፈጽሞ — ከቃልና ከሥራ ኃጢአት ብቻ ሳይሆን ከአሳብ ኃጢአትም፤ ፈጽሞ — የልብንም ስሜትና አሳብ በማንጻት።

ስለ ነቀፋ የሌለበት ባሕርዩ። ቅዱስ ነው፣ በእግዚአብሔር ፊት፤ ያለ ተንኮል ነው፣ በሰዎች ፊት፤ ነውርም የሌለበት ነው፣ በልቡ፤ ከኃጢአተኞችም የተለየ ነው፣ በኑሮው። እንደ ካህናቱ ለጉባኤው ከማቅረባቸው በፊት ሁልጊዜ ስለ ራሱ መሥዋዕት ማቅረብ አያስፈልገውም፤ በመስቀል ላይ አንድ ጊዜ የቀረበውን ያን ፍጹም መሥዋዕትና መባ ዕለት ዕለት ወይም በየዓመቱ መደጋገም አያስፈልገውም (ቁጥር 26-27)።

ስለ አካሉ ልዕልና (ቁጥር 28)። የመካከለኛነት ሹመት በድካም ለተከበበ ሰው ወይም ለሰዎች ቡድን ከእንግዲህ በአደራ አልተሰጠም። እነሆ! በሚያንጸባርቁት የፍጥረታት ሰልፎች መካከል ልጁ ወደ ፊት ይመጣል፤ ከብርሃን የተገኘ ብርሃን፣ የይሖዋ ባልንጀራ፣ ከእግዚአብሔር ጋር እኩል የሆነ፣ ለዘላለም ብሩክ በሆነው ሥላሴ ውስጥ ከአብና ከመንፈስ ጋር አንድ የሆነ። ኃጢአተኞችን ለማስታረቅና ለማዳን ለዚህ ተግባር በክብር ተቀድሶ ይሾማል። ሰማይ ሁሉ መሐላውን ይሰማል፤ ያጸናዋልም። ከሰው ዘር እጅግ ትሑት የሆነው ንስሐ ገቢ የሚያቀርበውን አቤቱታ አሁን የሚጠብቀው ሊቀ ካህናት፣ ይህን ያህል ግርማ ያለው፣ ይህን ያህል ክቡርና መለኮታዊ የሆነው እርሱ በእንዲህ ያለ የክብር ሥርዓት መካከል ጉዳያችንን ሲይዝ፣ በእግዚአብሔር አሳብ ዋጋችን ምን ያህል እንደ ሆነ፣ ፍጻሜያችንም ምን እንደ ሆነ በእርግጥ ልናሰላስል ይገባናል። «እንደዚህ ያለ ሊቀ ካህናት ይገባል።»

«ፈጽሞ።» በልቅሶ የደከሙ፣ በኃጢአታቸው ብዛትና መርዘኛነት የተነሣ ተስፋ ወደ መቍረጥ የተቃረቡ ሰዎች ዓይኖች በእነዚህ ቃላት ላይ ያርፉ ይሆናል። ያለፈው ሕይወት መዝገብ ይቅር ለመባል እጅግ የጠቈረ መስሎ መታየቱ ብቻ ሳይሆን፣ የቀድሞ ልማዶች ዘወትር ራሳቸውን ደግመው ያሳያሉ፤ እጅግ የጸኑትን ውሳኔዎች ያፌዙባቸዋል፤ የነፍስንም ውስጣዊ ሕይወት መትተው መሬት ላይ ይጥሉታል። በእንዲህ ያለ ጊዜ ኃጢአት መሥራት የማይችሉትን ዕፀዋትንና እንስሳትን፣ ወይም አውቀው የሚያምፁበትና የሚዋጉበት ጊዜ የሕፃን ልባቸውን ሳይሰነጥቀው ወደ እግዚአብሔር ቤት የተወሰዱትን እልፍ አእላፋት ጣፋጭ ሕፃናት ልንቀና እንዳዳለን። ነገር ግን የኃጢአታችን ታላቅነት ሁልጊዜ ከእግዚአብሔር ጸጋ ታላቅነት ያንሳል። አንዱ በበዛበት ሌላው ከመጠን ይልቅ ይበልጣል። ወደ ተራሮች መሠረት ብንወርድና የጥልቁን ልብ ብንነካ፣ ከሁሉ የጠለቀው የእግዚአብሔር የሚቤዥ ምሕረት ነው። የኢየሱስ ፍቅርና ጸጋና ኃይል ሊነገሩ ከማይችሉት ችግሮቻችን ይበልጣሉ። እርሱን ብቻ ታመነው፤ እርሱ «ፈጽሞ ሊያድን ይችላል»፤ ለማድረግ እንደሚችልም እንዲሁ ፈቃደኛ ነው።

በዚህ ዘመን ስለ ንጹሕ ልብ፣ ከኃጢአት ምን ያህል ልንድን እንደምንችል፣ እንዲሁም ስለ መሳሰሉት ግምቶች በጥያቄዎች የተሞሉ ብዙዎች አሉ። ለእነዚህ እንዲህ እንላለን፦ ስለ መንጻት ማሰብን ተዉ፣ አንጺውንም ተመልከቱ፤ ስለ መታደጉ መገመትን ተዉ፣ ከታዳጊው ጋር ጉዳይ ይኑራችሁ፤ ስለ መዳኑ ባሕርይ እንዲህ አትጓጉ፣ ይልቁንም አዳኙን ወደ ልባችሁ አስገቡ፤ እርሱም በውስጣችሁ ባለቤት ሆኖ እስከ ኖረ ድረስ፣ እጅግ ፈዋሽ የሆነ ተጽዕኖ ስለሚያሳድር፣ በእርሱ በኩል ወደ ቅድስና ምንጭ ወደ እግዚአብሔር በምትመጣው በማዕበል በምትገፋው ነፍስ ላይ ኃጢአት ምንም ያህል ኃያል ቢሆን ወዲያው ኃይሉን እንደሚያጣ እርግጠኞች ሁኑ።