ክርስቲያን ለመሆን ጥቂት የቀረው

«በጥቂት ክርስቲያን ልታደርገኝ ትወዳለህ።»

እስከዚህ ድረስ የሚሄዱም ብዙዎች ናቸው፤ የክርስትና ሃይማኖት በዓለም ከተገኘ ጀምሮ በየዘመኑና በየሕዝቡ ክርስቲያን እንዲሆኑ በጥቂት የተረቱ ብዙዎች ነበሩ። ነገር ግን እስከዚህ ድረስ ብቻ መሄድ በእግዚአብሔር ፊት ምንም የማይጠቅም ስለ ሆነ፣ የሚከተሉትን ማሰብ እጅግ ይገባናል፦

አንደኛ፦ ክርስቲያን ለመሆን ጥቂት የቀረው መሆን ምን እንደሚያካትት፤

ሁለተኛ፦ ፈጽሞ ክርስቲያን መሆንስ ምን እንደሚያካትት።

I. (I.) 1. እንግዲህ ክርስቲያን ለመሆን ጥቂት የቀረው መሆን በመጀመሪያ የአሕዛብን ታማኝነት ያካትታል። በዚህ ማንም ጥያቄ የሚያነሣ አይኖርም ብዬ አስባለሁ፤ ይልቁንም እዚህ ላይ የአሕዛብ ታማኝነት ስል በፈላስፎቻቸው ጽሑፎች ብቻ የሚመከረውን ሳይሆን፣ ተራዎቹ አሕዛብ እርስ በርሳቸው የሚጠብቁትንና ብዙዎቹም በተግባር ይፈጽሙት የነበረውን ማለቴ ነው። በዚህ ሕግ መሠረት ዓመፀኞች እንዳይሆኑ ተምረው ነበር፤ የባልንጀራቸውን ንብረት በዝርፊያም ሆነ በስርቆት እንዳይወስዱ፤ ድሀውን እንዳይጨቁኑ፣ በማንም ላይ ቅሚያ እንዳይፈጽሙ፤ ከድሀም ሆነ ከባለ ጠጋ ጋር በሚያደርጉት በማናቸውም ግብይት እንዳያታልሉ ወይም አብልጠው እንዳይወስዱ፤ የማንንም ሰው መብት እንዳይነጥቁ፤ ቢቻልም ለማንም ምንም ዕዳ እንዳይኖርባቸው።

2. ደግሞም ተራዎቹ አሕዛብ ለፍትሕ እንደሚገባ ሁሉ ለእውነትም የተወሰነ ክብር መሰጠት እንዳለበት ይቀበሉ ነበር። ስለዚህም በሐሰት የማለውን፣ ማለትም እግዚአብሔርን ለሐሰት ምስክር የሚጠራውን ብቻ ሳይሆን፣ ባልንጀራውን የሚያማውንና ማንንም በሐሰት የሚከስሰውን ሰው ደግሞ እንደ ርኩስ ይጸየፉት ነበር። በእርግጥም ማናቸውንም ዓይነት ሆን ብለው የሚዋሹትን ከዚህ የተሻለ አድርገው አይቈጥሯቸውም ነበር፤ የሰው ዘር ውርደትና የማኅበረሰብ መቅሠፍት አድርገው ይመለከቷቸው ነበርና።

3. ደግሞም እርስ በርሳቸው የሚጠብቁት አንድ ዓይነት ፍቅርና መረዳዳት ነበር። ማንም ሰው በራሱ ላይ ጉዳት ሳያመጣ ለሌላው ሊሰጠው የሚችለውን ማናቸውንም እርዳታ ይጠብቁ ነበር። ይህንም ያለ ምንም ወጪ ወይም ድካም በሚፈጸሙ ጥቃቅን የሰብዓዊነት አገልግሎቶች ብቻ ሳይሆን፣ የሚተርፍ ምግብ ቢኖራቸው የተራቡትን እስከ ማብላት፣ ከሚተርፋቸው ልብስ የታረዙትን እስከ ማልበስ፣ በአጠቃላይም ለተቸገረ ሁሉ ራሳቸው የማያስፈልጋቸውን እስከ መስጠት ድረስ ያሰፉት ነበር። እንግዲህ ዝቅ ብሎ ሲቈጠር እንኳ የአሕዛብ ታማኝነት እስከዚህ ድረስ ይሄድ ነበር፤ ይህም ክርስቲያን ለመሆን ጥቂት የቀረው መሆን የሚያካትተው የመጀመሪያው ነገር ነው።

(II.) 4. ክርስቲያን ለመሆን ጥቂት የቀረው መሆን የሚያካትተው ሁለተኛው ነገር የእግዚአብሔርን መምሰል መልክ መያዝ ነው፤ ይኸውም በክርስቶስ ወንጌል የታዘዘውን እግዚአብሔርን መምሰል፣ የእውነተኛ ክርስቲያንን ውጫዊ ገጽታ መያዝ ነው። ስለዚህ ክርስቲያን ለመሆን ጥቂት የቀረው ሰው ወንጌል የሚከለክለውን ምንም አያደርግም። የእግዚአብሔርን ስም በከንቱ አይጠራም፤ ይባርካል እንጂ አይረግምም፤ ከቶ አይምልም፤ ቃሉ ግን አዎን አዎን ወይም አይደለም አይደለም ነው። የጌታን ቀን አያረክስም፤ በደጁ ውስጥ ባለው መጻተኛ እንኳ እንዲረክስ አይፈቅድም። ከተፈጸመ ምንዝርና፣ ከዝሙትና ከርኩሰት ሁሉ ብቻ ሳይሆን፣ በቀጥታም ሆነ በተዘዋዋሪ ወደዚያ ከሚያዘነብል ቃል ወይም እይታ ሁሉ ይርቃል፤ እንዲያውም ከከንቱ ቃል ሁሉ ይርቃል፤ ከስም ማጥፋት፣ ከሐሜት፣ ከወሬ ማመላለስ፣ ከክፉ ንግግርና ከ«የስንፍና ንግግርም ወይም ዋዛ» ሁሉ ይታቀባል—ይህ ዋዛ (ኤውትራፔሊያ) በአሕዛብ ሥነ ምግባር አስተማሪ ዘንድ እንደ አንድ በጎነት ይቈጠር ነበር—በአጭሩ «ለማነጽ የሚጠቅም» ካልሆነና በዚህም ምክንያት «ለቤዛም ቀን የታተማችሁበትን ቅዱሱን የእግዚአብሔርን መንፈስ» ከሚያሳዝን ንግግር ሁሉ ይርቃል።

5. «በወይን ጠጅ አትስከሩ ይህ ማባከን ነውና» የሚለውን ጠብቆ ከስካር፣ ከዘፋኝነትና ከሆዳምነት ይርቃል። በእርሱ ዘንድ እስከሚቻል ድረስ ክርክርንና ጠብን ሁሉ ያስወግዳል፤ ከሰው ሁሉ ጋር በሰላም ለመኖር ዘወትር ይጥራል። ቢበደልም ራሱን አይበቀልም፤ ስለ ክፉ ፈንታም ክፉን አይመልስም። ተሳዳቢ፣ ጠበኛ ወይም በባልንጀራው ስሕተትና ድካም የሚያፌዝ አይደለም። ማንንም ሰው ሆን ብሎ አይበድልም፣ አይጐዳም፣ አያሳዝንምም፤ ነገር ግን በሁሉ ነገር በዚያ ግልጽ ሕግ ይሠራል ይናገራልም፦ «ሌላው እንዲያደርግብህ የማትወደውን አንተም በሌላው ላይ አታድርግ።»

6. መልካም በማድረግም ርካሽና ቀላል በሆኑ የደግነት አገልግሎቶች ብቻ አይወሰንም፤ ነገር ግን በሁሉ መንገድ አንዳንዶችን ይረዳ ዘንድ ስለ ብዙዎች ጥቅም ይደክማል መከራም ይቀበላል። ድካምና ሥቃይ ቢኖርም «እጁ ለማድረግ የምታገኘውን ሁሉ በኃይሉ ያደርገዋል»፤ ለወዳጆቹም ይሁን ለጠላቶቹ፣ ለክፉዎችም ይሁን ለበጎዎች። በዚህም ሆነ በማናቸውም «ለሥራ ከመትጋት» የማይለግም ስለ ሆነ፣ «ጊዜ» ባገኘ መጠን «ለሰው ሁሉ» «መልካም»ን፣ ማለትም ማናቸውንም ዓይነት መልካም ነገር፣ ያደርጋል፤ ለሥጋቸውም ብቻ ሳይሆን ለነፍሳቸውም ጭምር። ክፉዎችን ይገሥጻል፣ ያልተማሩትን ያስተምራል፣ የሚወላውሉትን ያጸናል፣ በጎዎችን ያነቃቃል፣ የተጨነቁትንም ያጽናናል። የተኙትን ለማንቃት ይደክማል፤ እግዚአብሔር አስቀድሞ ያነቃቸውንም ታጥበው ይነጹ ዘንድ «ለኃጢአትና ለርኵሰት ወደ ተከፈተው ምንጭ» ሊመራቸው፣ በእምነትም የዳኑትን በሁሉ ነገር የክርስቶስን ወንጌል እንዲያስጌጡ ሊያነቃቃቸው ይደክማል።

7. የእግዚአብሔርን መምሰል መልክ ያለው ሰው የጸጋ መንገዶችንም ይጠቀማል፤ አዎን፣ ሁሉንም፣ በማናቸውም አጋጣሚ። ወደ እግዚአብሔር ቤት ዘወትር ይሄዳል፤ ይህንም የአንዳንዶች ልማድ እንደ ሆነው አይደለም፤ እነርሱ ወደ ልዑል ፊት በወርቅና በውድ ልብስ ተጭነው ወይም በአለባበስ ከንቱ ጌጥ ሁሉ ተውበው ይመጣሉ፤ እርስ በርሳቸውም ጊዜውን ባልጠበቀ ሰላምታ ወይም በጠባያቸው ተገቢ ያልሆነ ፈንጠዝያ የእግዚአብሔርን መምሰል ኃይል ቀርቶ መልኩን እንኳ እንዳልያዙ ይገልጣሉ። ምነው በመካከላችን እንኳ በዚሁ ፍርድ ሥር የሚወድቁ ባልተገኙ! ወደዚህ ቤት ምናልባት ዙሪያውን እያዩ ወይም እጅግ የደከመና ግድ የለሽ የሆነ ቸልተኝነት ምልክት ሁሉ እየታየባቸው የሚመጡ፤ ምንም እንኳ አንዳንድ ጊዜ በሚጀምሩት ነገር ላይ በረከቱን እንዲሰጥ ወደ እግዚአብሔር ጸሎት የሚያቀርቡ ቢመስሉም፣ በዚያ በሚያስፈራው አምልኮ ጊዜ ወይ የሚያንቀላፉ ወይ ለእንቅልፍ በሚመች አኳኋን የሚጋደሙ፣ ወይም እግዚአብሔር የተኛ ይመስል እርስ በርሳቸው የሚያወሩ፣ ምንም ሥራ እንደሌለው ሰውም ዙሪያቸውን የሚመለከቱ። እነዚህም የእግዚአብሔርን መምሰል መልክ አላቸው ተብለው አይከሰሱ። አይደለም፤ ይህ ብቻ እንኳ ያለው ሰው በዚያ የተቀደሰ አምልኮ በየክፍሉ በቁም ነገርና በትኩረት ይመላለሳል። ይልቁንም ወደ ጌታ ማዕድ ሲቀርብ በቀላልነት ወይም በግድ የለሽነት ሳይሆን፣ «አምላክ ሆይ፥ እኔን ኃጢአተኛውን ማረኝ!» ከማለት በቀር ሌላ ምንም በማይናገር ገጽታ፣ እንቅስቃሴና አቋም ይቀርባል።

8. በዚህ ላይ የቤተሰብ አለቆች የሆኑት ዘወትር የቤተሰብ ጸሎት ቢያደርጉ፣ ለግል ወደ እግዚአብሔር ለመቅረብ ጊዜ ቢለዩ፣ በየዕለቱም በቁም ነገር ቢመላለሱ፤ ይህን ውጫዊ ሃይማኖት ሳያቋርጥ የሚፈጽም ሰው የእግዚአብሔርን መምሰል መልክ አለው። ክርስቲያን ለመሆን ጥቂት የቀረው ይሆን ዘንድ ገና አንድ ነገር ብቻ ያስፈልገዋል፤ እርሱም ቅንነት ነው።

(III.) 9. ቅንነት ስል እነዚህ ውጫዊ ተግባራት የሚመነጩበትን እውነተኛና ውስጣዊ የሃይማኖት መሠረት ማለቴ ነው። በእርግጥም ይህ ከሌለን የአሕዛብ ታማኝነት እንኳ የለንም፤ አይደለም፣ አንድ አረማዊ ኤፊቆሮሳዊ ገጣሚ የሚጠይቀውን ያህል እንኳ የለንም። ይህ ምስኪን ሰው እንኳ አእምሮው በሰከነበት ጊዜ እንዲህ ብሎ ሊመሰክር ይችላል፦

Oderunt peccare boni, virtutis amore;

Oderunt peccare mali, formidine poenae.

[ደጋግ ሰዎች በጎነትን ስለሚወዱ ኃጢአትን ከማድረግ ይርቃሉ፤

ክፉ ሰዎች ቅጣትን ስለሚፈሩ ኃጢአትን ከማድረግ ይርቃሉ።]

ስለዚህ አንድ ሰው ቅጣትን ለማምለጥ ብቻ ከክፉ ቢታቀብ፣ Non pasces in cruce corvos [አትሰቀልም።] ይላል አረማዊው፤ በዚያ «ዋጋህን ተቀብለሃል»። ነገር ግን እርሱ ራሱ እንኳ እንዲህ ያለውን ጉዳት የማያደርስ ሰው መልካም አረማዊ እንኳ ነው ብሎ አይቀበለውም። እንግዲህ ማንም ሰው በዚያው ምክንያት፣ ማለትም ቅጣትን ለማምለጥ፣ ወዳጆቹን ወይም ትርፉን ወይም መልካም ስሙን ላለማጣት፣ ከክፉ ከመታቀብ አልፎ እጅግ ብዙ መልካም ቢያደርግ፣ አዎን፣ የጸጋ መንገዶችን ሁሉ ቢጠቀም፣ ይህ ሰው ክርስቲያን ለመሆን ጥቂት የቀረው እንኳ ነው ብለን በምንም አግባብ ልንናገር አንችልም። በልቡ ከዚህ የተሻለ መሠረት ከሌለው ፈጽሞ ግብዝ ብቻ ነው።

10. ስለዚህ ክርስቲያን ለመሆን ጥቂት የቀረው መሆን ቅንነትን የግድ ያካትታል፤ ይኸውም እግዚአብሔርን ለማገልገል እውነተኛ ዓላማ፣ ፈቃዱንም ለማድረግ ከልብ የሆነ ምኞት ነው። አንድ ሰው በሁሉ ነገር፣ በኑሮው ሁሉ፣ በሥራው ሁሉ፣ በሚያደርገውም ሆነ በሚተወው ሁሉ እግዚአብሔርን ደስ ለማሰኘት ቅን ዓላማ እንዲኖረው የግድ ያስፈልጋል። ማንም ሰው ክርስቲያን ለመሆን ጥቂት የቀረው ከሆነ፣ ይህ ዓላማ በሕይወቱ ሁሉ ውስጥ ይዘልቃል። መልካም በማድረጉም፣ ከክፉ በመታቀቡም፣ የእግዚአብሔርንም ሥርዓቶች በመጠቀሙ የሚያንቀሳቅሰው መሠረት ይኸው ነው።

11. ነገር ግን እዚህ ላይ ምናልባት እንዲህ የሚል ጥያቄ ይነሣ ይሆናል፦ «በሕይወት ያለ ማንም ሰው እስከዚህ ድረስ ሄዶ ሳለ፣ ቢሆንም ክርስቲያን ለመሆን ጥቂት የቀረው ብቻ ሊሆን ይቻላልን?» ፈጽሞ ክርስቲያን መሆን ከዚህ በላይ ምን ሊያካትት ይችላል? እመልሳለሁ፦ በመጀመሪያ፣ እስከዚህ ድረስ ሄዶ ሳለ ክርስቲያን ለመሆን ጥቂት የቀረው ብቻ መሆን እንደሚቻል ከእግዚአብሔር ቃል ብቻ ሳይሆን ከእርግጠኛው የልምድ ምስክርነትም እማራለሁ።

12. ወንድሞች ሆይ፣ «ስለ እናንተ እምነቴ ታላቅ ነው»፤ ስለ እናንተና ስለ ወንጌል ብዬ የራሴን ስንፍና በሰገነት ላይ ብናገር «ይህን በደሌን ይቅር በሉልኝ»። —እንግዲህ ስለ ሌላ ሰው እንደምናገር ስለ ራሴ በግልጽ እናገር ዘንድ ፍቀዱልኝ። እናንተ ከፍ ትሉ ዘንድ እኔ ብዋረድ፣ ለጌታዬም ክብር ከዚህ ይበልጥ ብናቅ ደስ ይለኛል።

13. በዚህ ስፍራ ያሉ ብዙዎች እንደሚመሰክሩት፣ እኔ ለብዙ ዓመታት እስከዚህ ድረስ ሄጄ ነበር፤ ከክፉ ሁሉ ለመራቅና ነውር የሌለባት ሕሊና እንድትኖረኝ እየተጋሁ፤ ዘመኑን እየዋጀሁ፤ ለሰው ሁሉ መልካምን ሁሉ ለማድረግ እያንዳንዱን አጋጣሚ እየገዛሁ፤ የሕዝብንም ሆነ የግልን የጸጋ መንገዶች ሁሉ ዘወትርና በጥንቃቄ እየተጠቀምሁ፤ በማናቸውም ጊዜና በማናቸውም ስፍራ የማይለዋወጥ ቁም ነገረኛ አካሄድ እንዲኖረኝ እየጣርሁ፤ ደግሞም—በፊቱ የቆምሁት እግዚአብሔር ምስክሬ ነው—ይህን ሁሉ በቅንነት አደርግ ነበር፤ እግዚአብሔርን ለማገልገል እውነተኛ ዓላማ፣ በሁሉ ነገር ፈቃዱን ለማድረግ ከልብ የሆነ ምኞት ነበረኝ፤ «መልካሙን የእምነት ገድል» እንድጋደልና «የዘላለምን ሕይወት» እንድይዝ የጠራኝን እርሱን ደስ ለማሰኘት እሻ ነበር። ነገር ግን ይህን ሁሉ ጊዜ ክርስቲያን ለመሆን ጥቂት የቀረኝ ብቻ እንደ ነበርሁ ሕሊናዬ በመንፈስ ቅዱስ ይመሰክርልኛል።

II. «ፈጽሞ ክርስቲያን መሆን ከዚህ በላይ ምን ያካትታል?» ተብሎ ቢጠየቅ፣ እመልሳለሁ፦

(I.) 1. አንደኛ፦ የእግዚአብሔር ፍቅር። ቃሉ እንዲህ ይላልና፦ «በፍጹም ልብህ በፍጹምም ነፍስህ በፍጹምም አሳብህ በፍጹምም ኃይልህ ጌታ አምላክህን ውደድ።» ይህም ልብን ሁሉ የሚይዝ፣ ስሜቶችን ሁሉ የሚሰበስብ፣ የነፍስን ሙሉ አቅም የሚሞላና የችሎታዎቿን ሁሉ ጥግ የሚያሠራ ፍቅር ነው። ጌታ አምላኩን እንዲህ የሚወድ ሰው መንፈሱ ዘወትር «በአምላኩ በመድኃኒቱ ሐሴት ታደርጋለች»። ደስታው በጌታ ነው፤ ጌታው፣ ሁሉ ነገሩም በሆነው በእርሱ ነው፤ ለእርሱም «በሁሉ ነገር ያመሰግናል። ምኞቱ ሁሉ ወደ እግዚአብሔርና ስሙን ወደ ማሰብ ነው።» ልቡ ዘወትር እንዲህ እያለ ይጮኻል፦ «በሰማይ ከአንተ በቀር ማን አለኝ? በምድርም ከአንተ በቀር የምሻው የለም።» በእርግጥም ከእግዚአብሔር በቀር ምን ሊመኝ ይችላል? ዓለምን ወይም በዓለም ያሉትን አይደለም፤ እርሱ «ለዓለም የተሰቀለ፣ ዓለምም ለእርሱ የተሰቀለ» ነውና። «ለሥጋ ምኞት፣ ለዓይን አምሮትና ለኑሮ ትዕቢት» ተሰቅሏል። አዎን፣ ለማናቸውም ዓይነት ትዕቢት ሞቷል፤ «ፍቅር አይመካም፥ አይታበይም»፤ ነገር ግን «በፍቅርም የሚኖር በእግዚአብሔር ይኖራል እግዚአብሔርም በእርሱ ይኖራል» የተባለለት ሰው በገዛ ዓይኖቹ ፊት ከምንም ያነሰ ነው።

(II.) 2. ፈጽሞ ክርስቲያን መሆን የሚያካትተው ሁለተኛው ነገር ባልንጀራችንን መውደድ ነው። ጌታችን በሚቀጥለው ቃል እንዲህ ብሏልና፦ «ባልንጀራህን እንደ ራስህ ውደድ።» ማንም «ባልንጀራዬስ ማን ነው?» ብሎ ቢጠይቅ፣ እንመልሳለን፦ በዓለም ያለ ሰው ሁሉ፤ የሥጋ ለባሽ ሁሉ መናፍስት አባት የሆነው የእርሱ ልጅ ሁሉ። ጠላቶቻችንን ወይም የእግዚአብሔርንና የገዛ ነፍሳቸውን ጠላቶች በምንም መንገድ ልናገልል አይገባንም። ነገር ግን እያንዳንዱ ክርስቲያን እነዚህንም እንደ ራሱ ይወዳቸዋል፤ አዎን፣ «ክርስቶስ እንደ ወደደን» ይወዳቸዋል። ይህ ፍቅር ምን ዓይነት እንደ ሆነ በሚገባ ሊረዳ የሚወድ ሰው ቅዱስ ጳውሎስ የሰጠውን መግለጫ ይመልከት። ፍቅር «ይታገሣል፥ ቸርነትንም ያደርጋል»። «አይቀናም»። በመፍረድ የሚቸኩል ወይም የሚጣደፍ አይደለም። «አይታበይም»፤ ነገር ግን የሚወደውን ሰው ከሁሉ የሚያንስ፣ የሁሉም አገልጋይ ያደርገዋል። ፍቅር «የማይገባውን አያደርግም»፤ ይልቁንም «ከሁሉ ጋር በሁሉ ነገር» እንደ እነርሱ ይሆናል። «የራሱንም አይፈልግም»፤ የሌሎችን መልካም ብቻ ይፈልጋል እንጂ፣ ይድኑ ዘንድ። «ፍቅር አይበሳጭም።» ቍጣን ያስወጣል፤ ቍጣ ያለበት ሰው ፍቅር ይጎድለዋልና። «በደልን አይቆጥርም፤ ከእውነት ጋር ደስ ይለዋል እንጂ ስለ ዓመፃ ደስ አይለውም፤ ሁሉን ይታገሣል፥ ሁሉን ያምናል፥ ሁሉን ተስፋ ያደርጋል፥ በሁሉ ይጸናል።»

(III.) 3. ከቀደሙት በእውነት ሊለይ ባይችልም ለብቻው ሊታሰብ የሚገባ፣ ፈጽሞ ክርስቲያን መሆን የሚያካትተው ገና አንድ ነገር አለ፤ እርሱም የሁሉ መሠረት የሆነው እምነት ነው። በእግዚአብሔር ቃል ሁሉ ስለዚህ እጅግ ግሩም ነገሮች ተነግረዋል። የተወደደው ደቀ መዝሙር «የሚያምን ሁሉ ከእግዚአብሔር ተወልዶአል» ይላል። «ለተቀበሉት ሁሉ ግን፥ በስሙ ለሚያምኑት ለእነርሱ የእግዚአብሔር ልጆች ይሆኑ ዘንድ ሥልጣንን ሰጣቸው።» ደግሞም «ዓለምንም የሚያሸንፈው እምነታችን ነው።» አዎን፣ ጌታችን ራሱ እንዲህ ይላል፦ «በልጁ የሚያምን የዘላለም ሕይወት አለው፤ ከሞትም ወደ ሕይወት ተሻገረ እንጂ ወደ ፍርድ አይመጣም።»

4. ነገር ግን እዚህ ላይ ማንም የገዛ ነፍሱን አያታልል። «በትጋት ሊታወቅ የሚገባው ነገር፦ ንስሐንና ፍቅርን መልካም ሥራንም ሁሉ የማያፈራ እምነት ያ ትክክለኛው ሕያው እምነት አይደለም፤ ነገር ግን የሞተና የአጋንንት እምነት ነው። አጋንንት እንኳ ክርስቶስ ከድንግል እንደ ተወለደ፤ ራሱን እውነተኛ አምላክ መሆኑን እየገለጠ ልዩ ልዩ ተአምራትን ሁሉ እንዳደረገ፤ ስለ እኛም ከዘላለም ሞት ሊቤዠን እጅግ የሚያሠቃይ ሞትን እንደ ተቀበለ፤ በሦስተኛውም ቀን እንደ ተነሣ፤ ወደ ሰማይ እንዳረገ፣ በአብም ቀኝ እንደ ተቀመጠ፣ በዓለምም መጨረሻ በሕያዋንና በሙታን ላይ ሊፈርድ ዳግመኛ እንደሚመጣ ያምናሉና። እነዚህን የእምነታችንን አንቀጾች አጋንንት ያምናሉ፤ እንዲሁም በብሉይና በሐዲስ ኪዳን የተጻፈውን ሁሉ ያምናሉ። ይህን ሁሉ እምነት ይዘው ሳሉም አጋንንት ብቻ ናቸው። እውነተኛውን የክርስቲያን እምነት ስላጡ አሁንም በኵነኔ ሁኔታቸው ይኖራሉ።» [ስለ ሰው መዳን የተሰጠ ትምህርት (ሆሚሊ)።]

5. «ትክክለኛውና እውነተኛው የክርስቲያን እምነት» (የገዛ ቤተ ክርስቲያናችንን ቃል ለመቀጠል) «ቅዱሳት መጻሕፍትና የእምነታችን አንቀጾች እውነት መሆናቸውን ማመን ብቻ ሳይሆን፣ በክርስቶስ ከዘላለም ኵነኔ እንደሚድኑ የጸና መተማመንና እርግጠኝነት መያዝ ነው። ይህም ሰው በክርስቶስ ትሩፋት ኃጢአቱ ይቅር እንደ ተባለለትና ከእግዚአብሔር ሞገስ ጋር እንደ ታረቀ በእግዚአብሔር ላይ የሚያኖረው የጸና መተማመንና እርግጠኝነት ነው፤ ከዚህም ትእዛዛቱን ለመጠበቅ የሚወድ ልብ ይከተላል።»

6. እንግዲህ ይህ እምነት ያለው ሁሉ፣ ይኸውም (በውስጡ በሚኖረው በእግዚአብሔር ኃይል) «ልብን የሚያነጻ» እምነት፣ ከ«ትዕቢት፣ ከቍጣ፣ ከምኞት፣ ከዓመፃ ሁሉ»፣ «ሥጋንና መንፈስን ከሚያረክስ ሁሉ» የሚያነጻው፤ ለእግዚአብሔርም ለሰው ልጆች ሁሉም ከሞት በበረታ ፍቅር የሚሞላው፤ ይህም ፍቅር የእግዚአብሔርን ሥራ የሚሠራ፣ ስለ ሰው ሁሉ ገንዘቡን ለመክፈልና ራሱን እንኳ ለመክፈል የሚመካ፣ የክርስቶስን ነቀፋ፣ መዘበትን፣ መናቅንና በሰው ሁሉ መጠላትን ብቻ ሳይሆን የእግዚአብሔር ጥበብ የሰዎችም ሆነ የአጋንንት ክፋት እንዲያደርስበት የሚፈቅደውን ሁሉ በደስታ የሚታገሥ ፍቅር ነው፤—እንዲህ በፍቅር የሚሠራ እምነት ያለው ሁሉ ክርስቲያን ለመሆን ጥቂት የቀረው ብቻ ሳይሆን ፈጽሞ ክርስቲያን ነው።

7. ነገር ግን የእነዚህ ነገሮች ሕያዋን ምስክሮች እነማን ናቸው? ወንድሞች ሆይ፣ «ሲኦልና ጥፋት በፊቱ የተገለጡ ናቸው፤ የሰው ልጆችማ ልብ እንዴት ይልቅ?» በሚባልለት በዚያ አምላክ ፊት እንዳለሁ እለምናችኋለሁ፤ እያንዳንዳችሁ የገዛ ልባችሁን እንዲህ ብላችሁ ጠይቁ፦ «እኔ ከዚያ ቍጥር ነኝን? የአሕዛብ ታማኝነት ሕግጋት እንኳ የሚጠይቁትን ያህል ፍትሕን፣ ምሕረትንና እውነትን በተግባር እፈጽማለሁን? እንደዚያ ከሆነ፣ የክርስቲያን ውጫዊ ገጽታ እንኳ አለኝን? የእግዚአብሔርን መምሰል መልክ አለኝን? ከክፉ፣ በተጻፈው በእግዚአብሔር ቃል ከተከለከለው ሁሉ፣ እታቀባለሁን? እጄ ለማድረግ የምታገኘውን መልካም ሁሉ በኃይሌ አደርገዋለሁን? የእግዚአብሔርን ሥርዓቶች ሁሉ በማናቸውም አጋጣሚ በቁም ነገር እጠቀማለሁን? ይህስ ሁሉ በሁሉ ነገር እግዚአብሔርን ደስ ለማሰኘት በቅን ዓላማና ምኞት ይደረጋልን?»

8. ብዙዎቻችሁ እስከዚህ ድረስ ከቶ እንዳልደረሳችሁ በልባችሁ አታውቁምን? ክርስቲያን ለመሆን ጥቂት የቀረው እንኳ እንዳልሆናችሁ፤ የአሕዛብን ታማኝነት መለኪያ እንዳልደረሳችሁ፤ ቢያንስ የክርስቲያንን የእግዚአብሔርን መምሰል መልክ እንዳልደረሳችሁ?—ይልቁንም እግዚአብሔር በእናንተ ዘንድ ቅንነትን፣ ማለትም በሁሉ ነገር እርሱን ደስ ለማሰኘት እውነተኛ ዓላማን አላየባችሁም። ቃላችሁንና ሥራችሁን ሁሉ፣ ንግዳችሁን፣ ትምህርታችሁን፣ መዝናኛችሁን ለክብሩ ለመቀደስ ከቶ አስባችሁ እንኳ አታውቁም። የምታደርጉት ሁሉ «በጌታ በኢየሱስ ስም» እንዲደረግ፣ እንዲሁም «በኢየሱስ ክርስቶስ ለእግዚአብሔር ደስ የሚያሰኝ መንፈሳዊ መሥዋዕት» እንዲሆን ከቶ አስባችሁ ወይም ተመኝታችሁ አታውቁም።

9. ነገር ግን እንደዚያ አስባችሁ ነበር እንበል፤ መልካም ዓላማና መልካም ምኞት ክርስቲያን ያደርጋሉን? በፍጹም፤ ወደ መልካም ፍሬ ካልደረሱ በቀር። አንድ ሰው «ሲኦል በመልካም ሐሳቦች ተነጥፏል» ይላል። እንግዲህ የሁሉ ታላቁ ጥያቄ ገና ይቀራል። የእግዚአብሔር ፍቅር በልባችሁ ፈስሷልን? «አምላኬና ሁሉ ነገሬ» ብላችሁ መጮኽ ትችላላችሁን? ከእርሱ በቀር ምንም አትመኙምን? በእግዚአብሔር ደስተኞች ናችሁን? እርሱ ክብራችሁ፣ ደስታችሁ፣ የትምክህታችሁ አክሊል ነውን? ይህችስ «እግዚአብሔርንም የሚወድ ወንድሙን ደግሞ እንዲወድ» የምትል ትእዛዝ በልባችሁ ተጽፋለችን? እንግዲያስ ባልንጀራችሁን እንደ ራሳችሁ ትወዳላችሁን? ሰውን ሁሉ፣ ጠላቶቻችሁን እንኳ፣ የእግዚአብሔርንም ጠላቶች እንኳ እንደ ገዛ ነፍሳችሁ ትወዳላችሁን? ክርስቶስ እንደ ወደዳችሁ? አዎን፣ ክርስቶስ እንደ ወደደህና ስለ አንተ ራሱን እንደ ሰጠ ታምናለህን? በደሙ እምነት አለህን? የእግዚአብሔር በግ ኃጢአትህን እንዳስወገደና እንደ ድንጋይ ወደ ባሕር ጥልቅ እንደ ጣላቸው ታምናለህን? በአንተ ላይ የነበረውን የዕዳ ጽሕፈት እንደ ደመሰሰው፣ በመስቀሉም ጠርቆ ከመንገድ እንዳስወገደው ታምናለህን? በእውነትስ በደሙ የተደረገ ቤዛነትን፣ እርሱም የኃጢአትህን ስርየት አግኝተሃልን? መንፈሱስ የእግዚአብሔር ልጅ መሆንህን ከመንፈስህ ጋር ይመሰክራልን?

10. አሁን በመካከላችን የቆመው የጌታችን የኢየሱስ ክርስቶስ አምላክና አባት ያውቃል፤ ማንም ሰው ይህ እምነትና ይህ ፍቅር ሳይኖረው ቢሞት ባይወለድ ይሻለው ነበር። እንግዲህ አንተ የምትተኛ ንቃ፣ አምላክህንም ጥራ፤ ሊገኝ በሚችልበት ቀን ጥራው። «ቸርነቱን በፊትህ እስኪያሳልፍ» ድረስ፣ የጌታንም ስም፦ «እግዚአብሔር፥ እግዚአብሔር አምላክ፥ መሐሪና ሞገስ ያለው፥ ቍጣው የዘገየ፥ ቸርነቱና እውነቱ የበዛ፥ ለሺህ ምሕረትን የሚጠብቅ፥ አበሳንና መተላለፍን ኃጢአትንም ይቅር የሚል» ብሎ እስኪያውጅልህ ድረስ አታሳርፈው። ከዚህ ከፍ ከፍ ካለው የመጠራትህ ዋጋ ሳትደርስ እንድታርፍ ማንም በከንቱ ቃል አያሳምንህ። ነገር ግን «ገና ደካሞች ሳለን ክርስቶስ ዘመኑ ሲደርስ ስለ ኃጢአተኞች ሞቶአል» ወደ ተባለለት ወደ እርሱ ቀንና ሌሊት ጩኽ፤ ያመንኸውን ማን እንደ ሆነ እስክታውቅና «ጌታዬ አምላኬም!» ማለት እስክትችል ድረስ። «ሳይታክቱም ዘወትር ሊጸልዩ» እንደሚገባ አስታውስ፤ አንተም ደግሞ እጅህን ወደ ሰማይ አንሥተህ ከዘላለም እስከ ዘላለም ሕያው ሆኖ ለሚኖረው እንዲህ ብለህ እስክትነግረው ድረስ፦ «ጌታ ሆይ፥ አንተ ሁሉን ታውቃለህ፤ እንድወድህ አንተ ታውቃለህ።»

11. ሁላችንም እንዲሁ ክርስቲያን ለመሆን ጥቂት የቀረን ብቻ ሳይሆን ፈጽሞ ክርስቲያኖች መሆን ምን እንደ ሆነ እንለማመድ፤ በኢየሱስ ክርስቶስም በሆነው ቤዛነት በኩል እንዲያው በጸጋው ጸድቀን፤ በእግዚአብሔር ዘንድ በጌታችን በኢየሱስ ክርስቶስ ሰላምን እንዳገኘን አውቀን፤ በእግዚአብሔር ክብርም ተስፋ ደስ እያለን፤ በተሰጠንም በመንፈስ ቅዱስ የእግዚአብሔር ፍቅር በልባችን ፈስሶ!