ለእግዚአብሔር መለየት

የናዝራውያን ሥርዓት መመሥረት

የዘኍልቍ 6 የመጀመሪያዎቹ ሃያ አንድ ቁጥሮች የናዝራውያንን ሥርዓት አመሠራረትና ደንቦቹን ይነግሩናል። ገና ከጅምሩ ልናስተውለው የሚገባው፥ ይህ ሥርዓት እንደ ሌላው በጎ ስጦታና ፍጹም በረከት ሁሉ ከላይ የመጣ መሆኑን ነው፤ እግዚአብሔር ራሱ ይህን መብት — ሳይለምኑት — ለሕዝቡ ሰጠ፤ በዚህም ከሕዝቡ መካከል «የወደደ» ሁሉ ወደ እርሱ እጅግ የቀረበ ግንኙነት እንዲገባ ያለውን ምኞት አሳየ።

እግዚአብሔር ሕዝቡ ናዝራውያን እንዲሆኑ መፍቀዱ እጅግ የጸጋ ሥራ ነበር። እስራኤል «የካህናት መንግሥት» ሊሆን ይችል ነበር፤ ነገር ግን በገዛ ኃጢአታቸው ምክንያት እንደ ሕዝብ ይህን መብት አጥተው ነበር፤ ለክህነትም አንድ የተለየ ቤተሰብ ተመርጦ ነበር። ይሁን እንጂ እግዚአብሔር ወደ እርሱ ሊቀርቡ ለሚወድዱ ግለሰቦች፥ ልባቸው ለሚወስነው ለማንኛውም ጊዜ ይህን ያደርጉ ዘንድ፥ አሁንም መንገዱን ከፍቶላቸው ነበር።

ነገር ግን ስእለቱ ጊዜያዊ የመቀደስ ስእለት ብቻ ሊሆን ቢችልም፥ በቆየበት ጊዜ ሁሉ ግን የእግዚአብሔርን ፈቃድ

ፍጹም መቀበልን

— ኢምንትና አስፈላጊ ያልሆኑ በሚመስሉ ጉዳዮች እንኳ — የሚጠይቅ እንደ ነበረ ልብ ማለት አስፈላጊ ነው። እንዲሁም በዛሬው ዘመን እግዚአብሔር ለሕዝቡ የበረከትን ሙላት ሊሰጥ ፈቃደኛ ነው፤ ነገር ግን በራሱ መንገድ መሆን አለበት። ለራሳችን ባንሆንም፥ ወዮ! ለራሳችን እንደ ሆንን አድርገን መኖር ይቻላል፤ ለእግዚአብሔር ራስን መስጠት አሁንም በፈቃድ የሚደረግ ነገር ነው፤ በክርስቲያኖች መካከል የመንፈሳዊ ደረጃ ልዩነት የሚታየውም ስለዚህ ነው። መዳን ያለ ዋጋ የሚሰጥ ስጦታ ቢሆንም፥ «ክርስቶስን ማግኘት» ግን ያለ ገደብ ራስን በመቀደስና ያለ ጥያቄ በመታዘዝ ብቻ ነው። ይህም ጭንቅ ሳይሆን ከሁሉ የላቀ መብት ነው።

አሁን የናዝራዊውን ሕግ እንመልከት።

ያለ ጥያቄ መታዘዝ፦ ቁጥር 3, 4

«ከወይን ጠጅና ከሚያሰክር መጠጥ ራሱን ይለይ፤ የወይን ጠጅ ሆምጣጤ ወይም የሚያሰክር መጠጥ ሆምጣጤ አይጠጣ፤ ከወይንም የተጨመቀ ምንም አይጠጣ፥ እርጥብም ደረቅም ወይን አይብላ። በመለየቱ ወራት ሁሉ ከፍሬው ዘር ጀምሮ እስከ ልጣጩ ድረስ ከወይን ግንድ የሚገኘውን ምንም አይብላ።»

በመጀመሪያ የምናስተውለው፥ የአዳም መታዘዝ በገነት በአንዲት ዛፍ — ለዓይን በምታስጎመጅና ለመብልም በምትሆን ዛፍ — ክልከላ እንደ ተፈተነ፥ የናዝራዊውም መታዘዝ እንዲሁ መፈተኑን ነው። መርዛማ ፍሬዎችን እንዳይበላ አልተከለከለም፤ በቀላሉ ወጥመድ ሊሆኑበት ከሚችሉት ከወይን ጠጅና ከሚያሰክር መጠጥ እንዲርቅ ብቻም አልታዘዘም፤ እርጥቡ ወይንና የደረቀው ዘቢብ እንኳ በእኩል ተከልክለው ነበር። ነገሩ በራሱ ጎጂ ስለ ነበረ አልነበረም፤ ነገር ግን ግድ የሌለው በሚመስል ጉዳይ የእግዚአብሔርን ፈቃድ ማድረግ ተቀባይነት እንዲያገኝ የግድ አስፈላጊ ነበር።

ይህ ለክርስቲያን ናዝራዊም ያነሰ እውነት አይደለም። ቢበላ ወይም ቢጠጣ ወይም ማናቸውንም ነገር ቢያደርግ፥ ብቸኛ ዓላማው ራስን ማስደሰት ሳይሆን የእግዚአብሔር ፈቃድ ሊሆን ይገባዋል። ክርስቲያኖች ስለ ዓለማዊ ማባበያዎች «የዚህ ኃጢአቱ የት ላይ ነው? የዚያስ አደጋው ምንድር ነው?» እያሉ በመጠየቅ ብዙ ጊዜ ግራ ይጋባሉ። ጠያቂው ሊያየው የማይችለው አደጋ ሊኖር ይችላል፤ የሰይጣን ማጥመጃዎች ብዙ ጊዜ የተሳለ መንጠቆን በብልሃት ይሰውራሉ፤ ነገሩ ጉዳት የሌለበት ነው ብንል እንኳ፥ እግዚአብሔርን ደስ የሚያሰኝ ወይም በመንፈስ የሚጠቅም ነው ማለት አይደለም።

የወይን ፍሬ ከምድር የሚመነጩ ተድላዎች ምሳሌ ነው፤ እንደ ናዝራዊ ወደ እግዚአብሔር መቅረብን ደስ የሚላቸው ሰዎች ፍቅሩን «ከወይን ይልቅ ይሻላል» ብለው ሊቈጥሩት ይገባል። ሐዋርያው ጳውሎስ ክርስቶስን ያገኝ ዘንድ የሁሉን ነገር ጉዳት በደስታ ተቀበለ፤ ጌታውን ክርስቶስ ኢየሱስን ከማወቅ ከሚበልጠው ነገር የተነሣም ሁሉን እንደ ጕድፍና እንደ ጥራጊ ቈጠረው። የተወዋቸው ነገሮች ክፉ ነገሮች ሳይሆኑ መልካም ነገሮች ነበሩ — በራሳቸው ለእርሱ ረብ የነበሩ ነገሮች፤ ክርስቶስም ራሱ ለቤዛነታችን ራሱን ባዶ አደረገ፤ የመጣውም የላከውን ፈቃድ ለማድረግ እንጂ የራሱን ለመፈለግ አልነበረም።

ከሁሉ የላቀው አገልግሎት ከሁሉ የሚበልጠውን መሥዋዕትነት ይጠይቃል፤ ነገር ግን ከሁሉ የሚሞላውን በረከትና ከሁሉ የሚበልጠውን ፍሬያማነት ያስገኛል። ክርስቶስ በአባቱ እቅፍ እንደ ተቀመጠ ዓለምን ሊቤዥ አይችልም ነበር፤ ሚስዮናውያን የአገራቸውን ምቾት እያጣጣሙ አሕዛብን ሊማርኩ አይችሉም፤ ያለ ብዙ ወዳጆችና ለጋሾች የፍቅር መሥዋዕትነትም በበቂ ሁኔታ ሊደገፉ አይችሉም። ውድ አንባቢ ሆይ፥ የጌታን ምርጫ ታውቃለህ፤ የአንተስ ምርጫ ምንድር ነው? ሁሉን ለእርሱ ብለህ መተውን፥ ሁሉን ለእርሱ መስጠትን ቢጠይቅም እንኳ ፈቃዱን ማድረግ ነውን?

ፍጹም ራስን መቀደስ፦ ቁጥር 5

«በመለየቱ ስእለት ወራት ሁሉ ምላጭ በራሱ ላይ አይደርስም፤ ራሱን ለእግዚአብሔር የለየበት ወራት እስኪፈጸም ድረስ ቅዱስ ይሆናል፥ የራሱንም ጠጕር ያሳድጋል።»

እግዚአብሔር የናዝራዊውን መታዘዝ በመብል ጉዳይ እንደ ፈተነ አስቀድመን አይተናል፤ እጅግ ከሚያጓጓው የወይን ዘለላ ይልቅ እግዚአብሔርን ደስ ማሰኘት ሊመረጥ ይገባ ነበር። በላይኛው ቃል ግን መታዘዙ ይበልጥ እንደ ተፈተነ እናገኛለን፤ ይህም ለብዙዎች ይበልጥ ከባድ ፈተና ሊሆን በሚችል መንገድ ነው። እግዚአብሔር የአገልጋዩን ውጫዊ መልክ የመወሰን መብት እንዳለው ይናገራል፤ የተለዩት ሰዎችም የተለዩ መሆናቸው በግልጥ እንዲታይ ያዝዛል። ብዙ ሰዎች ልዩ ሆኖ ከመታየት እጅግ ይሸሻሉ፤ እግዚአብሔር ግን ብዙ ጊዜ ሕዝቡ በማያጠራጥር ሁኔታ ልዩ እንዲሆኑ ይወድዳል። «ዓለም ሁሉ» ይህን ያስባል፥ ወይም ያን ያደርጋል የሚለው ክርክር እኛም እንዲሁ እንድናደርግ እንደ ምክንያት ሲቀርብ አንዳንድ ጊዜ እንሰማለን፤ ነገር ግን ይህ ክርክር ይህን ዓለም እንዳይመስል ለታዘዘው ክርስቲያን ምንም ክብደት ሊኖረው አይገባም። ለልዩነት ብለን ልዩ ለመሆን መሻት ባይገባንም፥ ለእግዚአብሔር ያለብን ግዴታ ሲያስገድደን ወይም ለሌሎች ጥቅም ራስን የመካድ መብት ሲጠራን ልዩ ለመሆን ልናመነታ አይገባንም።

በተጨማሪም ይህ ትእዛዝ ናዝራዊው ለራሱ እንዳልሆነ፥ ነገር ግን ፈጽሞ የጌታ እንደ ሆነ፥ እግዚአብሔርም የራሱን ጠጕር እንኳ የራሱ እንደሚያደርግ እንደ ገና ያሳስበው ነበር። ጠጕሩን እንደ ፈለገ ለመቍረጥ ወይም ለማስተካከል፥ ወይም ደስ ባሰኘው መጠን ረጅም ወይም አጭር አድርጎ ለመያዝ ነጻነት አልነበረውም። እግዚአብሔር በእርሱ ላይ ያለው መብት እጅግ ፍጹም ከመሆኑ የተነሣ፥ ያ ጠጕር ስእለቱ በቆየበት ጊዜ ብቻ የእግዚአብሔር ገንዘብ እንደ ሆነ የሚታወቅ አልነበረም፤ ስእለቱ በተፈጸመ ጊዜም ሁሉም ተላጭቶ በመሠዊያው ላይ ይቃጠል ነበር። እንደ ሚቃጠለው መሥዋዕት፥ በመሥዋዕቱ አንዳች ጠቃሚ ዓላማ ቢፈጸምም ባይፈጸምም፥ ለእግዚአብሔር አገልግሎት ብቻ እንደ ሆነ ሊታወቅ ይገባ ነበር።

እንዲሁም አሁን በዚህ ዘመን «የእናንተስ የራሳችሁ ጠጉር ሁሉ እንኳ ተቈጥሮአል» ተብሎ ተነግሮናል — እግዚአብሔር ለሕዝቡ ያለው ጥንቃቄ እንዲህ ጥቃቅኑን ሁሉ የሚያካትት ነው፤ በሚነካቸውም ነገር ሁሉ ላይ እንዲህ ይተጋል። አንዲት ወጣት እናት የምትወድደውን ልጅዋን — ሀብቷንና ደስታዋን — የሐር የመሰለ ጠጕሩን በጣቶቿ ስትዳብስ ያላትን ጥልቅ ፍቅር ማየት ውብ ነው፤ ነገር ግን እነዚያን ጠጕሮች ከቶ አትቈጥራቸውም። የእናት ፍቅር ምንጭ የሆነው እርሱ ብቻ ያን ያደርጋል! ታዲያ እኛ፥ ለራሳችን ያልሆንን ነገር ግን በዋጋ የተገዛን፥ በደስታ ለእርሱ የሆንነውንና ያለንን ሁሉ አናቀርብለትምን? — የሰውነታችንን ብልት ሁሉ፥ የሁለንተናችንን ሥር ሁሉ፥ የአእምሮአችንን ችሎታ ሁሉ፥ የፈቃዳችንን ኃይል ሁሉ፥ ፍቅራችንንም ሁሉ።

ለእግዚአብሔር ቅድስና፦ ቁጥር 6-8

«ራሱን ለእግዚአብሔር በለየበት ወራት ሁሉ ወደ ሬሳ አይቅረብ። ስለ አባቱ ወይም ስለ እናቱ፥ ስለ ወንድሙ ወይም ስለ እኅቱ በሞቱ ጊዜ ራሱን አያርክስ፤ የአምላኩ መለየት በራሱ ላይ ነውና። በመለየቱ ወራት ሁሉ ለእግዚአብሔር ቅዱስ ነው።»

እዚህ እጅግ የሚያስፈራና አስፈላጊ የሆነ ክልከላ አለን — ከሞት ጋር በመነካካት ከሚመጣ ርኵሰት ሁሉ መራቅ። የኃጢአት ደመወዝ ሞት ነው፤ የተቀደሰው ሰው ከኃጢአትም ከውጤቱም በእኩል ሊርቅ ይገባው ነበር።

ምድራዊ ወላጆቻችንን እንድናከብርና እንድንታዘዝ ከሚያዝዘው ትእዛዝ ይበልጥ ግልጥ የሆነ የእግዚአብሔር ቃል መመሪያ የለም፤ ነገር ግን ናዝራዊው ስለ አባቱ ወይም ስለ እናቱ እንኳ ራሱን ያረክስ ዘንድ አልተፈቀደለትም ነበር፤ «ከእኔ ይልቅ አባቱን ወይም እናቱን የሚወድ ለእኔ ሊሆን አይገባውም»።

ነገር ግን የወላጆች ፍላጎት ከተጻፈው የእግዚአብሔር ቃል ጋር የማይጋጭ ሲሆን፥ አንድም ወጣት ክርስቲያን አቅልሎ አይመልከተው። ወጣት ክርስቲያኖች ለአሕዛብ ወንጌልን የመስበክ ምኞታቸውን ወላጆቻቸው ስለ ተቃወሙባቸው አንዳንድ ጊዜ ይጨነቃሉ፤ እንደነዚህ ያሉት ስለ እንቅፋቱ እግዚአብሔርን እንዲያመሰግኑ እንዲሁም እንዲወገድ በጸሎት እንዲሹ ሊበረታቱ ይገባቸዋል። በቤታቸው ሳሉ ሰውን በእግዚአብሔር በኩል ማንቀሳቀስን ሲማሩ፥ በሚስዮን መስክ ያንኑ ለማድረግ ይበልጥ የተዘጋጁ ይሆናሉ። ለሥራው ብቃት ባለበት ስፍራ፥ በትዕግሥት ከተጠበቀ በኋላ መንገዱ ምናልባት ግልጥ ይሆናል።

እነዚህ ቁጥሮች ከሞት ጋር መነካካት ብቻ እንኳ የሚያረክስ መሆኑን ያስተምሩናል፤ እንግዲያስ ያልተለወጡ ሰዎች በሙት ሥራ — ራሳቸው በበደልና በኃጢአት ሙታን የሆኑ ሰዎች በሚያደርጉት ምርጥ ጥረት — ራሳቸውን በእግዚአብሔር ፊት ተቀባይነት ያላቸው ሊያደርጉ ይችላሉ ብለው የሚያስቡት አሳብ እንዴት ከንቱ ነው! ያልዳኑ ሰዎች መልካም ሥራ በእርግጥ ሌሎች ፍጥረታትን ሊጠቅም ይችላል፤ ነገር ግን በክርስቶስ ያለውን ሕይወት እስኪቀበሉ ድረስ እግዚአብሔርን ደስ ሊያሰኙ አይችሉም።

ሳያውቁ መርከስ፦ ቁጥር 9-12

«ማንም ሰው በአጠገቡ ድንገት ቢሞት፥ የተለየውንም ራሱን ቢያረክስ፥ በመንጻቱ ቀን ራሱን ይላጭ፤ በሰባተኛውም ቀን ይላጨው። በስምንተኛውም ቀን ሁለት ዋኖሶች ወይም ሁለት የርግብ ጫጩቶች ወደ ካህኑ ወደ መገናኛው ድንኳን ደጃፍ ያምጣ፤ ካህኑም አንዱን ለኃጢአት መሥዋዕት ሁለተኛውንም ለሚቃጠል መሥዋዕት ያቅርብ፥ በሬሳም ምክንያት ኃጢአት ሠርቶአልና ያስተስርይለት፤ በዚያም ቀን ራሱን ይቀድስ። የመለየቱንም ወራት ለእግዚአብሔር ይለይ፥ የአንድ ዓመትም ተባት ጠቦት ለበደል መሥዋዕት ያምጣ፤ መለየቱ ረክሶአልና የቀደመው ወራት አይቈጠርለትም።»

እዚህ እጅግ አስፈላጊ የሆነ እውነት ተምሮአል — ሳያውቅ ከሞት ጋር መነካካት እንኳ በናዝራዊው ላይ ኃጢአትን ሊያመጣ እንደሚችል። አንዳንድ ጊዜ ራሳችንን ልናመካኝ እንፈተናለን፤ በእኛ በኩል ነገሩ አስቀድሞ የታሰበበት እንደ ሆነ፥ ወይም ያወቅነው እንኳ እንደ ሆነ — በዚያን ጊዜ፥ በእኛ በኩል — ከሚለው ጥያቄ ፈጽሞ ተለይቶ፥ የኃጢአትን ፍጹም ኃጢአተኛነት ልንረሳ እንፈተናለን። የረከሰው ሰው፥ ሆን ብሎም ይሁን ሳያውቅ፥ ረክሶአል፤ የእግዚአብሔር መመሪያ ፍጹም ነበር፤ ባልተፈጸመበትም ቦታ ስእለቱ ይፈርስ ነበር፤ የኃጢአት መሥዋዕት መቅረብ፥ አገልግሎቱም እንደ ገና መጀመር ነበረበት።

የኃጢአት አስከፊነት

እዚህ ያለው ትምህርት፥ ደግሞም ባለማወቅ ስለሚሠሩ ኃጢአቶች ስለሚቀርቡት መሥዋዕቶች ያለው ትምህርት፥ በዚህ ዘመን እጅግ ያስፈልጋል፤ በአንዳንድ ወገኖች ዘንድ ኃጢአትን እንደ በደል ሳይሆን እንደ መጥፎ ዕድል የመቍጠር አደገኛ ዝንባሌ አለና። የኃጢአት አስከፊ ባሕርይ ለሰው ልጆች የሚገለጠው በሚያስከትለው ውጤት ነው። የሰው ልብ በውድቀቱና በግል ኃጢአተኛነቱ እጅግ ስለ ጨለመ፥ ያለዚያ ኃጢአትን እጅግ ትንሽ ነገር አድርጎ ይቈጥረው ነበር። ነገር ግን ከፍጥረት ጀምሮ ወንዶችና ሴቶች የታገሡትን ሕመም ሁሉ፥ ይህ ዓለም ያየውን መከራ ሁሉ፥ የእንስሳትን ፍጥረት ሥቃይ ሁሉ፥ የኃጢአትን ጊዜያዊና ዘላለማዊ ውጤቶች ስናስብ፥ ይህን የመከራ መከር ወደ ዓለም ያመጣው ነገር በኃጢአት የታወሩ ሰዎች ካሰቡት እጅግ የሚበልጥ አስከፊ መሆኑን ማየት አለብን።

ይሁን እንጂ የኃጢአትን አስፈሪ ባሕርይ የሚያሳየው ከሁሉ የላቀ ማስረጃ በመስቀሉ ላይ ይገኛል፤ ስርየትንና የዘላለም መዳንን ለማምጣት እንዲህ ያለ መሥዋዕት — የእግዚአብሔር ልጅ መሥዋዕት — ማስፈለጉ፥ በእርግጥ የአስከፊነቱ ከሁሉ ይበልጥ የሚያሳምን ማስረጃ ነው።

ሞት በኃጢአት ወደ ዓለም ገባ፤ እንደ ሌሎቹም የኃጢአት ውጤቶች ሁሉ የሚያስጸይፍና የሚያረክስ ነው። ሰው ሞትን ለማስጌጥ ይሞክራል፤ የቀብር ሥነ ሥርዓት ግርማና የመቃብር ስፍራ ውበት ሁሉ ይህን ያሳያሉ። ግብፃዊው የሚሞተውን ሥጋ በሽቱ በማድረቅ የማይበሰብስ ሊያደርገው በከንቱ ሞከረ። እኛ ግን ሙታናችንን ከዓይናችን ፊት ቀብረን ልንሰውራቸው ግድ ነው፤ አማኙም ትንሣኤን በተስፋ እንዲጠባበቅ ተምሮአል።

መንጻት በመሥዋዕት ብቻ

በናዝራዊው አጠገብ ያለ የማንም ሰው ድንገተኛ ሞት — ያለ አሳብ እጅን መዘርጋት እንኳ — ስእለቱን እንደ ሆን ተብሎ እንደሚደረግ መተላለፍ ያህል በደለኛ ባያደርገውም፥ እንደዚያው በእውነት የመቀደስ ስእለቱን ሊያፈርስ እንደሚችል አንዘንጋ፤ በሁለቱም ሁኔታ ያለፈው ጊዜ ሁሉ ይቀር ነበር፤ የመቀደሱም ዘመን ከመንጻቱ በኋላ እንደ ገና መጀመር ነበረበት። ያም መንጻት በመሥዋዕት ብቻ ሊመጣ ይችል ነበር፤ የኃጢአት መሥዋዕቱ መሞት ነበረበት፤ የሚቃጠለው መሥዋዕት መሞት ነበረበት፤ «ደምም ሳይፈስ ስርየት የለም»። የመተላለፍ ውጤት እንዲህ ከባድ ነበር — ሆኖም እግዚአብሔር ይመስገን፥ የማይፈወስ አልነበረም።

ይህ በዛሬው ዘመን ለእግዚአብሔር ራስን ቀድሶ በመኖር ሕይወት ላይ ያለው ተዛማጅነት አስፈላጊ ነው። ወደ እግዚአብሔር መቅረብ ስሱ ሕሊናን፥ በአገልግሎት አስተዋይነትን፥ ያለ ጥያቄም መታዘዝን ይጠይቃል። ባለማስተዋል እንኳ ቢሆን ትንሽ ጕድለት እንዳለብን ብንገነዘብ፥ አናመካኘው፤ ነገር ግን ወዲያውኑ በእግዚአብሔር ፊት ራሳችንን እናዋርድ፥ እንናዘዘውም፤ ተቀባይነት ባገኘው በክርስቶስ መሥዋዕት ላይ ተመሥርተን ይቅርታንና መንጻትን እንሻ። የእግዚአብሔር ቃል፦ «በኃጢአታችን ብንናዘዝ ኃጢአታችንን ይቅር ሊለን ከዓመፃም ሁሉ ሊያነጻን የታመነና ጻድቅ ነው» ይላል። ይህ መንጻት በእምነት መቀበል አለበት፤ «በብርሃን» መመላለስም ወዲያውኑ እንደ ገና መቀጠል አለበት። ደግሞስ ባለማስተዋል ከመሳት እንዲጠብቀንና እንዲያቆየን፥ ልንረሳቸው የምንችላቸውንም ነገሮች እንዲያሳስበን መንፈስ ቅዱስን በአክብሮት አንለምነውምን? አንታመነውምን?

ተቀባይነት በክርስቶስ ብቻ፦ ቁጥር 13-15

«የናዝራዊውም ሕግ ይህ ነው፤ የመለየቱ ወራት በተፈጸመ ጊዜ ወደ መገናኛው ድንኳን ደጃፍ ያምጡት፤ እርሱም መባውን ለእግዚአብሔር ያቅርብ፤ ለሚቃጠል መሥዋዕት ነውር የሌለበትን የአንድ ዓመት ተባት ጠቦት፥ ለኃጢአትም መሥዋዕት ነውር የሌለባትን የአንድ ዓመት እንስት ጠቦት፥ ለደኅንነትም መሥዋዕት ነውር የሌለበትን አንድ አውራ በግ፥ አንድ መሶብም ቂጣ፥ በዘይት የተለወሰ የመልካም ዱቄት እንጎቻ፥ በዘይትም የተቀቡ የቂጣ ስስ እንጀራዎች፥ ከእህል ቍርባናቸውና ከመጠጥ ቍርባናቸው ጋር።»

የናዝራዊውን ስእለት ባሕርይ፥ ስእለቱም ቢፈርስ የሚጠበቁትን ደንቦች ካየን በኋላ፥ ቀጥሎ ስእለቱን በሚገባ የፈጸመው የናዝራዊው ጉዳይ ይነሣል። የእግዚአብሔርን መመሪያዎች ሁሉ ፈጽሞአል፤ ሕሊናውም ነውር የሌለበት ነው፤ በእግዚአብሔርና በሰው ፊት ነቀፋ የሌለበት ነው። ለእግዚአብሔር ተቀባይነት ያለውን አገልግሎት ስላቀረበና በሰዎች መካከልም የማይለዋወጥ ምስክርነት ስለ ሰጠ፥ አሁን ራሱን ሊያመሰግንና አንዳች ብቃት አለኝ ሊል አይችልምን? በስእለቱ መጨረሻ የሚቀርቡት መሥዋዕቶች ለዚህ ጥያቄ ልብን የሚነካ መልስ ይሰጣሉ፤ ደግሞም በሚከተሉት በሁለቱ መካከል ያለውን አስፈላጊ ልዩነት ያሳያሉ፦ ነቀፋ የሌለበት መሆን እና ኃጢአት የሌለበት መሆን። ደንቦቹን ስለ ፈጸመ ነቀፋ የሌለበት ነበር፤ ነገር ግን የኃጢአት መሥዋዕትም፥ የሚቃጠል መሥዋዕትም፥ የደኅንነት መሥዋዕትም በእኩል ማስፈለጋቸው የቅዱሳት ነገሮቻችንን ኃጢአት ያሳስበናል፤ ደግሞም ክፉው ሥራችን ብቻ ሳይሆን ምርጡ ሥራችን እንኳ በጌታችን በኢየሱስ ክርስቶስ ስርየት በኩል ብቻ በእግዚአብሔር ዘንድ ተቀባይነት እንዳለው ያሳስበናል።

ይሁን እንጂ የአማኙ ምርጥ አገልግሎት የበራለትን የገዛ ሕሊናውን ሙሉ በሙሉ ሊያረካ ባይችልም፥ በኢየሱስ ክርስቶስ በኩል ካልሆነም በእግዚአብሔር ዘንድ ተቀባይነት ባያገኝም፥ ፍላጎቱ ሁሉ በክርስቶስ እንዴት ሙሉ በሙሉ እንደሚሟላ፥ በእርሱም እንዴት በእውነት ተቀባይነት እንዳገኘ፥ ለአባታችን ለእግዚአብሔርም እውነተኛ ደስታ ሊሰጥ እንደሚችል ማወቅ እጅግ የተባረከ ነው፤ ይህም ደስታ እጅግ የበለጸጉትን በረከቶቹን ያስገኛል። አንድ ትንሽ ልጅ ወላጁን ደስ ለማሰኘትና ለማገልገል የሚያደርገው ሙከራ እጅግ ፍጹም ያልሆነ — አንዳንድ ጊዜም ከጥቅም አልባነት የከፋ — ነው፤ ነገር ግን ወላጁ ልጁ ፈቃዱን ለማድረግና ደስ ለማሰኘት እንደ ጣረ ሲያይ፥ አገልግሎቱን በደስታ አይቀበለውምን? የወላጁስ ልብ እጅግ ደስ አይለውምን? እንዲሁም ናዝራውያን — ብቻና ዘወትር ናዝራውያን — መሆንና በክርስቶስ ኢየሱስ በኩል ፍጹም ባልሆነው አገልግሎታችን ለሰማዩ አባታችን ደስታንና እርካታን መስጠት መብታችን ነው። ከአንድ በራሪ ወረቀት የተወሰዱት የሚከተሉት ጸሓፊያቸው ያልታወቀ ስንኞች ይህን አሳብ በውብ ሁኔታ ያሳያሉ፦

በምሽቱ ብርሃን ብቻዬን ተቀምጬ ነበር፥
መንፈሴ ታውኮና ተበሳጭቶ፥
አሳቤ የጨለመና የከበደ ሆኖ፥
እምነቴም እጅግ ግራ ተጋብቶ።

ለፍቅሬና ለእንክብካቤዬ ልጅ
አንዳች የቤት ሥራ እሠራ ነበር፤
ማለቂያ በሌለው የመጠገን ፍላጎት ውስጥ
በግማሽ ድካም ጥቂት ስፌቶችን እሰፋ ነበር።

አሳቤ ግን ስለ «ሕንጻው» ነበር፥
አንድ ቀን ስለሚፈተነው ሥራ፤
ወርቁና ብሩ ብቻ፥
የከበሩ ድንጋዮችም ብቻ እንደሚጸኑ፤

የገዛ ድሀ ጥረቶቼንም፥
የሠራሁትን ጐስቋላ ሥራ፥
በእውነት በተጋሁበት ጊዜ እንኳ
ያገኘሁትን ጥቂት ስኬት አስቤ፦

«ይህ እንጨትና ሣር አገዳም ብቻ ነው»
አልሁ፤ «ሁሉም ይቃጠላል —
ይህ ከንቱ የመክሊቶች ፍሬ
አንድ ቀን ተመላሽ ይሆናል።»

«እርሱን ለማገልገል እጅግ ናፍቄአለሁ፥
አንዳንድ ጊዜም አውቃለሁ እንደ ተጋሁ፤
ነገር ግን እንዲህ ያለውን ሕንጻ ሲያይ፥
ከቶ እንዲጸና እንደማይተወው እርግጠኛ ነኝ።»

በዚያን ጊዜ ምንም ቀዳዳ እንዳይቀር
ልብሱን ስገለብጥ፥
ዓይኔ የጥገናና የመጣጣፍ ድብልቅ የሆነ
አንድ እንግዳ ትንሽ ዝብርቅርቅ አየ።

ልቤ ድንገት ራራ፥
አንዳች ነገርም ዓይኖቼን ጋረደ፥
አንዳንድ ጊዜ እጅግ ጥበበኞች ከሚያደርጉን
ከእነዚያ ጣፋጭ ማስተዋሎች በአንዱ።

ውድ ልጄ ልትረዳኝ ፈልጋ ነበር፤
የምትችለውን ያህል የተሻለ እንደ ሆነ አውቅ ነበር፤
ነገር ግን ኦ፥ እንዴት ያለ ዝብርቅ አድርጋዋለች —
ግራጫው ከሰማያዊው ጋር አልተስማማም!

ሆኖም — ይህን ትረዳለህን? —
በርኅሩኅ ፈገግታና በእንባ፥
በግማሽ ርኅራኄ ናፍቆትም፥
ይበልጥ ውድ ሆና ታየችኝ።

ያን ጊዜ ጣፋጭ ድምፅ ዝምታውን ሰበረ፥
ውዱ ጌታም እንዲህ አለኝ —
«አንቺ ለትንሿ ልጅ የምትራሪ፥
እኔ ላንቺ ከምራራው ትበልጫለሽን?»

ያን ጊዜ ወዲያውኑ ትርጉሙን አወቅሁ፥
ርኅራኄና ፍቅር የሞላበትን፤
እምነቴም ወደ መጠጊያው ተመለሰ፥
በደስታ እንደምትመለስ ርግብ።

ዋናው ሠሪ ቤተ መቅደሱን ለማየት
በሚወርድ ጊዜ፥ አሰብሁ፥
የትኞቹ ቀዳዳዎች መጠገን እንዳለባቸው፥
ምንስ እንደ ገና መሠራት እንዳለበት ሊያይ፤

ምናልባት ሕንጻውን ሲመለከት፥
ሥራዬን ወደ ብርሃን ያወጣል፥
ብልሹነቱንና ዝብርቅርቁንም፥
ከትክክል ምን ያህል እንደ ራቀም አይቶ፥

ለውዷ ልጄ እንደ ተሰማኝ ይሰማዋል፥
ስለ እርሷ እንዳልሁትም ይላል —
«ውድ ልጄ ልትረዳኝ ፈልጋ ነበር፥
ለእኔ ያላት ፍቅርም ያነሣሣት ነበር፤»

«በውስጡ ስለ ነበረው እውነተኛ ፍቅር
ሥራው እንደ ራሴ ሥራ ፍጹም ሆኖ ይታያል፤
በፈቃድ የተደረገ አገልግሎት ስለ ሆነም
በመለኮታዊ ምስጋና ዘውድ እደፋዋለሁ።»

በዚያም እየጠለቀ በሄደው የምሽት ብርሃን
አንዲትን እጅ የጨበጥሁ መሰለኝ፥
ከትእዛዝ ሁሉ የሚበረታ
ታላቅ ፍቅር ሲያስገድደኝ ተሰማኝ።

ያን ጊዜ በጣፋጭነቱ ስሜት አወቅሁ፥
የተባረከው የእርሱ እጅ እንደ ሆነች፥
ድካሙ ሁሉ እስኪፈጸም ድረስ
በርኅራኄ የምትመራኝና የምትይዘኝ።

ስለዚህ አሳቤ ዳግመኛ አይጨልምም፥
እምነቴም ከእንግዲህ አይደበዝዝም፤
ልቤ ግን ብርቱና ያረፈ ነው፥
ዓይኖቼም ወደ እርሱ ናቸው።

የናዝራዊው መቅረብ

አሁን የመለየቱ ወራት በተፈጸመ ጊዜ ያለውን የናዝራዊውን ሕግ እንመልከት። መጀመሪያ ትኵረታችንን የሚስበው «ይምጣ» ሳይሆን «ያምጡት» መባሉ ነው። ይህ ለምን ሆነ? ሕጉስ ስለ ሥርዓቱና ስለ አገልግሎቱ ዝርዝር ሁሉ እንዲህ ግልጥ ሆኖ፥ በፈቃድ ለሚደረግ ተግባር ስፍራ የማይሰጥ ያህል የሆነው ለምንድር ነው? — «የማይሰጥ ያህል» ያልነው በሃያ አንደኛው ቁጥር ውስጥ ለተጨማሪ የምስጋናና የፍቅር ምልክቶች ስፍራ የምትሰጥ «እጁ ከሚያገኘው በቀር» የምትል አንዲት ትንሽ ሐረግ ስላለች ነው።

መልሱ፥ የናዝራዊው አገልግሎት በፈቃድ የሚደረገው ክፍል በመጀመሪያና በዋነኛነት ናዝራዊ ለመሆን ራስን በመስጠቱ ላይ ነበር የሚል ይመስላል። በዚያ ሁኔታ ውስጥ፥ አስቀድመን እንዳመለከትነው፥ ለራሱ አልነበረም፤ የሚያገለግለውም ጌታ አገልግሎቱን በተፈጥሮና በወጥነት ይመራው ነበር።

ደግሞስ «ያምጡት» የሚለው ቃል ናዝራዊ ቢሆንም እንኳ ራሱንና የፈጸመውን አገልግሎቱን በእግዚአብሔር ፊት ለማቅረብ አሁንም የካህን አገልግሎት ያስፈልገው እንደ ነበረ አያመለክትምን? ራሱን የሰጠበትን አገልግሎታችንን እስክንፈጽም ድረስ ሳንሰናከል ሊጠብቀን አሁን የሚችለው ሊቀ ካህናታችንም «በክብሩም ፊት በደስታ ነውር የሌላችሁ» አድርጎ፥ «በፊቱ ቅዱሳንና ነውር የሌላችሁ የማትነቀፉም» አድርጎ በታላቅ ደስታ ሊያቀርበን ይጠባበቃል።

የመሥዋዕቶቹ ሕግ

በቁጥር 14 ወደ ተዘረዘሩት መሥዋዕቶች ስንመጣ፥ ሁልጊዜ ማለት በሚቻል መልኩ በተለመደው የአዘረዛዘር ቅደም ተከተል መጠቀሳቸውን እናስተውላለን— መጀመሪያ የሚቃጠለው መሥዋዕት፥ ቀጥሎ የኃጢአት መሥዋዕት፥ በመጨረሻም የደኅንነት መሥዋዕት፤ ነገር ግን በቁጥር 16 መሥዋዕቶቹ ወደሚቀርቡበት ስንመጣ፥ እንደ ሁልጊዜው የኃጢአት መሥዋዕት በመጀመሪያ የሚቀርብ መሆኑን እናስተውላለን።

የአቀራረቡ ቅደም ተከተልና የአዘረዛዘሩ ቅደም ተከተል አለመገጣጠማቸው በመጠኑ የሚያስደንቅ ነው፤ እንዲሁም ሲቀርብ ሁልጊዜ በመጀመሪያ ይቀርብ የነበረው መሥዋዕት በዋጋ ረገድ በንጽጽር ኢምንት የነበረና በሌዋውያን ሥርዓተ አምልኮ አገልግሎቶች ውስጥ እጅግ ጥቂት ጊዜ የሚፈለግ መሆኑ የሚታወቅ ነው። ለምሳሌ በዘኍልቍ 28 እና 29 የዕለቱ መሥዋዕት በጠዋትና በማታ የሚቀርብ የተባት ጠቦት የሚቃጠል መሥዋዕት ነበር፤ ከእርሱም ጋር በዘይት የተለወሰ መልካም ዱቄትና የወይን ጠጅ የመጠጥ ቍርባን ይቀርብ ነበር። በሰንበት ቀን ከእህል ቍርባናቸውና ከመጠጥ ቍርባናቸው ጋር የሁለት ጠቦቶች ተጨማሪ የሚቃጠል መሥዋዕት ይጠየቅ ነበር። በወር መባቻ ተጨማሪው መሥዋዕት ከእህልና ከመጠጥ ቍርባናቸው ጋር ሁለት ወይፈኖች፥ አንድ አውራ በግና ሰባት ጠቦቶች ለሚቃጠል መሥዋዕት ነበር፤ ለኃጢአት መሥዋዕት ግን አንድ ተባት ፍየል ይበቃ ነበር። በፋሲካና በበዓለ ኀምሳም ያው መሥዋዕት ይቀርብ ነበር። በሌሎች በብዙ አጋጣሚዎችም መሥዋዕቶቹ ተመሳሳይ መጠን ነበራቸው፤ በዳስ በዓል ደግሞ መሥዋዕቶቹ ለአንድ ተባት ፍየል የኃጢአት መሥዋዕት አሥራ ሦስት ወይፈኖች፥ ሁለት አውራ በጎችና አሥራ አራት ጠቦቶች ለሚቃጠል መሥዋዕት በማቅረብ ይጀምሩ ነበር።

በኃጢአት መሥዋዕትና በደኅንነት መሥዋዕት መካከልም ያው የቍጥርና የዋጋ አለመመጣጠን በብዙ አጋጣሚዎች ይታያል። ለዚህ አንድ ጕልህ ምሳሌ ሰሎሞን ቤተ መቅደሱን በመረቀ ጊዜ 22,000 በሬዎችና 120,000 በጎች አድርጎ ያቀረበው የደኅንነት መሥዋዕት ነው።

ከእነዚህ እውነታዎች እጅግ አስፈላጊ የሆነ ትምህርት እንደሚገኝ ከማየት በቀር ልናደርግ የምንችለው የለም፤ የይቅርታና የመንጻት አስፈላጊነት ከቶ ሊዘነጋ ባይገባውም፥ የኃጢአት መኖርና ርኵሰት ስሜት የእግዚአብሔር አገልግሎት ዋነኛ መለያ እንዲሆን እንዳልታሰበ ግልጥ አይደለምን? በታላቁ የማስተስረያ ቀን የእስራኤል ኃጢአት ተናዘዘ፥ ተወገደም፤ ከዚያም ወዲያ የዕለቱና የሰንበቱ አምልኮ ሙሉ የሚቃጠል መሥዋዕት ነበር። በልዩ በዓላት ለኃጢአት አንድ ተባት ፍየል ይሠዋ ነበር፤ ነገር ግን እንዳየነው፥ በእግዚአብሔር ተቀባይነት ማግኘትንና ለእግዚአብሔር ራስን መስጠትን የሚናገሩት የሚቃጠሉት መሥዋዕቶች ዋነኞቹ ነበሩ። በዚህ ዘመን ሕዝቡ በኢየሱስ ክርስቶስ አንድ ጊዜ ፈጽሞ በቀረበው መሥዋዕት በኩል ስለ መዳናቸው ሙሉ እርግጠኝነት እንዲኖራቸውና በእርሱም ደስ እንዲሰኙ የእግዚአብሔር ዓላማ ነው፤ ከዚህም በላይ «ስለ በደላቸው የሞተው ስለ መጽደቃቸውም የተነሣው» እርሱ ከእንግዲህ ወዲህ «ለእግዚአብሔር ይኖራል» ብለው እንዲያውቁ ነው፤ ይህም የሆነው ሕዝቡ ደግሞ እንዲሁ «ለኃጢአት እንደ ሞቱ፥ ግን በክርስቶስ ኢየሱስ በጌታችን ሆነው ለእግዚአብሔር ሕያዋን እንደ ሆኑ ራሳቸውን እንዲቈጥሩ» ነው። በክርስቶስ ኢየሱስ ኵነኔ የለም። በክርስቶስ ኢየሱስ ያለው የሕይወት መንፈስ ሕግ «ከኃጢአትና ከሞት ሕግ አርነት አውጥቶኛል»። በእግዚአብሔር ፈቃድ «የኢየሱስ ክርስቶስን ሥጋ አንድ ጊዜ ፈጽሞ በማቅረብ ተቀድሰናል»፤ «አንድ ጊዜ በማቅረብ የሚቀደሱትን የዘላለም ፍጹማን አድርጎአቸዋል»።

የሚቃጠል መሥዋዕት

ወደ አዘረዛዘሩ ቅደም ተከተል እንመለስ፦ የሚቃጠለው መሥዋዕት ሁልጊዜ በመጀመሪያ የሚጠቀሰው በባሕርዩ ከሁሉ የላቀ ስለ ሆነና እግዚአብሔርንም ከሁሉ ይበልጥ ደስ ያሰኘ ስለ ነበረ ነው። ፈጽሞ የጌታ ነበር፤ ያቀረበው ካህንም ሆነ ያመጣው ሰው ከእርሱ ምንም አይበሉም ነበር፤ ሁሉም ለእግዚአብሔር እርካታ ብቻ ነበር። ኖኅ የሚቃጠል መሥዋዕቱን ባቀረበ ጊዜ እግዚአብሔር የሚያረካውን መዓዛ አሸተተ፤ እርሱንና ዘሩንም ባረከ። አብርሃም በአሳቡ ልጁን ይስሐቅን ባቀረበ ጊዜ እግዚአብሔር እንዲህ አለ፦ «በራሴ ማልሁ፥ ይላል እግዚአብሔር፥ ይህን ነገር አድርገሃልና፥ … በእውነት እባርክሃለሁ፥ ዘርህንም እጅግ አበዛዋለሁ፤ … ዘርህም የጠላቶቹን ደጅ ይወርሳል፤ በዘርህም የምድር አሕዛብ ሁሉ ይባረካሉ።»

የሚቃጠለው መሥዋዕት ስለ ክርስቶስ ፍጹምና ተቀባይነት ያገኘ ጽድቅ ይነግረናል፤ በእርሱም ምክንያት ፍጹም ያልሆነው አማኝና ፍጹም ያልሆነው አገልግሎቱ በእግዚአብሔር ዘንድ ተቀባይነት ያገኛሉ። ነገር ግን ደግሞ አማኙ «እግዚአብሔርን ደስ የሚያሰኝና ሕያው ቅዱስም መሥዋዕት» አድርጎ ራሱን የመስጠት መብት እንዳለው ያሳስበዋል፤ ይህም በየዕለቱና በየሰዓቱ «ለአእምሮ የሚመች አገልግሎታችሁ» (ማለትም ማስተዋል ያለበት — ሥርዓተ አምልኮ ወይም ስግደት የሆነ — አገልግሎት) የሚባለው ሊሆን ይገባዋል።

የኃጢአት መሥዋዕትና የደኅንነት መሥዋዕት

የኃጢአት መሥዋዕት፥ ስሙ እንደሚያመለክተው፥ አቅራቢውን በደለኛና የረከሰ አድርጎ ይቈጥረዋል፤ ነገር ግን በእርሱ ፋንታ በሞተው መሥዋዕት ሞት በኩል ይቅርታንና መንጻትን እንዲያገኝ ያደርጋል። ክርስቶስን የኃጢአት መሥዋዕታችን አድርገን በኢሳይያስ 53:4-10 እናየዋለን። ነገር ግን በደል ከተወገደ በኋላም አማኙ የክርስቶስ ጽድቅ እንዲቈጠርለትና በእግዚአብሔር ፊት ተቀባይነት እንዲያገኝ አሁንም ያስፈልገዋል፤ እነዚህም፥ እንዳየነው፥ የሚቃጠለው መሥዋዕት አስቀድሞ ያመለከታቸው የክርስቶስ ሞት ገጽታዎች ናቸው።

በመጨረሻም የደኅንነት መሥዋዕት — ከፊሉ በመሠዊያው ላይ የሚቃጠል፥ ከፊሉ የካህኑ ድርሻ የሚሆን፥ ቀሪውም ለአቅራቢውና ለወዳጆቹ ግብዣ የሚሆን — እግዚአብሔርና ሰው በክርስቶስ ፍጹም ሥራ ላይ አብረው ሲመገቡ ያሳየናል። «የሚቀድሰውም የሚቀደሱትም» ሙሉ እርካታቸውን በእርሱ፥ በእርሱም ብቻ ያገኛሉ። በመስቀሉ ደም ሰላምን አደረገ። የገዛ ሰላሙን ሰጥቶናል። ሰላሙ በልባችን እንዲገዛ ተጠርተናል። ሸክማችንንና ጭንቀታችንን ወደ እርሱ ብቻ ብናመጣ፥ የእግዚአብሔር ሰላም ልባችንንና አሳባችንን በክርስቶስ ኢየሱስ እንደሚጠብቅና እንደሚከልል ተስፋ ተሰጥቶናል!

---

ክፍል ሁለት

የእግዚአብሔር በረከት