Rehema Zisizokoma

1848-1850.

MWANZO MNYENYEKEVU—KUKUSUDIA MAMBO YA UKARIMU—YATIMA WAPATIWA RIZIKI—SIKU YA KUKUMBUKWA—FEDHA “KATIKA RIBA”—MAHITAJI KUTOKA CHANZO KISICHOTAZAMIWA—MAENDELEO YA NYUMBA MPYA YA YATIMA—MAHITAJI YAPATIWA KWA AJILI YA KUKAMILISHWA KWAKE—FURAHA ISIYOELEZEKA KATIKA MUNGU—MAPITIO YA MIAKA MIWILI ILIYOPITA.

Tarehe 26 Mei, 1848, nilikuwa na mkononi kwa ajili ya mfuko wa Biblia, vijitabu, umisionari, na shule wa Scriptural Knowledge Institution, pauni tano shilingi kumi na tisa pensi saba na farathi moja; kiasi kidogo kiasi kwamba, bila msaada wa Mungu, nisingaliweza kuendelea hata kwa siku chache; kwa maana katika kipindi hiki matumizi yetu ya wastani kwa siku moja tu, kwa sehemu hii ya kazi peke yake, yalikuwa sawa na salio lote lililobaki mkononi. Sasa tazama jinsi Mungu alivyonivusha, katika kukidhi matumizi ya maelfu ya pauni yaliyotolewa kwa ajili ya malengo haya, mbali na kazi ya yatima, kutoka Mei 26, 1848, hata Mei 26, 1850.

Siku iliyofuata mara moja, baada ya hesabu kufungwa, Mei 27, 1848, nilipokea kutoka Westmoreland pauni tano, ambao ndio mchango wa kwanza katika kipindi hiki kwa ajili ya sehemu hii ya kazi; nusu ya kiasi hicho mtoaji alikusudia iwe kwa ajili ya gharama za sasa za yatima, na nusu nyingine kwa ajili ya malengo haya. Siku iliyofuata, Mei 28, ziliwekwa kwa siri katika masanduku ya kanisa kwa ajili ya umisionari shilingi moja na pensi sita, na pensi mbili. Basi ikatokea kwamba gharama zote, zinazohusiana na malengo haya, katika siku mbili za kwanza zilifikia yapata pauni tatu tu, ambazo niliweza kuzikidhi kwa kile kilichokuwa kimeingia na salio lililobaki mkononi; na tarehe Mei 29 nilipokea pauni mia moja. Kwa kuwa matumizi ya kiasi hicho yaliachwa kwangu, nilichukua nusu yake kwa ajili ya yatima, na nusu nyingine kwa ajili ya malengo haya. Hivyo nilipewa mahitaji ya kukidhi gharama zilizonijia siku iliyofuata, Mei 30, nilipopaswa kulipa mishahara ya kila juma ya walimu wa shule za mchana.

Juni 9. Kubwa imekuwa shauku yangu, na mengi yamekuwa maombi yangu kwa Mungu, kwamba aone vema kunyenyekea kunitumia zaidi, kwa kunipa fursa ya kuwasaidia ndugu wanaotenda kazi katika neno na mafundisho, humu nyumbani na ng'ambo, bila mshahara wowote, kwa kuwa nimeweza kuwatendea kidogo sana kwa kulinganisha katika miezi minne iliyopita. Sasa hatimaye, kwa kujibu maombi yangu, nimepokea asubuhi hii pauni mia moja na sitini kwa ajili ya watenda-kazi wa nyumbani na wa ng'ambo. Bwana aweza kuona ni lazima, kwa ajili ya kujaribu imani yetu, kuonekana kwa kitambo kana kwamba hazingatii maombi yetu; lakini, tukiendelea kwa saburi na kwa imani kumngoja, itadhihirika, kwa wakati wake na kwa njia yake mwenyewe, kwamba hatukumwita bure.

Julai 12. Nafsi yangu imekuwa ikitamani riziki zaidi kwa ajili ya watenda-kazi wa nyumbani na wa ng'ambo, ambao hivi karibuni nimewapelekea vyote nilivyoweza. Karibu barua zote nilizozipokea kutoka kwa ndugu, niliowapelekea fedha, zimenionyesha uhitaji wao mkuu. Baadhi walikuwa katika shida kubwa kabisa hawala zangu zilipowafikia. Katika hali hizi mchango wa pauni mia moja na kumi na saba shilingi mbili na pensi saba uliingia asubuhi hii, ambao kwao nilichukua pauni hamsini kwa ajili ya malengo haya, na pauni sitini na saba shilingi mbili na pensi saba kwa ajili ya yatima.

Novemba 9. Shilingi chache tu ndizo zilizobaki mikononi mwangu jioni ya Jumanne, tarehe 7 ya mwezi huu, kwa ajili ya mishahara ya kila juma ya walimu, kwa juma lijalo. Pia, karibu vijitabu vyote vimekwisha tena, na yapata majuma manne tangu nilipotoa fedha ya mwisho niliyokuwa nayo mkononi kwa ajili ya malengo ya umisionari. Kuhusu jambo hili la mwisho, moyo wangu ulikuwa ukitamani hasa kuweza kutuma tena msaada kwa watenda-kazi wa nyumbani na wa ng'ambo, nikijua jinsi uhitaji wa wengi ulivyo mkubwa mno. Hivyo ndivyo nilivyokuwa kuhusu mahitaji, nilipopokea leo pauni elfu moja.

Tangu Machi 5, 1834, nimepokea zaidi ya pauni elfu arobaini na nne kwa jumla [hata Mei 26, 1850, tu]; na Bwana ameikuza kazi na kunisaidia hata kwamba katika miaka mitatu iliyopita nimekuwa na fursa ya kutoa katika utumishi wake, kuhusiana na kazi hii, yapata pauni elfu ishirini na tano; wala sikuwa nimelazimika katika kipindi hiki, hata mara moja, kukidhi malipo bila kwanza kuwa nimepewa na Bwana mahitaji kwa ajili yake. Ikiwa ingempendeza Bwana kunyenyekea kunitumia zaidi kwa njia hii, angeweza kuipanga hata uwanja mkubwa zaidi wa kazi ukabidhiwe kwangu, ambao ungehitaji fedha nyingi zaidi. Kweli, ni lazima idhihirike kwa watoto wote wa Mungu wenye mioyo minyofu, watakaosoma kwa uangalifu taarifa zinazohusu Taasisi hii, kwamba yu tayari kabisa kuyaangalia maombi ya watoto wake ambao katika uhitaji wao wanamlilia; na kulidhihirisha hili ndilo lengo kuu ninalolikusudia, kwa njia ya Taasisi hii.

Januari 2, 1850. Mwaka mpya unaanza, hata kuhusu sehemu hii ya kazi, kwa rehema mpya. Nilipewa pauni mia moja na sitini, zitumike kadiri zitakavyohitajika zaidi.

Januari 30. Katika mwezi huu nilikuwa nimeongozwa hasa kutuma msaada mwingi kwa watenda-kazi wa nyumbani na wa ng'ambo. Pia kwa mambo mengine gharama za malengo haya zilikuwa kubwa. Kwa sababu hiyo mfuko wao ulikuwa umepungua hata yapata pauni themanini nilipopokea jioni hii pauni mia nne na hamsini, ambazo mtoaji kwa fadhili alitaka nichukue pauni hamsini kwa ajili ya gharama zangu binafsi, nimpe ndugu Craik pauni hamsini, na kutumia zilizobaki kadiri zitakavyohitajika zaidi.

Mei 3. Kazi sasa ni kubwa, matumizi ni makuu. Katika mwezi huu zilitumika tena yapata pauni mia tano kwa ajili ya malengo mbalimbali ya Taasisi, wala sina matarajio kwamba gharama zitapungua; naam, sina hamu kwamba zipungue. Nina uradhi mkubwa, na furaha nyingi, katika kuandika hundi za viwango vikubwa kwa mabenki yangu, kama nilivyo na furaha katika kuwakabidhi hundi, au hawala za benki, au noti kubwa, ambazo nazipokea kutoka kwa Mungu aliye hai, kwa njia ya watoaji, kwa ajili ya kazi hii. Kwa maana fedha haina thamani kwangu zaidi ya jinsi niwezavyo kuitumia kwa ajili ya Mungu; na kadiri niwezavyo kutoa zaidi kwa ajili ya kazi ya Mungu, ndivyo ninavyokuwa na matarajio zaidi ya kupewa tena naye; na kadiri kiasi kinavyokuwa kikubwa niwezacho kukipata kutoka kwake, kwa kujibu maombi tu, ndivyo ushahidi unavyokuwa mkuu zaidi wa heri na uhalisi wa njia hii ya kushughulika moja kwa moja na Mungu aliye hai kwa ajili ya kile ninachohitaji; kwa hiyo, nasema, nina furaha nyingi katika kutoa kama nilivyo katika kupokea. Kwa mfano, nimekuwa nikijitoa, kwa nguvu zangu zote, na kutumia jitihada nyingi za mwili na akili, lakini hasa kwa kujitaabisha rohoni ili Nyumba ya Yatima ijae watoto, si tu ili hivyo yatima mia tatu wasio na kitu, ambao hakuna hata mmoja aliye na baba wala mama, wapate kupewa makazi, chakula, mavazi, mafunzo, na kutunzwa kwa kila njia, kimwili, kiakili, na kiroho; bali pia ili hivyo fedha nyingi zihitajike na kutumika, nami niwe na wito mkuu zaidi kuliko wakati wowote wa kuchota kwa wingi katika hazina zisizokwisha za Mungu. Kwamba, kwa kusema hivi, sikusudii kusema kuwa fedha ipatikanayo hivyo kwa maombi yaweza kupotezwa bure, halihitaji kutajwa; kwa maana ikiwa mtu yeyote angepata mahitaji kutoka kwa Mungu kwa maombi tu, kisha akayapoteza bure, angeona upesi kwamba hakuweza kuomba kwa imani kwa ajili ya riziki zaidi.

---

Hesabu zilipofungwa, tarehe Mei 26, 1848, nilikuwa na mkononi kwa ajili ya yatima salio la pauni moja shilingi kumi pensi tatu na robo tatu. Basi kwa kiasi hiki tulianza, hali kila siku watu zaidi ya mia moja na thelathini walipaswa kupewa riziki katika Nyumba nne za Yatima katika Wilson Street.

Siku iliyofuata mara moja, baada ya hesabu kufungwa, Mei 27, 1848, nilipokea kutoka Westmoreland pauni tano, ambazo nusu yake mtoaji alikusudia iwe kwa ajili ya yatima, na nusu kwa ajili ya malengo mengine. Mchango huu niliuchukua kama arbuni kutoka mikononi mwa Mungu aliye hai, kwamba katika kipindi hiki chote pia angewaruzuku yatima hawa wengi, kama alivyokuwa amefanya katika miaka iliyopita.

Novemba 9. Hata sasa mahitaji ya yatima yamekidhiwa kama zamani. Jana, zilingia shilingi tano na pensi sita tu. Kesho fedha zaidi zitahitajika kwa ajili ya matunzo ya nyumba. Katika umaskini wetu huu nilipokea asubuhi hii pauni elfu moja. Fedha hizo zilipoachwa mikononi mwangu kadiri zitakavyohitajika zaidi, nilichukua kati yake pauni mia sita kwa ajili ya mfuko wa ujenzi, pauni mia tatu kwa ajili ya madhumuni ya umisionari na usambazaji wa Biblia na vijitabu, na pauni mia moja kwa ajili ya matumizi ya sasa ya yatima. Hivyo nina mahitaji ambayo bado yanahitajika kwa ajili ya gharama za matunzo ya nyumba za juma hili, mbali na kuweza kukidhi gharama nyingine nzito zilizo mbele yangu juma lijalo.

Februari 20, 1849. Kwa miezi mitatu na siku kumi, tangu Novemba 9, 1848, michango ilikuwa ikiingia daima hata tukawa na wingi katika kipindi chote, kwa kuwa daima michango mipya ilipokewa kabla ya fedha zote zilizokuwa mkononi kutolewa. Jumla ya kiasi kilichoingia katika kipindi hiki kilikuwa pauni mia nne na sitini na tisa shilingi kumi na nne pensi kumi. Sasa leo hapakuwa na fedha mkononi kwa ajili ya kuandaa kiasi kilichohitajika kwa matunzo ya nyumba ya juma lijalo. Fedha zote zilizokuwa mkononi zilistahili kulipwa kama kodi ya nyumba, na kwa hiyo hazikupatikana, kwa kuwa mimi sikopi deni kamwe kwa jambo lolote. Katika uhitaji wetu huu nilipewa alasiri hii kiasi cha pauni mia mbili, kilichoachwa mikononi mwangu kwa ajili ya kuiandaa Nyumba mpya ya Yatima, au kwa ajili ya lolote la malengo yanayohusiana na Scriptural Knowledge Institution ambalo lingekuwa katika uhitaji. Lakini, kwa kuwa nina mahitaji yote ya kuiandaa na kuipamba Nyumba mpya ya Yatima, kwa kadiri nijuavyo, na kwa kuwa hapana fedha mkononi kwa ajili ya matumizi ya sasa ya yatima, nilichukua pauni mia moja kwa ajili ya lengo hilo.

Machi 9. Nyumba mpya ya Yatima sasa iko karibu tayari. Kwa sababu hii tunapaswa kuingiza mahitaji makubwa kwa ajili ya nguo za watoto. Katika siku chache zilizopita nimeagiza maelfu ya yadi za kitambaa kwa kusudi hili, na maelfu zaidi yatahitajika kuagizwa, mbali na kuandaa akiba ya vitu vingine vingi. Kwa ajili ya haya fedha nyingi zinahitajika. Katika hali hizi nilipokea leo mchango wa pauni mia tatu, utumike kwa ajili ya mfuko wa ujenzi, au gharama za sasa za malengo mbalimbali, kadiri utakavyohitajika zaidi. Kwa kuwa nahukumu kwamba tunayo yote yanayohitajika kwa kuiandaa na kuipamba nyumba, na kwa kuwa kuna zaidi ya kawaida mkononi kwa ajili ya malengo ya umisionari, usambazaji wa Biblia na vijitabu, na kwa ajili ya shule mbalimbali, na kwa kuwa tunayo yapata pauni sitini tu kwa matumizi ya sasa ya yatima, kuelekea kukidhi gharama zote nzito zilizo mbele yetu, nilichukua mchango huu wote kwa ajili ya yatima, kwa kuwa mtoaji kwa fadhili ameacha matumizi ya fedha hizo mikononi mwangu kabisa. Mchango huu kuingia sasa hivi umekuwa burudisho kubwa mno kwa roho yangu; kwa maana ni katika mwanzo wa ongezeko kubwa la gharama zetu, kuhusiana na yatima mia tatu, badala ya mia moja na ishirini, kama arbuni kutoka kwa Mungu kwamba atatupatia mahitaji sisi pia wakati madai kwa ajili ya mia tatu yatakapokuwa zaidi ya mara mbili ya yalivyo sasa. Kwa njia ya mchango huu nina mahitaji ya kukidhi gharama zote zitakazoingia katika kuingiza kwa ajili ya taasisi mpya akiba za vyakula, sabuni, kitambaa cha nguo, vifaa vya ushonaji, na vya vitu vingine vingi ambavyo ingefaa kununua mahitaji yetu kwa bei ya jumla. Bwana asifiwe kwa fadhili zake!

Juni 18. Leo, kama tunda la maombi ya miaka mitatu na miezi saba, watoto walianza kuhamishwa kutoka Nyumba nne za Yatima katika Wilson Street, Bristol, kwenda Nyumba mpya ya Yatima.

Juni 23. Jumamosi Jioni. Hakika hili limekuwa juma la rehema kuu na nyingi na za pekee. Yatima wote pamoja na walimu wao na wasimamizi wamehamishwa kuingia Nyumba mpya ya Yatima siku ya Jumatatu, Jumanne, Jumatano, na Alhamisi; hata kwamba sasa kuna yapata watu mia moja na arobaini chini ya paa moja. Bwana amesaidia kwa namna ya wazi kabisa. Kwa kuwa kwa zaidi ya miaka mitatu nilikuwa nimeutafuta msaada wa Mungu kuhusu mambo yote yanayohusiana na Nyumba mpya ya Yatima, nilitazamia msaada wake katika jambo hili pia; lakini ametenda kupita matarajio yangu. Ingawa juzi tu ndipo watoto wa mwisho walipohamishwa, tayari kuna kiasi kikubwa cha utaratibu kilichowekwa nyumbani, kwa msaada wa Mungu, hata kwamba mambo yanaweza kufanywa kwa mikono ya dakika ya saa. Jina lake lisifiwe kwa hili, na nafsi yangu inamtukuza kwa wema wake! Pia kuhusu riziki za kimwili kwa ajili ya yatima wapendwa, Bwana amekuwa mwenye fadhili mno. Siku ya pili ya kuwapokea watoto, zilitumwa pauni ishirini. Siku ya tatu, mtu mmoja aliyetembea nami katika sehemu ya nyumba alisema, “Watoto hawa lazima watumie chakula kingi sana,” na, alipokuwa akisema hivyo, alitoa mfukoni mwake mzunguko wa noti za Benki ya Uingereza wenye kiasi cha pauni mia moja, akanipa kwa ajili ya yatima. Jioni iyo hiyo nilikuwa pia nimewatumia yatima pipa kubwa sana la asali, na kwa walimu wao na wasimamizi mikate sita ya sukari. Pia mtengeneza-mapipa alitengeneza bure mapipa mawili makubwa mapya kwa ajili ya asali. Siku iliyofuata nilipokea habari kwamba yapata pauni elfu moja za mchele zilikuwa zimenunuliwa kwa ajili ya yatima, ambazo zingetumwa. Mbali na hili, michango kadhaa midogo imeingia. Kwa ukarimu mkubwa kiasi hicho Bwana ameona vema kusaidia hivi karibuni, hata kwamba si tu nimeweza kukidhi gharama zote nzito za pekee zinazohusiana na kuwahamisha yatima kutoka Wilson Street kuingia Nyumba mpya ya Yatima, kujaza maghala ya Nyumba mpya ya Yatima, na kadhalika; bali nina zaidi ya pauni mia tano mkononi kuanza matunzo ya nyumba katika Nyumba mpya ya Yatima. Jinsi lilivyo kweli neno lile kwamba wamtumainio Bwana hawataaibishwa! Baada ya nyakati zote nyingi na za muda mrefu za jaribu kuu la imani ndani ya miaka hii kumi na mitatu na miezi miwili, ambapo yatima walikuwa katika Wilson Street, Bwana anatuondoa kutoka humo katika wingi wa kadiri. Jina lake takatifu lisifiwe kwa ajili yake!

Agosti 30. Nilipokea noti ya pauni hamsini pamoja na maneno haya: “Nakutumia hapa noti ya pauni hamsini, nusu kwa ajili ya umisionari, nusu kwa ajili ya yatima, isipokuwa kama uko katika uhitaji wowote binafsi; ikiwa ndivyo, jichukulie pauni tano mwenyewe. Hiki kitakuwa kiasi kikubwa cha mwisho nitakachoweza kukupelekea. Karibu kilichobaki chote tayari kimewekwa katika riba.” Nilichukua nusu ya pauni hizi hamsini kwa ajili ya yatima, na nusu kwa ajili ya wamisionari. Mwandishi aliuza muda fulani uliopita mali yake pekee ya kidunia, na akanitumia kwa nyakati mbalimbali viasi vya pauni mia moja na ishirini, vya pauni mia moja, vya pauni hamsini na tano, vya pauni hamsini, na vya pauni ishirini kwa ajili ya kazi ya Bwana iliyo mikononi mwangu. Kwa hiyo, asemapo, “kilichobaki tayari kimewekwa katika riba,” ana maana kwamba amekitoa kwa ajili ya Bwana, jambo ambalo kwa hakika kwa wakati huu na kwa milele ndiyo njia bora kabisa ya kutumia mahitaji ambayo Bwana aweza kuona vema kutukabidhi, kwa kadiri, tukizingatia katika kumcha Mungu madai yetu yote mbalimbali na wajibu na mahusiano, tuwezavyo kufanya hivyo. Kwa kuwa haya yameandikwa kwa faida ya kiroho ya msomaji, siwezi ila kuongeza katika dondoo hili kutoka katika shajara yangu chini ya Agosti 30, 1849, kwamba tangu wakati huo nimepokea michango mingine kutoka kwa mtoaji yule yule, na mikubwa zaidi hata. Alitumia kwa ajili ya Mungu mahitaji ambayo aliona vema kumkabidhi, na, kinyume na matarajio ya ndugu huyu, pauni hizo hamsini zilizotajwa hazikuwa mchango mkubwa wa mwisho; kwa maana ilimpendeza Mungu muda mfupi baadaye kumkabidhi kiasi kingine kikubwa, ambacho tena alikitumia kwa ajili ya Bwana. Hili halikunishangaza hata kidogo; kwa maana ni utaratibu wa Bwana kwamba, kwa njia yoyote aonayo vema kutufanya kuwa mawakili wake, iwe katika mambo ya kimwili au ya kiroho, ikiwa kwa kweli tunatenda kama mawakili, na si kama wamiliki, atatufanya kuwa mawakili juu ya zaidi.

Januari 9, 1850. Leo nilitumiwa kutoka kwa Kamati ya Mfuko wa Kipindupindu katika Bristol pauni ishirini, ambazo waungwana walioiunda walikuwa wamezipigia kura kwa faida ya watoto ishirini waliokuwa wamepoteza wazazi wao katika kipindupindu, na ambao nilikuwa nimewapokea katika Nyumba mpya ya Yatima.

Sikuwa nimeomba fedha hizi kwa njia ya moja kwa moja wala isiyo ya moja kwa moja; naam, nilisita hata kutoa habari kuhusu idadi ya yatima wa kipindupindu niliokuwa nimewapokea, isije ikawapo hata mwonekano kana kwamba baada ya yote niliomba fedha, badala ya kumtumaini Mungu aliye hai peke yake. Lakini baadhi ya waungwana walio katika kamati, kama ninavyofahamu, wakijua ukweli kwamba nilikuwa nimewapokea yatima wengi, waliofanywa hivyo kwa njia ya kipindupindu, walipendekeza kwamba ilipwe kwa Taasisi sovereni moja kwa ajili ya kila mtoto kama huyo niliyekuwa nimempokea. Kiasi hiki kilikuwa cha ajabu hasa kwangu kama ushahidi mpya wa njia zisizohesabika ambazo Mungu anazo mkononi mwake za kunipatia mahitaji.

Vilevile siwezi kuacha kuona sadfa ya ajabu kwamba, wakati Mungu alipoitembelea nchi hii kwa kipindupindu, mwaka 1849, nilikuwa na nafasi nyingi kiasi hicho ya kuwapokea yatima. Bwana aliona vema kuniruhusu furaha na fursa tamu ya kuwapokea kwa jumla watoto ishirini na sita, kuanzia wenye umri wa miezi kumi na kuendelea, waliopoteza wazazi wao katika kipindupindu wakati ule, na wengine wengi zaidi, tangu wakati huo, waliofiwa na wazazi wao kwa njia ya ugonjwa huu wa kutisha.

Wakati nilipotaja mara ya mwisho maendeleo ya Nyumba mpya ya Yatima, ilikuwa ikijengwa. Sehemu yake ilikuwa tayari imeezekwa, na sehemu iliyobaki ingeezekwa majuma si mengi baadaye. Lakini ni kiasi gani bado kilibaki kufanywa kwa mambo mengine! Jengo kubwa kiasi cha kuwa na yapata madirisha mia tatu makubwa lingehitaji, hata baada ya kumalizika, kiasi kikubwa mno cha kazi ili kuandaliwa na kupambwa kwa ajili ya watu mia tatu na thelathini. Kisha, baada ya haya kufanyika, kuwaingiza yatima na walimu wao, na wasimamizi wengine, kulihitaji msaada mwingi zaidi. Zaidi ya hayo, kupata wasaidizi wanaofaa kwa sehemu hii ya kazi kwa kweli halikuwa jambo dogo. Mwishowe, ingawa Bwana alikuwa ameona vema kunipa tayari zaidi ya pauni elfu kumi na moja kwa ajili ya Nyumba mpya ya Yatima, hata hivyo nilihitaji pauni elfu kadhaa zaidi, ili kulileta jengo lote katika hali ambayo ingelifanya jengo lifae kupokea yatima. Na sasa, nikitazama nyuma, na kuona kwamba si tu nilisaidiwa katika mambo yote haya, bali pia katika kila moja yao kupita mno matarajio yangu makuu, je, haistahili niseme kwa wale wampendao Bwana Yesu, na ambao katika mikono yao taarifa hii yaweza kuangukia: “Mtukuzeni Bwana pamoja nami, na tuliadhimishe jina lake pamoja!” Kila kimoja cha vipingamizi vilivyotangulia ambavyo bado vilikuwapo tarehe 26 Mei, 1848, kilikuwa kikubwa kiasi kwamba, ikiwa kimoja tu kati yake kingalibaki, nami nisingalisaidiwa, matokeo yangalikuwa nini? Lakini ingawa mtazamo uliokuwa mbele yangu ungalikuwa wa kulemea kama ningaliuangalia kwa jinsi ya kawaida, sikuruhusiwa kamwe, hata mara moja, kutia shaka mwisho ungekuwaje. Kwa maana kama, tangu mwanzo, nilikuwa na hakika kwamba yalikuwa mapenzi ya Mungu niende kwenye kazi ya kumjengea jengo hili kubwa la Yatima, vivyo hivyo, tangu mwanzo, nilikuwa na hakika kwamba yote yangekamilika kama kwamba jengo lilikuwa tayari mbele ya macho yangu ya asili, na kana kwamba nyumba ilikuwa tayari imejaa yatima mia tatu wasio na kitu. Kwa hiyo nilikuwa na moyo mkuu katikati ya mzigo wa kulemea wa kazi iliyokuwa bado kufanywa, na vipingamizi vingi sana vilivyokuwa bado kushindwa, na maelfu ya pauni yaliyokuwa bado kuhitajika; nami nikajitoa zaidi kwa maombi, na kutafuta zaidi kuitumia imani juu ya ahadi za Mungu. Na sasa kazi imekwisha, vipingamizi vimeshindwa, fedha zote zilizohitajika zimepatikana, na hata zaidi ya nilizohitaji; na, kuhusu wasaidizi katika kazi, nimepata hata kupita matarajio na maombi yangu. Yapata miaka saba imepita (1856) tangu Nyumba mpya ya Yatima ifunguliwe, na yapata watu mia tatu na thelathini huketi ndani yake siku kwa siku kwa milo yao.

---

Hata Mei 26, 1848, nilikuwa nimepokea kwa jumla kuelekea kukidhi gharama zinazohusiana na ujenzi wa Nyumba mpya ya Yatima kiasi cha pauni elfu kumi na moja na sitini na mbili shilingi nne pensi kumi na moja na nusu.

Agosti 19. Leo ni mwaka mzima tangu jiwe la msingi la Nyumba mpya ya Yatima liwekwe, na sasa jengo limesimama, na karibu limeezekwa kabisa. Pia sehemu ya kupiga lipu ndani tayari imekwisha. Nafsi yangu itawezaje kumtukuza Bwana ipasavyo kwa msaada wote ambao ameona vema kutoa tangu siku hii mwaka mzima uliopita! Kwa kuwa sasa tumesonga mbele kiasi hicho, nimekuwa nikimsihi Mungu zaidi na zaidi kwamba aone vema kunipa mahitaji ambayo bado yanahitajika kwa kuiandaa na kuipamba nyumba; kwa maana hata sasa ninamtegemea kabisa kwa ajili ya viasi vikubwa vya kutimiza hili. Lakini ingawa mengi bado yanahitajika, sijawahi, kwa neema ya Mungu, kuwa na shaka hata chembe kuhusu utayari wake wa kunipa yote ninayohitaji; kinyume chake, nimehakikishiwa kwamba, nitakapohitaji kwelikweli fedha kwa ajili ya vifaa na samani, zingekuja. Na sasa leo hii Bwana amenithibitishia tena jinsi alivyo tayari kutenda kulingana na imani yangu; kwa maana nilipewa asubuhi hii pauni mia nane na themanini na saba, chini ya sharti la fadhili kwamba nichukue kati yake pauni ishirini kwa ajili ya gharama zangu binafsi, na zilizobaki zingetumika kwa ajili ya mfuko wa ujenzi, au uhitaji wa sasa wa malengo mbalimbali ya Taasisi, kadiri ilivyoonekana bora kwangu.

Novemba 9. Leo Bwana amesaidia kwa wingi zaidi hata. Nimepokea mchango wa pauni elfu moja, utumike kwa ajili ya mfuko wa ujenzi na mahitaji ya sasa ya kazi kwa jumla, kadiri malengo mbalimbali ya Taasisi yatakavyohitaji.

Januari 17, 1849. Wakati sasa umekaribia ambapo hatua zaidi zitachukuliwa kuiandaa na kuipamba nyumba, kwa kuwa zaidi ya theluthi mbili za vyumba karibu vyote viko tayari. Katika hali hizi nimeomba kwa bidii zaidi, siku kwa siku, kwamba Bwana aone vema kunipa mahitaji ambayo bado yanahitajika; na kama moyo wangu ulivyohakikishiwa tangu mwanzo, na katika miaka hii yote mitatu na miezi miwili, tangu nilipoanza kwanza kuomba kuhusu jambo hili, kwamba Mungu angenisaidia kwa kila njia katika kazi hii, vivyo hivyo pia nimeridhika hasa kwamba angeona vema kutoa mahitaji ambayo yaweza kuhitajika kukidhi gharama zote nzito ambazo bado zinabaki kukidhiwa. Sasa, leo nimepata tena jibu la thamani la maombi yangu ya kila siku kuhusu kazi hii; kwa maana nilipokea jioni hii pauni mia sita, ambazo kuhusu hizo ilitakiwa kwamba ndugu Craik na mimi kila mmoja tuchukue kati yake pauni hamsini kwa ajili yetu wenyewe; pauni mia tano zilizobaki ziliachwa mikononi mwangu kabisa; lakini rejeo maalum lilifanywa kwa gharama nzito zinazohusiana na kuiandaa na kuipamba Nyumba mpya ya Yatima, kuelekea ambayo ningeweza, kwa sehemu au kwa ukamilifu, kuchukua kiasi hiki.

Februari 12. Nyumba mpya ya Yatima sasa karibu imemalizika kabisa. Katika majuma sita, kwa msaada wa Mungu, yote yatakamilika. Kwa sababu hii nimekuwa katika majuma mawili yaliyopita nikishughulika sana kufanya maandalizi ya lazima ya kuiandaa na kuipamba; lakini kadiri nilivyoshughulika zaidi kuhusu hili, ndivyo nilivyozidi kuona jinsi vifaa vyote na samani vitakavyohitaji kiasi kikubwa; na fikira hii imeniongoza kwa bidii zaidi hivi karibuni kumsihi Bwana kwamba aone vema kunipa mahitaji ambayo bado yaweza kuhitajika kwa kukamilishwa kwa jengo lote. Katika hali hizi ndugu mmoja katika Bwana alinijia asubuhi hii, na baada ya mazungumzo ya dakika chache alinipa pauni elfu mbili, ambazo kuhusu kiasi hicho kwa fadhili alinipa ruhusa kukitumia kwa ajili ya kuiandaa na kuipamba Nyumba mpya ya Yatima, au kwa lolote jingine linalohitajika kuhusiana na yatima. Nimeweka kiasi hiki chote, angalau kwa sasa, katika mfuko wa ujenzi. Sasa, msomaji mpendwa, jiweke katika hali yangu. Ni siku elfu moja na mia moja tisini na tano tangu nilipoanza kumwomba Bwana mahitaji kwa ajili ya ujenzi na uandaaji wa Nyumba ya Yatima. Siku kwa siku, kwa neema yake, tangu wakati huo, nimeendelea kulileta jambo hili mbele yake. Bila shaka ya dakika moja, wala wasiwasi, wala kuyumbayumba, nimewezeshwa kumtumaini Mungu kwa ajili ya mahitaji. Tangu mwanzo, baada ya kuwa nimekwisha kuyafahamu mapenzi ya Mungu kuhusu kazi hii, nimehakikishiwa kwamba angeitimiza; naam, nimekuwa na hakika tangu mwanzo kwamba angefanya hivyo, kama kwamba nilikuwa tayari na mahitaji yote mkononi kwa ajili yake, au kana kwamba nyumba ilikuwa kweli mbele yangu, ikikaliwa na watoto. Lakini ingawa kwa imani hata miaka mitatu iliyopita kazi yote ilikuwa imekamilika, kwa kuona kulibaki vipingamizi vingi na vikubwa vya kushindwa. Na hata mwanzoni mwa siku hii vilibaki vipingamizi vingi katika njia ya mahitaji, kadhalika katika mambo mengine; na kwa hiyo nilikuwa karibu kujitoa tena hasa kwa maombi, wakati ule ule nilipojulishwa kwamba mtoaji wa pauni elfu mbili zilizotajwa hapo juu alikuwa amekuja kunitembelea. Sasa nina mahitaji, kwa kadiri ninavyoweza kuona, ambayo yataniwezesha kukidhi gharama zote; na yamkini kabisa nitakuwa hata na pauni mia kadhaa zaidi ya zinazohitajika. Hivyo Bwana anaonyesha kwamba aweza na atatoa si tu kiasi kile kinachohitajika kabisa kwa ajili ya kazi yake, bali pia kwamba aweza na atatoa kwa wingi. Haiwezekani kueleza furaha halisi niliyokuwa nayo katika Mungu nilipopokea kiasi hiki. Nilikuwa mtulivu, bila kusisimka hata kidogo, nikiweza kuendelea mara moja na kazi nyingine iliyonijia papo hapo baada ya kupokea mchango; lakini isiyoelezeka ilikuwa furaha niliyokuwa nayo katika Mungu, ambaye alikuwa amenipa hivyo jibu kamili la maombi yangu elfu, katika siku hizi elfu moja na mia moja tisini na tano.

Hivyo nimetoa michache kati ya mamia ya michango, kuanzia farathi moja hata pauni elfu mbili, kama mifano, kuonyesha jinsi Bwana alivyoona vema kunipatia mahitaji. Jumla ya kiasi kilichoingia kwa ajili ya mfuko wa ujenzi kilikuwa pauni elfu kumi na tano mia saba na themanini na nne shilingi kumi na nane pensi kumi.

Baada ya gharama zote kukidhiwa kwa ajili ya ununuzi wa ardhi, uhamishaji wa hati zake, usajili wa hati za dhamana katika mahakama ya chansela, ujenzi, uandaaji, na upambaji wa Nyumba mpya ya Yatima, kulibaki salio la pauni mia saba na sabini na sita shilingi kumi na nne pensi tatu na farathi tatu, likitoa ushahidi ulio wazi kwamba Bwana si tu aweza kutupatia yote tunayohitaji katika utumishi wake, kwa kujibu maombi tu, bali kwamba aweza pia kutupa hata zaidi ya tunavyohitaji.

---

Katika kipindi chote cha miaka miwili kilichoishia Mei 26, 1850, shule tano za mchana, zenye watoto 329 ndani yake, ziligharimiwa kabisa na mfuko wa Taasisi hii; na msaada fulani wa kifedha ulitolewa kwa shule nyingine nne za mchana. Pia shule ya Jumapili, yenye watoto 168, iligharimiwa kabisa, na nyingine ilisaidiwa mara kwa mara. Mwishowe, shule ya watu wazima, yenye wanafunzi watu wazima 106, iligharimiwa katika kipindi hiki. Zilitumika kwa ajili ya shule hizi mbalimbali £851, 1s. 5½d., katika miaka hii miwili. Idadi ya watoto wote waliofundishwa katika shule za mchana, kwa njia ya Taasisi hii, kutoka Machi 5, 1834, hata Mei 26, 1850, ilifikia 5,114; idadi ya wale walio katika shule za Jumapili ilifikia 2,200; na idadi ya watu katika shule ya watu wazima ilikuwa 1,737. Kwa jumla, 9,051.

Kutoka Mei 26, 1848, hata Mei 26, 1850, zilisambazwa Biblia 719, na Agano Jipya 239. Zilitumika kwa ajili ya lengo hili, katika kipindi hiki, kutoka mfuko wa Taasisi, £104, 15s. 11d. Zilisambazwa kwa jumla kutoka Machi 5, 1834, hata Mei 26, 1850, Biblia 6,465, na Agano Jipya 3,999.

Kutoka Mei 26, 1848, hata Mei 26, 1850, zilitumika £2,574, 16s. 6d. za mfuko wa Taasisi kwa ajili ya malengo ya umisionari, ambapo kwazo wahubiri wa injili arobaini katika British Guiana, Indies za Mashariki, Uswisi, Ufaransa, Ujerumani, Kanada, Uskoti, Ireland, na Uingereza, walisaidiwa.

Msomaji ataona jinsi lengo hili la Taasisi lilivyoongezeka sana katika miaka minne iliyotangulia Mei 26, 1850. Hili lilitokana na jambo kwamba, mwanzoni mwa mwaka 1846, uhitaji wa ndugu fulani waliotenda kazi katika neno na mafundisho ulikuja mbele yangu, na Mungu akawaweka moyoni mwangu ili niwatendee kazi kwa maombi, ili nipate mahitaji kutoka kwake kwa ajili ya ndugu kama hao kwa kiwango kikubwa zaidi kuliko nilivyokuwa nimefanya awali. Tangu wakati huo Bwana ameona vema kunitumia zaidi na zaidi kwa njia hii. Kwa maana kutoka Mei 26, 1846, hata Mei 26, 1848, zilitumika kwa ajili ya lengo hilo karibu mara tatu ya kiasi kilichotumika katika kipindi chochote cha awali cha urefu ule ule; na katika kipindi cha kutoka Mei 26, 1848, hata Mei 26, 1850, si tu niliruhusiwa kufanya kama awali, bali kutumia hata £1,016, 5s. zaidi ya kipindi kilichotangulia, licha ya gharama zote nyingi nzito za ziada kwa ajili ya malengo mengine mbalimbali ya Taasisi.

Ni fursa yangu tamu kusema kwamba kazi za wengi wa hawa watumishi arobaini wa Bwana, niliowasaidia, zilibarikiwa hasa na Mungu katika miaka hii miwili. Watu wengi sana waligeukia Bwana kwa njia ya utumishi wao.

Kutoka Mei 26, 1848, hata Mei 26, 1850, kiasi cha £184, 9s. 4½d. kilitumika kwa ajili ya usambazaji wa vijitabu. Vilisambazwa katika kipindi hiki vijitabu 130,464. Idadi ya jumla iliyosambazwa kutoka Novemba 19, 1840, hata Mei 26, 1850, ilifikia 294,128.

Kutoka Julai 24, 1849, hata Mei 26, 1850, kwa jumla yatima 170 walipokewa, kuanzia wenye umri wa miezi kumi na kuendelea. Tarehe Mei 26, 1850, kwa hiyo, kulikuwa na yatima 275 katika Nyumba mpya ya Yatima; na pamoja na walimu, wasimamizi, wauguzi, na watumishi wa ndani na wa nje, na kadhalika, idadi yote ya watu waliohusiana na taasisi ilikuwa 308. Idadi ya jumla ya yatima waliokuwa chini ya uangalizi wetu kutoka Aprili, 1836, hata Mei 26, 1850, ilikuwa 443.

Bila mtu yeyote kuombwa kitu chochote binafsi na mimi, kiasi cha £33,868, 11s. 1¼d. kilitolewa kwangu kwa ajili ya yatima, kama tokeo la maombi kwa Mungu, tangu kuanza kwa kazi hata Mei 26, 1850. Yaweza pia kumpendeza msomaji kujua kwamba jumla ya kiasi kilichotolewa kama michango ya hiari, kwa ajili ya malengo mengine, tangu kuanza kwa kazi hata Mei 26, 1850, kilifikia £10,531, 3s. 3¾d.; na kile kilichoingia kwa mauzo ya Biblia na vijitabu, na kwa malipo ya watoto katika shule, hata Mei 26, 1850, kilifikia £2,707, 9s. 3½d.

Jumla ya gharama za sasa kwa ajili ya yatima kutoka Mei 26, 1848, hata Mei 26, 1849, ilikuwa £1,559, 6s. 9d., na jumla ya gharama za sasa kwa ajili yao kutoka Mei 26, 1849, hata Mei 26, 1850, ilikuwa £2,665, 13s. 2¾d. tu, yaani yapata £1,100 tu zaidi ya mwaka uliopita.

Kuhusu mambo yanayohusiana na shughuli zangu binafsi, kutoka Mei 26, 1848, hata Mei 26, 1850:—

Desemba 31, 1848. Katika mwaka huu Bwana aliona vema kunipa £474, 17s. 7d. Kwa hili laongezwa tena, kwa mwaka huu pia, kama ilivyokwisha kutajwa, elimu ya bure ya binti yangu katika shule ya bweni, yenye thamani ya angalau £50.

Desemba 31, 1849. Bwana alinitumia, katika mwaka uliopita, £413, 2s. 4d.

---