ክርስቶስ የማያጠፋው የሚጤስ የጥዋፍ ክር ምልክቶች

ይህን ካስቀደምን በኋላ ራሳችንን ለመፈተን ይህን እንወቅ፦ በመጀመሪያ፣ በእኛ ውስጥ አንዳች ቅዱስ እሳት ቢኖር፣ የተለኰሰው ከሰማይ፣ «በጨለማ ብርሃን ይብራ» ባለው በብርሃናት አባት ነው (2ኛ ቆሮንቶስ 4:6)። መንገዶቹን በመጠቀም እንደሚለኰስ ሁሉ በእነርሱም ይመገባል። በእኛ ያለው ብርሃንና በቃሉ ያለው ብርሃን አንዱ ከሌላው ይመነጫሉ፤ ሁለቱም ከመንፈስ ቅዱስ ይመነጫሉ፤ ስለዚህ ቃሉን የማይመለከቱ ሰዎች እንዲህ የሚሆኑት በውስጣቸው ብርሃን ስለሌለ ነው (ኢሳይያስ 8:20)። ሰማያዊ እውነቶችን ለመለየት ሰማያዊ ብርሃን ያስፈልጋል። ፍጥረታዊ ሰዎች ሰማያዊ ነገሮችን ያያሉ፤ ነገር ግን በዝቅተኛ ብርሃን እንጂ በራሳቸው ትክክለኛ ብርሃን አይደለም፤ እግዚአብሔር በእያንዳንዱ በተለወጠ ሰው የነፍሱ ዓይን ውስጥ ለእርሱ ከተገለጡለት እውነቶች ብርሃን ጋር የሚመጣጠን ብርሃን ያኖራል። ሥጋዊ ዓይን መንፈሳዊ ነገሮችን ከቶ አያይም።

ሁለተኛ፣ ከመለኮታዊ ብርሃን እጅግ ትንሹ እንኳ በተወሰነ መጠን ሙቀት አለው፤ በማስተዋል ውስጥ ያለ ብርሃን በልብ ዝንባሌዎች ውስጥ የፍቅርን ሙቀት ይወልዳል። የተቀደሰ ማስተዋል አንድን ነገር እውነት ወይም መልካም ሆኖ በሚያይበት መጠን፣ በዚያው መጠን ፈቃድ ይቀበለዋል። ደካማ ብርሃን ደካማ ዝንባሌዎችን ይወልዳል፤ ብርቱ ብርሃን ብርቱ ዝንባሌዎችን። ጥቂት መንፈሳዊ ብርሃን የሥጋና የደምን ብርቱ ተቃውሞዎች ለመመለስ፣ ምድራዊ ማባበያዎችንና የሚቃወሙ እንቅፋቶችን ሁሉ አልፎ ለማየትም በቂ ብርታት አለው፤ እነርሱንም ከሚመለከታቸው ከእነዚያ ሰማያዊ ነገሮች እጅግ ያነሱ አድርጎ ያቀርባቸዋል።

መንፈሳዊ ያልሆነ ብርሃን ሁሉ የሚቀድሰው የጸጋ ብርታት ስለሚጐድለው ለትንሿ ፈተና ሁሉ ይሸነፋል፤ በተለይም ፈተናዋ ከሰውየው የግል ዝንባሌ ጋር ተስማምታና ተመጣጥና ስትመጣ። በብዛት ጥቂት፣ በባሕርዩ ግን ሰማያዊ ብርሃን ያላቸው ክርስቲያኖች፣ ሰፊ ግንዛቤ ያላቸው ሰዎች ሲሰምጡ ጸንተው የሚቆሙት ከዚህ የተነሣ ነው።

ብርሃን በነፍስ ውስጥ እንዲህ የሚያሸንፈው፣ እግዚአብሔርን በሚፈሩ ሰዎች ውስጥ ከማብራት መንፈስ ጋር የኃይል መንፈስ ደግሞ አብሮ ስለሚሄድ ነው (2ኛ ጢሞቴዎስ 1:7)፤ ይህም ልብን ለተገለጠው እውነት ለማስገዛትና ከእውነቶቹ ጣፋጭነት ጋር የሚስማማ ጣዕምንና ፍላጎትን በፈቃድ ውስጥ ለማኖር ነው፤ አለዚያ ተራ ፍጥረታዊ ፈቃድ ከተፈጥሮ በላይ በሆኑ እውነቶች ላይ ይነሣል፤ በእነርሱ ላይ ጥላቻና ጠላትነት አለውና። እግዚአብሔርን በሚፈሩ ሰዎች ውስጥ ቅዱሳት እውነቶች በጣዕም መንገድ ይተላለፋሉ፤ የጸጋ ሰዎች መንፈሳዊ ዓይን እንዳላቸው ሁሉ መንፈሳዊ ምላስም አላቸው። ጸጋ ጣዕምን ይለውጣል። ሦስተኛ፣ ይህ ሰማያዊ ብርሃን በተለኰሰበት ስፍራ በትክክለኛው መንገድ ይመራል። የተሰጠው ለዚያ ጥቅም ነውና፤ ከሁሉ የተሻለውን መንገድ ሊያሳየንና በሕይወት ልዩ ልዩ ሁኔታዎች ውስጥ ሊመራን ነው፤ እንዲህ ካልሆነ ግን ለሌሎች ጥቅም ብቻ የተሰጠ የተለመደ ብርሃን ነው። አንዳንዶች የእውቀት ብርሃን አላቸው፤ ሆኖም ያን ብርሃን አይከተሉም፤ ይልቁንም በሥጋዊ አመክንዮና በብልጠት ይመራሉ፤ ነቢዩ እንዲህ ብሎ የሚናገርላቸው እንደነዚህ ያሉትን ነው፦ «እሳትን የምታነዱ ሁላችሁ፥ በእሳታችሁ ብርሃንና ባነደዳችሁት ፍንጣሪ ሂዱ፤ ከእጄ ግን ይህን ታገኛላችሁ፤ በኀዘን ትተኛላችሁ» (ኢሳይያስ 50:11)። እግዚአብሔር ሥጋዊ ጥበብን ማሳፈር ደስ ያሰኘዋል፤ ለእርሱ ጠላት ነውና፤ ብቻውን ጥበበኛ አምላክ የሆነውን የእርሱንም ልዩ መብት ይዘርፋልና። ስለዚህ በእርሱ ብርሃን እንጂ በገዛ እሳታችን ነበልባል መመላለስ የለብንም። እግዚአብሔር መብራታችንን ሊያበራ ይገባዋል (መዝሙር 18:28)፤ አለዚያ በጨለማ ልንቀር ነው። ከሰማይ ያልተለኰሱ ፍንጣሪዎች ከላይ ከሚመጣው ብርሃን ይልቅ ታላቅ ነበልባልና ትርኢት ቢያሳዩም በኀዘን ከመተኛት ሊጠብቁን የሚበቁ ብርቱዎች አይደሉም፤ እብዶች ከጤነኞች ይልቅ ታላላቅ ነገሮችን በሐሰተኛ ብርታት እንደሚያደርጉ፣ እንዲሁ የእነዚህ ሰዎች የደስታ ብዛት ከሐሰተኛ ብርሃን ይነሣል፤ የኀጥኣን መብራት ይጠፋል።

አንዳንድ ሰዎች ያላቸው ብርሃን እንደ መብረቅ ነው፤ ድንገት ብልጭ ካለ በኋላ ይበልጥ በጨለማ ይተዋቸዋል። ብርሃንን በሚያበራበት ጊዜ ሊወዱት ይችላሉ፤ ሲገልጥና ሲመራ ግን ይጠሉታል። ክርስቶስ ስለ ፊላድልፍያ ቤተ ክርስቲያን እንደሚናገረው፣ ጥቂት ቅዱስ ብርሃን ቃሉን ለመጠበቅ፣ ሃይማኖትን አሳልፎ ላለመስጠትና የክርስቶስን ስም ላለመካድ ያስችላል (ራእይ 3:2)።

አራተኛ፣ ይህ እሳት ባለበት ስፍራ ልዩ ልዩ ባሕርይ ያላቸውን ነገሮች ይለያል፤ እንደ ወርቅና ዝቃጩ በነገሮች መካከል ያለውን ልዩነት ያሳያል። በሥጋና በመንፈስ መካከል ይለያል፤ ይህ ከተፈጥሮ፣ ይህ ደግሞ ከጸጋ እንደ ሆነ ያሳያል። በክፉ ተግባር ውስጥ ሁሉም ክፉ፣ በመልካም ተግባርም ውስጥ ሁሉም መልካም አይደለም። በማዕድን ውስጥ ወርቅ አለ፤ እግዚአብሔርና በእኛ ያለው መንፈሱ ሊለዩት ይችላሉ። የሥጋዊ ሰው ልብ ከድንጋጤና ከትርምስ በቀር ምንም እንደማይታይበት የጨለማ ወህኒ ነው፤ ይህ ብርሃን ግን የእግዚአብሔርን ንጽሕናና የገዛ ርኵሰታችንን ይበልጥ ጥርት አድርገን በማየታችን አስተዋዮችና ትሑታን ያደርገናል፤ በሌላውም ውስጥ ያለውን የመንፈስን ሥራ ለመለየት ያስችለናል።

አምስተኛ፣ ሰው መንፈሳዊ በሆነበት መጠን ብርሃን ለእርሱ ደስ የሚያሰኝ ነው፤ ያስተካክለው ዘንድ ማንኛውንም ስሕተት፣ ይፈጽመውም ዘንድ የተገለጠለትን ማንኛውንም ተጨማሪ አገልግሎት ለማየት ፈቃደኛ ነው፤ ክፉን በእውነት ይጠላልና፣ መልካምንም ይወዳልና። የተገለጠለትን ብርሃን ቢቃወም እንኳ ቶሎ ይመለሳል፤ ብርሃን በውስጡ ወዳጅ ወገን አለውና። ስለዚህ ስሕተቱን ጥቂት ሲያይ ቶሎ ምክር ይቀበላል፤ ዳዊት ናባልን ለመግደል ባሰበ ጊዜ እንዳደረገው፤ በኋላም ከክፉ መንገድ ስለ ተከለከለ እግዚአብሔርን ባረከ (1ኛ ሳሙኤል 25:32)።

በሥጋዊ ሰው ላይ ብርሃን ሰብሮ ይገባበታል፤ እርሱ ግን መግቢያዎቹን ለመዝጋት ይጣጣራል፤ ወደ ብርሃን መምጣት ደስ አያሰኘውም። የጸጋ መንፈስ ልብን ከማስገዛቱ በፊት ልብ በብርሃን ላይ ኃጢአት ከመሥራት ሊቀር አይችልም፤ ወይ በመቃወም፣ ወይ በዝቅተኛ ምኞቶች ሥር እስረኛ አድርጎ በመያዝና በምድር ውስጥ እንደ መቅበር በመቅበር፤ ወይም በማጣመም፣ በዚያውም ስለ ሥጋ የሚሟገቱ ማስረጃዎችን በመፈለግ ለሥጋ ወኪልና አስፈጻሚ በማድረግ፤ ወይም ታላቁን፣ ከፍ ያለውንና ይበልጥ ሰማያዊ የሆነውን ብርሃን ለማገድ ያላቸውን ያችን ጥቂት የብርሃን መጠን አላግባብ በመጠቀም፣ በመጨረሻም ያላቸውን ብርሃን ወደ ፍጹም ጨለማ የሚያደርስ አሳሳች መሪ በማድረግ። ምክንያቱም ብርሃን በውስጥ ወዳጅ የለውም፤ ነፍስ በተቃራኒ ሁኔታ ውስጥ ናት፤ ብርሃንም ሰዎች ለራሳቸው ሊናገሩት የሚወዱትን ያን የኃጢአት ሰላም ሁልጊዜ ያውካል፤ ከዚህም የተነሣ በጸደይ ወራት ያለች ፀሐይ የሰውነትን ፈሳሾች አነቃቅታ ሳታስወግዳቸው የወባ ዓይነት ሕመሞችን እንደምትወልድ፣ ብርሃንም ብዙ ጊዜ ሰዎችን ይበልጥ ሲያስቈጣ እናያለን። የእውቀት መንገዶች ባሉበት ተቀምጦ፣ እንደ ሌባ በጥቂት ወቀሳ ኃጢአት ይሠራ ዘንድ መብራቱን እስኪያጠፋ ድረስ ከክፉ ሰው ልብ ይበልጥ ዕረፍት የሌለው ነገር በዓለም የለም። መንፈሳዊ ብርሃን ጥርት ያለ ነው፤ መንፈሳዊውን መልካም ነገር ለራሳችን በማዋል ያያል፤ የተለመደው ብርሃን ግን የደበዘዘ ነው፤ ኃጢአትንም በሰላም እንዲተኛ ይተዋል። እሳት በማንኛውም መጠን ባለበት ስፍራ ከተቃራኒው ነገር ጋር ይዋጋል፤ እግዚአብሔር በመጀመሪያ በብርሃንና በጨለማ መካከል የማይታረቅ ጥላቻ አኖረ፤ እንዲሁም በመልካምና በክፉ፣ በሥጋና በመንፈስ መካከል (ገላትያ 5:17)። እሳት ከውኃ ጋር እንደማይተባበር ሁሉ ጸጋም ከኃጢአት ጋር ከቶ አይተባበርም። እሳት ከማንኛውም ተቃራኒ ጋር አይቀላቀልም፤ ይልቁንም የራሱን ንጽሕና ይጠብቃል፤ እንደ ሌሎቹ ንጥረ ነገሮችም ከቶ አይበላሽም። ስለዚህ ስለ ሥጋ ነጻነት የሚሟገቱና የሚያሤሩ ከእግዚአብሔር ሕይወት የራቁ መሆናቸውን ራሳቸውን ያሳያሉ። በዚህ ትግል ምክንያት የጸጋ ሰዎች ጸጋ የለንም ብለው ብዙ ጊዜ ያማርራሉ፤ ነገር ግን በማማረራቸው ራሳቸውን ይቃረናሉ፤ የሚያይ ሰው ማየት አልችልም ብሎ እንደሚያማርር፣ ወይም ተኝቻለሁ ብሎ እንደሚያማርር ነው፤ ከኃጢአት ላይ ካለ ቅሬታ የሚመነጨው ይህ ማማረር ራሱ በውስጡ ኃጢአትን የሚቃወም አንዳች ነገር እንዳለ ያሳያልና። የሞተ ሰው ሊያማርር ይችላልን? አንዳንድ ነገሮች በራሳቸው ክፉዎች ቢሆኑም መልካምን ይገልጣሉ፤ ጢስ አንዳች እሳት እንዳለ እንደሚገልጥ። በሰውነት ላይ የሚወጣ ሽፍታ የተፈጥሮን ብርታት ያሳያል። አንዳንድ ድካሞች ውብ ከሚመስሉ አንዳንድ ተግባራት ይልቅ ብዙ መልካምን ይገልጣሉ፤ ክፉን በመቃወም የሚታይ ከልክ ያለፈ ስሜት ትክክል ሊባል ባይችልም፣ ለመነሣሣት ተገቢ ምክንያት ባለበት ስፍራ ከሚታይ ቀዝቃዛ ጸጥታ ይልቅ የተሻለ መንፈስን ያሳያል። ውኃ ጭራሽ ከማይፈስ ጥቂት ደፍርሶ ቢፈስ ይሻላል። ኢዮብ ጓደኞቹ ጥበበኛ በሚመስለው አካሄዳቸው ከነበራቸው ይልቅ በስሜት መታወኩ ውስጥ ብዙ ጸጋ ነበረው። ለይስሙላ ከሚደረጉ ተግባራት ይልቅ በአንዳንድ ድካሞች የቆሸሹ ተግባራት የበለጠ ተቀባይነት አላቸው።

እሳት እጅግ ጥቂት በሆነበት ስፍራ እንኳ በተወሰነ መጠን ይሠራል፤ እንዲሁ እጅግ ትንሹ የጸጋ መጠን ይሠራል፤ የሚመነጨው ከእግዚአብሔር መንፈስ ነውና፤ እርሱም ከሥራ ባሕርዩ የተነሣ ከእሳት ጋር ተመስሏል። እንዲያውም በኃጢአቶች ውስጥ ከርኵሰት በቀር ምንም የሚሠራ ነገር በማይመስልበት ጊዜ እንኳ የኃጢአትን ኃይል የሚሰብር ተቃራኒ መሠረት አለ፤ ስለዚህም ኃጢአት በሥጋውያን ሰዎች እንዳለው «ያለ ልክ ኃጢአተኛ» አይሆንም (ሮሜ 7:13)።

እሳት ብረቶችን እንዲለሰልሱና በመዶሻ እንዲሠሩ ያደርጋቸዋል፤ ጸጋም በተጀመረበት ስፍራ እንዲሁ ያደርጋል፤ ልብን ለመልካም ተጽእኖዎች ሁሉ ለስላሳና ዝግጁ ያደርገዋል። የማይገሩ መንፈሶች የሚጤስ የጥዋፍ ክር እንኳ አለመሆናቸውን ያሳያሉ።

እሳት የሚችለውን ያህል ሁሉን ወደ እሳት ይለውጣል፤ እንዲሁ ጸጋ በሌሎች ውስጥ ያንኑ ተጽእኖ ለመውለድና የሚችለውን ያህል ብዙዎችን መልካም ለማድረግ ይጣጣራል፤ ጸጋ ደግሞ ተፈጥሮአዊና ማኅበራዊ ነገሮችን እንኳ በጸጋ መንገድ ይጠቀምባቸዋል፤ መንፈሳዊም ያደርጋቸዋል፤ ሌላው ሰው በጨዋነት ብቻ የሚያደርገውን የጸጋ ሰው በቅድስና ያደርገዋል። ቢበላም ቢጠጣም ወይም ማናቸውንም ነገር ቢያደርግ ሁሉን ለእግዚአብሔር ክብር ያደርገዋል፤ ሁሉንም ነገር ለመጨረሻው ዓላማ የሚያገለግል ያደርገዋል።

ፍንጣሪዎች በተፈጥሮአቸው ወደ ላይ ይበርራሉ፤ እንዲሁ የጸጋ መንፈስ ነፍስን ወደ ሰማይ ይሸከማታል፤ ቅዱስና ሰማያዊ ዓላማዎችንም በፊታችን ያኖራል፤ ከሰማይ እንደ ተለኰሰ ሁሉ ወደ ሰማይ መልሶ ይወስደናል። ክፍሉ ሙሉውን ይከተላል፤ እሳት ወደ ላይ ይወጣል፤ እንዲሁ እያንዳንዱ ፍንጣሪ ወደ ገዛ ንጥረ ነገሩ ይወጣል። የነፍስ ዓላማና ዝንባሌ ወደ እግዚአብሔር በሆነበት ስፍራ፣ ተቃውሞ ቢኖርበትም እንኳ ጸጋ አለ። ከጸጋ እጅግ ትንሹ መጠን ከእምነትና ከፍቅር የሚመነጩ ቅዱሳት ምኞቶች ናቸው፤ አስቀድመን እንዳለ የማናምነውን ማንኛውንም ነገር ልንመኝ አንችልምና፤ ምኞቱም ከፍቅር ይወጣል። ስለዚህ ምኞቶች በተወሰነ መጠን የተመኙት ነገር ክፍል ሆነው ይቈጠራሉ፤ ነገር ግን እንዲህ መሆን አለባቸው፦ በመጀመሪያ፣ ጽኑዎች፤ ጽናት ተገድደው ሳይሆን ከተፈጥሮ በላይ በሆነ መንገድ ተፈጥሮአዊ መሆናቸውን ያሳያልና፤ ሁለተኛ፣ ወደ መንፈሳዊ ነገሮች፣ ለምሳሌ ወደ ማመን፣ እግዚአብሔርን ወደ መውደድ፣ ወዘተ የሚያዘነብሉ ሊሆኑ ይገባቸዋል፤ አሁን ጸጋ ቢኖራቸው ከአንዳች አደጋ ሊያመልጡ እንደሚችሉ በማሰብ ከአንዳች ልዩ ችግር የተነሣ ሳይሆን፣ የሚወድ ልብ በራሱ ስላለው አንዳች መልካምነት ወደሚወደው ነገር እንደሚሳብ ሊሆን ይገባል፤ ሦስተኛ፣ ከምኞት ጋር ሲከለከል ኀዘን አለ፤ ይህም ወደ ጸሎት ያነሣሣል፦ «ሥርዓትህን እጠብቅ ዘንድ መንገዴ ምነው በቀናልኝ!» (መዝሙር 119:5)፤ «እኔ ምንኛ ጎስቋላ ሰው ነኝ! ለዚህ ሞት ከተሰጠ ሰውነት ማን ያድነኛል?» (ሮሜ 7:24)፤ አራተኛ፣ ምኞቶች ዘወትር ወደ ፊት ይገፉናል፦ ምነው እግዚአብሔርን በበለጠ ነጻነት ባገለገልሁ! ምነው ከእነዚህ ከሚያስከፉ፣ ጣዕም ከሌላቸውና ከሚገሙ ምኞቶች ይበልጥ ነጻ በሆንሁ!

እሳት የሚመገበው ነገር ካለው ራሱን ወደ ሰፊ ክልል ያስፋፋል፤ ከፍ ከፍም ይላል፤ ይበልጥ ከፍ ባለ መጠንም ነበልባሉ ይበልጥ ንጹሕ ይሆናል። እንዲሁ እውነተኛ ጸጋ ባለበት ስፍራ በመጠንም በንጽሕናም ያድጋል። የሚጤስ የጥዋፍ ክር አድጎ ነበልባል ይሆናል፤ እያደገም ሲሄድ ተቃራኒውን ያስወጣል፤ ራሱንም ይበልጥ እያጠራ ይሄዳል። ስለዚህ «ክርስቶስ የሚጤሰውን የጥዋፍ ክር አያጠፋም» እያሉ በጸጋ ለራሳችን መጠን መወሰንና በጅማሬዎች ላይ ማረፍ ሐሰተኛ ልብን ያመለክታል። ነገር ግን ይህ በክርስቶስ ያለው የምሕረት ዝንባሌ በኃጢአት ላይ ባለ ፍጹም ጥላቻ ከተገለጠ ፍጹም ቅድስና ጋር የተጣመረ ነው፤ ኃጢአት የሚገባውን ቅጣት ከሚያጣ ይልቅ ራሱ ስለ ኃጢአት መሥዋዕት ሆነ፤ በዚህም የአባቱ ቅድስናና የራሱ ቅድስና ከሁሉ አብልጦ አበራ። ከዚህም በተጨማሪ፣ በመቀደስ ሥራ በእኛ ያለውን ሥራውን ቢደግፍም በእኛ ያለውን ኃጢአት ግን አይደግፍም፤ ኃጢአትን ከባሕርያችን ውስጥ እስከ ህልውናው ድረስ እስኪያስወግድ ድረስ እጁን ከሥራው ከቶ አያነሣምና፤ እርሱ የተገኘበትን ያን የተባረከ ሰብአዊ ባሕርይ ያነጻው ያው መንፈስ እንዲህ ላለ ቅዱስ ራስ ተስማሚዎች እንድንሆን ቀስ በቀስ ያነጻናል፤ ምሕረትን የሚያሳያቸውንም ሁሉ ፍርዳቸውንና የልባቸውን ዝንባሌ፣ ኃጢአትን ከባሕርያችን በማስወገድ ዓላማዎቹን ለማራመድ በመጣጣር ከእርሱ ፍርድና ዝንባሌ ጋር እንዲስማሙ ያደርጋቸዋል።