ጸሎት አልባ ጸሎት

አራቱንም ወንጌሎች ፈጽሞ እውነተኛ አድርጌ እቆጥራቸዋለሁ፤ በውስጣቸው ከኢየሱስ አካል የፈለቀ፣ በምድር ላይ ከቶ እንደ ታየ ማንኛውም ነገር ያህል መለኮታዊ የሆነ ታላቅነት ነጸብራቅ አለና።—ጎተ

ለጸሎት አልባ ጸሎት—ልብ ለሌለበት ሥርዓት፣ ትርጉም ለሌለው ልማድ፣ ለሞተ ልማድ፣ በችኮላና በግድ የለሽነት ለሚፈጸም ተግባር—አንዳችም ዕድል፣ አንዳችም አስፈላጊነት የለም፤ አንዳችም ነገር አያጸድቅም። ጸሎት አልባ ጸሎት ሕይወት የለውም፤ ሕይወትም አይሰጥም፤ የሞተ ነው፤ ሞትንም ይተነፍሳል። የጦር መጥረቢያ ሳይሆን የሕፃን መጫወቻ ነው፤ ለአገልግሎት ሳይሆን ለጨዋታ ነው። ጸሎት አልባ ጸሎት ለመዝናኛ የሚሰጠውን ያህል ክብደትና ዓላማ እንኳ አይደርስም። ጸሎት አልባ ጸሎት በትግል ሰዓት፣ በብርቱ ፍልሚያ ጊዜ፣ ሸክምና እንቅፋት ብቻ ነው፤ በውጊያና በድል ቅጽበት የሚነፋ የማፈግፈግ ጥሪ ነው።

ለምን አንጸልይም? የጸሎት እንቅፋቶች ምንድን ናቸው? ይህ የጉጉት ወይም ቀላል ጥያቄ አይደለም። የሚነካው የጸሎታችንን ጉዳይ በሙሉ ብቻ ሳይሆን የሃይማኖታችንንም ጉዳይ በሙሉ ነው። ጸሎት በተደናቀፈ ጊዜ ሃይማኖት ማሽቆልቆሉ አይቀርም። ጸሎትን የሚያደናቅፍ ነገር ሃይማኖትን ያደናቅፋል። ለመጸለይ ጊዜ እስኪያጣ የተጠመደ ሰው በቅድስና ለመኖርም ጊዜ እስኪያጣ የተጠመደ ይሆናል።

ሌሎች ተግባራት አጣዳፊና ሁለንተናን የሚይዙ ይሆናሉ፤ ጸሎትንም ገፍተው ያስወጡታል። በዚህ አስከፊ መንፈሳዊ መቅሠፍት ላይ የሞት ምርመራ ማድረግ ቢቻል ኖሮ፣ በብዙ የሞተ ጸሎት ጉዳዮች የመርማሪው ውሳኔ ታንቆ ሞቷል የሚል በሆነ ነበር። ጸሎትን የማደናቀፍ ይህ መንገድ እጅግ ተፈጥሯዊ፣ እጅግ ቀላልና እጅግ ንጹሕ መስሎ ስለሚታይ ሁላችንንም ሳናውቀው ይደርስብናል። ጸሎታችን ተገፍቶ እንዲወጣ ከፈቀድን ሁልጊዜ እንዲሁ ይሆናል። ሰይጣን ከሌላ ከማንኛውም ነገር ይልቅ ወደ ጸሎት እልፍኛችን በሚወስደው መንገድ ላይ ሣር እንዲበቅል ብንተው ይመርጣል። የተዘጋ የጸሎት እልፍኝ ማለት በሃይማኖት ረገድ ሥራን ዘግቶ መውጣት ማለት ነው፤ ወይም ከዚህ የከፋው፣ ንብረትን ለባለ ገንዘቦች አሳልፎ ሰጥቶ ሃይማኖታችንን ከእግዚአብሔር ስም ሌላ በሆነ ስም፣ ለሌላ ለአንድ ሰው ክብር ማካሄድ ማለት ነው። በሃይማኖት ሥራ የእግዚአብሔር ክብር የሚረጋገጠው ያንን ሃይማኖት በታላቅ የጸሎት ካፒታል ስናካሂደው ብቻ ነው። ሐዋርያት ጊዜያቸው ምጽዋትን በማደል ቅዱስ ተግባር እንኳ መዋል እንደሌለበት ባወጁ ጊዜ ይህን ተረድተው ነበር፤ «እኛ ግን ለጸሎትና ቃሉን ለማገልገል እንተጋለን» አሉ፤ በእነርሱ ዘንድ ጸሎት የመጀመሪያውን ስፍራ ይዞ ነበር፤ የቃሉ አገልግሎትም ውጤታማነቱንና ሕይወቱን ያገኘው ከጸሎት ነበር።

ጸሎትን ገፍቶ በማስወጣት የማደናቀፉ ሂደት ቀላል ነው፤ ደረጃ በደረጃም ይገሠግሣል። በመጀመሪያ ጸሎት በችኮላ ይፈጸማል። ለማንኛውም የአምልኮ ልምምድ ገዳይ የሆኑት እረፍት ማጣትና መረበሽ ይገባሉ። ከዚያም ጊዜው ያጥራል፤ ለልምምዱ የነበረው ጣዕም ይሰለቻል። ከዚያም ወደ ጥግ ተገፍቶ ለመፈጸም በቍርጥራጭ ጊዜያት ላይ ይንጠለጠላል። ዋጋው ይቀንሳል። ግዴታው አስፈላጊነቱን አጥቷል። ከእንግዲህ አክብሮትን አያስገኝም፤ ጥቅምም አያመጣም። ከግምት ወጥቷል፤ ከልብ ወጥቷል፤ ከልማዶች ወጥቷል፤ ከሕይወት ወጥቷል። መጸለይን እናቆማለን፤ በመንፈስ መኖርንም እናቆማለን።

ከጸሎት በቀር የዓለማዊነትን፣ የሥራ ብዛትንና የጭንቀቶችን አጥፊ ጐርፍ የሚገታ ነገር የለም። ክርስቶስ እንድንተጋና እንድንጸልይ ባዘዘን ጊዜ ይህን ማለቱ ነበር። ከጸሎት በቀር ለወንጌል መንገድ የሚጠርግ ቀዳሚ ጭፍራ የለም። ጳውሎስ «ፊታችሁን እናይ ዘንድ በእምነታችሁም የጐደለውን እንፈጽም ዘንድ ሌሊትና ቀን እጅግ አብዝተን እንለምናለን» ብሎ ባወጀ ጊዜ ይህን ያውቅ ነበር። ብዙ ሳይጸልዩ ወደ ከፍተኛ የጸጋ ደረጃ መድረስ፣ ታላቅ ጸሎትም ሳይኖር በእነዚያ ከፍታዎች ላይ መቆየት አይቻልም። ኤጳፍራ ለቆላስይስ ቤተ ክርስቲያን «በጸሎቱ በብርቱ በተጋደለ» ጊዜ፣ «በእግዚአብሔር ፈቃድ ሁሉ ፍጹማንና ጽኑዓን ሆነው እንዲቆሙ» በለመነ ጊዜ ይህን ያውቅ ነበር።

ጸሎታችንን ከመደናቀፍ የምንጠብቅበት ብቸኛው መንገድ ጸሎትን በእውነተኛና በታላቅ ዋጋው መገመት ነው። ዳንኤል እንደ ገመተው ገምተው፤ እርሱ «ጽሕፈቱ እንደ ተጻፈ ባወቀ ጊዜ ወደ ቤቱ ገባ፤ የእልፍኙም መስኮቶች ወደ ኢየሩሳሌም የተከፈቱ ነበሩ፤ ቀድሞም ያደርግ እንደ ነበረ በቀን ሦስት ጊዜ በጕልበቱ ተንበርክኮ በአምላኩ ፊት ይጸልይና ያመሰግን ነበር።» ዳንኤል እንዳደረገው ጸሎትን ከሥልጣን፣ ከክብር፣ ከምቾት፣ ከሀብትና ከሕይወትም በላይ ከፍ ባሉት ዋጋዎች መካከል አኑረው። ዳንኤል እንዳደረገው ጸሎትን በልማዶችህ ውስጥ አኑረው። «ቀድሞም ያደርግ እንደ ነበረ» የሚለው ቃል በፈተና ሰዓት ጽናትንና ታማኝነትን የሚሰጥ ብዙ ነገር አለበት፤ እንቅፋቶችን የሚያስወግድና ተቃዋሚ ሁኔታዎችን የሚያሸንፍ ብዙ ነገርም አለበት።

ከሰይጣን እጅግ ተንኰለኛ ዘዴዎች አንዱ ከሁሉ የሚበልጠውን በመልካሙ ማጥፋት ነው። ሥራና ሌሎች ተግባራት መልካም ናቸው፤ እኛ ግን በእነዚህ እጅግ ከመሞላታችን የተነሣ ከሁሉ የሚበልጠውን ገፍተው ያስወጡታል፤ ያጠፉትማል። ጸሎት ምሽጉን ለእግዚአብሔር ይዞ ይጠብቃል፤ ሰይጣን በምንም መንገድ ጸሎትን ሊያዳክም ከቻለ እስከዚያው ድረስ አትራፊ ነው፤ ጸሎት በሞተ ጊዜ ደግሞ ምሽጉ ይያዛል። ታማኝ ዘብ በማያንቀላፋ ንቃት ጥበቃውን እንደሚጠብቅ፣ እኛም ጸሎትን እንዲሁ መጠበቅ አለብን። ጸሎትን እንደ ሕፃን በግማሽ ተርቦና ደክሞ ልናኖረው አይገባም፤ ይልቁንም በግዙፍ ብርታት ልንጠብቀው ይገባል። የጸሎት እልፍኛችን እጅግ ትኩስ ብርታታችንን፣ እጅግ ጸጥ ያለ ጊዜያችንን ሊያገኝ ይገባዋል፤ ሰዓቶቹም ያልታሰሩ፣ ጣልቃ ገብ የሌለባቸውና ጥድፊያ የሌለባቸው ሊሆኑ ይገባል። የተሰወረ ስፍራና በቂ ጊዜ የጸሎት ሕይወት ናቸው። «ቀድሞም እናደርግ እንደ ነበረ በቀን ሦስት ጊዜ በጕልበታችን ተንበርክከን በእግዚአብሔር ፊት መጸለይና ማመስገን» የሃይማኖት ልብና ነፍስ ራሱ ነው፤ ሰዎችንም እንደ ዳንኤል «የላቀ መንፈስ» ያለባቸው፣ «በሰማይ እጅግ የተወደዱ» ያደርጋቸዋል።

የጸሎት ታላቅነት—መላውን ሰው እጅግ በጠነከረ መልኩ የሚያሳትፍ በመሆኑ—ያለ መንፈሳዊ ተግሣጽ እውን አይሆንም። ይህም ከባድ ሥራ ያደርገዋል፤ በዚህ ብዙ በሚጠይቅና ኃይልን በሚበላ ጥረት ፊትም መንፈሳዊ ስንፍናችን ወይም ድካማችን አፍሮ ይቆማል።

የጸሎት ቀላልነት፣ የሕፃንነት ባሕርያቱ፣ ለእውነተኛ ጸሎት ታላቅ እንቅፋት ይሆናሉ። አእምሮ በልብ መንገድ ላይ ይቆማል። የጸሎት መንፈስ የሕፃን መንፈስ ብቻ ነው። ሰውን እንደ ገና ሕፃን ማድረግ የበዓል ቀን መዝናኛ አይደለም። በዘፈን፣ በግጥም፣ በትዝታ እንደ ገና ሕፃን መሆንን ይመኝ ይሆናል፤ በጸሎት ግን በእውነት እንደ ገና ሕፃን መሆን አለበት—በእናቱ ጕልበት አጠገብ እንዳለ ሕፃን፣ ተንኰል የሌለው፣ ጣፋጭ፣ ጥልቅ ስሜት ያለው፣ ቀጥተኛና የሚታመን። የጥርጣሬ ጥላ የሌለበት፣ ሊካድ የሚገባው ቍጣም የሌለበት። የሚያቃጥልና የሚበላ፣ በጩኸት ብቻ ሊገለጥ የሚችል ምኞት። ይህን የሕፃንነት ሕይወት የጸሎት መንፈስ ገንዘብ ማድረግ ቀላል ሥራ አይደለም።

ጸሎት በእልፍኝ ውስጥ የሚያልፍ አንድ ሰዓት ብቻ ቢሆን ኖሮ፣ ችግሮች ያቺን ሰዓት እንኳ ተጋፍጠው ባደናቀፏት ነበር፤ ጸሎት ግን ለእልፍኙ የሚዘጋጅ መላ ሕይወት ነው። ቤትንና ሥራን፣ የሕይወትን ጣፋጩንና መራራውን ሁሉ በእልፍኙ ቅዱስ አየር መሸፈን ምንኛ ከባድ ነው! ለጸሎት ብቸኛው ዝግጅት ቅዱስ ሕይወት ነው። መጸለይ ልክ በቅድስና መኖርን ያህል ከባድ ነው። በዚህም በእልፍኞቻችን ዙሪያ የሚያገልል ቅጥር ተሠርቶ እናገኛለን፤ ሰዎች ቅዱስ ጸሎትን አይወዱም፤ ቅዱስ ኑሮን አይወዱምና፣ ሊኖሩትም አይፈቅዱምና። ሞንትጎመሪ የጸሎትን ከፍታና ቀላልነት ሲያውጅ የእውነተኛ ጸሎትን ችግሮች እንዲህ ይገልጣል፦

ጸሎት ቀላሉ የንግግር ዓይነት ነው፥

የሕፃን ከንፈር የሚሞክረው፤

ጸሎት እጅግ የላቀው ዜማ ነው፥

በአርያም ያለውን ግርማ የሚደርሰው።

ይህ መልካም ግጥም ብቻ ሳይሆን ስለ ጸሎት ከፍታና ቀላልነት የሚናገር ጥልቅ እውነትም ነው። ወደ ከፍተኛውና መልአካዊው የጸሎት ዜማ ለመድረስ ታላቅ ችግሮች አሉ። ወደ ሕፃን ከንፈር ቀላልነት ዝቅ የማለቱም ችግር ከዚያ ብዙም አያንስም።

በብሉይ ኪዳን ጸሎት ትግል ተብሎ ተጠርቷል። ተጋድሎንና ብልሃትን፣ ብርቱና አድካሚ ጥረትን ይጠይቃል። በአዲስ ኪዳን ደግሞ መጋደል፣ በብርቱ መድከም፣ ብርቱ፣ ኃይል የምታደርግ፣ ጣር የሚሉ ቃላት አሉን፤ ሁሉም ጠንካራ ጥረት መደረጉንና ችግሮች መሸነፋቸውን ያመለክታሉ። እኛም በምስጋና መዝሙሮቻችን እንዲህ ብለን እንዘምራለን—

«ስንቱ ልዩ ልዩ እንቅፋት ይገጥመናል፥

ወደ ምሕረት ዙፋን ስንቀርብ!»

ደግሞም በጸሎት የሚገኙት የጸጋ ውጤቶች ነፍሳችን ከእግዚአብሔር ጋር የምታደርገውን ከፍተኛ ኅብረት የሚያግዱትን እንቅፋቶች ለማስወገድ ከምናወጣው ዋጋ ጋር በአብዛኛው የሚመጣጠኑ መሆናቸውን ተምረናል።

ክርስቶስ ሰዎች ሳይታክቱም ዘወትር ሊጸልዩ እንዲገባቸው የሚል ምሳሌን ተናገረ። በጽናት የምትለምን የመበለቲቱ ምሳሌ በጸሎት ውስጥ ያሉትን ችግሮች፣ እንዴት ሊሻገሯቸው እንደሚገባ፣ ከጀግንነት ጸሎትም የሚከተሉትን አስደሳች ውጤቶች ያስተምራል። ይህ እውነት እስከ ጸና ድረስ ችግሮች ወደ ጸሎት እልፍኝ የሚወስደውን መንገድ ሁልጊዜ ያግዳሉ፦

«ሰይጣን ይንቀጠቀጣል፥ ሲያይ

ደካማው ቅዱስ በጕልበቱ ሲንበረከክ።»

ደፋር እምነት ችግሮችን በማሸነፍ ይበልጥ ይጠነክራል፤ ይጠራልም። እነዚህ ችግሮች የእምነትን ዓይን ከብዥታ አጥርተው፣ በጸሎት ድል ለሚነሣ ታጋይ ወደሚገኘው የከበረ ሽልማት እንዲመለከት ያደርጉታል እንጂ ሌላ አያደርጉም። ሰዎች በጸሎት ተጋድሎ ሊታክቱ አይገባቸውም፤ ይልቁንም በመንገዱ ላይ ያሉትን ችግሮች እየተገዳደሩ ራሳቸውን ለዚህ ከፍተኛና ቅዱስ ሥራ ሊሰጡ፣ በውጤቱም ከመልአክ ደስታ የሚበልጥ ደስታን ሊቀምሱ ይገባቸዋል። ሉተር፦ «በሚገባ መጸለይ በሚገባ ማጥናት ነው» አለ። ከዚህም በላይ፣ በሚገባ መጸለይ በሚገባ መዋጋት ነው። በሚገባ መጸለይ በሚገባ መኖር ነው። በሚገባ መጸለይ በሚገባ መሞት ነው።

ጸሎት ብርቅ ስጦታ ነው እንጂ ለሁሉ የተለመደና በቀላሉ የሚገኝ ስጦታ አይደለም። ጸሎት የተፈጥሮ ችሎታዎች ፍሬ አይደለም፤ የእምነት፣ የቅድስናና የጥልቅ መንፈሳዊ ባሕርይ ውጤት ነው። ሰዎች መውደድን እንደሚማሩ እንዲሁ መጸለይን ይማራሉ። በቀላልነት፣ በትሕትናና በእምነት ፍጹም መሆን—እነዚህ ዋነኞቹ ቅመሞቹ ናቸው። በእነዚህ ጸጋዎች ጀማሪ የሆኑ በጸሎት የተካኑ አይደሉም። ያልሠለጠኑ እጆች ሊጨብጡት አይችሉም፤ ከሰማይ ከፍተኛው የጥበብ ትምህርት ቤት የተመረቁ ብቻ ረቂቅ ቁልፎቹን ሊነኩ፣ እጅግ ጣፋጭና ከፍተኛ ድምፆቹንም ሊያወጡ ይችላሉ። ምርጥ ጥሬ ዕቃና ያልተገደበ አጨራረስ ያስፈልጋሉ። ዋና ባለሙያዎች ያስፈልጋሉ፤ ተራ የቀን ሠራተኞች የጸሎትን ሥራ ሊሠሩ አይችሉምና።

የጸሎት መንፈስ መንፈሳችንንና ምግባራችንን ሊገዛ ይገባዋል። የጸሎት እልፍኝ መንፈስ ሕይወታችንን ሊቆጣጠር ይገባዋል፤ አለዚያ የእልፍኙ ሰዓት የደነዘዘና ልምላሜ የሌለው ይሆናል። ሁልጊዜ በመንፈስ መጸለይ፤ ሁልጊዜ በጸሎት መንፈስ መመላለስ፤ እነዚህ ጸሎታችንን ብርቱ ያደርጉታል። ለእልፍኙ ኅብረት ብርታትን የሚሰጠው የእያንዳንዱ ቅጽበት መንፈስ ነው። ለእልፍኙ ድልን የሚሰጠው ወይም ሽንፈትን የሚያመጣው ከእልፍኙ ውጭ ያለን ማንነታችን ነው። ከእልፍኙ ውጭ ባሉት ሰዓቶቻችን የዓለም መንፈስ ካየለ፣ በእልፍኙ ሰዓቶቻችንም የዓለም መንፈስ ያይላል፤ ያም ከንቱና ባዶ ፌዝ ይሆናል።

በእልፍኙ ውስጥ እግዚአብሔርን ልንገናኘው ከፈለግን ከእልፍኙ ውጭ ለእግዚአብሔር መኖር አለብን። በእልፍኙ ውስጥ የእግዚአብሔርን በረከት ማግኘት ከፈለግን በጸሎት በተሞላ ሕይወት እግዚአብሔርን መባረክ አለብን። በእልፍኙ ውስጥ የእግዚአብሔርን ጆሮ ማግኘት ከፈለግን በሕይወታችን የእግዚአብሔርን ፈቃድ ማድረግ አለብን። እግዚአብሔር በስውር ድምፃችንን እንዲሰማ ከፈለግን በግልጥ የእግዚአብሔርን ድምፅ መስማት አለብን። በእልፍኙ ውስጥ የእግዚአብሔርን ሀልዎት ማግኘት ከፈለግን እግዚአብሔር ከእልፍኙ ውጭ ልባችንን ማግኘት አለበት። እግዚአብሔርን በእልፍኙ ውስጥ ልናገኘው ከፈለግን እግዚአብሔር ከእልፍኙ ውጭ እኛን ማግኘት አለበት። ለእግዚአብሔር ከመኖር በቀር ወደ እግዚአብሔር የምንጸልይበት መንገድ የለም። እልፍኙ የኑዛዜ ስፍራ ብቻ አይደለም፤ የቅዱስ ኅብረት፣ የከፍተኛና ጣፋጭ ግንኙነት፣ የጠለቀ ምልጃም ሰዓት ነው።

ሰዎች የተሻለ ቢኖሩ የተሻለ ይጸልዩ ነበር። ለእግዚአብሔር ይበልጥ የሚታዘዙና እርሱን ደስ የሚያሰኙ ሆነው ቢኖሩ ከእግዚአብሔር ይበልጥ ያገኙ ነበር። የድሮ ሒሳብን በማወራረድና የዘገየ ግብራችንን በመክፈል ይህን ያህል ብርታትና ጊዜ ማውጣት ባያስፈልገን ኖሮ ለመለኮታዊው የምልጃ ሥራ ይበልጥ ብርታትና ጊዜ ይኖረን ነበር። መንፈሳዊ ዕዳዎቻችን ከመንፈሳዊ ሀብታችን እጅግ ስለሚበልጡ፣ የእልፍኛችን ጊዜ ለእኛም ለሌሎችም የታላቅ መንፈሳዊ ብልጽግና ጊዜ ከመሆን ይልቅ የኪሳራ ውሳኔ በማውጣት ያልፋል። እልፍኞቻችን «ለጥገና ተዘግቷል» የሚለውን ምልክት እጅግ ይመስላሉ።

ዮሐንስ ስለ ጥንቱ ክርስቲያናዊ ጸሎት እንዲህ አለ፦ «ትእዛዙንም የምንጠብቅና በፊቱ ደስ የሚያሰኘውን የምናደርግ ስለሆንን የምንለምነውን ሁሉ ከእርሱ እናገኛለን።» በብርቱ ጸሎታቸው ምን ያህል ወሰን የሌለው ክልል እንደ ተሸፈነ፣ ምን ያህል ወሰን የሌላቸው ስጦታዎችም እንደ ተቀበሉ ልብ ልንል ይገባናል፦ «የምንለምነውን ሁሉ»—የብርቱ ጸሎት ክልልና መቀበል ምንኛ ሰፊ ነው! የመጸለይና ለጸሎት መልስ የማግኘት ችሎታ ምክንያቶችስ ምንኛ ብዙ ነገር የሚያስገነዝቡ ናቸው! መታዘዝ—ነገር ግን ከተራ መታዘዝ የሚበልጥ፣ እግዚአብሔርን እጅግ ደስ የሚያሰኙትን ነገሮች ማድረግ። በምግባራቸው ለእግዚአብሔር በነበራቸው ጥብቅ መታዘዝና የፍቅር ታማኝነት በርትተው ወደ እልፍኞቻቸው ሄዱ። ሕይወታቸው እውነተኛና ታዛዥ ብቻ አልነበረም፤ ከመታዘዝ በላይ ስላሉ ነገሮች ያስቡ ነበር፤ እግዚአብሔርን ደስ የሚያሰኙ ነገሮችን ይፈልጉና ያደርጉ ነበር። እንዲህ ያሉት ይቅርታን ለማግኘት ብቻ ሳይሆን ተቀባይነትን ለማግኘትና ለመቀበል፣ በጉጉት እርምጃና በሚያበራ ፊት አባታቸውን በእልፍኙ ውስጥ ለመገናኘት ሊመጡ ይችላሉ።

ወደ እግዚአብሔር የምንመጣው እንደ ወንጀለኛ ወይም እንደ ልጅ፣ ይቅርታ ለማግኘት ወይም ተቀባይነት ለማግኘት፣ ሒሳብ ለማወራረድ ወይም ለመታቀፍ፣ ለቅጣት ወይም ለሞገስ መሆኑ ትልቅ ልዩነት ያመጣል። ጸሎታችን ብርቱ እንዲሆን በቅዱስ ኑሮ መደገፍ አለበት። የክርስቶስ ስም ምልጃችንን ከማክበሩ በፊት በሕይወታችን ሊከበር ይገባዋል። የእምነት ሕይወት የእምነትን ጸሎት ፍጹም ያደርጋል።

ሕይወታችን ለጸሎታችን ቀለም ብቻ ሳይሆን አካልም ይሰጠዋል። ክፉ ኑሮ ክፉ ጸሎትን ይወልዳል። በደካማነት የምንጸልየው በደካማነት ስለምንኖር ነው። የጸሎት ወንዝ ከሕይወት ምንጭ በላይ ከፍ ሊል አይችልም። የእልፍኙ ኃይል ከሚገናኙት የሕይወት ጅረቶች ከሚፈሰው ብርታት የተሠራ ነው። የኑሮ ድካም ዝለቱን ወደ እልፍኙ ማደሪያ ይጥላል። ለእግዚአብሔር በብርታት ካልኖርን ከእግዚአብሔር ጋር በብርታት ልንነጋገር አንችልም። ሕይወት ለእግዚአብሔር ቅዱስ ካልሆነ እልፍኙ ለእግዚአብሔር ቅዱስ ሊሆን አይችልም። የእግዚአብሔር ቃል ምግባራችን ለጸሎታችን ዋጋ እንደሚሰጥ አጽንኦት ይሰጣል፦ «የዚያን ጊዜም ትጠራለህ፥ እግዚአብሔርም ይመልስልሃል፤ ትጮኻለህ፥ እርሱም፦ እነሆኝ ይላል። ከመካከልህ ቀንበርን፥ ጣትን መቀሰርንና ከንቱ ነገርን መናገር ብታርቅ።»

ሰዎች «አለ ቍጣና አለ ክፉ አሳብ የተቀደሱትን እጆች እያነሱ» ሊጸልዩ ይገባቸዋል። አብን ልንጠራ ከፈለግን የእንግድነታችንን ዘመን እዚህ በፍርሃት ልናሳልፍ ይገባናል። ጸሎትን ከምግባር ልንለያየው አንችልም። «ትእዛዙንም የምንጠብቅና በፊቱ ደስ የሚያሰኘውን የምናደርግ ስለሆንን የምንለምነውን ሁሉ ከእርሱ እናገኛለን።» «ትለምናላችሁ፥ በምቾቶቻችሁም ትከፍሉ ዘንድ በክፉ ትለምናላችሁና አትቀበሉም።» «ትጉና ጸልዩ» የሚለው የክርስቶስ ትእዛዝ ምግባራችንን የሚሸፍንና የሚጠብቅ ነው፤ ይኸውም በሕይወታችን ላይ በምናደርገው ንቁ ጥበቃ የሚገኘውን ኃይል ሁሉ ይዘን ወደ እልፍኞቻችን እንድንመጣ ነው።

ሃይማኖታችን እጅግ ብዙ ጊዜና እጅግ በሚያሳዝን ሁኔታ የሚፈርሰው በምግባራችን ነው። ውብ ንድፈ ሐሳቦች በአስቀያሚ ሕይወት ይበላሻሉ። እግዚአብሔርን በመምሰል ውስጥ ከሁሉ የሚከብደውና ከሁሉም ይበልጥ ልብን የሚነካው ነጥብ እርሱን መኖር ነው። ጸሎታችን ልክ እንደ ሃይማኖታችን ከክፉ ኑሮ የተነሣ ይጐዳል። በጥንት ዘመን ሰባኪዎች በሕይወታቸው እንዲሰብኩ፣ አለዚያም ፈጽሞ እንዳይሰብኩ ይታዘዙ ነበር። እንዲሁም በየስፍራው ያሉ ክርስቲያኖች በሕይወታቸው እንዲጸልዩ፣ አለዚያም ፈጽሞ እንዳይጸልዩ ሊታዘዙ ይገባቸዋል። እርግጥ ነው፣ የንስሐ ጸሎት ተቀባይነት አለው። ነገር ግን ንስሐ ማለት ክፉ ማድረግን መተውና መልካም ማድረግን መማር ማለት ነው። በምግባር ላይ ለውጥ የማያመጣ ንስሐ የይስሙላ ነው። ንጹሕ ምግባርን የማያስገኝ ጸሎት ራስን ማታለል ነው። ጸሎት ምግባርን ካላቀና የጸሎትን ተግባርና በጎነት ሁሉ ስተናል። ጸሎትን ወይም ክፉ ምግባርን ማቆም እንዳለብን ከነገሮች ተፈጥሮ የሚመነጭ ነው። ቀዝቃዛና የሞተ ጸሎት ከክፉ ምግባር ጋር ሊኖር ይችላል፤ ቀዝቃዛና የሞተ ጸሎት ግን በእግዚአብሔር ግምት ጸሎት አይደለም። ጸሎታችን ሕይወትን ባቀና መጠን በኃይል ያድጋል። በንጽሕናውና በመሰጠቱ የሚያድግ ሕይወት ይበልጥ በጸሎት የተሞላ ሕይወት ይሆናል።

የሚያሳዝነው ነገር ብዙው ጸሎታችን ግብ ወይም ዓላማ የሌለው መሆኑ ነው። ዓላማ የለውም። በክርስቶስ ፈጽሞ በማይኖሩ ወንዶችና ሴቶች ምን ያህል ጸሎት ይቀርባል!—የችኮላ ጸሎት፣ በስሜት የተሞላ ጣፋጭ ጸሎት፣ ደስ የሚያሰኝ ጸሎት፣ ነገር ግን ከክርስቶስ ጋር በተጣመረ ሕይወት ያልተደገፈ። ሕዝብን ደስ የሚያሰኝ ጸሎት! ከዚህ ጸሎት ምን ያህሉ ካልተቀደሱ ልቦችና ካልተቀደሱ ከንፈሮች ይወጣል! ጸሎቶች በአንዳች ታላቅ መነሣሣት ተጽእኖ ሥር፣ በአንዳች አስቸኳይ ችግር፣ በአንዳች የሕዝብ ጩኸት፣ በአንዳች ታላቅ አደጋ ምክንያት ሕይወት ያገኛሉ። ነገር ግን የጸሎት ቅድመ ሁኔታዎች በዚያ የሉም። ወደ እግዚአብሔር ፊት እንሮጣለን፤ እርሱንም ከጉዳያችን ጋር ልናቆራኘው፣ በስሜታችን ልናነድደው፣ በአደጋችን ልናነቃንቀው እንሞክራለን። ሁሉ ነገር ሊጸለይበት ይገባል—ነገር ግን በንጹሕ እጆች፣ ለእግዚአብሔር ፈቃድ ፍጹም በመገዛትና በክርስቶስ በመኖር። ለጸሎት ባልሠለጠኑ ከንፈሮችና ልቦች፣ ከኢየሱስ ክርስቶስ ጋር በማይስማማ ሕይወት የሚቀርብ ጸሎት አልባ ጸሎት፤ የጸሎት መልክና እንቅስቃሴ ያለው ነገር ግን እውነተኛው የጸሎት ልብ የሌለው ጸሎት አልባ ጸሎት፣ እግዚአብሔርን ፈጽሞ መልስ እንዲሰጥ አያነሣሣውም። ያዕቆብ፦ «… አትለምኑምና ለእናንተ አይሆንም፤ ትለምናላችሁ፥ … በክፉ ትለምናላችሁና አትቀበሉም» የሚለው ስለ እንዲህ ያለው ጸሎት ነው።

ሁለቱ ታላላቅ ክፋቶች—አለመለመንና በተሳሳተ መንገድ መለመን። ምናልባት የሚበልጠው ክፋት የተሳሳተ ልመና ነው፤ በውስጡ ግዴታ የተፈጸመ የሚመስል ገጽታ፣ ምንም ጸሎት ሳይኖር የተጸለየ የሚመስል ነገር አለበትና—ማታለል፣ ማጭበርበር፣ የይስሙላ ነገር። ብዙ የተጸለየባቸው ጊዜያት በእውነት የተሻለ የተጸለየባቸው ጊዜያት አይደሉም። ፈሪሳውያን ብዙ ይጸልዩ ነበር፤ የሚገፋፋቸው ግን ከንቱ ውዳሴ ነበር፤ ጸሎታቸው የግብዝነታቸው ምልክት ነበር፤ በእርሱም የእግዚአብሔርን የጸሎት ቤት የወንበዶች ዋሻ አደረጉት። የእነርሱ ጸሎት በክብረ በዓላት የሚቀርብ ጸሎት ነበር—እንደ ማሽን የሚሠራ፣ ለይስሙላ የሚደረግ፣ እንደ ሙያ የሚፈጸም፣ በቃላት ውብ፣ በስሜት መዓዛ ያለው፣ በሥርዓት የተደራጀ፣ በሰሙት ጆሮዎች ዘንድ ተቀባይነት ያገኘ፣ ነገር ግን የእውነተኛ ጸሎት ንጥረ ነገር ሁሉ ፈጽሞ የራቀው።

የጸሎት ቅድመ ሁኔታዎች በሥርዓት የተቀመጡና ግልጽ ናቸው—በክርስቶስ መኖር፤ በስሙ መለመን። ወሰን የሌላቸውን የጸሎት ዕድሎች ልንጨብጥ ከፈለግን ከመጀመሪያዎቹ አስፈላጊ ነገሮች አንዱ ጸሎት አልባ ጸሎትን ማስወገድ ነው። ብዙ ጊዜ በቃላቱም በአፈጻጸሙም ውብ ነው፤ የጸሎትን መጋረጃ በበለጸገና ውድ መልክ ለብሷል፤ ነገር ግን የጸሎት ነፍስ ይጐድለዋል። ጸሎት አልባ በሆነ አገልግሎት፣ ፕሮግራምን ብቻ በመሙላት ልማድ ውስጥ እጅግ በቀላሉ እንወድቃለን።

ምነው ሰዎች የጸሎትን እንቅስቃሴ በሚፈጽሙበት አጋጣሚ ሁሉና በሄዱበት ስፍራ ሁሉ በእውነት ቢጸልዩ! ምነው ከእነዚህ ውብ ቃላትና ጸጋ ከሞላባቸው ሥርዓቶች ሁሉ በስተ ኋላ ቅዱስና የነደደ ልብ ቢኖር! ምነው በእግዚአብሔር ፊት እንከን የሌለበትን ነገር ግን ከንቱ ቃል በሚናገሩ በእነዚህ ቀጥ ብለው በቆሙ ሰዎች ውስጥ ሁልጊዜ ወደ ላይ የተነሣ ልብ ቢኖር! ምነው የተንበረከኩ ጕልበቶች የሰዎችን ጆሮ ደስ ለማሰኘት በእግዚአብሔር ፊት ቃላትን በሚናገሩበት ጊዜ ሁልጊዜ በአክብሮት የተንበረከከ ልብ ቢኖር!

የጸሎትን ሕይወት—ብርታቱን፣ ጣፋጭነቱን፣ ግዴታዎቹን፣ ክብደቱንና ዋጋውን—ጸሎት ወደ እግዚአብሔር መቅረብ፣ ከእግዚአብሔር ጋር መሟገትና ከእግዚአብሔር መለመን ነው ከሚለው ጥልቅ እርግጠኝነት የበለጠ የሚጠብቀው ነገር የለም። ያን ጊዜ እውነተኛነት በውስጡ ይኖራል፤ አክብሮትም በአኳኋኑ፣ በስፍራውና በአየሩ ውስጥ ይኖራል። እምነት ይስባል፣ ያቀጣጥላል፣ ይከፍታልም። ለይስሙላ ሥርዓተኝነትና ሙትነት በዚህ ከፍተኛና እጅግ ክብደት ባለው የነፍስ ማደሪያ ውስጥ ሊኖሩ አይችሉም።

ጸሎት አልባ ጸሎት የእውነተኛ ጸሎት ዋና ንጥረ ነገር ይጐድለዋል፤ በምኞት ላይ የተመሠረተ አይደለም፤ ትጋትና እምነትም የራቀው ነው። ምኞት የጸሎትን ሠረገላ ይጭናል፤ እምነት ደግሞ መንኰራኵሮቹን ያሽከረክራል። ጸሎት አልባ ጸሎት ሸክም የለውም፤ የጉድለት ስሜት የለውምና፤ ግለት የለውም፤ የእምነት ራእይ፣ ብርታት ወይም ፍካት የለውምና። ወደ ጸሎት የሚገፋ ብርቱ ግፊት የለም፤ በማይሞትና ተስፋ በቆረጠ ጭብጥ እግዚአብሔርን አጥብቆ መያዝ የለም—«ካልባረክኸኝ አልለቅህም።» ተስፋ በቆረጠ፣ በማይለቅና ሁለንተናን በሚበላ ልመና ጣር ውስጥ የጠፋ ፍጹም ራስን መተው የለም፦ «አሁንም ኃጢአታቸውን ይቅር ብትል—ያለዚያ ግን ከመጽሐፍህ፥ እባክህ፥ ደምስሰኝ»፤ ወይም «ስኮትላንድን ስጠኝ፤ አለዚያ እሞታለሁ።» ጸሎት አልባ ጸሎት በውጤቱ ላይ ምንም አያስይዝም፤ የሚያስይዘው ምንም የለውምና። በእርግጥ ባዶ እጅ ይዞ ይመጣል፤ ነገር ግን እጆቹ ባዶ ብቻ ሳይሆኑ ልፍስፍሶችም ናቸው። ባዶ እጆች መስቀሉን አጥብቀው የሚይዙበትን ትምህርት ፈጽሞ አልተማሩም፤ ይህ ትምህርት በእነርሱ ዘንድ መልክና ውበት የለውም።

ጸሎት አልባ ጸሎት በጸሎቱ ውስጥ ልብ የለውም። የልብ መጥፋት ጸሎትን እውነተኛነቱን ይነጥቀዋል፤ ባዶና የማይገባ ዕቃም ያደርገዋል። ልብ፣ ነፍስና ሕይወት በጸሎታችን ውስጥ መሆን አለባቸው፤ ሰማያት የጩኸታችንን ኃይል ሊሰሙት፣ ለመራራና ለችግረኛ ሁኔታችንም ወደሚያስጨንቅ ርኅራኄ ሊመጡ ይገባቸዋል። የሚያስጨንቀንና ወደ እግዚአብሔር ከመጮኽ በቀር እፎይታ የሌለው ችግር ጸሎታችንን ሊያሰማው ይገባል።

ጸሎት አልባ ጸሎት ቅንነት የጐደለው ነው። በልቡ ታማኝነት የለውም። በልባችን የማንፈልገውን በቃላት እንጠራለን። ጸሎቶቻችን ልባችን የማይራባቸውን ብቻ ሳይሆን በእውነት ምንም ጣዕም የሌለውን ነገሮች በሥርዓት ይናገራሉ። አንድ ጊዜ፣ አሁን በሰማይ ያለ አንድ ታዋቂና ቅዱስ ሰባኪ ገና ከጸሎት ተነሥቶ በነበረ ጉባኤ ላይ በድንገትና በብርቱ ቃል እንዲህ ብሎ ሲጠይቅና ሲናገር ሰምተናል፦ «ስለ ምን ጸለያችሁ? እግዚአብሔር ይዞ ቢያነቃንቃችሁና ስለ ምን እንደ ጸለያችሁ ቢጠይቃችሁ፣ ሕይወታችሁን ለማዳን ብትሉ እንኳ አሁን ከከንፈራችሁ የሞተው ጸሎት ምን እንደ ነበረ ልትነግሩት አትችሉም።» ሁልጊዜም እንዲሁ ነው፤ ጸሎት አልባ ጸሎት ትዝታም ልብም የለውም። ተራ ሥርዓት፣ የተደበላለቀ ክምር፣ ጣዕም የሌለው ውሕድ፣ ለድምፅና ቦታ ለመሙላት ብቻ የተጣለ ቅልቅል፣ ነገር ግን ልብም ግብም የሌለው—ይህ ጸሎት አልባ ጸሎት ነው። ደረቅ ልማድ፣ አሰልቺ የጕልበት ሥራ፣ የደነዘዘና ከባድ ተግባር—ይህ ጸሎት አልባ ጸሎት ነው።

ጸሎት አልባ ጸሎት ግን ከተግባርም ሆነ ከአሰልቺ ሥራ እጅግ የከፋ ነው፤ ጸሎትን ከኑሮ ይፋታዋል፤ በቃላቱ ዓለምን ይቃወማል፤ በልቡና በሕይወቱ ግን ወደ ዓለም ይሮጣል፤ ስለ ትሕትና ይጸልያል፤ ትዕቢትን ግን ይንከባከባል፤ ሥጋን እያስደሰተ ስለ ራስን መካድ ይጸልያል። በጸጋ ውጤቶች እውነተኛ ጸሎትን የሚበልጥ ነገር የለም፤ ነገር ግን ጸሎት አልባ ጸሎቶችን ከመጸለይ ይልቅ ጭራሹን አለመጸለይ ይሻላል፤ ኃጢአት ከመሥራት ሌላ አይደሉምና፤ ከኃጢአትም ሁሉ የከፋው በጕልበታችን ተንበርክከን ኃጢአት መሥራት ነው።

የጸሎት ልማድ መልካም ልማድ ነው፤ ነገር ግን በልማድ ግፊት ብቻ መጸለይ እጅግ ክፉ ልማድ ነው። እንዲህ ያለው ጸሎት በእግዚአብሔር ሥርዓት መሠረት የተቃኘ አይደለም፤ በእግዚአብሔር ኃይልም የተወለደ አይደለም። ብክነት፣ ጠማማነትና ራስን ማታለል ብቻ ሳይሆን የአለማመን ብዙ ፍሬ የሚያፈራ ምንጭም ነው። ጸሎት አልባ ጸሎት ውጤት አያገኝም። እግዚአብሔር አይደረስበትም፤ ራስም አይጠቀምም። ከጸሎት ምንም ውጤት ከማግኘት ይልቅ ጭራሹን አለመጸለይ ይሻላል። ለሚጸልየው ይሻላል፤ ለሌሎችም ይሻላል። ሰዎች በጸሎት ስለሚገኙት አስደናቂ ውጤቶች ይሰማሉ፤ በእግዚአብሔር ቃል ለጸሎት ተስፋ ስለ ተሰጠው አቻ የሌለው መልካም ነገር ይሰማሉ። እነዚህ ዓይናቸው የሠላ ዓለማውያን ወይም ፈሪዎቹ ጥቂት እምነት ያላቸው ሰዎች በተስፋ በተሰጡትና እውን በሆኑት ውጤቶች መካከል ያለውን ታላቅ ልዩነት ያስተውላሉ፤ በተስፋው እጅግ ትልቅ፣ በውጤቱ ግን እጅግ ድሀ የሆነውን ነገር እውነትነትና ዋጋ እንዲጠራጠሩም የግድ ይመራሉ። በብዙ መለመንና ምንም ባለማግኘት ሃይማኖትና እግዚአብሔር ይዋረዳሉ፤ ጥርጣሬና አለማመንም ይበረታሉ።

ከዚህ በተቃራኒ፣ ጸሎት የሞላበት ጸሎት ምንኛ ብርቱ ኃይል ነው! እውነተኛ ጸሎት እግዚአብሔርንና ሰውን ይረዳል። የእግዚአብሔር መንግሥት በእርሱ ይስፋፋል። ታላቁ መልካም ነገር በእርሱ ለሰው ይመጣል። እግዚአብሔር ሊያደርገው የሚችለውን ሁሉ ጸሎት ሊያደርገው ይችላል። የሚያሳዝነው ይህን እንደሚገባን አለማመናችንና በሙከራ ላይ አለማዋላችን ነው።