ጆ ቸርች — ምንም ያልቀረለት ሐኪም

ማን ነበር

ጆን ኤድዋርድ ቸርች (1899–1989) — የሚያውቁት ሁሉ ጆ ብለው ይጠሩት ነበር — በምሥራቅ ሩዋንዳ በጋሂኒ የሚገኘውን ሆስፒታል እንዲመራ የተላከ የሩዋንዳ ሚስዮን እንግሊዛዊ የሕክምና ሚስዮናዊ ነበር።

ሲደርስ የጠበቀው ረኃብ፣ በሽታና ያልተሳካለት የሚስዮን ጣቢያ ነበር። በ1929፣ ከመጣ ሁለት ዓመት ሲሆነው፣ የአቅሙ መጨረሻ ላይ ደርሶ ነበር፦ ደክሞ፣ ተስፋ ቈርጦ፣ ሊሰጥ የመጣውንም ነገር ራሱ አጥቶ ነበር። ለጥቂት ቀናት ዕረፍት ድንበሩን ተሻግሮ ወደ ካምፓላ ሄደ፤ በናሚሬምቤ ኮረብታ ላይ ከወዳጆቹ ጋር አረፈ፤ ከማረፍ ያለፈ ዕቅድም አልነበረውም።

ዕድሜው ሠላሳ ነበር፤ በሕይወቱ ያደረገው እጅግ አስፈላጊ ነገር የሆነውም አንድ እንግዳ ሰው በቀላሉ ሊመልሰው የማይችለውን ጥያቄ ስለ ጠየቀው ነበር።

ምንም ያልቀረለት ሚስዮናዊ

ይህ በሆነ ጊዜ የነበረበትን ሁኔታ ልብ በል፤ የተለመደው የሚስዮናዊ ታሪክ ቅርጽ በተቃራኒው አቅጣጫ ይሄዳልና።

የሚጠበቀው ትረካ አውሮፓዊው ወንጌልን ወደ አፍሪካዊው ሲያመጣ ያሳያል። በናሚሬምቤ በእውነት የሆነው ግን አንድ ኡጋንዳዊ ምእመን ጉድለቱን ለይቶ አውቆ፣ ጥያቄውን ጠይቆ፣ የዛለውን እንግሊዛዊ ያለውን ጥቂት ነገር እስኪሰጠው ድረስ አጥብቆ መያዙ ነው — ይህም ቸርች በእንግሊዝ የተቀበለውና ራሱ ገና ያልተካነበት፣ ስለ መንፈስ ሙላት የሚናገረው የኬዝዊክ «ድል ሕይወት» ትምህርት ነበር።

ከዚያም ሁለቱም ተንበረከኩ። ዋናው ክፍል ይህ ነው። ቸርች ንሲባምቢን አልመከረውም፤ አብረው ተናዘዙ፣ አብረው ጸለዩ፣ አብረውም ተሞሉ። መነቃቃቱ የጀመረው እያንዳንዳቸው በተለያየ መንገድ ባዶ በነበሩ በሁለት ሰዎች መካከል እንደ ተደረገ ሽርክና ነበር።

ቸርች ነገሩን ወደ ጋሂኒ ወሰደው፤ በዚያም ዮሲያ ኪኑካንና የሆስፒታሉን ሠራተኞች አገኘ፤ በሚስዮኑም ውስጥ መዛመት ጀመረ። ለሚቀጥሉት በርካታ አሥርት ዓመታት እርሱ ከእንቅስቃሴው እጅግ የማይታክቱ ተሸካሚዎች አንዱ ነበር — እየተጓዘ፣ እየጻፈ፣ ጉባኤዎችን እያደራጀ — የአፍሪካውያኑ አመራር ሙሉ በሙሉ ካመናቸው እጅግ ጥቂት አውሮፓውያን አንዱም ነበር።

ምን ያስተምረናል

አገልግሎት ሙሉ ጋን አይጠይቅም። ቸርች የሚሰጠው ምንም አልነበረውም፤ ቢሆንም ሰጠ፤ ያም የአፍሪካ ቤተ ክርስቲያን ታሪክ ለአንድ ምዕተ ዓመት የተሽከረከረበት ማጠፊያ ሆነ። በመንፈስ ሁኔታህ እስኪስተካከል ድረስ ማንንም ለመርዳት ስትጠብቅ ከነበርህ፣ ቅደም ተከተሉን ገልብጠኸዋል።

ልታገለግለው የመጣኸው ሰው ያስተምርህ። ይህ የጆ ቸርች ልዩ ስጦታ ነው፤ ከሚመስለውም በላይ ብርቅ ነው። ብቁው እርሱ ነበር፣ የተላከው እርሱ ነበር፣ ሥልጠናውም የሚስዮን ቦርዱም ከኋላው የነበረው እርሱ ነበር። ሆኖም ምንም የሥነ መለኮት ትምህርት የሌለው አንድ የንጽሕና ተቆጣጣሪ ችግሩ ምን እንደ ሆነ እንዲነግረው ፈቀደለት። በዚያ ምዕተ ዓመት የሚስዮናዊው እንቅስቃሴ ውድቀቶች ሁሉ ማለት ይቻላል ቸርች በዚያች አንዲት ጭውውት ያደረገውን ማድረግ አለመቻል ናቸው።

ለረጅሙና ክብር ለሌለው ክፍል ጸንተህ ቆይ። በኮረብታው ላይ የዋሉት ሁለቱ ቀናት የታወቁት ክፍል ናቸው። ከዚያ በኋላ ያሉት ሃምሳ ዓመታት — ሆስፒታሉ፣ ጉባኤዎቹ፣ ጉዞዎቹ፣ ማለቂያ የሌላቸው ደብዳቤዎች — ናቸው ነገሩን በእውነት የተሸከሙት። ብልጭታ ርካሽ ነው። ቸርች ጸንቶ ቆየ።

እንቅስቃሴውን ያዘው እንጂ የግልህ አታድርገው። ራሱን የእንቅስቃሴው ራስ ማድረግ ይችል ነበር፤ በዚያ ዘመን አውሮፓውያን ሚስዮናውያን ይህን በተደጋጋሚ ያደርጉ ነበር። እርሱ ግን አላደረገም። የመነቃቃቱ አመራር ቀደም ብሎ ወደ አፍሪካውያን እጅ ገባ፤ እዚያም ቆየ፤ ከእነርሱ በላይ ሳይሆን ከእነርሱ እንደ አንዱ ለመሆን ፈቃደኛ መሆኑም መነቃቃቱ የቅኝ ግዛትን ዘመን ማብቂያ ሳይናጋ ለማለፉ ትልቅ ምክንያት ነው።

ከሥሩ ያለው የመጽሐፍ ቃል

ቸርች ወደ ናሚሬምቤ የመጣው ስለ መንፈስ ሙላት የሚናገረውን የኬዝዊክ ትምህርት ተሸክሞ ነበር፤ ያ ወግ ከሁሉ አጥብቆ የተደገፈበት ክፍል ደግሞ ኤፌሶን 5:18 ነበር — መንፈስ ይሙላባችሁ።

የግሪኩ ቃል የአሁን ጊዜ ትእዛዝ ሲሆን ተገብሮም ነው፦ አንድ ጊዜ ራስህን ሙላ ማለት ሳይሆን፣ በሌላ እየተሞላህ ቀጥል ማለት ነው። ሁለቱም ገጽታዎች አስፈላጊ ናቸው፤ የቸርች የገዛ ሕይወትም ለእነርሱ ማስረጃ ነው። በሠላሳ ዓመቱ አንድ ጊዜ ተሞልቶ ከዚያ በኋላ በዚያው እየተንሸራተተ አልኖረም። በስልሳ ዓመታት ሥራ ውስጥ ደጋግሞ ባዶ ሆነ፤ የአገልግሎቱም ልማድ በ1929 በተቀበለው ላይ ከመደገፍ ይልቅ ለተጨማሪ ደጋግሞ መመለስ ነበር።

ትእዛዝም ነው፤ ይህም ማለት ባዶ መሆን እስኪያልፍ ድረስ የምትጠብቀው መንፈሳዊ የአየር ጠባይ አይደለም ማለት ነው። አንድ ነገር ልታደርግበት የሚገባ ነገር ነው።

ጸሎት

ጌታ ሆይ፣ ብዙ ጊዜ ባዶ ነኝ፤ አብዛኛውን ጊዜም ባዶ እንዳልሆንኩ አስመስላለሁ። ያለኝን ጥቂት ነገር ማምጣትንና በፊቴ ካለው ሰው በላይ ሳይሆን ከእርሱ ጋር መንበርከክን አስተምረኝ። ብቁው እኔ በሆንኩበት ቦታ ለመማር የተዘጋጀሁ አድርገኝ። አንድን ነገር በጀመርኩበት ቦታ ባለቤቱ ሳይሆን ከአገልጋዮቹ አንዱ ለመሆን ፈቃደኛ አድርገኝ። አሜን።