እግዚአብሔርን የመውደድ ብድራት

እግዚአብሔርን ከመውደድ ምን ጥቅም እንደሚገኝልን እንመልከት። ይህን ምንም ያህል ጎዶሎ አድርገን ብናየው፣ ፈጽሞ ከማናየው ይሻላል። ስለ እግዚአብሔር ፍቅራችንን የመጠየቅ መብት ተናግረናል (ለእግዚአብሔር በማይገባ መንገድ ቢሆንም፣ እንደ አቅማችን ግን)፤ አሁን ደግሞ እርሱን በመውደዳችን ላይ ስላያያዘው ብድራት እንናገራለን፤ እግዚአብሔርን ከብድራት ሁሉ ተለይተን ልንወደው የሚገባን ቢሆንም፣ እርሱን በመውደዳችን ብድራት መቀበላችን አይቀርምና። እውነተኛ ፍቅር ምንደኛ ባይሆንም፣ የራሱንም የማይፈልግ ቢሆንም፣ ያለ ደመወዝ ሊቀር አይችልም። ፍቅር የነፍስ ወደ ውጭ መውጣት እንጂ ውል አይደለም፤ የስምምነት ውጤት አይደለም፣ በድርድርም አይገኝም፤ በግፊቱ በራሱ ፈቃድ የሚነሣ ነው፤ እኛንም ራሱን ያስመስለናል፤ ደግሞም እውነተኛ ፍቅር ራሱ እርካታው ነው። ብድራቱ ያለው በሚወደው ነገር ውስጥ ነው፤ የምንወደው የሚመስለን ነገር ምንም ይሁን ምን፣ እውነተኛ ዓላማችን ሌላ ነገር ከሆነ፣

በእውነት የምንወደው ያንን ሌላ ነገር ነው እንጂ ልባችን እርሱን ለማግኘት የሚጠቀምበትን አይደለም። ቅዱስ ጳውሎስ ወንጌልን የሰበከው ለዕለት እንጀራው ሲል አልነበረም፤ ነገር ግን በሕይወት ያኖረው እንጀራ ወንጌልን እንዲሰብክ አስቻለው። የወደደው ወንጌልን እንጂ እንጀራውን አልነበረም። እውነተኛ ፍቅር ብድራትን አይፈልግም፤ ነገር ግን ብድራት ይገባዋል፤ ለፍቅር ዋጋ ለመክፈል የሚያስብ ማንም እንደሌለ እርግጥ ነው፤ ቢሆንም ፍቅር ብድራቱ የሚገባው ብቻ ሳይሆን በእርግጥ ያገኘዋል። በዝቅተኛ ነገሮች ደረጃ እንኳ በብድራት ተስፋ የሚነሣሡት እነማን ናቸው? ቸልተኞችና ፍቅር የሌላቸው ናቸው። ለማገልገል ፈቃድ ለማግኘት የሚቃጠሉትን በደመወዝ ለማግባባት ያሰበ ማን አለ? በራብ የሚሞትን ሰው እንዲበላ ለማግባባት ገንዘብ የሚሰጠው የለም፤ እንዲሁም ርኅሩኅ እናትን ለልጅዋ ጡት እንድትሰጥ፣ ወይን ጠባቂን ወይኑን እንዲጠብቅ፣ ባለ ቤትንም የፈረሰውን ቤቱን እንዲሠራ ገንዘብ የሚሰጥ የለም። እግዚአብሔርን የሚወድ ሰው ደግሞ ከእግዚአብሔር ከራሱ ሌላ በሆነ ብድራት ተስፋ መገፋፋት ከዚህ ይበልጥ አያስፈልገውም፤ አለዚያ የሚወደው እግዚአብሔርን ሳይሆን ብድራቱን በሆነ ነበር።

በራሱ አስተሳሰብ ከያዘው ይልቅ የተሻለ መስሎ የሚታየውን መመኘት፣ የሚመርጠው ልዩ ባሕርይ የጎደለውም መልካም ነገር ፈጽሞ አለማርካቱ ለአስተዋይ ፍጡር ተፈጥሮአዊ ነው። ውበትን ቢወድ እጅግ ውብ መስሎ የሚታየውን ይመኛል። እጅግ ውድ የሆነ ዕንቍ በመያዙ ቢኩራራ፣ ከዚያም ይልቅ የሚያንጸባርቅ ሌላ ሊይዝ ይመኛል፤ ምንም ያህል ሀብት ቢኖረው ባሕርዩ ተጨማሪ መፈለግ ነው። እጅግ ብዙ ርስትና ሀብት ያለው ሰው ተጨማሪ መሬት ሲገዛ፣ ግዛቱንም ከማስፋት በቀር ፈጽሞ ሳይረካ ማየት በየቀኑ የምናየው ነገር አይደለምን? በሰፋፊ ቤተ መንግሥቶች የሚኖሩ ሰዎች ዘወትር አዳዲስ የሚሠሩ፣ ሁልጊዜም የሚለዋውጡ፣ ክቡን ባለ ማዕዘን፣ ባለ ማዕዘኑንም ክብ የሚያደርጉ አይደሉምን? በከፍተኛ ሥልጣን ያሉ ሰዎች ይበልጥ ለማርካት በሚያስቸግር የሥልጣን ጥማት ተገፋፍተው ዘወትር ወደ ላቀ ስፍራ የሚመኙ፣ ዘወትርም ከፍ ለማለት የሚታገሉ አይደሉምን? ለእንዲህ ያለው እረፍት ማጣት ወሰን የለውም፤ በእንዲህ ያሉ ነገሮች ሁሉ ፍጹም መልካምና ከፍ ያለ ደረጃ ላይ መድረስ አይቻልምና። ሰው ከእርሱ ባሻገር የሚበልጥና ፍጹም የሆነ ነገር ማየት እስከቻለ ድረስ፣ የሚያንሰውንና የሚከፋውን በመያዙ አለመርካቱ የሚያስደንቅ አይደለም። ከመግለጽ በላይ ሞኝነት የሚመስለው ግን ምኞታችንን ማርካት ቀርቶ ለጊዜው እንኳ ሊያስተኙት የማይችሉትን ነገሮች ዘወትር መናፈቅ ነው። ከዚህስ ምን ይከተላል? ይህ ነው — ልብ በብዙ አታላይ ማራኪ ነገሮች ተፈትኖ በከንቱ ይደክማል፣ ዘወትር ይጐመጃል፣ የተደሰተበትንም ሊያገኘው ከሚመኘው ጋር አነጻጽሮ እንደ ምንም ይቈጥረዋል፤ በሌለው ነገር ምኞት እየተሠቃየም በያዘው ነገር ደስ መሰኘትን ያጣል። ሁሉን ማግኘት አይቻልም፤ ሊገኝ ለሚችለው ጥቂት ነገር እንኳ የድካም ዋጋ መከፈል አለበት፤ በፍርሃትም መደሰት ግድ ነው፤ እንዲያውም ያ ቀን መቼ እንደ ሆነ ባይታወቅም አንድ ቀን መጥፋቱ አይቀርም በሚል አሳዛኝ እርግጠኝነት።

ሉዓላዊውን መልካም ነገር በዕውርነት የሚፈልግን የጠመመ ፈቃድ ጠባይ ገልጫለሁ። በከንቱ ይቸኩላል፤ የገዛ ከንቱነቱ መጫወቻ ሆኖ በዓመፃ ይታለላል። ለምን ቀኑን ወዲያና ወዲህ በማያፈራ ትግል እናደክማለን፣ ሳንረካስ ሞት ለምን ይያዘን? የነፍሳቸውን ምኞት ለማግኘት እንደ ሰነፎች ወዲያና ወዲህ የሚዞሩ ኃጥኣን በእንዲህ ያለ ድካም ራሳቸውን ያጠላልፋሉ። ሕይወታቸውን በከንቱ ጥረት ይፈጽማሉ፣ ወደ ፍጹም ደስታም አይደርሱም፤ የሚወዱት ፈጣሪን ሳይሆን የተፈጠሩ ነገሮችን ነውና፤ ሁሉን የሠራውን ጌታ ለመሞከር ከማሰባቸው በፊት አንዱን፣ ከዚያም ሌላውን ይሞክራሉ። ሆኖም የልባቸውን ምኞት ቢያገኙና ከፈጣሪው በቀር ዓለምን ሁሉ ቢይዙ፣ ሕይወታቸውን በገዛው በዚያው ሕግ፣ እርሱን ካላገኙ ፈጽሞ እንደማያርፉ በመጨረሻ ይሰማቸው ነበር። ከአንዱ ምኞት ወደ ሌላው ተሸጋግረዋል፣ ዘወትርም የተሻለን ነገር ተመኝተዋል፤ አሁን ደግሞ በሰማይና በምድር ያለው ሁሉ ጌቶች ቢሆኑ፣ ሁሉም በቂ እንዳልሆነ ፈጥነው ባገኙ ነበር፤ አሁንም የጎደላቸውን እርሱን ሊፈልጉ፣ እግዚአብሔርን ራሱን ሊፈልጉ ግድ እንደ ሆነባቸው ባወቁ ነበር። ይህን አንድ ጊዜ ካወቁ፣ አንድ ጊዜ

ወደ እርሱ ከደረሱ ሰላም አለ፤ ከዚያ ወዲያ ማለፍ አይቻልም። ነፍስ እንዲህ ብላ መጮኽ ግድ ይሆንባታል፦ “ከአምላኬ ጋር መጣበቅ ለእኔ መልካም ነው”፤ ወይም፦ “በሰማይ ከአንተ በቀር ማን አለኝ? በምድርም ከአንተ በቀር የምሻው የለም።”፤ ደግሞም፦ “አንተ የልቤ አምላክ፥ ለዘላለምም ዕድል ፈንታዬ የሆንህ አምላክ ነህ።” ነፍስ ከእርሱ የሚያንሱትን ነገሮች ሁሉ በተራ መሞከር ብትችል እንኳ፣ በዚህ መንገድ ራሱ በግድ በእግዚአብሔር ትደመድም ነበር። ነገር ግን ሕይወት ለእንዲህ ያለ ሙከራ እጅግ አጭር ነው፣ ኃይልም ይደክማል፤ ደግሞም የተፎካካሪዎቹ ቍጥር እጅግ ብዙ ነው። ፍጥረታትን ሁሉ ሞክሮ ጎዶሎ ሆነው ማግኘት የማይቻል ነው። ይህን ሥራ በገሃድ ከመሥራት ይልቅ በሐሳብ መሥራት ይቀልልም ይጠቅምም ነበር። አእምሮአችን ከልባችን ይልቅ የበለጠ ንቃትና ማስተዋል የተሰጠው ለዚሁ ዓላማ ነው — አእምሮ አስቀድሞ ተፈላጊ ሆኖ ባላገኘው ነገር ላይ ልብ እንዳይጣበቅ ቀድሞ እንዲሄድና እንዲከለክለው። “ሁሉን ፈትኑ፥ መልካሙን ያዙ።” ልብ የአእምሮን ፍርድ እንዲከተል፣ የመጀመሪያው ለሁለተኛው መሬቱን ሊያዘጋጅ ይገባዋል። አለዚያ “ወደ እግዚአብሔር ተራራ የመውጣትና በቅዱስ ስፍራው የመኖር” ተስፋ የለም፤ እንደ እንስሶችም ብናደርግ፣ አእምሮ ጣልቃ ሳይገባ ስሜቶቻችንን ብቻ ብንታዘዝ፣ አስተዋይ አእምሮ መያዛችን ከንቱ ነው። በአእምሮ የማይመሩት በእሽቅድምድሙ ይሮጣሉ፤ ነገር ግን የማሸነፍ ዕድል ሳይኖራቸው ይሮጣሉ።

ሽልማቱን አስቀድመው ሳይሆን ከሁሉ በመጨረሻ የሚያስቡለት ሆነው ሳለ እንዴት ሊያሸንፉ ይችላሉ? መጀመሪያም መጨረሻም በሌለው ጠመዝማዛ ውስጥ ራሳቸውን ከማጠላለፍ በቀር ሌላ ምን ሊያደርጉ ይችላሉ? ጻድቃን ግን እንዲህ አይደሉም። እንዲህ በሚስቱት ላይ በተሰነዘረው ወቀሳ ተመክረው (ወደ ጥፋት የሚወስደው ደጅ ሰፊ፥ መንገዱም ትልቅ ነውና)፣ ወደ ቀኝም ወደ ግራም የማይዞረውን የንጉሥ መንገድ ይመርጣሉ፤ “የጻድቅ መንገድ ቅን ነው”ና። የሚያቃልል ያህል ቀላል በሆነ ቃል እየተመሩ አጭሩን መንገድ ይይዛሉ፤ ያ ቃል ዓይኖቻቸው የሚያዩትን እንዳይከተሉ፣ ነገር ግን ያለህን ሸጠህ ለድሆች ስጥ ብሎ ያዝዛቸዋል፤ እንዲህ ያሉ ድሆች በእውነት ብፁዓን ናቸውና፥ መንግሥተ ሰማያት የእነርሱ ናትና። ጌታ የጻድቃንን መንገድ ያውቃል፣ ያመሰግነውማል። የኃጢአተኛውንም መንገድ ያውቃል፤ በእርሱም ከመጥፋት በቀር ሌላ አይሆንለትም። ጻድቃን በድህነታቸው ደስተኞች ናቸው፤ ሀብታሞች ግን በብዛታቸው አይረኩም፤ ጠቢቡ እንዲህ ይላልና፦ “ባለጠግነትን የሚወድድ ከእርሷ ፍሬ አያጭድም።” ነገር ግን “ጽድቅን የሚራቡና የሚጠሙ ብፁዓን ናቸው፥ ይጠግባሉና።” ጽድቅ የሚያስፈልጋቸው ምግብ ነው። የዚህን ዓለም ነገሮች በተመለከተ፣ ሥጋ በአየር እንደማይመገብ ሁሉ ነፍስም በእነርሱ አትመገብም። በራብ የሚሞትን ሰው አፉን ከፍቶ አየር ሲስብ፣ ጥማቱንም ለማርካት ነፋስን እየጠጣ ብናየው፦ ምስኪን ሞኝ! እንለዋለን። ነፍስን በዓለም ሀብት ለማርካት የሚፈልጉም እንዲሁ ናቸው፤ ያ ሀብት እንደ ነፋስ ከማሳበጥ በቀር፣ መንፈሳዊ ነገሮች ሥጋችንን እንደማይመግቡ ሁሉ፣ ነፍስን አይመግባትም። “ነፍሴ ሆይ፥ እግዚአብሔርን ባርኪ፤ … ምኞትሽን በበጎ ነገር የሚያጠግብ።” ከሙላቱ ይሞላሻል፤ ምኞትሽን እየሰጠሽ አብሮም ይበልጥ እንድትመኚ ያነሣሣሻል። ይቀድምሻል፣ ይደግፍሻል፣ ይሞላሻል፤ በልብሽ ውስጥ ምኞትን ያቀጣጥላል፤ እርሱ ራሱም የምኞት ሁሉ ዓላማ ነው።

የእግዚአብሔር ፍቅራችን ምክንያት እግዚአብሔር ራሱ ነው ብያለሁ፤ ይህም በትክክል ተነግሯል፤ እርሱ የፍቅራችን አስገኚ ምክንያትም የመጨረሻ ግቡም ነውና። እርሱ ሳይወዱት ማወቅ፣ ደግሞም ተስፋ ሳያደርጉበት ማወቅ የማይቻል አምላክ ነው፤ ወደ ፊት ፍጹም አድርገን እንደምንወደው ተስፋ ባናደርግ፣ አሁን ለእርሱ ያለን ፍቅር ምንም ባልሆነ ነበርና። ፍቅራችን በፍቅሩ ይዘጋጃል፣ በፍቅሩም ይከፈላል። እርሱ ከታላቅ ቸርነቱ የተነሣ አስቀድሞ ይወደናል፤ ከዚያም የሚገባውን የፍቅር መልስ ይጠይቃል፤ ለወደፊቱም እጅግ የከበረ ተስፋ ይፈቅድልናል። ለሚጠሩት ለጋስ ነው፤ ነገር ግን ከራሱ የሚበልጥ ምንም ሊሰጥ አይችልም። እርሱ ራሱ የምግባራችን ፍጻሜና ብድራታችን ነው። የቅዱሳን ነፍሳት ምግብ፣ ገና በምርኮ ላሉትም ቤዛ ነው። እግዚአብሔር ለምትፈልገው ነፍስ ቸር ከሆነ፣ ላገኘችውማ ነፍስ ምን ይሆንላት ይሆን? ነገር ግን ይህ እንግዳ ሊመስል ይችላል፤ አስቀድሞ ያላገኘው ማንም ጌታን ሊፈልግ አይችልም፤ ፈቃዱ ይበልጥ ይፈለግ ዘንድ እንዲገኝ፣ ይበልጥም ፈጽሞ ይገኝ ዘንድ እንዲፈለግ ነውና። ነገር ግን ሊፈለግና ሊገኝ ቢችልም፣ ፈጽሞ ሊቀደም አይችልም። ዘወትር የመጀመሪያው እርሱ ነው፤ “በማለዳ ጸሎቴ ትቀድምሃለች” ብንልም፣ አምላክ ሆይ፣ የአንተ መነሣሣት ባይቀድማት ያ ጸሎት እጅግ የቀዘቀዘ እንደሚሆን ፍጹም እርግጥ ነው።

የእግዚአብሔርን ፍቅር ፍጻሜ ተናግረናል፤ አሁን ደግሞ አጀማመሩ ምን እንደ ሆነ እንመልከት።