የጥንቆላ ቃሎችና የተቀደሱ በሚባሉ ስፍራዎች የሚታዩ የምናብ ራእዮች

§47. ብዙዎቹ የጥንቆላ ቃሎች—በተቀደሱ በሚባሉ ስፍራዎች የሚታዩ የምናብ ራእዮችና የመሳሰሉት—በመስቀል ምልክት ተበተኑ። የጥንቶቹ አማልክት ተራ ሰዎች ብቻ እንደ ነበሩ ተረጋገጠ። አስማት ተጋለጠ። ፍልስፍና ስለ አለመሞትና ስለ በጎነት ማሳመን የቻለው የተመረጡትንና በአንድ አካባቢ የተወሰኑትን ጥቂት ቡድኖች ብቻ ነበር፤ አእምሮአቸው ብዙ ያልሰለጠነ ሰዎች ግን ከተፈጥሮ በላይ የሆነውን የሕይወት መርሕ በአብያተ ክርስቲያናት ብዙ ሕዝብ ውስጥ አሰረጹ።

ቀድሞ ስፍራ ሁሉ በጥንቆላ ቃሎች ማታለል የተሞላ ነበር፤ በዴልፎይና በዶዶና፣ በቦይዮትያና በሉቅያ፣ በሊቢያና በግብፅ የሚነገሩት የጥንቆላ ቃሎች፣ የካቢሮችም ቃሎች፣ ፒቲያ የተባለችው ሟርተኛም በሰዎች ምናብ የተከበሩ ነበሩ፤ አሁን ግን ክርስቶስ በሁሉ ስፍራ መሰበክ ከጀመረ ወዲህ እብደታቸው ደግሞ ቆሟል፤ ከእነርሱም መካከል ከእንግዲህ የሚያሟርት የለም። 2. ቀድሞ አጋንንት ምንጮችን ወይም ወንዞችን፣ ዛፎችን ወይም ድንጋዮችን ይዘው የሰዎችን ምናብ ያታልሉ ነበር፤ በማጭበርበራቸውም የዋሆችን ያስቱ ነበር፤ አሁን ግን የቃል መለኮታዊ ጉብኝት ከሆነ በኋላ ማታለላቸው ቆሟል። አንድ ሰው የመስቀልን ምልክት ብቻ ቢጠቀም እንኳ ማታለላቸውን ያባርራልና። 3. ቀድሞ ሰዎች ድያንና ክሮኖስን፣ አፖሎንና ገጣሚዎች የሚጠቅሷቸውን ጀግኖች አማልክት አድርገው ይቈጥሩ ነበር፤ እነርሱንም በማክበር ይስቱ ነበር፤ አሁን ግን መድኃኒታችን በሰዎች መካከል ከተገለጠ ወዲህ እነዚያ ሟች ሰዎች መሆናቸው ተጋልጧል፤ ክርስቶስ ብቻ በሰዎች መካከል እውነተኛ አምላክ፣ የእግዚአብሔር ቃል መሆኑ ታውቋል። 4. በእነርሱ ዘንድ ስለሚከበረው አስማትስ ምን ይባላል? ቃል በእኛ መካከል ከማደሩ በፊት በግብፃውያን፣ በከለዳውያንና በሕንዳውያን ዘንድ ብርቱና ሥራ ላይ የዋለ እንደ ነበረ፣ የሚያዩትንም ያስፈራ እንደ ነበረ፤ ነገር ግን በእውነት መገኘትና በቃል መገለጥ እርሱ ደግሞ ፈጽሞ እንደ ተስተባበለና ፈጽሞ ከንቱ እንደ ሆነ ነው። 5. የአሕዛብን ጥበብና የፈላስፎችን ባለ ጩኸት ትምክህት በተመለከተ ግን፣ ማንም የእኛን ማስረጃ የሚያስፈልገው አይመስለኝም፤ ድንቁ በሁሉ ዓይን ፊት ነውና፤ በግሪኮች መካከል የነበሩት ጠቢባን ይህን ያህል ብዙ ጽፈው ሳሉ ስለ አለመሞትና ስለ በጎ ሕይወት ከገዛ አካባቢያቸው ጥቂቶችን እንኳ ማሳመን አልቻሉም፤ ክርስቶስ ብቻ ግን በተራ ቋንቋና በአንደበት ብልህ ባልሆኑ ሰዎች አማካይነት በዓለም ሁሉ በሰዎች የተሞሉ አብያተ ክርስቲያናትን ሞትን እንዲንቁ፣ የአለመሞትንም ነገር እንዲያስቡ፣ ጊዜያዊውን ቸል ብለው ዓይናቸውን ወደ ዘላለማዊው እንዲያዞሩ፣ ምድራዊ ክብርን እንደ ምንም ቈጥረው ለሰማያዊው ብቻ እንዲተጉ አሳመነ።