እንደ ገና ለንስሐ ማደስ የማይቻል ነው

«አንድ ጊዜ ብርሃን የበራላቸውን ሰማያዊውንም ስጦታ የቀመሱትን ከመንፈስ ቅዱስም ተካፋዮች ሆነው የነበሩትን መልካሙንም የእግዚአብሔርን ቃልና ሊመጣ ያለውን የዓለም ኃይል የቀመሱትን በኋላም የካዱትን እንደገና ለንስሐ እነርሱን ማደስ የማይቻል ነው፤ ለራሳቸው የእግዚአብሔርን ልጅ ይሰቅሉታልና ያዋርዱትማልና።» (ዕብራውያን 6:4-6)።

ቅዱሱ ጸሐፊ አራት መሠረታዊ ትምህርቶችን ይዘረዝራል፦ በአሮጌው ዘመነ ሥርዓት በልዩ ልዩ ጥምቀቶች ወይም መታጠቦች ይመሰል የነበረውን ከሞተ ሥራ ንስሐ መግባትን፤ በሚሠዉት እንስሶች ራስ ላይ እጅ በመጫን ይመሰል የነበረውን በእግዚአብሔር ማመንን፤ የሙታንን ትንሣኤ፤ የዘላለምንም ፍርድ። ከዚያም እነዚህን እንደ ገና ሊመሠርት ሳይሆን ትቶአቸው ወደ ፊት ሊሄድ ያስባል። ይሁን እንጂ እነርሱን የመካድ አሳብ ፈጽሞ የለም። እግዚአብሔር ነፍስን የሚያድንባቸው ታላላቅ መርሖች በየዘመኑ አንድ ዓይነትና የግድ አስፈላጊዎች ናቸው።

እነዚህን የምንተዋቸው ልጅ የማባዛት ሰንጠረዥን በሚገባ ከተማረው በኋላ እንደሚተወው ብቻ ነው፤ ያም ሰንጠረዥ ከዚያ በኋላ ለሚማረው ትምህርት ሁሉ ሥር ሆኖ ይኖራል። ተክልም ግርማ ወዳለው ቍጥቋጦ አድጎ ከፍ ሲል ሥሩን እንደሚተው ነው፤ ሆኖም ሕይወቱን ሁሉ የሚስበው ከዚያ ዝቅተኛ መነሻ ነው። ግንበኛም ድንጋይ በድንጋይ ላይ እየደረደረ ከፍ እንዲያደርግ መሠረቱን እንደሚተው ነው፤ ደግሞም መሠረቱን ከበታቹ እጅግ ርቆ በተወው ጊዜ እጅግ አጥብቆ የሚደገፈው በእርሱ ላይ ነው። እነዚህ መርሖች እንደ ገና የማይመሠረቱበትም ምክንያት ተነግሮናል። እንዲህ ማድረግ ከንቱ ይሆናል፤ ምንም ጥቅም አይሰጥም፤ ከእምነት የካዱትንም ባገኛቸው ሁኔታ እንደ ነበሩ ይተዋቸዋል። ስለዚህም ሰዎች ከአንዳንድ እጅግ ጣፋጭ አበቦች እጅግ የከፋ መርዝ እንደሚያወጡ ሁሉ፣ ስሱ መንፈስ ያላቸው ሰዎች ለራሳቸው ሥቃይና ጭንቅ ካደረጓቸው ክፍሎች ወደ አንዱ እንመራለን።

ምን ያህል ርቀን ከሄድን በኋላ ልንክድ እንችላለን? እነዚህ የካዱ ደቀ መዛሙርት ብርሃን የበራላቸው ነበሩ (ቁጥር 4)። ኃጢአታቸውንና አደጋቸውን፣ የአይሁድ ሃይማኖት ጊዜያዊ መሆኑን፣ የአዳኙን ልዕልናና ክብር እንዲያዩ ተመርተው ነበር። ሌሎች ዕብራውያን የመጋረጃው እጥፋቶች በዓይናቸው ላይ ከብደው ተንጠልጥለው አላዋቂዎች ሊሆኑ ይችሉ ነበር፤ ለእነዚህ ግን ፈጽሞ እንዲህ ሊሆን አይችልም፤ በወንጌል የቀትር ብርሃን መካከል ቆመው ብርሃን በርቶላቸዋልና።

ከእኛም ጋር እንዲሁ ሊሆን ይችላል። በጣዖቱ ፊት እንደሚያጎነብስ ወይም በዱር እንደሚንከራተት ያልሠለጠነ ሰው አይደለንም፤ በተፈጥሮ ድንግዝግዝ ወይም በሃይማኖታዊ ግምት እንደሚዳብሱ እንደ ኮንፊሽየስ፣ እንደ ቡድሃ ወይም እንደ መሐመድ ተከታዮች አይደለንም፤ እግዚአብሔር የመጀመሪያው ብርሃን እንዲበራበት እንዳዘዘው እንደ ጥንቱ ቅርጽ የሌለው ጨለማ ልባቸው በጨለመ በገዛ አገራችን ባሉ እልፍ አእላፋት ሰዎች አይደለንም፤ እኛ ብርሃን በርቶልናል። ኃጢአተኞች መሆናችንን እናውቅ ይሆናል፤ የመዳንን ዕቅድ ከልጅነታችን ጀምረን ተምረን ይሆናል፤ መላእክት ሊመለከቱት የሚመኙትን የመንግሥተ ሰማያትን ምሥጢር ጠንቅቀን እናውቅ ይሆናል፤ ቢሆንም ልንክድ እንችላለን።

እዚህ የተጠቀሱት እነዚህ ዕብራውያን ደግሞ ሰማያዊውንም ስጦታ ቀምሰው ነበር። ይህ ስጦታ ምንድር ነው? ከሲካር የውኃ ጕድጓድ አጠገብ የሚናገርን፣ በሚገባ የምናውቀውን ድምፅ እሰማለሁ፤ እንዲህም ይላል፦ «እኔ የምሰጠው ውኃ በእርሱ ውስጥ ለዘላለም ሕይወት የሚፈልቅ የውኃ ምንጭ ይሆናል»። ይህ በነፍስ ውስጥ ያለ የእግዚአብሔር ሕይወት ነው፤ ክርስቶስ ራሱ ነው፤ እርሱም በድርቅ እንደማይነጥፍ፣ በውርጭ እንደማይረጋ፣ በአዲስና ሕያው ውበት እየዘለለ እንደሚፈልቅ የማያቋርጥ ምንጭ፣ በሰሜን ዋልታ አካባቢ ገነትን እንደሚያደርግ ሞቅ ያለ ምንጭ በእኛ ውስጥ ሊሆን ፈቃደኛ ነው።

ነገር ግን አንዳንዶች ሊቀበሉት ሳይሆን ሊቀምሱት ብቻ ይረካሉ። እነዚህ ሰዎች ያደረጉት ይህንኑ ነው። የክርስቶስን ጣፋጭነት በጥቂቱ ተጎነጩ። ወደ ልቡ ለአፍታ ላይ ላዩን ብቻ ተመለከቱ። እንደ ጌዴዎን ወታደሮች ከእግዚአብሔር ወንዝ ጥቂት ጠብታዎችን በእጃቸው ዘግነው ወደ መንገዳቸው ቸኮሉ። እኛም እንዲሁ ስለ ክርስቶስ በማሰብ ጥቂት ደስታ ሊኖረን ይችላል። መከራው ልባችንን ይነካል፤ ውበቱ ይስበናል፤ ታሪኩ ያነቃቃናል፣ ያነሣሣናልም። ነገር ግን ይህ ቅምሻ ብቻ ነው፤ ቢሆንም ልንክድ እንችላለን። ደግሞም ከመንፈስ ቅዱስም ተካፋዮች ሆነው ነበር። እንደ ተመለሱ፣ ዳግመኛ እንደ ተወለዱ ወይም በመንፈስ ቅዱስ እንደ ተሞሉ አልተነገረም። አገላለጹ እጅግ ልዩ ነው፤ ጥቅም ላይ የዋለውም ቅዱሱ ጸሐፊ ከእነዚህ ነገሮች አንዱንም ስለ እነርሱ ሊያረጋግጥ ስላልቻለ፣ ነገር ግን በመንፈስ ቅዱስ የጸጋ ተጽዕኖ ሥር እንደ መጡ ሊያሳይ ስለ ፈለገ ነው። ለምሳሌ ስለ ኃጢአት ወቅሶአቸው፣ ከእነርሱ ጋር ታግሎ፣ በማስጠንቀቂያና በልመና፣ በፍርሃትና በተስፋ ደጋግሞ ቀርቦአቸው ነበር። እነርሱም አንዳንድ ኃጢአቶቻቸውን እስኪተዉና የክርስትናን ውጫዊ መልክ እስኪለብሱ ድረስ ለእርሱ ተገዝተው ነበር።

ከዚህም በላይ መልካሙንም የእግዚአብሔርን ቃልና ሊመጣ ያለውን የዓለም ኃይል ቀምሰው ነበር። ከእነዚህ የመጀመሪያው ቅዱሳት መጻሕፍት እንደ ሆነ ግልጥ ነው፤ ሁለተኛው ደግሞ እኛ ለምንኖርበት ዘመን የተለመደ አገላለጽ ነው፤ ይህም ዘመን እነዚህ ቃላት በተጻፉበት ጊዜ በመንፈሳዊ ኃይላቱ ሁሉ የሰዎችን ልብ ማነቃነቅ ጀምሮ ነበር። መልካም ስብከት ይወዱ ነበር፤ መጽሐፍ ቅዱስ ለእነርሱ እጅግ የሚስብና የሚማርክ ነበር፤ ነቢያትን ሰምተው፣ የበዓለ ኀምሳውን ዘመን ሐዋርያት አይተው ነበር። እነዚህ ሁሉ ተመርምረው፣ ተመዝነውና ተቈጥረው ነበር፤ ቢሆንም ወደ ኋላ የመመለስ አደጋ ላይ ነበሩ። እንግዲህ እንጠንቀቅ!

መክዳት ምንድር ነው? ከመውደቅ የበለጠ ነገር ነው። እውነተኛ የእግዚአብሔር ልጅ እንደ ዳዊት ወይም እንደ ጴጥሮስ ሊወድቅ ይችላል፤ ነገር ግን በመውደቅና በወድቆ በመክዳት መካከል ታላቅ ልዩነት አለ። ሁለተኛ የውኃ ጥፋት ወደ ምድር ሊመጣ እንደማይችል ሁሉ፣ ይህ ሁለተኛው ልምምድ በእውነተኛ አማኝ ላይ ሊደርስ አይችልም፤ ነገር ግን የሐሰቱንና የማስመሰሉን በእርግጥ ያጋልጣል።

መክዳት ማለት ከክርስትና ውጫዊ ምስክርነት ወደ ኋላ መመለስ ነው፤ ለጊዜው ሳይሆን ለመጨረሻ ጊዜ፣ በድንገተኛ ኃጢአት ምክንያት ሳይሆን የመጀመሪያው ውጫዊ ግፊት ስላለቀና እየደከመ የሚሄደውን የሕይወት መሰጠት የሚያድስ ወይም የሚያበረታ እውነተኛ ሕይወት በልብ ውስጥ ስለማይመታ ነው። በራሳቸው ብርሃን ፈጽሞ ሳያበሩ ከአንዲት ማዕከላዊ ፀሐይ በተንጸባረቀ ብርሃን ብቻ ያበሩ የነበሩትን፣ ነገር ግን ከሚመራቸው ማሰሪያ ተበጥሰው አንዲት የሕይወት ወይም የሙቀት ወይም የብርሃን ብልጭታ ሳይኖራቸው ይበልጥ እየራቁ ወደ ድቅድቅ ጨለማ የሚወረወሩትን የሚንከራተቱ ከዋክብት መምሰል ነው። መሻሻላቸው ውጫዊና ጊዜያዊ ብቻ ስለ ነበረ፣ የውሻው ወይም የእርያው ባሕርይም በመንፈስ ቅዱስ የጸጋ ሥራ ፈጽሞ ስላልተለወጠ፣ ውሻ ወደ ትፋቱ እንደሚመለስ፣ እርያም ወደ ጭቃዋ እንደምትመለስ መመለስ ነው። ሌላ ይሁዳ መሆን ነው፤ በመንፈስ ቅዱስ ላይ ኃጢአትን መሥራት ነው፤ የስሜትን ቅንነት ሁሉ፣ ለተሻለ ነገር ያለውን ምኞት ሁሉ፣ የርኅራኄ ስሜትንም ኃይል ሁሉ ማጣትና እንደምንረግጠው መንገድ ወይም በአሮጌው ግንብ ቅጥር ላይ እንደ ተሰቀለ የዛገ የጦር ልብስ ፈጽሞ ደንዝዞ መሞት ነው።

እንደነዚህ ያሉትን ወደ ንስሐ መመለስ የማይቻለው ለምንድር ነው? ልብ በል፤ እግዚአብሔር ምን ሊያደርግ እንደሚችል እዚህ ምንም አልተነገረም። ጥያቄው ስለ ሰው ኃይል ወሰንና የሰውን ፈቃድ ለማሳመን ስለሚጠቅሙት የተለመዱ መንገዶች ብቻ ነው። ደግሞም ልብ በል፤ እግዚአብሔር የካዱትን ሊያድናቸው አይችልም አልተባልንም፤ ነገር ግን አሁን የተገለጡትን ልምምዶች ሁሉ አልፎ ቢሆንም የካደ ሰው፣ በወንጌል የጦር ዕቃ ቤት ውስጥ የታወቁ መሣሪያዎች በሆኑት ማስረጃዎችና ማነሣሻዎች በአንዱም ሊደረስበት ወይም ሊነካ ይችላል ብሎ ተስፋ ማድረግ የማይቻል መሆኑ ተነግሮናል። እጅግ ብርቱ የሆኑት ማስረጃዎች በኅሊና ላይ በከንቱ ቀርበው ከሆነ፣ ለተሻለ ነገር ተስፋ ከሰጠ ጥቂት ምላሽ በኋላ ኅሊናው ወደ ቀድሞው ድንዛዜና ስሜት አልባነቱ ተመልሶ ከሆነ፣ ከዚያ በላይ የሚደረግ ምንም ነገር አይቀርም። በቀራንዮ ከተሰበረው ልብ ዋይታና ከሲና ተራራ ራስ ከሚያስተጋባው ነጐድጓድ የበለጠ ኃይል ያለው ነገር የለም፤ እነዚህም በከንቱ ተሞክረው ከሆነ፣ ኅሊናን ሊነካና ልብን ሊያነቃ የሚችል ምንም ማስረጃ አይቀርም። እነዚህ ሰዎች ለእነዚህ ጥሪዎች ፈጽሞ ባይጋለጡ ኖሮ ለእነርሱ የሆነ ተስፋ በኖረ ነበር፤ አሁን ግን ያለ ዘላቂ ፍሬ በእነርሱ ውስጥ በማለፋቸው ከመጀመሪያው ይልቅ ይበልጥ ደንድነው ሳሉ ምን ተስፋ ሊኖር ይችላል?

በበረዶ ከተሸፈነ ኩሬ ተጎትቶ ወጥቶ ወደ ሕሙማን ክፍል የመጣ ሰው እነሆ። ወዲያው የሞቀ የሱፍ ጨርቅ ይደረግለታል፤ እጅና እግሩ ይታሻል፤ ሕይወትን ለመመለስ ዘመናዊ ሳይንስ የሚያውቀው ዘዴ ሁሉ ይሞከራል። መጀመሪያ እነዚህ ዘዴዎች የሚሠሩ ይመስላል፤ መንዘፍዘፍና መንቀጥቀጥ ይታያል፤ ነገር ግን ወዮ! ብዙም ሳይቆይ ይጠፋሉ፤ ሐኪሙም በሐዘን ራሱን ይነቀንቃል። «ሌላ ምንም ማድረግ አትችልምን?» «ምንም» ብሎ ይመልሳል፤ «የማስበውን ዘዴ ሁሉ ተጠቅሜአለሁ፤ እነዚህ ካልሠሩ እንደ ገና ወደ ሕይወት ማደስ የማይቻል ነው።»

ይህ ክፍል ይኮንነናል ብለው ከሚፈሩት ጋር ምንም ግንኙነት የለውም። በሰሎሞን ዘመን እውነተኛዋን እናት እንዳጋለጠው ጩኸት፣ የዚያ ጭንቀት መኖር ለንስሐ መታደስ ከሚቻልበት ወሰን አልፈህ የካድህ ሰው እንዳልሆንህ ያለ ጥርጥር ያረጋግጣል። አሁንም በወንጌል ስብከት ልብህ የሚነካ ከሆነ፣ ንስሐ ለመግባት የምትጓጓ ከሆነ፣ የተጣልሁ እንዳልሆን ብለህ እግዚአብሔርን በመፍራት የምትጨነቅ ከሆነ፣ አይዞህ! እነዚህ ይህ ክፍል አንተን እንደማይመለከት የሚያሳዩ ምልክቶች ናቸው። ለምን በታማሚ ሰው መድኃኒት ራስህን ታሳምማለህ? ነገር ግን በወንጌል ስብከት ሥር እየደነዘዝህና ስሜት አልባ እየሆንህ ከሆነ፣ እርምጃህን ፈጥነህ ካላቆምህ በቀር ወደዚህ ክፍል ተመልከትና ፍርድህን እይ።

ከተፈጥሮ የተወሰደው ምሳሌ (ቁጥር 7)። በመልካም ስፍራ የሚገኘውን፣ በጥንቃቄ በታረሰና በብርቱ ድካም የተዘጋጀውን ያን እርሻ ተመልከት፤ መልካሙ ዘር በልግስና ይዘራበታል፤ ዝናብ ብዙ ጊዜ ይወርድበታል፤ የፀሐይ ብርሃን ይስመዋል፤ የሚያልፉትም ወቅቶች ፍሬ እንዲያፈራ ያባብሉታል። መጀመሪያ በልግስና የተጠበቀበትን ተስፋ ሊፈጽም የተቃረበ ይመስላል። ነገር ግን እነሆ፣ ፊቱን የሸፈነው ልምላሜ እሾህና ኵርንችት ሆኖ ይገኛል። የተዘጋጀለት ባለቤቱ ሊጎበኘው ይመጣል። «ምንድር ነው?» ብሎ ይጮኻል፤ «ይህንና ያንን፣ ሌላውንም፣ የምትችለውን ሁሉ አድርገሃልን?» «ሁሉን» ይላል መልሱ። ከዚያም የጠነከረና የሚያሳዝን ውሳኔ ይመለሳል፦ «ተጨማሪ ጊዜ ወይም ጥንቃቄ ማፍሰስ ከንቱ ነው። ለዕጣው ተወው። ከአሁን ጀምሮ ለዘላለም ፍሬ አይገኝበት።»

ያን እርሻ ልንመስል እንችላለን፤ ቢሆንም የመሰጠት ብልጭታ፣ የቅዱስ ናፍቆት መነቃቃት፣ ለተሻለ ሕይወት የሚደረግ ቃተታ፣ ንስሐ ለመግባትና ቅዱስ ለመሆን መጓጓት እስካለ ድረስ ገና ተስፋ አለ። ታላቁ ገበሬ በሁኔታችን ውስጥ አንዲት የምታድን ምልክት እስካለች ድረስ አይጥለንም። የተቀጠቀጠን ሸምበቆ አይሰብርም የሚጤስን የጥዋፍ ክርም አያጠፋም። ምድረ በዳውን የአትክልት ስፍራ፣ በረሃውንም እንደ እግዚአብሔር ገነት እስኪያደርግ ድረስ አይደክምም፥ ተስፋም አይቈርጥም።