Mfano wa Mpanzi

“Na mkutano mkubwa ulipokuwa ukikusanyika, na watu wa kila mji wakimjia, alinena kwa mfano: ‘Mpanzi alitoka kwenda kupanda mbegu yake. Hata alipokuwa akipanda, nyingine zilianguka kando ya njia, zikakanyagwa, na ndege wa angani wakazila. Nyingine zikaanguka penye mwamba, na zilipoota zikanyauka, kwa sababu hazikuwa na unyevu. Nyingine zikaanguka katikati ya miiba, ile miiba ikamea pamoja nazo, ikazisonga. Nyingine zikaanguka katika udongo mzuri, zikamea, zikazaa mara mia.’ Alipokuwa akisema hayo, akapaza sauti, ‘Mwenye masikio ya kusikia, na asikie.’” Luka 8:4-8.

Katika nchi yetu, mkulima anapotoka kwenda kupanda, kwa kawaida hufanya kazi katika shamba lililozungushiwa uzio, akitawanya mbegu kutoka kikapuni mwake juu ya kila tuta na kila mfereji. Lakini huko Mashariki, karibu na miji midogo, ardhi ya kilimo mara nyingi ilikuwa eneo la wazi. Iligawanywa kuwa milki mbalimbali, lakini hapakuwa na uzio wowote wa kuonekana—ni alama za mipaka za zamani tu, au labda matuta madogo ya mawe.

Vijia vya miguu vilipita katikati ya mashamba haya ya wazi. Vijia vilivyopitwa zaidi viliitwa barabara kuu, ingawa havikufanana hata kidogo na barabara zetu za lami—vilikuwa njia zilizokanyagwa tu, zilizoshikana kwa kupitwa mara kwa mara. Palikuwa pia na vijia vidogo vya kando, vilivyofanywa na wasafiri waliotafuta njia zilizo salama zaidi au za mkato. Kadiri muda ulivyopita, navyo vikakanyagwa vikawa vigumu.

Mpanzi alipotoka kwenda kupanda, alifanya kazi katika udongo uliokwaruzwa kwa jembe la kizamani lisilo na ufundi. Kusudi lake lilikuwa kutawanya mbegu zake nyingi hapo. Lakini kwa kuwa kijia kilipita katikati ya shamba, isipokuwa aache ukanda mpana bila kupanda, mbegu kadhaa zingeanguka kijiani. Mahali pengine, mwamba ungeweza kuinuka karibu na uso wa ardhi, ukiwa umefunikwa kwa tabaka jembamba tu la udongo. Mbegu zingeanguka hapo pia.

Katika pembe nyingine tena, ardhi ingeweza kuwa imesongamana na mizizi ya upupu na mibigili.

Mkulima angetawanya mbegu hapo pia, na nafaka pamoja na magugu vingemea kwa pamoja— hata miiba yenye nguvu zaidi iisonge mimea michanga isiweze kuzaa matunda yaliyokomaa.

Kukumbuka kwamba Biblia iliandikwa huko Mashariki, na kwamba mifano yake yatoka katika mazingira hayo, mara nyingi hutusaidia kuielewa maana yake kwa uwazi zaidi kuliko tukiwaza desturi za kilimo za Kiingereza peke yake. Mhubiri wa Injili ni kama yule mpanzi. Yeye haiumbi mbegu; anapewa na Bwana wake wa mbinguni. Hakuna mtu awezaye kuumba hata punje ndogo kabisa imeayo katika ardhi, sembuse mbegu ile ya mbinguni itoayo uzima wa milele. Mhudumu humwendea Bwana wake katika maombi ya faraghani na kuomba afundishwe injili. Kwa njia hiyo, hukijaza kikapu chake mbegu njema ya ufalme.

Kisha hutoka kwa jina la Bwana wake na kutawanya kweli ile ya thamani. Kama angejua barabara mahali penye udongo ulio bora—mahali ambapo mioyo imekwisha kuandaliwa kwa kuhukumiwa na dhambi—angeweza kuelekeza nguvu zake hapo tu. Lakini kwa kuwa hawezi kuiona ndani ya mioyo ya wanadamu, hana budi kuihubiri injili kwa kila kiumbe. Ni lazima atawanye mbegu juu ya mioyo migumu, juu ya nia zilizogawanyika, na juu ya wale waliosongwa na masumbufu na anasa za ulimwengu huu.

Yampasa kumwachia Bwana aliyempa mbegu matokeo yake. Yeye hawajibiki kwa mavuno; anawajibika tu kwa kuifanya kazi yake kwa uaminifu na kwa bidii. Hata kama hakuna suke hata moja litakalomfurahisha mvunaji, bado mpanzi atalipwa na Bwana wake ikiwa amepanda mbegu iliyo sahihi kwa mikono ya uangalifu. Bila hakika hii, tungewezaje kuepuka kulia pamoja na nabii, “Bwana, ni nani aliyeziamini habari zetu? Na mkono wa Bwana amefunuliwa nani?” (Isaya 53:1).

Wajibu wetu hauamuliwi na tabia ya wasikiaji wetu, bali na amri ya Mungu wetu. Hatuna budi kuihubiri injili, watu wakisikia au wakikataa. Hatuna budi kupanda kando ya maji yote. Mioyo iwe katika hali yoyote ile, mhudumu ni lazima ahubiri—kwa mwamba kama vile kwa mfereji, kwa kijia kama vile kwa shamba lililolimwa.

Sasa nitasema juu ya aina nne za wasikiaji zilizoelezwa katika mfano wa Bwana wetu. Kwanza, wale walio kama kijia—wasikiaji tu. Pili, wale walio kama ardhi yenye mwamba—wanaoguswa kwa muda mfupi, lakini bila tunda la kudumu. Tatu, wale walio katikati ya miiba—ambapo neno huanza kumea, lakini husongwa na masumbufu ya maisha, na udanganyifu wa mali, na anasa za dunia.

Na mwisho, lile kundi dogo—Mungu na alizidishe sana—udongo mzuri, ambao ndani yake Neno huzaa matunda tele.

I. Kijia “Nyingine zilianguka kando ya njia, zikakanyagwa, na ndege wa angani wakazila.” Wengi wenu hamji ibadani mkitafuta baraka. Hamkusudii kumwabudu Mungu wala kubadilishwa na yale mnayoyasikia. Mko kama kijia, ambacho hakikukusudiwa kamwe kuwa shamba la nafaka. Kama mbegu hata moja ya kweli ingemea ndani yenu, lingekuwa jambo la kushangaza kama ngano imeayo katikati ya barabara yenye shughuli nyingi.

Ikiwa mbegu imetawanywa kwa ustadi, baadhi yake huenda ikakaa kidogo juu ya mawazo yenu. Huenda msiielewe barabara, lakini ikiwasilishwa kwa namna ya kuvutia, mnaweza kuizungumza kwa muda—hata kitu kingine chenye kufurahisha zaidi kishike fikira zenu. Hata faida hiyo ndogo haidumu. Punde si punde mnasahau kila kitu mlichokisikia.

Tungependa kutumaini kwamba Neno litabaki ndani yenu, lakini moyo wenu umeshikana sana kwa pito la daima hata hapana nafasi ya mbegu kushika mizizi. Shetani hupita juu yake bila kukoma na makufuru, na tamaa mbaya, na uongo, na vituko visivyo na maana. Kiburi kinapita juu yake kama magurudumu mazito. Choyo kinakikanyaga hata kinakuwa kigumu kama jiwe.

Mbegu haipati mahali pa kupumzika. Mawazo yanakimbia huku na huko bila kukoma. Nafsi yenu imekuwa soko ambamo kila kitu huuzwa. Mna shughuli nyingi za kununua na kuuza, lakini hamtambui kwamba mnaiuza kweli na kununua uharibifu wenu wenyewe.

Mnasema hamna wakati wa kuyafikiri mambo ya rohoni. Njia ya moyo wenu imesongamana hata hapana nafasi ya mbegu kumea. Ikianza kuchipuka, anasa fulani mpya au kivutio kingine huiponda kabla haijakomaa. Kama vile nafaka isingeweza kamwe kumea katika barabara zenye shughuli nyingi za mji, ndivyo kweli isivyoweza kumea katika moyo uliojaa kelele za daima, na kiburi, na wasiwasi, na uasi juu ya Mungu.

Tumeitazama kando hii ya njia iliyoshikana; sasa na tuangalie linalolipata neno jema linapoanguka juu ya moyo wa namna hiyo.

Mbegu ingemea kama ingeanguka katika udongo unaofaa. Lakini imeangukia mahali pasipofaa, nayo yabaki kavu kama ilivyokuwa ilipotoka mkononi mwa mpanzi. Neno la injili linakaa juu ya uso wa moyo ule lakini haliingii ndani yake kamwe. Ni kama theluji inayoanguka juu ya barabara yenye shughuli: yagusa sakafu yenye majimaji, yayeyuka, na kutoweka mara moja. Neno halipati wakati wa kuuamsha uzima ndani ya nafsi. Linakaa hapo kwa kitambo kidogo, lakini halishiki mizizi wala haliachi athari yoyote ya kudumu.

Kwa nini watu huja kusikiliza ikiwa neno haliingii mioyoni mwao kamwe? Swali hilo limetutatiza mara nyingi. Wapo wasiokosa Jumapili kwa lolote lile. Wanafurahia kukusanyika kwa ibada. Lakini hakuna chozi linaloanguka machoni pao. Nafsi zao hazipandi mbinguni kamwe kwa sifa. Hawaungani kwa kweli katika kuungama dhambi. Hawaifikirii kwa uzito hukumu inayokuja wala hali ya baadaye ya nafsi zao. Mioyo yao ni kama chuma; ingekuwa sawa mhudumu kulihubiria chungu la mawe.

Ni nini kinachowaleta hapa wenye dhambi wasio na hisia namna hii? Nyakati nyingine yaonekana tungekuwa na tumaini sawa la kuwaongoa wanyama wa mwitu kama tulivyo nalo kwa mioyo hii isiyofugika, isiyoitikia. Je, hisia zote zimetoweka? Je, watu huhudhuria ibada kwa sababu tu ni jambo la heshima? Au kuja huku kunawasaidia kujisikia raha zaidi katika dhambi zao? Wangekaa mbali, dhamiri ingewasumbua; lakini kwa kuhudhuria, wanajisadikisha kwamba ni watu wa dini.

Ee wasikiaji wangu, hali yenu yaweza kumfanya malaika alie. Jua la injili linaangaza usoni penu, lakini macho yenu yangali vipofu. Muziki wa mbinguni unavuma masikioni mwenu, lakini hamuusikii kwa kweli. Mnaweza kuuthamini msemo uliopangwa vizuri. Mnaweza kuustaajabia mfano mzuri. Lakini maana ya rohoni—ile nguvu iliyo hai ndani ya ujumbe—hamuishiki. Mmeketi katika karamu ya arusi, lakini hamuonji chakula. Mbingu inashangilia kwa ajili ya nafsi zilizokombolewa, lakini ninyi mngali hamjakombolewa, bila Mungu na bila Kristo. Ijapokuwa twawasihi, na kuwaombea, na kuwalilia, mngali wagumu na wazembe kama zamani. Mungu awarehemu na kuuvunja ugumu wa moyo wenu ili neno lake likae ndani yenu.

Picha bado haijakamilika. Andiko latuambia kwamba ndege wa angani waliila mbegu. Je, yupo hapa msikiaji wa kando ya njia? Labda hakukusudia kusikiliza kwa makini leo. Mahubiri yakiisha, mtu fulani anamwalika kwenye kundi lenye shaka. Anaenda naye, na mbegu njema inaliwa upesi.

Zipo nguvu nyingi zilizo tayari kuinyakua injili moyoni. Ibilisi mwenyewe—ambaye Maandiko yamemwita “mkuu wa uwezo wa anga”—yu tayari sikuzote kuliiba wazo jema.

Wala hafanyi kazi peke yake. Ana wasaidizi wasiohesabika. Mwenzi wa ndoa, na watoto, na rafiki, na adui, na wateja, na wadai—yeyote kati ya hawa aweza kuwa chombo cha kuila mbegu, nao mara nyingi hufanikiwa. Ni msiba ulioje kwamba mbegu ya mbinguni iwe chakula cha ibilisi—kwamba nafaka ya Mungu iwalishe ndege wachafu.

Ikiwa umeisikia injili tangu utoto, ni mizigo mingapi ya mahubiri iliyopotea bure juu yako? Katika siku zako za ujana, huenda ulimsikia mhubiri mwaminifu aliyeliombea kusanyiko lake hata macho yake yakawa mekundu kwa machozi. Je, unazikumbuka zile Jumapili ulipojiambia moyoni, “Nitakwenda chumbani kwangu nikaombe”? Lakini hukufanya hivyo. Ndege wakaila mbegu, nawe ukaendelea katika dhambi.

Hata sasa, ni mara chache hukosekani kanisani. Lakini injili yaanguka juu ya nafsi yako kama vile ikianguka juu ya chuma. Sheria yaweza kuhubiriwa kwa ngurumo—huidhihaki, lakini wala husukumwi.

Kristo aweza kuinuliwa mbele yako. Majeraha yake yaweza kuelezwa. Damu yake yaweza kuwekwa mbele ya macho yako. Waweza kusihiwa kwa bidii umtazame yeye na kuishi. Lakini ni kama kupanda mbegu kando ya pwani.

Nikufanyie nini? Je, nisimame hapa nikililie kijia hiki kilichoshikana? Machozi yangu hayawezi kukilainisha; kimekanyagwa muda mrefu mno. Je, nilete jembe la injili? Ncha yake haiwezi kupenya udongo uliogandamana kiasi hicho. Basi nifanye nini? Ee Mungu, wewe peke yako wajua jinsi ya kuuyeyusha moyo mgumu kuliko yote kwa damu ya thamani ya Yesu. Fanya hivyo sasa, twakuomba. Itukuze neema yako kwa kuifanya mbegu njema iishi na kuzaa mavuno ya mbinguni.

Sasa fikiria aina ya pili ya msikiaji. Mbegu nyingine zilianguka juu ya mwamba, na zilipoota zikanyauka kwa sababu hazikuwa na unyevu. Waweza kuuwaza mwamba ule katikati ya shamba, ukiwa umefunikwa kwa tabaka jembamba tu la udongo. Mbegu yaanguka hapo kama ianguavyo kila mahali pengine. Yachipuka upesi. Yakua kwa haraka. Kisha yanyauka na kufa.

Ni wale tu wazipendao nafsi kwa moyo wote wawezao kuyaelewa matumaini, na furaha, na masikitiko machungu ambayo mahali hapa penye mwamba pameyaleta. Wapo wasikiaji ambao mioyo yao yaonekana laini na yenye kuitikia. Wakati wengine hawasikii lolote, hawa wanaguswa waziwazi. Ujumbe ukinena juu ya hukumu au juu ya upendo wa Kristo msalabani, wanachochewa. Athari kubwa zinafanyika ndani yao.

Wanaazimia kubadilika, lakini wanakawia. Si wapinzani wagumu wa Mungu. Wanaonekana wazi na wenye shauku. Kwa furaha, twaelekeza ujumbe kwao, nao waonekana kupenya. Lakini kuna deraya iliyofichwa chini ya uso. Hakuna jeraha la kudumu linalofanyika.

Maandiko yanawaeleza hivi: “Na hawa ndio wale waliopandwa penye mwamba: ambao wasikiapo lile neno, mara hulipokea kwa furaha; ila hawana mizizi ndani yao, bali hudumu kwa muda tu; kisha dhiki au udhia ukitokea kwa ajili ya lile neno, mara hujikwaa” (Marko 4:16-17).

Je, hatujawaona wengi walipokeao neno kwa furaha? Hawana kuhukumiwa kwa kina kwa ajili ya dhambi, lakini wanaikiri upesi imani katika Kristo. Kuamini kwao kwaonekana kuwa kwa kweli. Mbegu imechipuka. Kuna jani la kijani. Twamshukuru Mungu, tukidhani nafsi imeokolewa. Lakini furaha yetu ni ya mapema mno. Ule ule ukosefu wa kina uliowafanya waitikie upesi ndio unaowafanya wanyauke shida inapokuja.

Twayaona haya mara nyingi. Mtu anaomba kujiunga na kanisa, akitueleza jinsi mahubiri fulani yalivyomgusa kwa kina.

Wanasema waliamini mara moja na kwamba hawajapata kamwe kuhisi furaha kama hiyo. Twauliza juu ya kuhukumiwa kwa dhambi. Wanadhani walihukumiwa. Wanachokijua kwa hakika ni kwamba dini inawaletea furaha kubwa.

Twauliza kama wataendelea, nao wana hakika kwamba watadumu. Kila kitu chaonekana kipya. Wanadai kuyachukia yale waliyoyapenda zamani. Na haya yote yametukia ghafula, bila moyo kulimwa kwa kina. Ni kana kwamba shamba limefunikwa kwa ngano mara moja kwa uchawi. Labda wanapokewa katika ushirika. Baada ya majuma machache hawaji tena kwa ukawaida. Wanapoonywa kwa upole, waeleza kwamba upinzani umeyafanya mambo kuwa magumu. Punde si punde wanatoweka kabisa. Dhihaka kidogo au usumbufu kidogo umewarudisha nyuma. Mhudumu anajihisi kama mkulima aliyeliona shamba lake likiwa la kijani na lenye kustawi, kisha akaamka na kukuta kila chipukizi kimeharibiwa na baridi kali.

Ikiwa ni msiba kuwa msikiaji wa kando ya njia, si afadhali sana kuwa kama mwamba. Kundi hili la pili hutoa tumaini zaidi mwanzoni. Hukusanyika kwa shauku, hasa kumzunguka mhudumu mpya. Waonekana kuwa wenye kujitoa. Lakini wakati hukijaribu kila kitu. Kile kilichoonekana kuwa imara chathibitika kuwa cha juujuu. Majaribu yanapokuja, wanafifia.

Baadhi yenu huenda mkawa wa kundi hili. Mmehisi kwa kina. Mmeazimia mara nyingi. Lakini miaka inapita, wala hakuna kinachobadilika. Hakuna kina, wala kazi ya kudumu ya Roho. Je, ni lazima ibaki hivyo?

Je, siku moja maisha yenu yatakumbukwa kama mmea uliochipuka lakini usiokomaa kamwe? Mungu apishe mbali.

Roho na afanye kazi ndani yenu kwa kina na kwa nguvu, ili mpate kuzaa matunda kwa Mungu na kumletea Kristo heshima.

III. Nitalizungumzia kwa kifupi kundi la tatu, na Roho wa Mungu anisaidie kushughulika nanyi kwa uaminifu.

“Nyingine zikaanguka katikati ya miiba; ile miiba ikamea pamoja nazo, ikazisonga.” Basi, huu ulikuwa udongo mzuri. Aina mbili za kwanza zilikuwa mbaya; kando ya njia hapakuwa mahali panapofaa, na mwamba haukuwa mahali pa kufaa kwa mmea wowote kumea; lakini huu ni udongo mzuri, kwa maana unaotesha miiba.

Mahali popote ambapo mbigili itachipuka na kustawi, hapo ngano nayo ingestawi. Huu ulikuwa udongo wenye rutuba nyingi; haikuwa ajabu basi kwamba mkulima alishughulika kwa ukarimu hapo, akatupa konzi baada ya konzi juu ya pembe ile ya shamba. Tazama jinsi anavyofurahi anapopatembelea mahali pale baada ya mwezi mmoja au miwili. Mbegu imechipuka. Ni kweli, kuna mmea mdogo wa kutilia shaka pale chini, wa kimo kile kile cha ngano. “Aa!” anawaza, “hilo si kitu, ngano itaukua zaidi. Itakapokuwa na nguvu zaidi itaisonga mibigili hii michache iliyochanganyika nayo kwa bahati mbaya.” Ee Bwana Mkulima, huijui nguvu ya uovu, kama si hivyo usingeota ndoto ya namna hii! Anakuja tena, na mbegu imekua, hata kuna nafaka katika suke; lakini mibigili, na miiba, na michongoma vimesokotana pamoja, hata ile ngano maskini haiwezi kupata hata mwali wa jua. Imesongwa na miiba kwa kila upande hata inaonekana ya manjano kabisa; mmea umedhoofika kwa njaa. Bado unaendelea kukua, na kwa kweli waonekana kana kwamba ungezaa tunda kidogo. Ole, hauishii katika kitu chochote kamwe. Kwa huo mvunaji hajazi kamwe mikono yake.

Tuna kundi hili kwa wingi sana kati yetu. Hawa hulisikia neno na kuyafahamu wayasikiayo.

Huipeleka kweli nyumbani; huifikiri; hata hufikia kiasi cha kuikiri dini.

Ngano yaonekana kuchipuka na kutoa suke; karibu itakomaa. Msifanye haraka; wanaume na wanawake hawa wana mengi ya kuyaangalia; wana masumbufu ya biashara kubwa; kampuni yao inaajiri mamia kwa mamia; msikosee kuhusu utauwa wao—hawana wakati kwa ajili yake. Watawaambia kwamba hawana budi kuishi; kwamba hawawezi kuupuuza ulimwengu huu; kwamba ni lazima kwa namna fulani wayaangalie ya sasa, na kwa habari ya wakati ujao, watauzingatia ipasavyo baadaye kidogo. Wanaendelea kuhudhuria mahubiri ya injili, na lile jani dogo maskini la dini lililodumaa laendelea kukua kwa namna fulani.

Wakati huohuo wamekuwa matajiri; wanakuja mahali pa ibada kwa gari; wana yote ambayo moyo waweza kutamani. Aa! sasa mbegu itakua, sivyo? La, hasha.

Sasa hawana masumbufu; duka limeachwa, wanaishi mashambani; hawana haja tena ya kuuliza, “Fedha za kulipa bili ijayo zitatoka wapi?” au “Tutaiandaliaje jamaa inayoongezeka?” Sasa wana mengi mno badala ya machache mno, kwa maana wana mali, nao ni matajiri mno hata wasiweze kuwa wenye neema. “Lakini,” asema mmoja, “wangeweza kuitumia mali yao kwa ajili ya Mungu.” Bila shaka wangeweza, lakini hawafanyi hivyo, kwa maana mali ni danganyifu. Ni lazima wawakaribishe wageni wengi, na kwenda pamoja na ulimwengu, na hivyo Kristo na kanisa lake wanaachwa nyuma.

Ndiyo, lakini wanaanza kuitumia mali yao, na bila shaka wamelishinda tatizo lile, kwa maana wanatoa kwa ukarimu kwa ajili ya kazi ya Kristo, nao ni wakarimu katika sadaka; lile jani dogo litakua, sivyo? La, kwa maana sasa itazame miiba ya anasa. Ukarimu wao kwa wengine wahusisha ukarimu kwao wenyewe; anasa zao, na michezo yao, na ubatili wao vinaisonga ngano ya dini ya kweli; punje njema za kweli ya injili haziwezi kumea kwa sababu ni lazima wahudhurie karamu ile ya muziki, na dansi ile, na sherehe ile ya jioni, na hivyo hawawezi kuyafikiri mambo ya Mungu. Ninajua mifano kadhaa ya kundi hili. Nilimjua mmoja, mwenye cheo cha juu katika mzunguko wa kifalme, aliyeniungamia kwamba angependa kuwa maskini, kwa maana hapo angeweza kuingia katika ufalme wa mbinguni. Aliniambia, “Aa, bwana, siasa hizi, siasa hizi, laiti ningeondokana nazo, zinaula uhai wa moyo wangu. Siwezi kumtumikia Mungu kama ningetaka.”

Namjua mwingine, aliyelemewa na mali, aliyeniambia, “Aa, bwana, ni jambo la kutisha kuwa tajiri; mtu hawezi kukaa karibu na Mwokozi akiwa amezungukwa na udongo huu wote.”

Aa, wasomaji wangu wapenzi, sitaomba kwamba Mungu awalaze juu ya kitanda cha ugonjwa, wala kwamba awavue mali yenu yote na kuwaleta katika umaskini; lakini, ee, kama angefanya hivyo, nanyi mkaziokoa nafsi zenu, ingekuwa biashara bora kuliko zote mngeweza kuifanya. Kama wale wenye nguvu wanaolalamika sasa kwamba miiba inaisonga mbegu wangeweza kuacha mali na anasa zao zote, kama wale wanaoishi katika starehe kila siku wangeweza kuchukua mahali pa Lazaro langoni, lingekuwa badiliko la furaha kwao ikiwa nafsi zao zingeokolewa. Mtu aweza kuwa mwenye heshima na tajiri, na bado akaenda mbinguni; lakini itakuwa kazi ngumu, kwa maana “Ni rahisi zaidi ngamia kupenya tundu la sindano kuliko tajiri kuingia katika ufalme wa Mungu.” Mungu huwaingiza matajiri kadhaa katika ufalme wa mbinguni, lakini vita yao ni ngumu. Tulia, kijana, tulia! Usifanye haraka kupanda kwenye utajiri! Ni mahali ambapo vichwa vingi vimegeuzwa. Usimwombe Mungu akufanye maarufu; wenye umaarufu wamechoshwa nao. Lia pamoja na Aguri, “Usinipe umaskini wala utajiri.” Mungu anijalie nitembee katika njia ya wastani wa dhahabu, na daima niwe na mbegu ile njema moyoni mwangu, itakayozaa matunda mara mia kwa utukufu wake mwenyewe.

IV. Sasa namalizia na tabia ya mwisho, yaani, ardhi nzuri. Katika udongo mzuri, kama mtakavyoona, tuna mmoja tu kati ya wanne. Je, mmoja kati ya wanne wa wasikiaji wetu, akiwa na moyo ulioandaliwa vizuri, atalipokea Neno?

Ardhi imeelezwa kuwa “njema”; si kwamba ilikuwa njema kwa asili yake, bali ilikuwa imefanywa njema kwa neema. Mungu alikuwa ameilima; alikuwa ameivuruga kwa jembe la kuhukumiwa na dhambi, nayo ikalala hapo katika matuta na mifereji kama ipasavyo kulala. Injili ilipohubiriwa, moyo uliipokea, kwa maana mtu yule alisema, “Hiyo ndiyo baraka ile ile ninayoitaka. Rehema ndiyo ahitajiyo mwenye dhambi mhitaji.” Basi kuhubiriwa kwa injili kuliuletea faraja udongo huu uliovurugwa na kulimwa. Mbegu ikaanguka chini ikashika mizizi mizuri. Katika visa vingine ilizaa upendo wa moto, na ukunjufu wa moyo, na kujitoa kwa kusudi la namna tukufu, kama mbegu izaayo mara mia. Mtu yule akawa mtumishi mwenye nguvu kwa Mungu; alijitumia mwenyewe, naye akatumiwa hata mwisho. Alichukua nafasi yake katika safu za mbele za jeshi la Kristo, akasimama mahali pakali kabisa pa vita, na kufanya matendo ya ushujaa ambayo ni wachache wangeweza kuyatimiza—mbegu ikazaa mara mia. Ikaanguka katika moyo mwingine wa namna hiyohiyo; mtu yule hakuweza kufanya mengi kuliko wote, lakini bado alifanya mengi. Alijitoa kwa Mungu, na katika biashara yake alikuwa na neno la kumnenea Bwana wake; katika mwenendo wake wa kila siku alilipamba kwa utulivu lile fundisho la Mungu Mwokozi wake—akazaa mara sitini. Kisha ikaanguka juu ya mwingine, ambaye uwezo na vipawa vyake vilikuwa vidogo; hakuweza kuwa nyota, lakini angekuwa kimulimuli; hakuweza kufanya kama walio wakuu kuliko wote, lakini aliridhika kufanya kitu fulani, hata kikiwa cha hali ya chini.

Mbegu ilikuwa imezaa ndani yake mara kumi, labda mara ishirini. Wapo wangapi wa namna hii hapa? Je, yupo mmoja aombaye moyoni mwake, “Ee Mungu, uniwie radhi mimi mwenye dhambi”? Mbegu imeanguka mahali panapofaa. Ee nafsi, maombi yako yatasikiwa. Mungu hamfanyi mtu kuitamani rehema bila kukusudia kumpa. Je, mwingine ananena kimoyomoyo, “Laiti ningeokoka”? Mwamini Bwana Yesu, nawe utaokoka—naam, hata wewe. Je, umekuwa mkuu wa wenye dhambi? Mtumaini Kristo, na dhambi zako kubwa zitatoweka kama jiwe la kusagia lizamavyo chini ya maji. Je, hakuna hata mmoja hapa atakayemtumaini Mwokozi? Yawezekanaje kwamba Roho hayupo kabisa? kwamba hatendi kazi katika nafsi hata moja? kwamba hatoi uzima katika roho hata moja? Tutaomba kwamba ashuke sasa, ili neno lisiwe bure.