ጸሎት — የምድራዊ አምልኮ እጅግ አስፈላጊው ፍሬ ነገር

መንፈሳዊ ንቃተ ኅሊናን በሚመለከት ጉዳይ — ጥያቄውን የሚያነሣውና ማስረጃውን የሚጠይቀው ክፍል እርሱ ነውና — መንፈሳዊ ከሆነ ማስረጃ በቀር ብቁ ወይም ተገቢ የሆነ ማስረጃ የለም። ሊደመጥ የሚችለው ከቁስ በላይና ከአመክንዮ በላይ የሆነው ብቻ ነው፤ ምክንያቱም አከራካሪው ጥያቄ ራሱ መንፈሳዊና ከተፈጥሮ በላይ የሆነ አምላክ መኖሩና አካላዊ ማንነቱ ነውና። ያ መንፈስ ራሱ ከመንፈሳችን ጋር ይመሰክራል፤ ይህን የሚያደርግ እርሱ ብቻ ነው። ይህም በመንፈሳዊ ወይም ከተፈጥሮ በላይ በሆነ መንገድ መደረግ አለበት፤ አለዚያ ፈጽሞ ሊደረግ አይችልም።—ሲ. ኤል. ቺልተን።

የአይሁድ ሕግና ነቢያት እግዚአብሔርን እንደ አባት በመጠኑ ያውቁታል። ስለ እግዚአብሔር አባትነትና ስለ እኛ ልጅነት የሚናገረውን ታላቅ እውነት አልፎ አልፎ፣ ያልተሟላ ቢሆንም በሚያጽናና ሁኔታ በጭላንጭል አይተውት ነበር። ክርስቶስ የጸሎትን መሠረት በዚህ መሠረታዊ መርሕ ላይ ጥልቅና ጠንካራ አድርጎ ይጥለዋል። የጸሎት ሕግ፣ የመጸለይ መብት፣ በልጅነት ላይ የተመሠረተ ነው። «አባታችን» የሚለው ቃል ከእግዚአብሔር ጋር ወደ ቅርቡ ግንኙነት ያስገባናል። ጸሎት የልጅ አቀራረብ፣ የልጅ ልመና፣ የልጅ መብት ነው። ቀና ብሎ የሚመለከተው፣ ዓይንንም «በሰማያት የምትኖር አባታችን ሆይ» ወደሚለው የሚያነሣው የጸሎት ሕግ ነው። የአባታችን ቤት በሰማይ ያለ መኖሪያችን ነው። ሰማያዊ ዜግነትና ሰማያዊ የቤት ናፍቆት በጸሎት ውስጥ አሉ። ጸሎት ከምድር ዝቅተኛነት፣ ከባዶነቷና ከጉድለቷ ወደ ሰማይ ከፍታ፣ ሙላትና ሁሉን የሚበቃ ብቃት የሚቀርብ አቤቱታ ነው። ጸሎት ዓይንንና ልብን በልጅ ናፍቆት፣ በልጅ መታመንና በልጅ ተስፋ ወደ ሰማይ ያዞራል። የእግዚአብሔርን ስም መቀደስ፣ ትንፋሽን ዋጥ አድርጎ በፍርሃት መጥራት፣ እንደ ቅዱስ ነገር አክብሮ መያዝ — ይህም ደግሞ የጸሎት ክፍል ነው።

በዚህ ረገድ ለልጆች ለመዳናቸው የጸሎትን አስፈላጊነት በግልጽ ማስተማር ግድ ነው ሊባል ይችላል። ነገር ግን ወዮ! የሚያሳዝነው፣ ሰማይና ሲኦል እንዳሉ፣ ከኋለኛው ስፍራ መራቅና ወደ ፊተኛው ለመድረስ መፈለግ እንዳለባቸው መንገሩ ብቻ በቂ እንደ ሆነ ይታሰባል። ይሁን እንጂ ወደ መዳን የሚደርሱበትን እጅግ ቀላሉን መንገድ አይማሩም። ወደ ሰማይ የሚወስደው ብቸኛ መንገድ የጸሎት ጎዳና ነው፤ ይኸውም ማንም ሰው ሊጸልየው የሚችለው የልብ ጸሎት ነው። ይህ ጸሎት የጥናት ፍሬ የሆኑ የምክንያት ሐሳቦች ጸሎት አይደለም፤ አእምሮን በሚያስደንቁ ነገሮች የሚሞላ፣ ነገር ግን መዳንን የማያጸና የምናብ ልምምድም አይደለም፤ ይልቁንም ልጅ በሰማይ ወዳለው አባቱ የሚያቀርበው ቀላልና በመተማመን የተሞላ ጸሎት ነው።

የመንፈስ ድህነት የእውነተኛ ጸሎት አንዱ ክፍል ነው። «በመንፈስ ድሆች የሆኑ ብፁዓን ናቸው፥ መንግሥተ ሰማያት የእነርሱ ናትና።» «ድሆች» ማለት ችግረኞች፣ ለማኞች፣ በሌሎች ቸርነት የሚኖሩ፣ በልመና የሚተዳደሩ ማለት ነው። የክርስቶስ ሕዝብ የሚኖረው በመለመን ነው። «ጸሎት የክርስቲያን የሕይወት እስትንፋስ ነው።» ጸሎት የተትረፈረፈ ርስቱ፣ የዕለት አበሉ ነው።

ክርስቶስ በገዛ ምሳሌው የጸሎትን ምንነትና አስፈላጊነት ያሳያል። በዚህ ዓለም በእግዚአብሔር ተልእኮ ላይ ያለ ሰው እንደሚጸልይ በየስፍራው ይናገራል። ሰው ለእግዚአብሔር ይበልጥ በተሰጠ መጠን ይበልጥ ጸሎተኛ ይሆናል ለሚለው መርሕ እርሱ ታላቅ ምሳሌ ነው። ሰው ይበልጥ መለኮታዊ በሆነ መጠን፣ የአብና የወልድ መንፈስ ይበልጥ ባደረበት መጠን፣ ይበልጥ ጸሎተኛ ይሆናል። በተገላቢጦሹም፣ ይበልጥ ጸሎተኛ በሆነ መጠን የአብንና የወልድን መንፈስ ይበልጥ እንደሚቀበል እውነት ነው።

በኢየሱስ ሕይወት ታላላቅ ክንውኖችና የዘውድ ጊዜያት ውስጥ በጸሎት ላይ ሆኖ እናገኘዋለን — በአገልግሎቱ መጀመሪያ፣ በዮርዳኖስ መሻገሪያ፣ መንፈስ ቅዱስ በእርሱ ላይ በወረደ ጊዜ፤ ከመልክ መለወጡ ጥቂት ቀደም ብሎ፤ በጌቴሴማኒ የአትክልት ስፍራም። የጴጥሮስ ቃል እዚህ ላይ እጅግ ይስማማል፦ «ፍለጋውን እንድትከተሉ ምሳሌ ትቶላችሁ»።

በአንዳንድ የክርስቶስ ተአምራት ውስጥ የሚገኝ አንድ አስፈላጊ የጸሎት መርሕ አለ፤ ይኸውም የጸሎት መልስ ደረጃ በደረጃ የሚመጣ መሆኑ ነው። እግዚአብሔር ለጸሎት ሙሉውን መልስ ሁልጊዜ በአንድ ጊዜ አይሰጥም፤ ይልቁንም ቀስ በቀስ፣ ደረጃ በደረጃ ይሰጣል። ማርቆስ (8:22) ብዙ ጊዜ ቸል የሚባለውን ይህን አስፈላጊ እውነት የሚያሳይ አንድ ሁኔታ ይገልጻል፦

«ወደ ቤተ ሳይዳም መጡ። ዕውርም አመጡለት፥ እንዲዳስሰውም ለመኑት።

«ዕውሩንም እጁን ይዞ ከመንደር ውጭ አወጣው፥ በዓይኑም ተፍቶበት እጁንም ጭኖበት። አንዳች ታያለህን ብሎ ጠየቀው።

«አሻቅቦም። ሰዎች እንደ ዛፍ ሲመላለሱ አያለሁ አለ።

«ከዚህም በኋላ ደግሞ እጁን በዓይኑ ላይ ጫነበት አጥርቶም አየና ዳነም ከሩቅም ሳይቀር ሁሉን ተመለከተ።»

አንዳንድ ጊዜ ከዓለም ለይቶ ብቻችንን ሊወስደን ይገባዋል፤ ሙሉ በሙሉ ለራሱ ብቻ ሊያደርገን ወደሚችልበት ስፍራ ይወስደናል፤ በዚያም ይናገረናል፣ ከእኛም ጋር ይሠራል።

በጌታችን ሕይወት ውስጥ ሦስት የዕውርነት ፈውሶች አሉን፤ እነርሱም እግዚአብሔር ጸሎትን ሲመልስ የሚሠራበትን መንገድ ምንነት የሚያሳዩ፣ የአሠራሩንም የማያልቅ ልዩነትና ሁሉን ቻይነት የሚገልጡ ናቸው።

በመጀመሪያው ሁኔታ ክርስቶስ በኢየሩሳሌም አንድን ዕውር በአጋጣሚ አገኘ፤ ጭቃ አድርጎ በምራቁ አለሰለሰው፤ በዓይኖቹም ላይ ቀባው፤ ከዚያም ሰውየው ሄዶ በሰሊሆም መጠመቂያ እንዲታጠብ አዘዘው። የጸጋው ውጤት ያለው በድርጊቱ መጨረሻ ላይ ነበር — በመታጠቡ። ሄዶ አለመታጠቡ ፈውሱን ፈጽሞ ባጠፋው ነበር። በዚህ ሁኔታ ፈውሱን የጠየቀ ማንም አልነበረም፤ ዕውሩ ራሱ እንኳ አልጠየቀም።

በሁለተኛው ሁኔታ ዕውሩን ያመጡት ሰዎች ማምጣታቸውን ስለ ፈውሱ በሚቀርብ አጥብቆ ልመና ደገፉት፤ እምነታቸው የከባድ ሕክምናን ሸክም የሚያቀልል ይመስል፣ ክርስቶስ እንዲያው እንዲዳስሰው ብቻ ለመኑት። እርሱ ግን ሰውየውን እጁን ይዞ ከመንደር ውጭ፣ ከሕዝቡም ለይቶ አወጣው። ይህ ሥራ ብቻውንና በስውር መደረግ ነበረበት። በዓይኖቹ ላይ ተፋበት፤ እጆቹንም ጫነባቸው። ምላሹ የተሟላ አልነበረም፤ የብርሃን መንጋት፣ ከፊል መዳን ብቻ ነበር፤ የመጀመሪያው የጸጋ ንክኪ የተዛባ እይታ ብቻ ሰጠው፤ ሁለተኛው ንክኪ ፈውሱን ፈጸመው። ሰውየው ራሱን ለክርስቶስ አሳልፎ ሰጥቶ ብቻውን ወደ ገለልተኛ ስፍራ እንዲወሰድ የፈቀደበት የመገዛት እምነት የፈውሱ ጎልቶ የሚታይ ገጽታ ነበር፤ እንዲሁም እይታውን ቀስ በቀስ መቀበሉና ፍጹሙን ሥራ ለመፈጸም ሁለተኛ ንክኪ ማስፈለጉ ጎልቶ የሚታይ ነበር።

ሦስተኛው የዕውሩ የበርጤሜዎስ ሁኔታ ነበር። ይህም በጩኸት ድምፅ ራሱን የገለጠ አጥብቆ የሚገፋ እምነት ነበር፤ ክርስቶስን ይከተሉ በነበሩት ቢገሠጽም በተቃውሞው ይበልጥ የጠነከረና የደፈረ እምነት ነበር።

የመጀመሪያው ሁኔታ ሳይጠበቅ ክርስቶስ ፊት ደረሰ፤ ሁለተኛው ሆን ተብሎ ወደ እርሱ ቀረበ፤ የመጨረሻው ደግሞ በሕዝቡ ተቃውሞና በክርስቶስ የሚመስል ግድየለሽነት እየተገታ በማይበገር ጽናት ክርስቶስን ተከተለ። ፈውሱ ግን ያለ አንዳች መካከለኛ ነገር ሆነ፤ እጅ መያዝ፣ ለስላሳም ሆነ ጠንካራ ንክኪ፣ ምራቅ፣ ጭቃ ወይም መታጠብ አልነበረም — አንድ ቃል ብቻ፣ እይታውም ሙሉ ሆኖ ወዲያውኑ መጣ። እያንዳንዳቸው ያንኑ መለኮታዊ ኃይል፣ ያንኑ የተባረከ ውጤት ተቀብለዋል፤ ነገር ግን እምነታቸውን በገለጡበትና በተፈወሱበት መንገድ ግልጽ ልዩነት ነበር። ሲገናኙ የመጀመሪያው ሰው የፈውሱን ዝርዝርና ሂደት — ምራቁን፣ ጭቃውን፣ በሰሊሆም መታጠቡን — ብቸኛው መለኮታዊ ሂደት፣ የመለኮታዊ ሥራ ብቸኛ እውነተኛ ማስረጃ አድርጎ ቢያቀርብ ኖሮ ብለህ አስብ፤ ይህ ከእውነት ምን ያህል የራቀ፣ እንዲህ ያለውስ የመመዘኛ ሚዛን ምን ያህል ጠባብና አሳሳች በሆነ ነበር! የመለኮታዊ ሥራ መፈተኛዎች ዘዴዎች ሳይሆኑ ውጤቶች ናቸው።

እያንዳንዳቸው እንዲህ ሊሉ ይችሉ ነበር፦ «ዕውር እንደ ነበርሁ አሁንም እንዳይ ይህን አንድ ነገር አውቃለሁ።» ውጤቶቹ በግልጽ የተሰሙ ውጤቶች ነበሩ፤ ሥራውን የሠራው ክርስቶስ መሆኑን ያውቁ ነበር፤ እምነት መሣሪያው ነበር፣ አሠራሩ ግን የተለያየ ነበር፤ የክርስቶስ የአሠራር ዘዴ የተለያየ ነበር፤ በእነርሱ በኩልም ሆነ በእርሱ በኩል ወደዚያ የጸጋ ፍጻሜ ያደረሷቸው ልዩ ልዩ እርምጃዎች በብዙ ነጥቦች እጅግ የሚለያዩ ነበሩ።

የጸሎት ወሰኖች ምንድን ናቸው? ጥቅሞቹና ዕድሎቹ እስከ ምን ድረስ ይደርሳሉ? እግዚአብሔር ከሰውና ከሰው ዓለም ጋር ካለው አሠራር ውስጥ በጸሎት የማይነካው የትኛው ክፍል ነው? የጸሎት ዕድሎች ምድራዊና መንፈሳዊ መልካም ነገርን ሁሉ ያካትታሉን? የእነዚህ ጥያቄዎች መልሶች ከሁሉ የላቀ ክብደት አላቸው። መልሱ የጸሎታችንን ጥረትና ውጤት ይለካል። መልሱ የጸሎትን ዋጋ እጅግ ከፍ ያደርጋል፤ አለዚያም ጸሎትን እጅግ ያደክማል። ለእነዚህ አስፈላጊ ጥያቄዎች መልሱ ጳውሎስ ስለ ጸሎት በተናገረው ቃል ሙሉ በሙሉ ተሸፍኗል፦ «በነገር ሁሉ በጸሎትና በምልጃ ከምስጋና ጋር በእግዚአብሔር ዘንድ ልመናችሁን አስታውቁ እንጂ በአንዳች አትጨነቁ» (ፊልጵስዩስ 4:6)።