Chương 7 · 11 phút đọc · 14 phút nghe
Sự khiêm nhường và sự thánh khiết
“Hãy đứng riêng ra, đừng lại gần ta, vì ta thánh sạch hơn ngươi!” Ê-sai 65:5.
Chúng ta nói về phong trào Thánh khiết trong thời đại mình, và ngợi khen Đức Chúa Trời vì phong trào ấy. Chúng ta nghe rất nhiều về những người tìm kiếm sự thánh khiết, về những người xưng mình theo sự dạy dỗ về sự thánh khiết, và về các buổi nhóm họp bàn về sự thánh khiết. Những lẽ thật phước hạnh về sự thánh khiết trong Đấng Christ và sự thánh khiết bởi đức tin đang được nhấn mạnh hơn bao giờ hết. Thước đo lớn để biết sự thánh khiết mà chúng ta xưng là đã đạt được có phải là lẽ thật và sự sống hay không, chính là xem nó có được bày tỏ qua sự khiêm nhường ngày càng gia tăng mà nó sinh ra hay không. Nơi tạo vật, sự khiêm nhường là điều duy nhất cần thiết để sự thánh khiết của Đức Chúa Trời có thể ngự trong tạo vật ấy và chiếu sáng qua tạo vật ấy. Nơi Chúa Giê-xu, Đấng Thánh của Đức Chúa Trời, Đấng làm cho chúng ta nên thánh, sự khiêm nhường thiên thượng là bí quyết của đời sống Ngài, của sự chết Ngài và của sự được tôn cao của Ngài; thì cũng vậy, thước đo duy nhất không thể sai lầm cho sự thánh khiết của chúng ta sẽ là sự khiêm nhường trước mặt Đức Chúa Trời và loài người vốn ghi dấu trên đời sống chúng ta. Sự khiêm nhường là đóa hoa và vẻ đẹp của sự thánh khiết.
Dấu hiệu chính của sự thánh khiết giả mạo là nó thiếu sự khiêm nhường. Mỗi người tìm kiếm sự thánh khiết cần phải canh giữ mình, kẻo điều đã khởi sự nhờ Đức Thánh Linh lại vô tình được làm cho trọn bởi xác thịt, và sự kiêu ngạo len lỏi vào chính nơi người ta ít ngờ đến sự có mặt của nó nhất. Có hai người lên đền thờ cầu nguyện, một người Pha-ri-si và một người thâu thuế. Không có nơi chốn hay địa vị nào thiêng liêng đến nỗi người Pha-ri-si không thể bước vào đó. Sự kiêu ngạo có thể ngóc đầu lên ngay trong đền thờ của Đức Chúa Trời, và biến chính sự thờ phượng Ngài thành sân khấu cho sự tự tôn cao mình.
Từ khi Đấng Christ vạch trần sự kiêu ngạo của người Pha-ri-si như thế, người Pha-ri-si đã khoác lên mình chiếc áo của người thâu thuế; vì vậy, người xưng nhận mình tội lỗi sâu xa cũng như người tuyên xưng sự thánh khiết cao nhất, đều phải tỉnh thức. Chính khi chúng ta tha thiết nhất muốn đem lòng mình vào đền thờ của Đức Chúa Trời, chúng ta sẽ thấy hai người kia cùng lên cầu nguyện. Và người thâu thuế sẽ nhận ra rằng mối nguy của mình không đến từ người Pha-ri-si đứng bên cạnh, là kẻ khinh dể mình, nhưng đến từ người Pha-ri-si ở bên trong, là kẻ khen ngợi và tôn cao mình.
Trong đền thờ của Đức Chúa Trời, khi chúng ta tưởng mình đang ở trong nơi chí thánh, trước sự hiện diện của sự thánh khiết Ngài, chúng ta hãy coi chừng sự kiêu ngạo. “Vả, một ngày kia các con trai của Đức Chúa Trời đến ra mắt Đức Giê-hô-va, và Sa-tan cũng đến trong vòng chúng.” Gióp 1:6 “Lạy Đức Chúa Trời, tôi tạ ơn Ngài, vì tôi không phải như người khác, tham lam, bất nghĩa, gian dâm, cũng không phải như người thâu thuế nầy.” Lu-ca 18:11. Ấy là trong chính điều thật đáng để tạ ơn; ấy là trong chính lời tạ ơn mà chúng ta dâng lên Đức Chúa Trời. Có thể là trong chính lời xưng nhận rằng Đức Chúa Trời đã làm hết mọi sự, mà bản ngã tìm được cớ để tự mãn. Phải, ngay cả khi trong đền thờ người ta nghe vang lên tiếng nói của sự ăn năn và của lòng chỉ trông cậy nơi sự thương xót của Đức Chúa Trời mà thôi, người Pha-ri-si vẫn có thể cất lên nốt nhạc ngợi khen, và trong khi tạ ơn Đức Chúa Trời, lại đang tự chúc mừng chính mình.
Sự kiêu ngạo có thể khoác lên mình chiếc áo ngợi khen hoặc chiếc áo ăn năn. Dù những lời “tôi không phải như người khác” bị khước từ và lên án, tinh thần của chúng vẫn thường quá dễ được tìm thấy trong cảm xúc và lời lẽ của chúng ta đối với những người cùng thờ phượng và những người đồng loại. Nếu bạn muốn biết điều này có thật như vậy không, hãy lắng nghe cách các Hội Thánh và các Cơ Đốc nhân thường nói về nhau. Thật hiếm thấy biết bao sự nhu mì và hiền hòa của Chúa Giê-xu!
Người ta thật ít nhớ rằng sự khiêm nhường sâu xa phải là âm chủ đạo trong những gì các tôi tớ của Chúa Giê-xu nói về chính mình hoặc về nhau. Há chẳng có biết bao Hội Thánh hay hội chúng của các thánh đồ, biết bao công cuộc truyền giáo hay hội nghị, biết bao hội đoàn hay ủy ban, thậm chí biết bao công cuộc truyền giáo tận nơi xứ ngoại giáo xa xôi, nơi sự hòa thuận bị xáo trộn và công việc của Đức Chúa Trời bị ngăn trở, vì những người được kể là thánh đồ đã tỏ ra — qua tính dễ phật lòng, sự hấp tấp, sự thiếu kiên nhẫn, sự tự bào chữa, sự tự đề cao mình, những phán xét gay gắt và những lời lẽ thiếu tử tế — rằng họ đã không coi người khác như tôn trọng hơn mình, và sự thánh khiết của họ chẳng có bao nhiêu sự nhu mì của các thánh đồ sao?
Trong lịch sử thuộc linh, người ta có thể đã trải qua những lúc bị hạ xuống sâu xa và tan vỡ, nhưng điều đó khác với việc được mặc lấy sự khiêm nhường, khác với việc có một tâm thần khiêm nhường, khác với việc có lòng hèn mọn mà trong đó mỗi người tự coi mình là đầy tớ của người khác, và nhờ vậy bày tỏ chính tâm tình đã có trong Chúa Giê-xu Christ. “Hãy đứng riêng ra, đừng lại gần ta, vì ta thánh sạch hơn ngươi!” Ê-sai 65:5. Thật là một sự nhại lại sự thánh khiết! Chúa Giê-xu, Đấng Thánh, là Đấng khiêm nhường; người thánh khiết nhất sẽ luôn là người khiêm nhường nhất. Chẳng có ai thánh ngoài Đức Chúa Trời; vì vậy, chúng ta có Đức Chúa Trời nhiều chừng nào thì có sự thánh khiết nhiều chừng nấy.
Sự khiêm nhường thật của chúng ta là phần Đức Chúa Trời mà chúng ta có, vì sự khiêm nhường chẳng phải gì khác hơn là sự biến mất của bản ngã trong khải tượng thấy rằng Đức Chúa Trời là tất cả. Người thánh khiết nhất sẽ là người khiêm nhường nhất. Than ôi! Dù ngày nay ít khi còn gặp người Do Thái khoe khoang trơ trẽn như thời Ê-sai — ngay cả phép lịch sự cũng đã dạy chúng ta đừng nói như vậy — nhưng biết bao lần tinh thần của người ấy vẫn còn lộ ra, hoặc trong cách đối xử với các thánh đồ anh em, hoặc trong cách đối xử với con cái của thế gian.
Trong tinh thần mà người ta đưa ra ý kiến, đảm nhận công việc, và vạch ra lỗi lầm, biết bao lần, dù chiếc áo là của người thâu thuế, tiếng nói vẫn là tiếng của người Pha-ri-si: “Lạy Đức Chúa Trời, tôi tạ ơn Ngài, vì tôi không phải như người khác”. Liệu có tìm được một sự khiêm nhường như thế, đến nỗi người ta thật sự vẫn coi mình là kẻ hèn hơn hết mọi thánh đồ, là đầy tớ của mọi người chăng? Có đấy: ấy là nơi có “tình yêu thương chẳng ghen tị, chẳng khoe mình, chẳng lên mình kiêu ngạo” 1 Cô-rinh-tô 13:4, nơi tinh thần yêu thương được tràn đổ trong lòng, nơi bản tính thiên thượng được sinh ra trọn vẹn, nơi Đấng Christ, Chiên Con nhu mì và khiêm nhường của Đức Chúa Trời, thật sự được thành hình ở bên trong.
Ấy là quyền năng của một tình yêu trọn vẹn, quên mình và tìm thấy phước hạnh của mình trong việc ban phước cho người khác, trong việc nhẫn nại với họ và tôn trọng họ, dù họ yếu đuối đến đâu. Nơi nào tình yêu này bước vào, Đức Chúa Trời bước vào nơi đó. Và nơi nào Đức Chúa Trời đã bước vào trong quyền năng Ngài và bày tỏ chính Ngài là tất cả, thì nơi đó tạo vật trở nên hư không. Khi tạo vật trở nên hư không trước mặt Đức Chúa Trời, nó không thể nào không khiêm nhường đối với tạo vật đồng loại. Sự hiện diện của Đức Chúa Trời không còn là chuyện của từng lúc từng mùa, nhưng trở thành tấm màn che chở mà linh hồn luôn luôn ở dưới đó, và sự hạ mình sâu xa của linh hồn trước mặt Đức Chúa Trời trở thành nơi thánh của sự hiện diện Ngài, là nơi từ đó mọi lời nói và việc làm của linh hồn phát ra.
Nguyện Đức Chúa Trời dạy chúng ta rằng những ý nghĩ, lời nói và cảm xúc của chúng ta đối với đồng loại chính là thước đo Ngài dùng để thử sự khiêm nhường của chúng ta đối với Ngài, và rằng sự khiêm nhường của chúng ta trước mặt Ngài là quyền năng duy nhất có thể giúp chúng ta luôn khiêm nhường với đồng loại. Sự khiêm nhường của chúng ta phải là chính sự sống của Đấng Christ, Chiên Con của Đức Chúa Trời, ở trong chúng ta.
Hỡi tất cả những người dạy dỗ về sự thánh khiết, dù trên tòa giảng hay trên diễn đàn, và tất cả những người tìm kiếm sự thánh khiết, dù trong phòng riêng hay tại hội nghị, hãy lấy điều này làm lời cảnh tỉnh. Không có sự kiêu ngạo nào nguy hiểm bằng — vì không có sự kiêu ngạo nào tinh vi và xảo quyệt bằng — sự kiêu ngạo về sự thánh khiết. Chẳng phải là có người nào từng nói, hay thậm chí nghĩ rằng: “Hãy đứng riêng ra, đừng lại gần ta, vì ta thánh sạch hơn ngươi!” Ê-sai 65:5. Không, thật vậy, ý nghĩ ấy hẳn sẽ bị coi là đáng ghê tởm. Nhưng rồi, hoàn toàn trong vô thức, trong linh hồn lớn dần lên một thói quen ẩn kín, tự mãn về những gì mình đã đạt được, và không thể không thấy mình đã đi trước người khác xa đến dường nào.
Điều ấy có thể nhận ra, không phải lúc nào cũng qua một sự tự đề cao hay tự khen mình đặc biệt nào, nhưng đơn giản là qua sự vắng mặt của sự tự hạ mình sâu xa, là điều không thể không trở thành dấu hiệu của linh hồn đã thấy vinh quang của Đức Chúa Trời (Gióp 42:5, 6; Ê-sai 6:5). Nó tự bày tỏ ra, không chỉ trong lời nói hay ý nghĩ, mà trong một giọng điệu, một cách nói về người khác, trong đó những ai có ân tứ phân biệt thuộc linh không thể không nhận ra quyền lực của bản ngã. Ngay cả thế gian với đôi mắt tinh tường cũng nhận thấy điều đó, và chỉ vào nó như bằng chứng rằng việc tuyên xưng một đời sống thiên thượng chẳng hề sinh ra bông trái thiên thượng nào đặc biệt.
Ôi, hỡi anh em! Chúng ta hãy coi chừng. Nếu với mỗi bước tiến trong điều chúng ta nghĩ là sự thánh khiết, chúng ta không lấy sự gia tăng của lòng khiêm nhường làm điều mình chăm chú học hỏi, thì có thể chúng ta sẽ thấy rằng mình đã vui thích trong những ý tưởng và cảm xúc đẹp đẽ, trong những hành động trang nghiêm của sự dâng mình và của đức tin, trong khi dấu hiệu chắc chắn duy nhất của sự hiện diện của Đức Chúa Trời — sự biến mất của bản ngã — thì suốt thời gian ấy vẫn luôn thiếu vắng. Hãy đến, chúng ta hãy chạy đến cùng Chúa Giê-xu, và ẩn mình trong Ngài cho đến khi chúng ta được mặc lấy sự khiêm nhường của Ngài.
Chỉ điều đó mới là sự thánh khiết của chúng ta.