ተግባራዊ ውጤቶች

በእግዚአብሔር ከክርስቶስ ጋር ስለ ተሰወረው ሕይወት የተነገረው ሁሉ እውነት ከሆነ፣ በዕለት ተዕለት ኑሮአችን ሊታይ ይገባዋል።

ይህን ሕይወት የሚያጣጥሙ ሰዎች «መልካሙንም ለማድረግ የሚቀናውን ገንዘቡም የሚሆነውን ሕዝብ» ሊሆኑ ይገባቸዋል። ኮሌጅ የነበረ ልጄ በአንድ ወቅት ለአንድ ወዳጁ ክርስቲያኖች የእግዚአብሔር ምስክሮች መሆን እንዳለባቸው ጽፎለት ነበር። ዓለም መጽሐፍ ቅዱስን አያነብም፤ ሕይወታችንን ግን ያነባል። በሃይማኖታችን ማመናቸውም ሕይወታችን በሚሰጠው ምስክርነት ላይ የተመሠረተ ነው። ሁላችንም እንደምናውቀው፣ ይህ ዘመን የሐቆች ዘመን ነው። ጥያቄዎች ከንድፈ ሐሳቦች ወደ እውነታዎች እየተሸጋገሩ ነው።

ሃይማኖታችን ወደ ፊት የሚገፋ ከሆነ፣ ከንድፈ ሐሳብ የበለጠ መሆኑ ሊረጋገጥ ይገባዋል። ፈቃዱን እናደርግ ዘንድ በእኛ ውስጥ በሚሠራው በእግዚአብሔር ታላቅ ኃይል የተለወጡ ሕይወቶችን ታላላቅ ሐቆች ለዘመናችን ተቺ አእምሮዎች ልናሳይ ይገባናል። «ሳይንቲስቶች ‹የሕይወት ቅርጾችን› አሳዩን ይላሉ፤ እኛም እናምናለን። ቤተ ክርስቲያን በአባሎቿ ሁሉ ቅዱስ ሕይወትን ስታቀርብላቸው፣ የመጨረሻው ምሽጋቸው ይወድቃል።» መጽሐፌን ከመዝጋቴ በፊት፣ እኔ ስገልጸው ስለ ኖርሁት ዓይነት የእምነት ሕይወት ፍሬዎች እጅግ በጥሞና ልናገር እወዳለሁ።

እነዚህ ፍሬዎች አስፈላጊ እንደ ሆኑ አምናለሁ። አንባቢዎቼ ለከፍተኛው መጠራታቸው የሚገባ ኑሮ የመኖር ኃላፊነታቸው እንዲሰማቸው አጥብቄ እመክራለሁ።

ከእናንተ ለአንዳንዶቻችሁ እንደ ግል ወዳጆቼ ልናገር እወዳለሁ። በዚህ መጽሐፍ አማካይነት በእኔ ልብ እንዳደገ ሁሉ በእናንተም ልብ የጋራ ናፍቆት እንዳደገ እርግጠኛ ነኝ። ከጨለማ ወደሚደነቅ ብርሃኑ የጠራንን የእርሱን በጎነት ልንናገር ይገባናል። እንደ ወዳጅ ለወዳጆቼ በግልጽ ልናገር እችላለሁ። ስለ ሕይወትና ስለ ጠባይ አንዳንድ ወሳኝ ዝርዝሮችን ብነጋገር እባካችሁ ይቅር በሉኝ። ለእውነተኛ ክርስቲያናዊ ዕድገት አስፈላጊዎች ናቸውና።

በክርስቲያኖች መካከል ያለው የቅዱስ ኑሮ መለኪያ ዝቅተኛ ነው። በሕይወትና በአካሄድ የሚታይ ማንኛውም እውነተኛ ራስን መስጠት በቤተ ክርስቲያን ያሉ ብዙዎችን ያስደንቃል፤ ብዙ ጊዜም አይስማማቸውም። የጌታ የኢየሱስ ክርስቶስ ተከታዮች ነን ከሚሉት አብዛኞቹ እርሱን አይመስሉም። ከውጭ የሚመለከት ሰው በእነርሱና በእርሱ መካከል ብዙም ስምምነት አያይም።

እኛ ግን ፈጽመን ራሳችንን እንድንሰጥና እንድንታመን የእግዚአብሔርን ጥሪ የሰማን ሰዎች በሌላ መንገድ ልንመላለስ ይገባናል። ከዓለም ወጥተን ልንለይ ይገባናል፤ በጠባያችንም ሆነ በዓላማችን ዓለምን ልንመስል አይገባንም።

ከእንግዲህ በመንፈሱም ሆነ በመንገዱ ተካፋዮች ልንሆን አይገባንም።

አገራችን በሰማይ ሊሆን ይገባዋል። ክርስቶስ በእግዚአብሔር ቀኝ ተቀምጦ ባለበት በላይ ያለውን ልንሻ ይገባናል። ክርስቶስ እንደ ተመላለሰ እኛም በዓለም ውስጥ ልንመላለስ ይገባናል። በእርሱ የነበረው አሳብ በእኛም ዘንድ ሊሆን ይገባዋል።

እንደ እንግዶችና መጻተኞች ነፍስን ከሚዋጋ ሥጋዊ ምኞት ልንርቅ ይገባናል። እንደ ኢየሱስ ክርስቶስ በጎ ወታደሮች፣ በተቻለ መጠን ራሳችንን በዓለም ጉዳዮች ከማጠላለፍ ልንጠበቅ ይገባናል። ይህም ወታደሮች እንድንሆን የመረጠንን ደስ ለማሰኘት ነው።

ክፉ ከሚመስል ነገር ሁሉ ልንርቅ ይገባናል። እርስ በርሳችን ቸሮችና ይቅር ባዮች ልንሆን ይገባናል፤ እግዚአብሔር በክርስቶስ ይቅር ብሎናልና። በደልንና ክፉ አድራጎትን በቂም ልንይዝ አይገባንም፤ ይልቁንም በክፉ ፈንታ መልካምን ልንመልስ፣ ለሚጐዱንም ሌላውን ጉንጭ ልናዞርላቸው ይገባናል። በባልንጀሮቻችን መካከል ሁልጊዜ ዝቅተኛውን ስፍራ ልንይዝ ይገባናል፤ የራሳችንን ክብር ሳይሆን የሌሎችን ክብር ልንሻ ይገባናል። የዋሆች፣ ትሑታንና እሺ ባዮች ልንሆን ይገባናል፤ ለሌሎች መብት እንጂ ለራሳችን መብት ልንቆም አይገባንም። የምናደርገውን ሁሉ ለእግዚአብሔር ክብር ልናደርገው ይገባናል። ባጭሩ፣ የጠራን ቅዱስ ስለ ሆነ እኛም በኑሮአችን ሁሉ ቅዱሳን ልንሆን ይገባናል። «እኔ ቅዱስ ነኝና ቅዱሳን ሁኑ» ተብሎ ተጽፎአልና።

እንግዲህ ውድ ወዳጆቼ፣ ይህ ሁሉ እጅግ ተግባራዊ ነው። ክርስቲያን ነን ከሚሉት ከብዙዎቹ ሕይወት እጅግ የተለየ ሕይወት ማለት እንደ ሆነ ጥርጥር የለውም። ለእኔነትና ለእኔነት ምክንያቶችና ዓላማዎች በእውነትና ፈጽሞ ጀርባችንን እንሰጣለን ማለት ነው። ለእግዚአብሔርም ለዓለምም የተለየ ሕዝብ ነን። ክርስቶስን የሚመስለው ሕይወታችንና ቃላችን ጌታ ኢየሱስ ክርስቶስን እንደምንከተል ያሳያሉ። እርሱ ከዓለም እንዳልነበረ እኛም ከዓለም አይደለንም። ከእንግዲህ ገንዘባችን በአገልግሎቱ ሊውል የጌታ እንጂ የራሳችን እንደ ሆነ አይሰማንም። ጉልበታችንን ዓለማዊ ነገሮችን ለመፈለግ ብቻ ልናውለው አንችልም። አስቀድመን የእግዚአብሔርን መንግሥት ጽድቁንም ብንፈልግ የሚያስፈልገን ሁሉ ይጨመርልናል።

ከፍ ያሉ ስፍራዎችን ወይም ዓለማዊ ትርፍን እንዳንፈልግ እንከለከላለን። በአስተሳሰባችንም ሆነ በአኗኗራችን ዓለምን እንድንመስል አይፈቀድልንም። በዓለም ከንቱ መዝናኛዎች ለመካፈል ምንም ምኞት አይኖረንም። ምድራዊውን ሳይሆን ሰማያዊውን ልንወድ ይገባናል። ጌታችንን እንጂ ራሳችንን አናገለግልም። ተግባራችንን ከቀድሞው ሁሉ ይበልጥ በሚገባ እንፈጽማለን። «የእግዚአብሔርን ፈቃድ እንደሚያደርጉ እንደ ክርስቶስ ባሪያዎች እንጂ ለሰው ደስ እንደምታሰኙ ለታይታ የምትገዙ አትሁኑ» የሚለውን ቃል በመታዘዝ እንሠራለን።

ስለ ክርስቲያን ሕይወት ግልጽ መለኪያ ባለማወቃችን ድምፁን ሳናውቀው እንዳንቀር፣ በቃሌ እጅግ ግልጽና ቁርጥ ያለ መሆን እፈልጋለሁ። ራሷን ለእግዚአብሔር በቀደሰች ነፍስ ውስጥ ጌታን በታማኝነት መከተል ባለበት ስፍራ ሁሉ፣ ፈጥኖም ይሁን ዘግይቶ፣ አያሌ ነገሮች እንደሚከተሉ አስተውያለሁ። ከጊዜ በኋላ የዋህነትና የመንፈስ ጸጥታ የዕለት ተዕለት ሕይወት ይሆናሉ። በዕለቱ ሁኔታዎች ውስጥ የሚመጣውን የእግዚአብሔርን ፈቃድ በመገዛት መቀበል ይታያል።

ደግሞም ፈቃዱን ለማድረግም ሆነ ለመቀበል በእግዚአብሔር እጅ የመለሰለስ ጠባይ ይኖራል። ከዚያም ሲያበሳጩን ጣፋጭነት፣ በሁከት መካከል ጸጥታ፣ ለሌሎችም ፍላጎት እሺ ባይነት ሊኖር ይገባዋል። ንቀትን ልብ አለማለትና ከጭንቀት ነጻ መሆን ይታያል። ፍርሃትና ሥጋት ይጠፋሉ። እነዚህ ሁሉ፣ ሌሎችም ብዙ ተመሳሳይ ጸጋዎች፣ በእግዚአብሔር ከክርስቶስ ጋር የተሰወረው ያ ውስጣዊ ሕይወት የተፈጥሮ ውጤቶች ናቸው።

ልማዶቻቸውን በተመለከተ ደግሞ፦ እንደዚህ ያሉ ክርስቲያኖች ፈጥነውም ይሁን ዘግይተው ራሳቸውን ለእግዚአብሔርና ለባልንጀሮቻቸው ለሆነ አንድ ሥራ ሲሰጡ ሁልጊዜ እናያቸዋለን። በጌታቸው አገልግሎት ገንዘባቸውን ለመክፈል፣ ራሳቸውንም እንኳ ለመክፈል ፈቃደኞች ናቸው። ስለ ቤታቸው ዕቃና ስለ አኗኗራቸው ደረጃ ግድ የማይሰጣቸው ይሆናሉ። የግል ጌጥን ሁሉ ከእግዚአብሔር ነገሮች በታች ያደርጋሉ።

ድምፅ ለእርሱ ለመናገርና ለመዘመር ለእግዚአብሔር ይሰጣል። ቦርሳ በእርሱ ፈቃድ ሥር ይደረጋል። ብዕር ለእርሱ እንዲጽፍ፣ ከንፈሮች ለእርሱ እንዲናገሩ፣ እጆችና እግሮች ትእዛዙን እንዲፈጽሙ ይሰጣሉ። ዓመት ከዓመት እንደዚህ ያሉ ክርስቲያኖች ይበልጥ ከዓለማዊነት የራቁና ሰማያዊ አሳብ ያላቸው ይሆናሉ። ይበልጥ ክርስቶስን ይመስላሉ።

ፊታቸው በውስጣቸው ያለውን ውብ መለኮታዊ ሕይወት ያሳያል። የሚመለከቷቸው ሁሉ ከእግዚአብሔር ጋር እንደሚኖሩና በእርሱ እንደሚያድሩ ያውቃሉ።

እያንዳንዳችሁ አንዳንድ መለኮታዊ ፍንጮች እንደ ተሰሟችሁ እርግጠኛ ነኝ። አሁን የምገልጸውን ሕይወት አስቀድመው ያመለክታሉ። በነፍስህ ጥልቅ ውስጥ ስለ እነዚህ ነገሮች የሚናገርህን የእግዚአብሔርን ድምፅ መስማት አልጀመርህምን? በሕይወትህ ውስጥ ምን ያህል ስሕተት እንዳለ ማግኘትህ በቅርቡ ሕመምና ጭንቀት አልሆነብህምን? በአንድ ወቅት ትፈጽማቸው ስለ ነበሩ ስለ አንዳንድ ልማዶች ነፍስህ በጥርጣሬ አልታወከችምን? በአንዳንድ ልማዶች ምቾት ማጣት አልጀመርህምን? ብትለውጣቸው ትመኛለህን? «ምነው በእነርሱ መመላለስ በቻልሁ!» የሚል የናፍቆት አሳብ እያስነሡ የራስን መስጠትና የአገልግሎት መንገዶች በፊትህ መከፈት አልጀመሩምን?

ናፍቆቶችህ፣ ጥርጣሬዎችህና ጭንቀትህ ሁሉ የመልካሙ እረኛ ድምፅ ናቸው። ከፈቃዱ ጋር ከሚቃረን ነገር ሁሉ ሊጠራህ ይሻል። ወይ! የዋህ ልመናውን ቸል እንዳትል እለምንሃለሁ። በእነዚህ እርምጃዎች ሊመራህ ያሰበባቸውን ምሥጢራዊ መንገዶች ብዙም አታውቃቸውም። በፍጻሜያቸው ያሉትን ታላላቅ በረከቶች አታውቅም። ብታውቅ ኖሮ ትእዛዛቱን ሁሉ በጕጕት በታዘዝህ ነበር። ወደ ክርስቲያናዊ ፍጽምና ከፍታዎች መድረስ ትችላለህ። ይህን ለማድረግ ግን ወደዚያ የሚመራህን መሪ መከተል አለብህ። እርሱ በዕለት ተዕለት ኑሮህ አማካይነት መንገድህን አንድ በአንድ እርምጃ ይገልጥልሃል። የሚጠይቅህ ለምሪቱ ራስህን እንድትሰጥ ብቻ ነው።

ስለ ማንኛውም ኃጢአት ከተወቀስህ፣ ያ የጌታህ ድምፅ ነው። እንደ ትእዛዙ ወዲያውኑ አሳልፈህ ስጠው።

ሊመራህና ሊያስተምርህ ስለ ጀመረ ደስ ይበልህ።

በጥበበኛ እጆቹ ውስጥ ፈጽመህ ለስላሳ ሁን። በሚስብህ ስፍራ ሂድ። ከሚያሸማቅቅህ ነገር ሁሉ ራቅ። ፍጹም ታዘዘው። እርሱን ወደ መምሰል ወደሚያደርስ ድንቅ ሕይወት ፈጥኖና በቀላሉ ይመራሃል። ይህም ፈጽሞ ልታውቀው ከምትችለው በላይ በዙሪያህ ላሉት ሁሉ ምስክርነት ይሆናል።

ጌታ በመራት ስፍራ ሁሉ ልትከተለው ራሷን የሰጠች አንዲት ነፍስ አውቅ ነበር። በሦስት ወራት ውስጥ ከጥልቅ ተስፋ መቍረጥ ወደ ብፁዕ ከጌታ ከኢየሱስ ክርስቶስ ጋር አንድነት ደረሰች።

በጨለማዋ ውስጥ ራሷን ለጌታ ቀደሰች። ፈቃዷን ለእርሱ አሳልፋ ሰጠች። ስለ በጎ ፈቃዱ በእርሷ ውስጥ እንዲሠራ ፈለገች። እርሱም በልቧ ውስጥ በመንፈሱ ይናገራት ጀመር። ለእርሱ የሚደረጉ ትናንሽ የአገልግሎት ሥራዎችን አሳሰባት። ክርስቶስን ከማይመስሉ መንገዶች ሁሉ ጠራት።

ድምፁን አወቀች። የፈራችው እርሱን አለመታዘዝን ብቻ ነበር። ስለዚህም በመራት ስፍራ ሁሉ ለእያንዳንዱ ጥያቄው ራሷን እየሰጠች ተከተለችው። ቀን በቀን ወደ ፊት መራት። ፈቃዱን እንድትመስል አደረጋት። ሕይወቷ በዙሪያዋ ላሉት ምስክርነት ሆነ። ይቃወሙና አያምኑ ከነበሩት አንዳንዶቹ እንኳ ይህ ከእግዚአብሔር እንደ ሆነ ለመቀበል ተገደዱ። እነርሱም ራሳቸውን በተመሳሳይ ሁኔታ እንዲሰጡ ተማረኩ።

ከሦስት አጭር ወራት የታማኝ መከተል ጊዜ በኋላ ነገሩ ተፈጸመ። እጅግ ፈጥና ስለ ሄደች ጌታዋ አንዳንድ እጅግ ጥልቅ የሆኑትን የፍቅሩን ምሥጢራት ለተደነቀች ነፍሷ ሊገልጥላት ቻለ። «ዮሐንስ በውኃ አጥምቆ ነበርና፥ እናንተ ግን ከጥቂት ቀን በኃላ በመንፈስ ቅዱስ ትጠመቃላችሁ» (የሐዋርያት ሥራ 1:5) የሚለውን የተስፋ ቃል ፈጸመላት፤ በመንፈስ ቅዱስ አጠመቃት።

እርሱን ፈጽማ በመከተሏ አንድ ጊዜ እንኳ የተጸጸተች ይመስልሃልን? ወይስ ከደስታ በቀር ሌላ ነገር ልቧን የሚሞላ ይመስልሃልን? ወደዚህ አስደናቂ ስፍራ ላደረሳት መንገድ አመስጋኝ ናት። ከእነዚያ እርምጃዎች አንዳንዶቹ በጊዜያቸው ከባድ ነበሩ፤ እርሷ ግን አትጸጸትባቸውም። በረከትን የምትፈልግ ከሆንህ፣ እርሷ እንዳደረገችው ራስህን ፈጽመህ ለመለኮታዊው ጌታ ስጥ። እርሱ ከአንተ ከሚጠይቀው ከማንኛውም ራስን መስጠት ወደ ኋላ አትበል።

ፍጹሙ መንገድ ለሥጋ ከባድ ነው፤ ለፍቅር ግን ከባድ አይደለም። ታመህ የእግዚአብሔር ርዳታ ቢያስፈልግህ ኖሮ ምን ያህል በፍጥነት ትንቀሳቀስ ነበር? በእርግጥ ልትታመነው ትችላለህ! አንዳንዶቹ ጥያቄዎቹ ለአንተ ብዙም ዋጋ የሌላቸውን ነገሮች የሚመለከቱ ሊሆኑ ይችላሉ። የጌታን ትኩረት የማይገባቸው ሊመስሉ ይችላሉ። ነገር ግን አስታውስ፤ እግዚአብሔር ሰው እንደሚያይ አያይም፤ ለአንተ ትንሽ የሆነው በእርሱ ዓይን የጥልቁ ነገር መክፈቻ ሊሆን ይችላል። እንደ ፈቃዱ ሊቀርጽህ ለስላሳ ሆነህ ሊያገኝህ ይገባዋል። ይህ መለስለስ ደግሞ በታላላቅ ነገሮች ይልቅ በትናንሽ ነገሮች ራስን በመስጠት ይበልጥ በፍጥነት ይገኛል። የአንተ አንድ ታላቅ ምኞት እርሱን ፈጽመህ መከተል ነው፤ እንግዲያስ ለትንሹም ለትልቁም ጣፋጭ ትእዛዙ ሁሉ ያለማቋረጥ «አዎን፣ ጌታ ሆይ!» ልትል፣ ወደ ሙሉ ብፅዕናህም በአጭሩ መንገድ እንዲመራህ ልትታመነው አትችልምን?

ውድ ወዳጄ ሆይ፣ ብታውቅም ባታውቅም፣ ራስህን ለእግዚአብሔር መቀደስህ ትርጕሙ ይህ ነበር፤ ከዚህም ያነሰ አልነበረም። የማይቀር መታዘዝ ማለት ነበር። ከዚያ ጊዜ ጀምሮ በሁኔታዎች ሁሉና በጊዜያት ሁሉ የአምላክህ ፈቃድ ፈቃድህ ይሆናል ማለት ነበር። ከዚያ ወዲያ ነጻነትህን ትተሃል ማለት ነበር። ፈጽመህ ራስህን ለጌታህ ቍጥጥር ሰጥተሃል። በመራህ ስፍራ ሁሉ እርሱን የምትከተልበት ሰዓት ማለት ነበር። ወደ ኋላ የመመለስ ሕልም የለም። አሁንም ቃልህን እንድትጠብቅ እለምንሃለሁ። ሌላውን ሁሉ ተው። በውስጥህ ያለውን መለኮታዊ ሕይወት በዕለት ተዕለት ኑሮህ ኑረው። ከጌታህ ጋር በሚያስደንቅ ማሰሪያ ተባብረሃል። ስለዚህ እርሱ እንደ ተመላለሰ ተመላለስ። ፈጽሞ እንዲያድንህ በመፍቀድ የማዳን ኃይሉን ለዓለም አሳይ። በዚህ ለመስማማት መፍራት አያስፈልግህም፤ እርሱ አዳኝህ ነውና፤ ሁሉንም የማድረግ ኃይልም የእርሱ ነው። በድካምህ ውስጥ ሆነህ እንድታደርገው አይጠይቅህም። የሚጠይቅህ ራስህን ለእርሱ እንድትሰጥ ብቻ ነው። ከዚያም ልትፈልገውም ልታደርገውም እንድትችል ኃይሉን ይጠቀማል። የአንተ ሥራ ራስህን መስጠት ነው፤ የእርሱ ደግሞ መሥራት ነው። ለመታዘዝ ኃይልን ሳይሰጥህ ትእዛዝን ፈጽሞ አይሰጥህም።

ስለ ነገ አትጨነቅ። አፍቃሪ ጌታህን ታመነው። በጎቹን በሰላምና በቀላል መንገድ ሊመራ ተስፋ ሰጥቶአል። ግልጽ ባደረገልህ መጠን እያንዳንዱን የወደ ፊት እርምጃ ውሰድ። ሕይወትህን በሙሉ ከዝርዝሮቹ ሁሉ ጋር እንዲያስተካክለውና እንዲመራው ወደ እርሱ አምጣ። በነፍስህ ውስጥ ያለውን የመንፈሱን ጣፋጭ ማሳሰቢያ በደስታና በፍጥነት ተከተል። ቀን በቀንም ታገኘዋለህ። በነገር ሁሉ ፈቃዱን ይበልጥ እንድትመስል ያደርግሃል። መሸከም በምትችለው መጠን ይቀርጽሃል። ከዚያም ለክብር የሚሆን የተቀደሰም ለጌታውም የሚጠቅም ለበጎም ሥራ ሁሉ የተዘጋጀ ዕቃ ትሆናለህ። በሰዎች ሁሉ የምትታወቅና የምትነበብ የክርስቶስ መልእክት የመሆን ደስታ ይኖርሃል።

ብርሃንህ እጅግ ስለሚበራ፣ ሰዎች መልካሙን ሥራህን አይተው አንተን ሳይሆን በሰማያት ያለውን አባትህን ያከብራሉ።

እኛ እግዚአብሔር «የልጁን መልክ እንዲመስሉ» አስቀድሞ የወሰናቸው ነን። ይህም በእርግጥ የአካል መመሳሰል ማለት አይደለም፤ የጠባይና የባሕርይ መመሳሰል ማለት ነው። የአሳብ፣ የስሜት፣ የምኞት፣ የምንወደውና የምንጠላው መመሳሰል ማለት ነው። ክርስቶስ በእኛ ሁኔታ ውስጥ ቢሆን እንደሚያስብና እንደሚያደርግ ልናስብና ልናደርግ ይገባናል ማለት ነው።

አንዲት ትንሽ ልጅ በአንድ ወቅት ክርስቲያን መሆን ምን ማለት እንደ ሆነ ተጠየቀች። እርሷም «ክርስቶስ ትንሽ ልጅ ሆኖ በእኛ ቤት ቢኖር ኖሮ የሚሆነውን ያንኑ መሆን ማለት ነው» ብላ መለሰች። የክርስቶስ ሕይወት ምሥጢር ራሱን የማይሻ ለሌሎች ያለው ፍቅሩ ነበር። እርሱን የምንመስል ከሆንን ይህ የእኛም ምሥጢር ይሆናል። ሌሎችን አዳነ፥ ራሱን ሊያድን አይችልም። እርሱ «ራሱን ደስ አላሰኘም»። ስለዚህ እኛም «ራሳችንንም ደስ እንዳናሰኝ ይገባናል»። ይልቁንም እርሱን ለመጥቀም ባልንጀራችንን ደስ እናሰኝ።

ክርስትናን ለማጥናት በቅርቡ እንግሊዝንና አሜሪካን የጎበኘ አንድ አስተዋይ ሂንዱ እንዲህ አለ፦ «ክርስቲያኖች የሚያስፈልጋቸው ጥቂት ይበልጥ የክርስቶስን ክርስትና፣ ጥቂት ያነሰ ደግሞ የሰውን ክርስትና ነው።» የሰው ክርስትና ራሳችንን ለማዳን መሥዋዕትነትን ያስተምራል። የክርስቶስ ክርስትና ሌሎችን ለማዳን መሥዋዕትነትን ያስተምራል። የሰው ክርስትና በብዙው ሃይማኖታችን ውስጥ የሚታየውን ፍሬ ቢስ ራስ ወዳድነት ያፈራል። የክርስቶስ ክርስትና ግን የተባረከ ራስን አለመውደድን ያፈራል። ይህም እንደ እርሱ ሕይወት ለሌሎች ከፈሰሱ ሕይወቶች ይመነጫል። ባጭሩ፣ መጽሐፋችን አንድ ነገር ያስተምራል፦ ክርስቶስን የምንመስል ክርስቲያኖች ልንሆን ይገባናል። ይህን ውጤት ካላስገኙ ተሞክሮዎቻችን ሁሉ ከንቱ ናቸው። «በሰማያት ያለውን የአባቴን ፈቃድ የሚያደርግ እንጂ፥ ጌታ ሆይ፥ ጌታ ሆይ፥ የሚለኝ ሁሉ መንግሥተ ሰማያት የሚገባ አይደለም።» (ማቴዎስ 7:21)