የክርስቶስ ክህነት

«አንተ እንደ መልከ ጼዴቅ ሹመት ለዘላለም ካህን ነህ።» (ዕብራውያን 7:17)።

በመልከ ጼዴቅ ማንነት ዙሪያ ልዩ ልዩ ምናባዊ አሳቦች ተከማችተው ያልተለመዱ ባሕርያትን አላብሰውታል፤ ነገር ግን በኋለኞቹ ዓመታት ቅድስቲቱ ከተማ ተብሎ በሚታወቀው ስፍራ ዙሪያ የሰፈረ የአንድ ታላቅ ቤተሰብ ወይም ነገድ ራስና አለቃ እንደ ነበረ አድርገን በቀላሉ ብናስበው እጅግ የተሻለ ነው። በዚያን ጊዜም እንኳ የከተማዪቱ ስም ተሰብስበው የነበሩትን ሻካራ ጎጆዎችና ድንኳኖች በሚጠራው «ሳሌም» በሚለው ስም በጥላ ተገልጦ ነበር። በፍልስጤም ላይ እንደ ጎርፍ በጠረገው በዚያ ሁሉን ባዳረሰ ዓመፅና ርኵሰት መካከል፣ ጽድቅና ሰላም ለመጠለል ወደዚህች ታናሽ ማኅበረሰብ የሸሹ ይመስላሉ፤ ሰማይንና ምድርን ለፈጠረው ለልዑል እግዚአብሔር የሚገባው አክብሮት የሚሰጠው በዚያ ብቻ ነበርና።

ይህ ለምለም ስፍራ በዙሪያው በነበረው የሥነ ምግባር በረሃ መካከል እንዴት እንደ ተገኘ ልንናገር አንችልም፤ ነገር ግን በአባቶች ዘመን ልማድ መሠረት የቤተሰቡ አባት እንደ መሆኑ የቤተሰቡን ኑሮ የሚገዛ ብቻ ሳይሆን የቤተሰቡንም አምልኮ የሚመራ በነበረው በንጉሡ ብርቱ የግል ተጽዕኖ ምክንያት ሊሆን ይችላል፤ በዚህም መልከ ጼዴቅ የሳሌም ንጉሥ ሲሆን የልዑልም ካህን ነበረ። ከዚህም በላይ፣ ልዩ ተልእኮ የተሸከመና ለተለየ ዓላማ የተነሣ ይመስላል፤ ይኸውም በእግዚአብሔርና በሰዎች መካከል የተሾመ መልእክተኛ እንዲሆን፣ የእግዚአብሔርም ልጅ ለሰው ብሎ የሚፈጽመውን ክህነት በግልጥ የሚያሳይ ሥዕል እንዲሆን ነው።

የሚከተሉት ቃላት ያላቸውን ትርጉም ልብ በል፦ በእግዚአብሔር ልጅ ተመስሎ (ቁጥር 3)። የክርስቶስ ዘላለማዊ ክህነት የመጀመሪያው እውነተኛ ናሙና ነበረ፤ የመልከ ጼዴቅ ክህነት በእርሱ አምሳል ተቀረጸ። ልጁ ካህን ሆኖ ወደ መጋረጃው ውስጥ የሚገባበትን ቀን አብ መጠበቅ ያቃተው ይመስል፣ የአገልግሎቱን ዋና ዋና ገጽታዎች በጥቃቅን አምሳል በማሳየት የአገልግሎቱን ድንቆች አስቀድሞ ሊገልጣቸው ግድ አለው። እንግዲህ ከእነርሱ አንዳንዶቹን እናጥና።

ክርስቶስ ካህን ብቻ ሳይሆን ንጉሥም ነው (ቁጥር 1)። ምድራዊውና መንፈሳዊው ሥልጣን በአንድ ሰው እጅ እንዲያዝ ታሪክ በአንድ ድምፅ ይቃወማል። በእስራኤል ሁለቱ ሹመቶች በጥብቅ ተለያይተው ይኖሩ ነበር፤ በአንድ ወቅትም አንድ ንጉሥ የተቀደሰውን ድንበር አልፎ ጥናውን አንሥቶ ወደ ውስጠኛው አደባባይ በገባ ጊዜ፣ የካህናቱ ጭፍራ ወዲያው ተከትለው ገሠጹት፤ ነጩ የለምጽ ምልክትም በግንባሩ ላይ ፍርዱን ጻፈበት፤ «እርሱም ደግሞ እግዚአብሔር ስለ ቀሠፈው ለመውጣት ቸኰለ።» ነገር ግን የምንጽፍለት ይህ የዋህ ንጉሥ እየተከማቹ የመጡ ብልሹ ልማዶች ይህን አንድነት ከመከልከላቸው በፊት ይኖር ስለ ነበረ፣ የንግሥናውን በትርና የክህነቱን ጥና በራሱ ላይ አጣምሮ ያዘ። በዚህም ክርስቶስን አስቀድሞ በአምሳል አሳየ።

ኢየሱስ ንጉሥም ካህንም ነው። ካህን ስለ ሆነ ንጉሥ ነው። እጅግ ከፍ ከፍ ብሏል፤ ከጕልበት ሁሉ ስግደትን፣ ከመላስም ሁሉ ምስክርነትን ይጠይቃል፤ ምክንያቱም ለሞትም ይኸውም የመስቀል ሞት እንኳ የታዘዘ ሆኖአልና። የንግሥና መብቱን የሚመሠርተው በዘር ውርስ ላይ አይደለም፤ ምንም እንኳ የዳዊት ደም በደም ሥሮቹ ውስጥ ይፈስስ የነበረ ቢሆን። በድል አድራጊነት ወይም በሚበልጥ ኃይል ላይ አይደለም፤ በሰዎች መካከል መንግሥተ ሰማያትን በሚያጸናው ሕግ ላይም አይደለም፤ ነገር ግን በዚህ ላይ ነው፦ በደሙ ለእግዚአብሔር ዋጅቶናል። እርሱ የክብር ንጉሥ የሆነው የዓለምን ኃጢአት የሚያስወግድ የእግዚአብሔር በግ ስለ ሆነ ነው። መስቀሉ ወደ ዙፋኑ የወጣበት መረማመጃ ድንጋይ ነበረ።

ደግሞም አስቀድሞ ንጉሥ እንደ ሆነ ካልታወቀ በቀር የካህንነቱን ሹመት ሊፈጽም አይችልም። ብዙዎች በክርስቶስ ክህነት በኩል ለሰዎች የቀረበውን በረከት ሁሉ የማያገኙት እንደ ንጉሥ ያለውን መብቱን ለመቀበል ፈቃደኞች ስላልሆኑ ነው። አያከብሩትም፣ አይታዘዙትምም። ውስጣዊውን ግዛታቸውን በሙሉ ለበትረ መንግሥቱ አይከፍቱም። ሁለት ጌቶችን ለማገልገል ይጣጣራሉ፤ እንደ ብርሃንና ጨለማ፣ እንደ ሰማይና ሲኦል፣ እንደ እግዚአብሔርና ሰይጣን ፈጽመው ከሚለያዩ ግዛቶች ጋር በመልካም ለመኖር ይሞክራሉ። ፍጹም እምነት ከመኖሩ በፊት ራስን መቀደስ፣ ከመዳን በፊት ዘውድ መጫን፣ ከካህኑ በፊት ንጉሡ መቅደም አለበት።

ቅደም ተከተሉ የማይለወጥ ነው፦ በመጀመሪያ የጽድቅ ንጉሥ ነው፥ ኋላም ደግሞ የሳሌም ንጉሥ ማለት የሰላም ንጉሥ ነው (ቁጥር 2)። «ሰላም፣ ሰላምን ስጠን!» የሰዎች የማያቋርጥ ልመና ነው፤ በማንኛውም ዋጋ ሰላም፣ በምንም መንገድ ቢሆን ሰላም። እግዚአብሔር ግን በጥልቅ ውኆች ውስጥ የጽድቅን መሠረት ይጥላል፤ «የጽድቅም ሥራ ሰላም ይሆናል፤ የጽድቅም ፍሬ ለዘላለም ጸጥታና መታመን ይሆናል።» ሰላም ሳይኖር፦ «ሰላም፥ ሰላም» እያሉ ቍስሉን በቀላሉ መፈወስ ምንም አይጠቅምም። እስከ ታችኛው ጥልቅ ድረስ መርምሮ ከጤናማና ከደኅና መሠረት ተነሥቶ እስከ ሥጋው ገጽ ድረስ መገንባት እጅግ ወሰን በሌለው መጠን የተሻለ ነው። የሰላምም ንጉሥ አስቀድመህ የጽድቅ ንጉሥ እንደ ሆነ እስክታውቅለት ድረስ፣ ለጽድቅ መብቱ ራስህን እስክታስገዛ፣ ከሕግ የሆነውንም ጽድቅ ትተህ በእምነት የሆነውን እስክትቀበል ድረስ ወደ ነፍስህ ከቶ አይገባም።

በንጽጽር ሲታይ የክርስትናን ሙሉ ትርጉም ወይም ኃይል በሕይወታቸው የሚያውቁ ክርስቲያኖች ምን ያህል ጥቂቶች እንደ ሆኑ ማየት እጅግ ያሳዝናል። ደስታ የሌላቸው፣ ፍሬ የሌላቸው፣ ኃይል የሌላቸው ሆነው ለዓለም መሰናክል፣ ለአጋንንትም መሳለቂያ ናቸው። ምክንያቱስ ይህ አይደለምን? ቅኖች አይደሉም። በነፍሳቸው ውስጥ ከዳተኞችንና ባዕዳንን ያስጠልላሉ። መልካም ነው ብለው በሚቀበሉት ነገር ዘወትር በራሳቸው ላይ ይፈርዳሉ። ራሳቸውን እንደሚያመካኙ፣ ጥፋቶቻቸውንም የሚያቃልሉበት ልዩ ምክንያቶችን እንደሚፈጥሩ ጥርጥር የለውም፤ በዚህም በሌሎች ዘንድ ተቀባይነት የሌለው ነገር በእነርሱ ዘንድ ይቅር የሚባል ይሆናል። ምንኛ ለራስ የሚደረግ ልዩ ልመና ነው! ምንኛ ብልሃት የተሞሉ ክርክሮች ናቸው! ምንኛ የሰውነት ማጠንከሪያ ትርዒት የመሰሉ ዝላዮች ናቸው! ነገር ግን ሁሉም ከንቱ ነው። እነዚህን መስመሮች የሚያነቡ እንደነዚህ ያሉ ሁሉ፣ ክህነቱ ስለ እኛ የሚያስገኘውን ሰላም ከማጣጣማቸው በፊት ክርስቶስን ንጉሥ፣ የጽድቅም ንጉሥ ማድረግ ፈጽሞ የማይታለፍ ግዴታ እንደ ሆነ ይወቁ።

የክርስቶስ ክህነት በዘር የተወረሰ አልነበረም (ቁጥር 3)። ይህም ደግሞ በሳሌም ካህን-ንጉሥ ታሪክ ውስጥ በግልጥ ይታያል። የሌዋውያን ካህን ከአሮን ጋር ያለውን ዝምድና በጥንቃቄ መቍጠር ነበረበት፤ ስለዚህም አንዳንድ የመጽሐፍ ቅዱስ ክፍሎች የተሞሉባቸው ዝርዝር የትውልድ ሐረጎች አሉ። ከባቢሎን በተመለሱበት ዘመን የትውልድ ሐረጋቸውን ማስረዳት ያልቻሉት ካህናት ኡሪምና ቱሚም ያለው ካህን እስኪነሣ ድረስ ከአገልግሎት ታገዱ። የመልከ ጼዴቅ ክህነት ግን ከትውልዱ ጋር ምንም ግንኙነት እንዳልነበረው ግልጥ ነው። ከካህናት የትውልድ ሐረግ ነጻ ነበረ። እርግጥ በእውነት ሰዋዊ ወላጆች አልነበሩትም፣ ልደትንም ሞትንም አላወቀም ብሎ መደምደም አያስፈልግም። ይህ አልተነገረም፤ እንደዚያ ተብሎም አልተገመተም። ክርክሩ የተመሠረተው በተራው የሰው ሕይወት ውስጥ ያሉት እነዚህ ድርጊቶች ፈጽሞ ባለመጠቀሳቸው ላይ ብቻ ነው፤ ዓላማውም ስለዚህ ይህ የጥንቱ ዓለም ክህነት በሌዋውያን ዘመነ ሥርዓት እጅግ አስፈላጊ ከነበሩት ሁኔታዎች ፈጽሞ ነጻ እንደ ነበረ ማስረዳት ነው። በአይሁድ መቅደስ ያገለግል ከነበረው ክህነት ፈጽሞ የተለየ ሹመት ነበረ፤ ስለዚህም የክርስቶስን ክህነት ለመወከል እጅግ ብቁ ነበረ።

ጌታችን እንደ አምላክነቱ እናት አልነበረችውም፤ እንደ ሰውነቱ አባት አልነበረውም። ከካህናት ቤተሰብ አልተወለደም፤ ጌታችን ከይሁዳ ነገድ እንደወጣ የተገለጠ ነውና፥ ስለዚህም ነገድ ሙሴ ምንም እንኳ ስለ ክህነት አልተናገረም። ስለ መልከ ጼዴቅ በምሳሌ እውነት የነበረው ስለ ኢየሱስ ቃል በቃል እውነት ነው፤ እርሱ ለዘመኑም ጥንት ለህይወቱም ፍጻሜ የለውም። ስለዚህ ክህነቱ ፈጽሞ ልዩ ነው። በሰዎች መካከል ተወዳዳሪ የሌለው ሆኖ ይቆማል። ከእርሱ በፊትም ሆነ ከእርሱ በኋላ እርሱን የሚመስል አልነበረም። ሥራዎቹ ከማንም አልተገኙም፣ ከማንም ጋር አልተካፈሉም፣ ለማንም አልተላለፉም። ከዘላለም ጀምሮ በእግዚአብሔር ቀድሞ ማወቅና ምክር እንደ ሆነው ሆኖ ተሾመ።

በአዳኛችን ልብ ውስጥ ያለው የክህነት ርኅራኄ ጅማሬ ከቶ አልነበረውም። ምሕረትና ርኅራኄ፣ ለዘራችንም ጠበቃና አማላጅ ሆኖ የመቆም አሳብ በውስጡ የተነሣበት ቀን በሰማይ የቀን መቍጠሪያ ውስጥ የለም። ተራሮች ሳይወለዱ፣ ሰማይና ምድርም ሳይፈጠሩ፣ በአጽናፈ ዓለም ዓይን ፊት ቀስ በቀስ እየተገለጠ ያለው የዚያ አስደናቂ ታሪክ ዘር አስቀድሞ በአሳቡ ውስጥ ነበረ። ከዓለም ፍጥረት ጀምሮ የታረደው በግ እንደ ሆነ እንዲሁ ካህንም ነበረ። ፍቅር ዘላለማዊ ነው። መሥዋዕትነት ከእግዚአብሔር ማንነት ሥር መሠረቶች አንዱ ነው። ክህነት በሚሰገድለት ሥላሴ ውስጥ ያለው የሁለተኛው አካል ባሕርይ ሸማ ክፍል ነው። ስለዚህ ሹመቱን እንዳይተው፣ ወይም ለሌላ ዓላማ ብሎ እንዳያኖረው፣ ወይም ላልተማሩትና ለሚስቱት፣ ለተፈተኑትና ለወደቁት መራራቱን እንዳያቆም ምንም ፍርሃት አያስፈልግም።

የክርስቶስ ክህነት የማያቋርጥ ነው (ቁጥር 3)። የአሮን ዘር ካህናት እንዳይኖሩ ሞት ስለ ከለከላቸው በሹመታቸው ሊቀጥሉ አልተፈቀደላቸውም። ስለ እርሱ ግን «በሕይወት እንዲኖር የተመሰከረለት እርሱ ነው» (ቁጥር 8)። ሃሌ ሉያ! «በማይጠፋ ሕይወት ኃይል» የሆነ ካህን ተነሥቶአል (ቁጥር 16)። «ጌታ ማለ፥ አይጸጸትምም፤ አንተ ለዘላለም ካህን ነህ» (ቁጥር 21)። «ለዘላለም የሚኖር ስለሆነ የማይለወጥ ክህነት አለው» (ቁጥር 24)። «ሊያማልድ ዘወትር በሕይወት ይኖራል» (ቁጥር 25)። «ለዘላለም ፍጹም የሆነውን» (ቁጥር 28)። ምንኛ ግልጥና የተትረፈረፈ ምስክርነት ነው! ሊቀ ካህናታችን የሹመት ልብሱን ተገፍፎ ሊሞት ወደ ሖር ተራራ ከቶ አይወጣም። ለእርሱ በአደራ የተነገሩት ምሥጢሮች ለተተኪው ደግመው መነገር ከቶ አያስፈልጋቸውም። እርሱንና እኛን የሚያስተሳስረው ርኅሩኅ ፍቅር በሞት ከቶ አይበጠስም ወይም አይቈረጥም። ነፍሳችንን በመጠበቅ ቦታውን እንዲይዝ ሌላ ማንም ከቶ አይጠራም።

ይህ ትምህርት ሁለት ስሕተቶችን ይገሥጻል፦ (1) በሥጋ ሳሉ ኃጢአት አልባ መሆን ይቻላል ብለው የሚያስተምሩትን ስሕተት። ለከፍተኛ የሕይወት ልምምድ ያለውን የሁሉን ናፍቆት መጠቀሚያ አድርገው፣ በቀላሉ ለሚያምኑ ነፍሳት ከዚያ በኋላ ኃጢአትን መናዘዝ የማያስፈልጋቸውበት፣ በክርስቶስ ደም የማያቋርጥ መንጻት የማያሻቸውበት፣ ኃጢአተኛ መሆናቸውም ፈጽሞ የማይሰማቸውበት ደረጃ እንደሚደርሱ ተስፋ በሚሰጡ አንዳንድ ሰዎች በአሁኑ ጊዜ እየተሠራ ያለውን ጥፋት አጋንኖ መናገር አይቻልም።

እንዲህ የሚናገሩ ሰዎች ኃጢአት እና ኃጢአቶች የሚሉትን ቃላት ያደባልቃሉ። የእግዚአብሔር ቃል ይበልጥ ጥቁርና ጨለማ በሆኑ ስሞች ለሚጠራቸው ድርጊቶችና ዝንባሌዎች ድካም የሚለውን ስም ይሰጣሉ። ይህ ትምህርት ሰው የተቀበለውን የተሳሳተ ትምህርት እንዲስማማ የኃጢአትን መለኪያ ዝቅ ያደርጋል። ሥጋ በአማኙ ውስጥ እንኳ የበላይነትን ለማግኘት ገና ሊመኝ እንደሚችል ከሚናገረው ከመጽሐፍ ቅዱስ ግልጥ ትምህርት ጋር ይቃረናል። በራሳችን ላይ ምንም ባናውቅም እንኳ በዚህ እንደማንጸድቅ ከሚያሳየው ከጥልቁ የክርስትና ሕይወት ልምምድ ሁሉ ጋር ይጋጫል፤ ምክንያቱም የጠራ ብርሃን በማጣታችን ፈጽሞ የማናውቃቸው፣ ነገር ግን በሚፈርድብን በእርሱ ዓይን፣ ኵላሊትንና ልብን በሚመረምር በጌታ ፊት በግልጥ የሚታዩ ብዙ ክፋቶች ሊኖሩ ይችላሉና።

መሥዋዕት የሚያቀርብ ክህነት ለዘወትር ይኖራል ብለው የሚያስተምሩትን ስሕተት። እርግጥ አማኞች ሁሉ የምስጋናንና የጸሎትን መሥዋዕት፣ ራስን የሚክድ የፍቅርንም መባ በማቅረብ ረገድ ካህናት ናቸው። ነገር ግን በእኛ መካከል ከዚህ በተጨማሪ የቀራንዮን ዘላለማዊ መሥዋዕት በጌታ እራት ኅብስትና ወይን ውስጥ ዘወትር እንዲያቀርቡ ተጠርተናል ብለው አጥብቀው የሚናገሩ ብዙዎች አሉ። ፕሮቴስታንት ነን የሚሉ ሆነው ራሳቸውን ካህናት ብለው በሚጠሩ ሰዎች በብዙ የእንግሊዝ አብያተ ክርስቲያናቶቻችን ውስጥ በሚቀርበው የሚሳ ሥርዓት መካከል፣ የቀላሉን የጌታ እራት ሥርዓት ምንም ዱካ ማየት አስቸጋሪ ነው። እነዚህ ዕውሮች ሕዝቡን ለነፍሳቸው ጥፋት የሚያስቱበትን መንገድ ማየትም ሰውን በጽድቅ ቍጣ ያንዘፈዝፋል። አንዳንድ ጊዜ፣ በአረማውያን አልባሳት ብልጭልጭ ጌጥ ተሸልመው፣ ሥርዓቱ ሁሉ ሊገለጽ በማይቻል መጠን የሚያሳዝን ባይሆን ኖሮ ሰውን የሚያስቁ ከንቱ ሥርዓቶችን የሚፈጽሙትን የእነዚህን ሰዎች ከመጽሐፍ ቅዱስ ውጭ የሆነ ትምክህት ለማጋለጥ፣ ሰው የኤራስመስን የሚያደርቅ ሽሙጥ፣ የላቲመርን ጠንካራ ጤናማ ማስተዋል፣ የኖክስንም ብርታት ይናፍቃል። «ጌታ ሆይ፣ እስከ መቼ፣ እስከ መቼ ድረስ!»

ይሁን እንጂ እነዚህን ስሕተቶች ለመቋቋም እውነተኛው መንገድ የጌታችንን የማያቋርጥና የማይለወጥ ምልጃና ክህነት አጥብቆ መናገር ነው። እርሱ በሕይወት የሚኖርና ሥራውን የሚቀጥል ከሆነ፣ በሥራዎቹ ውስጥ ጣልቃ መግባት በእርግጥ ድፍረትና ትዕቢት የሞላበት ሞኝነት ነው። ወጣቶቻችንን በዘመናችን ካሉት አሰቃቂ ስሕተቶች አስቀድመን ልናስታጥቃቸው፣ ወይም እጅግ በአሳዛኝ ሁኔታ የተሳሳቱትን መልሰን ልንማርካቸው ከመቻላችን በፊት፣ ወደ ቀደሙት የመጽሐፍ ቅዱስ አተረጓጎምና አገላለጽ መንገዶች መመለስ አለብን።