አራተኛው ደረጃ

ከዚያም ወደ ፊት መጓዝ ጀመረ፤ ማስተዋል፣ መንፈሳዊነት፣ ፍቅርና ብልሃት ግን እስከ ኮረብታው ግርጌ ድረስ ሊሸኙት ወደዱ። ስለዚህ ቀድሞ የተነጋገሩበትን ነገር እየደጋገሙ ኮረብታውን ወደሚወርዱበት ስፍራ እስኪደርሱ ድረስ አብረው ሄዱ። በዚያን ጊዜ ክርስቲያን፦ መውጣቱ አስቸጋሪ እንደ ነበረ፥ እኔ እስከማየው ድረስ መውረዱ ደግሞ አደገኛ ነው አለ። ብልሃትም፦ አዎን፥ እንዲሁ ነው፤ አንተ አሁን እንደምትሄድ ወደ ውርደት ሸለቆ የሚወርድ ሰው በመንገዱ ላይ ሳያዳልጠው መውረዱ ከባድ ነገር ነውና አለች፤ ስለዚህ ኮረብታውን ስትወርድ ልንሸኝህ ወጥተናል አሉ። እርሱም እጅግ እየተጠነቀቀ መውረድ ጀመረ፤ ቢሆንም አንድ ሁለት ጊዜ አዳለጠው።

ከዚያም በሕልሜ አየሁ፤ ክርስቲያን ከኮረብታው ግርጌ በደረሰ ጊዜ እነዚህ መልካም ጓደኞቹ አንድ ዳቦ፣ አንድ አቁማዳ የወይን ጠጅና አንድ ዘለላ ዘቢብ ሰጡት፤ ከዚያም በመንገዱ ሄደ፤

«ክርስቲያን ከቅዱሳን ወዳጆቹ ጋር ሳለ፥

የወርቅ አንደበታቸው በቂ ካሣ ይከፍሉታል

ስለ ኀዘኑ ሁሉ፤ ሲያሰናብቱትም ደግሞ፥

ከራስ እስከ እግሩ የሰሜንን ብረት ለብሶአል።»

አሁን ግን በዚህ በውርደት ሸለቆ ምስኪኑ ክርስቲያን እጅግ ተጨነቀ፤ ጥቂት መንገድ እንደ ሄደ አንድ ርኩስ ጋኔን በሜዳው ላይ ሊገናኘው ሲመጣ አየውና፤ ስሙም አጶልዮን ነው። በዚያን ጊዜ ክርስቲያን ይፈራ ጀመር፤ ወደ ኋላ ይመለስ ወይስ ጸንቶ ይቁም ብሎ በልቡ ያወጣ ያወርድ ጀመር። ነገር ግን ለጀርባው ትጥቅ እንዳልነበረው ደግሞ አሰበ፤ ስለዚህም ጀርባውን ቢሰጠው በፍላጻዎቹ በቀላሉ ይወጋው ዘንድ የበለጠ ዕድል ሊሰጠው እንደሚችል አሰበ፤ ስለዚህ ቈርጦ ጸንቶ ሊቆም ወሰነ፤ እንዲህ ብሎ አስቦአልና፦ ከሕይወቴ መዳን በቀር ሌላ ነገር በዓይኔ ፊት ባይኖር እንኳ፥ ጸንቶ መቆም ከሁሉ የተሻለ መንገድ ነው።

እርሱም ወደ ፊት ሄደ፤ አጶልዮንም ተገናኘው። ያ ጭራቅ ለማየት የሚያስፈራ ነበር፤ እንደ ዓሣ ቅርፊት ለብሶ ነበር፤ ያም ትምክህቱ ነው፤ እንደ ዘንዶ ክንፍ፥ እንደ ድብም እግር ነበረው፤ ከሆዱም እሳትና ጢስ ይወጣ ነበር፤ አፉም እንደ አንበሳ አፍ ነበረ። ወደ ክርስቲያንም በቀረበ ጊዜ በንቀት ፊት ተመለከተው፤ እንዲህም ብሎ ይጠይቀው ጀመር።

አጶልዮን፦ ከወዴት መጣህ? ወዴትስ ትሄዳለህ?

ክርስቲያን፦ የክፋት ሁሉ ስፍራ ከሆነችው ከጥፋት ከተማ መጥቻለሁ፤ ወደ ጽዮን ከተማም እሄዳለሁ።

አጶልዮን፦ በዚህ ከተገዦቼ አንዱ እንደ ሆንህ አስተዋልሁ፤ ያ አገር ሁሉ የእኔ ነውና፤ እኔም ልዑሉና አምላኩ ነኝ። እንግዲህ ከንጉሥህ የኰበለልኸው እንዴት ነው? ወደ ፊት የበለጠ ታገለግለኛለህ ብዬ ተስፋ ባላደርግ ኖሮ፥ አሁን በአንድ ምት ወደ ምድር በመታሁህ ነበር።

ክርስቲያን፦ በእርግጥ የተወለድሁት በግዛትህ ውስጥ ነው፤ ነገር ግን አገልግሎትህ ከባድ ነበር፤ ደመወዝህም ሰው ሊኖርበት የማይችል ነበር፤ የኃጢአት ደመወዝ ሞት ነውና፥ ሮሜ 6:23፤ ስለዚህ ለአቅመ አዳም በደረስሁ ጊዜ፥ ሌሎች አስተዋዮች ሰዎች እንደሚያደርጉት፥ ምናልባት ራሴን ማሻሻል እችል እንደ ሆነ ብዬ ዙሪያዬን ተመለከትሁ።

አጶልዮን፦ ተገዦቹን እንዲህ በቀላሉ የሚያጣ ልዑል የለም፤ እኔም ገና አንተን አላጣም፤ ነገር ግን ስለ አገልግሎትህና ስለ ደመወዝህ የምታማርር ከሆነ፥ ተመልሰህ ለመሄድ እሺ በል፤ አገራችን የምትሰጠውንም ሁሉ ልሰጥህ እዚህ ቃል እገባልሃለሁ።

ክርስቲያን፦ እኔ ግን ራሴን ለሌላው፥ ለመሳፍንት ንጉሥ እንኳ፥ አሳልፌ ሰጥቻለሁ፤ ታዲያ በቅንነት ከአንተ ጋር እንዴት ልመለስ እችላለሁ?

አጶልዮን፦ በዚህ ነገር «ክፉውን በባሰ ለወጠ» እንደሚባለው ምሳሌ አደረግህ፤ ነገር ግን የእርሱ አገልጋዮች ነን ብለው የተናገሩ ሰዎች ጥቂት ጊዜ ቆይተው ከእርሱ ሾልከው መውጣታቸውና ወደ እኔ መመለሳቸው የተለመደ ነው። አንተም እንዲሁ አድርግ፤ ሁሉም መልካም ይሆናል።

ክርስቲያን፦ እምነቴን ሰጥቼዋለሁ፤ ለእርሱም ታማኝ ልሆን ምያለሁ፤ ታዲያ ከዚህ እንዴት ወደ ኋላ ልመለስና እንደ ከሀዲ ሳልሰቀል ልቀር እችላለሁ?

አጶልዮን፦ በእኔም ላይ እንዲሁ አደረግህ፤ ቢሆንም አሁን እንደ ገና ዘወር ብለህ ብትመለስ፥ ሁሉን ልተውልህ ፈቃደኛ ነኝ።

ክርስቲያን፦ ለአንተ ቃል የገባሁት ገና ለአቅመ አዳም ሳልደርስ ነበር፤ ደግሞም አሁን በሰንደቅ ዓላማው ሥር የቆምሁለት ልዑል ከዚያ ሊፈታኝ፥ እንዲያውም ለአንተ በመታዘዝ ያደረግሁትን ደግሞ ይቅር ሊለኝ እንደሚችል እቈጥራለሁ። ደግሞም፥ አንተ አጥፊው አጶልዮን ሆይ፥ እውነቱን ለመናገር፥ አገልግሎቱን፣ ደመወዙን፣ አገልጋዮቹን፣ መንግሥቱን፣ ማኅበሩንና አገሩን ከአንተ ይልቅ እወዳለሁ፤ ስለዚህ ከዚህ በላይ ልታባብለኝ መሞከርህን ተው፤ እኔ አገልጋዩ ነኝ፤ እርሱንም እከተላለሁ።

አጶልዮን፦ ልብህ በረጋ ጊዜ በምትሄድበት መንገድ ምን ሊገጥምህ እንደሚችል እንደ ገና አስብ። አገልጋዮቹ በአብዛኛው መጨረሻቸው ክፉ እንደ ሆነ ታውቃለህ፤ በእኔና በመንገዶቼ ላይ ዓመፀኞች ናቸውና። ከእነርሱ ስንቶቹ በአሳፋሪ ሞት ተገደሉ! ደግሞም አንተ አገልግሎቱን ከእኔ አገልግሎት የተሻለ አድርገህ ትቈጥራለህ፤ እርሱ ግን ካለበት ስፍራ መጥቶ ያገለገሉትን ማንንም ከጠላቶቻቸው እጅ ያዳነ ገና የለም፤ እኔ ግን፥ ዓለም ሁሉ በሚገባ እንደሚያውቀው፥ በታማኝነት ያገለገሉኝን፥ በእጃቸው ቢወድቁ እንኳ፥ በኃይልም ሆነ በተንኰል ስንት ጊዜ ከእርሱና ከእርሱ ሰዎች አዳንኋቸው! አንተንም እንዲሁ አድንሃለሁ።

ክርስቲያን፦ አሁን እነርሱን ከማዳን መታገሡ እስከ መጨረሻ ከእርሱ ጋር ይጣበቁ እንደ ሆነ ፍቅራቸውን ሊፈትን ሆን ብሎ ነው፤ ደርሶባቸዋል የምትለው ክፉ መጨረሻም በእነርሱ ዘንድ እጅግ የከበረ ነው። ለጊዜው መዳንን ብዙም አይጠብቁምና፤ ክብራቸውን ይጠባበቃሉና፤ ልዑላቸውም በራሱ ክብርና በመላእክት ክብር በሚመጣበት ጊዜ ያን ጊዜ ያገኙታል።

አጶልዮን፦ አንተ ለእርሱ በምታቀርበው አገልግሎት ቀድሞውኑ ታማኝ አልነበርህም፤ ታዲያ ከእርሱ ደመወዝ እቀበላለሁ ብለህ እንዴት ታስባለህ?

ክርስቲያን፦ አጶልዮን ሆይ፥ ለእርሱ ታማኝ ያልሆንሁት በምንድር ነው?

አጶልዮን፦ ገና መጀመሪያ ስትነሣ በተስፋ መቁረጥ ረግረግ ውስጥ ልትታነቅ ጥቂት ሲቀርህ ደከምህ። ልዑልህ እስኪያወርድልህ ድረስ መቆየት ሲገባህ፥ ሸክምህን ለማስወገድ የተሳሳቱ መንገዶችን ሞከርህ። በኃጢአት አንቀላፋህ፤ የከበሩ ዕቃዎችህንም አጣህ። አንበሶቹንም ባየህ ጊዜ ወደ ኋላ ለመመለስ ጥቂት ቀርቶህ ነበር። ስለ ጉዞህና ስላየኸውና ስለ ሰማኸው ነገር ስትናገርም፥ በምትናገረውና በምታደርገው ሁሉ ከንቱ ክብርን በውስጥህ ትመኛለህ።

ክርስቲያን፦ ይህ ሁሉ እውነት ነው፤ አንተ ያልጠቀስኸውም ብዙ ነገር አለ፤ ነገር ግን የማገለግለውና የማከብረው ልዑል መሐሪ ነው፤ ይቅር ለማለትም የተዘጋጀ ነው። ደግሞም እነዚህ ድካሞች በአገርህ ሳለሁ ያዙኝ፤ በዚያ ጠባኋቸውና፤ ከእነርሱም በታች ቃተትሁ፤ ስለ እነርሱም አዘንሁ፤ ከልዑሌም ይቅርታን አግኝቻለሁ።

አጶልዮን፦ በዚያን ጊዜ አጶልዮን እጅግ በከፋ ቍጣ ገነፈለ፤ እንዲህም አለ፦ እኔ የዚህ ልዑል ጠላት ነኝ፤ እርሱን ራሱን፣ ሕጎቹንና ሕዝቡን እጠላለሁ፤ አንተን ለመቃወም ሆን ብዬ ወጥቻለሁ።

ክርስቲያን፦ አጶልዮን ሆይ፥ የምታደርገውን ተጠንቀቅ፤ እኔ በንጉሡ አውራ ጎዳና፥ በቅድስና መንገድ ላይ ነኝና፤ ስለዚህ ለራስህ ተጠንቀቅ።

አጶልዮን፦ በዚያን ጊዜ አጶልዮን እግሮቹን ዘርግቶ የመንገዱን ስፋት ሁሉ ሸፈነ፤ እንዲህም አለ፦ በዚህ ነገር ምንም ፍርሃት የለብኝም። ለመሞት ተዘጋጅ፤ ከዚህ ወዲያ እንዳታልፍ በሲኦል ዋሻዬ እምላለሁ፤ ነፍስህን እዚህ አፈስሳለሁ። ይህንም ብሎ የሚንበለበል ፍላጻ ወደ ደረቱ ወረወረ፤ ክርስቲያን ግን በእጁ ጋሻ ነበረውና በእርሱ ተቀበለው፤ በዚህም ከዚያ አደጋ ተጠበቀ።

ከዚያም ክርስቲያን ራሱን የሚያነቃቃበት ጊዜ እንደ ደረሰ አይቶ ሰይፉን መዘዘ፤ አጶልዮንም እንደ በረዶ የበዙ ፍላጻዎችን እየወረወረ ፈጥኖ ወረደበት፤ ክርስቲያን ሊያስወግዳቸው የቻለውን ሁሉ ቢያደርግም፥ አጶልዮን በእነዚህ ራሱን፣ እጁንና እግሩን አቈሰለው። ይህም ክርስቲያንን ጥቂት ወደ ኋላ አስመለሰው፤ ስለዚህ አጶልዮን ሥራውን በኃይል ቀጠለ፤ ክርስቲያንም እንደ ገና ተበረታታ፤ የቻለውንም ያህል በወንድነት ተቋቋመ። ይህ ከባድ ውጊያ ከግማሽ ቀን በላይ ቆየ፤ ክርስቲያን ፈጽሞ እስኪዝል ድረስ እንኳ ቆየ፤ ክርስቲያን ከቍስሎቹ የተነሣ እየደከመ እየደከመ መሄዱ የግድ እንደ ነበረ ልታውቁ ይገባልና።

ከዚያም አጶልዮን አመቺ ጊዜ አግኝቶ ወደ ክርስቲያን ተጠግቶ ይታገለው ጀመር፤ እየታገለውም በአስከፊ ሁኔታ ጣለው፤ በዚያን ጊዜ የክርስቲያን ሰይፍ ከእጁ በርሮ ወደቀ። አጶልዮንም፦ አሁን በእርግጥ ያዝሁህ አለ፤ በዚህም ሊገድለው እስኪቀርብ ድረስ አጣበቀው፤ ስለዚህ ክርስቲያን በሕይወት ለመኖር ተስፋ ይቈርጥ ጀመር። ነገር ግን እግዚአብሔር እንደ ፈቀደ፥ አጶልዮን ይህን መልካም ሰው ፈጽሞ ለማጥፋት የመጨረሻውን ምት ሊመታ ሲዘጋጅ፥ ክርስቲያን ፈጥኖ እጁን ወደ ሰይፉ ዘረጋና ያዘው፤ እንዲህም አለ፦ ጠላቴ ሆይ፥ በእኔ ላይ ደስ አይበልሽ፤ ብወድቅ እነሣለሁ፥ ሚክያስ 7:8፤ ይህንም ብሎ የሞት ምት ወጋው፤ ያም ገዳይ ቍስል እንደ ተቀበለ ሰው ወደ ኋላ አስመለሰው። ክርስቲያንም ያን አይቶ፦ አይደለም፥ በዚህ ሁሉ ግን በወደደን በእርሱ ከአሸናፊዎች እንበልጣለን እያለ እንደ ገና ወረደበት። ሮሜ 8:37። በዚያን ጊዜ አጶልዮን የዘንዶ ክንፎቹን ዘርግቶ ፈጥኖ ሸሸ፤ ክርስቲያንም ከዚያ ወዲያ አላየውም። ያዕቆብ 4:7።

በዚህ ውጊያ፥ እኔ እንዳየሁትና እንደ ሰማሁት ያላየና ያልሰማ ማንም ሰው፥ አጶልዮን በውጊያው ጊዜ ሁሉ ምን ያህል ጩኸትና የሚያስፈራ ግሣት እንዳሰማ ሊገምት አይችልም፤ እንደ ዘንዶ ይናገር ነበር፤ በሌላው ወገን ደግሞ ከክርስቲያን ልብ ምን ያህል ትንፋሽና መቃተት እንደ ፈነዳ ሊገምት አይችልም። በሁለት በኩል በተሳለው ሰይፉ አጶልዮንን እንዳቈሰለው እስኪያስተውል ድረስ፥ በዚያ ጊዜ ሁሉ አንድ እንኳ ደስ የሚል ፊት ሲያሳይ አላየሁትም፤ በዚያን ጊዜ ግን በእርግጥ ፈገግ አለ፤ ወደ ላይም ተመለከተ! ነገር ግን ይህ ካየሁት ሁሉ እጅግ የሚያስፈራ ትዕይንት ነበር።

ውጊያውም ካለቀ በኋላ ክርስቲያን፦ ከአንበሳው አፍ ላዳነኝ፥ አጶልዮንን እንድቋቋም ለረዳኝ ለእርሱ በዚህ ስፍራ ምስጋና አቀርባለሁ አለ። እንዲሁም አደረገ፤ እንዲህም አለ፦

«የዚህ ጋኔን አለቃ ታላቁ ብዔል ዜቡል፥

ጥፋቴን አሰበ፤ ስለዚህም ለዚህ ዓላማ

ጋሻ ጦር አስታጥቆ ላከው፤ እርሱም ደግሞ፥

ሲኦላዊ በሆነ ቍጣ፥ በብርቱ ገጠመኝ፤

ብፁዑ ሚካኤል ግን ረዳኝ፤ እኔም

በሰይፍ ኃይል ፈጥኜ አሸሸሁት፤

ስለዚህ ለእርሱ የማያልፍ ምስጋና ላቅርብ፥

ቅዱስ ስሙንም ሁልጊዜ ላመስግን፥ ልባርክ።»

ከዚያም ከሕይወት ዛፍ ቅጠሎች ጥቂቱን የያዘች እጅ ወደ እርሱ መጣች፤ ክርስቲያንም ወስዶ በውጊያው በደረሱበት ቍስሎች ላይ አደረጋቸው፤ ወዲያውም ተፈወሰ። ደግሞም ዳቦ ለመብላትና ጥቂት ቀደም ብሎ ከተሰጠው አቁማዳ ለመጠጣት በዚያው ስፍራ ተቀመጠ፤ እንዲሁም ብርታትን አግኝቶ ሰይፉን መዝዞ በእጁ እንደ ያዘ ጉዞውን ቀጠለ፤ ምናልባት ሌላ ጠላት በአጠገቤ ይኖር እንደ ሆነ አላውቅም ብሎአልና። ነገር ግን በዚህ ሸለቆ ሁሉ ከአጶልዮን ዳግመኛ ምንም ጥቃት አልደረሰበትም።

በዚህም ሸለቆ መጨረሻ የሞት ጥላ ሸለቆ የሚባል ሌላ ሸለቆ ነበረ፤ ወደ ሰማያዊቱ ከተማ የሚወስደው መንገድ በመካከሉ ያልፍ ነበርና ክርስቲያን በእርሱ ውስጥ ማለፍ የግድ ነበረበት። ይህ ሸለቆ እጅግ ብቸኛ ስፍራ ነው። ነቢዩ ኤርምያስ እንዲህ ብሎ ይገልጸዋል፦ «ምድረ በዳ፥ የበረሃና የጕድጓድ ምድር፥ የድርቅና የሞት ጥላ ምድር፥ ማንም ሰው» (ከክርስቲያን በቀር) «የማያልፍባት፥ ሰውም ያልኖረባት ምድር።» ኤርምያስ 2:6።

ክርስቲያንም በዚህ ስፍራ ከአጶልዮን ጋር ከተዋጋበት ጊዜ ይልቅ የባሰ ተጨነቀ፤ ይህንም ከሚከተለው ታያላችሁ።

ከዚያም በሕልሜ አየሁ፤ ክርስቲያን ወደ ሞት ጥላ ዳርቻ በደረሰ ጊዜ፥ ስለ መልካሚቱ ምድር ክፉ ወሬ ያወሩ ሰዎች ልጆች የሆኑ ሁለት ሰዎች ዘኍልቍ 13:32፥ ወደ ኋላ ለመመለስ እየቸኰሉ ተገናኙት፤ ክርስቲያንም እንደሚከተለው ተናገራቸው።

ክርስቲያን፦ ወዴት ትሄዳላችሁ?

ሁለቱ ሰዎች፦ እነርሱም፦ ወደ ኋላ፥ ወደ ኋላ፤ ሕይወትንም ሆነ ሰላምን የምታከብር ከሆነ አንተም እንዲሁ እንድታደርግ እንወዳለን አሉ።

ክርስቲያን፦ ለምን? ምን ሆናችሁ? አለ ክርስቲያን።

ሁለቱ ሰዎች፦ ምን ሆናችሁ ትላለህ! አሉ፤ አንተ በምትሄድበት መንገድ እኛም እንሄድ ነበር፤ የደፈርነውንም ያህል ርቀን ሄድን፤ በእርግጥም ለመመለስ እንዳንችል ጥቂት ቀርቶን ነበር፤ ጥቂት ወደ ፊት ሄደን ቢሆን ኖሮ ወሬውን ልናመጣልህ እዚህ ባልተገኘን ነበርና።

ክርስቲያን፦ ለመሆኑ ምን ገጠማችሁ? አለ ክርስቲያን።

ሁለቱ ሰዎች፦ እንግዲህ ወደ ሞት ጥላ ሸለቆ ልንገባ ጥቂት ቀርቶን ነበር፤ ነገር ግን በመልካም ዕድል ወደ ፊታችን ተመለከትን፤ ወደ አደጋውም ሳንደርስ አየነው። መዝሙር 44:19፤ 107:19።

ክርስቲያን፦ ለመሆኑ ምን አያችሁ? አለ ክርስቲያን።

ሁለቱ ሰዎች፦ ምን አያችሁ ትላለህ! ሸለቆውን ራሱን ነዋ፤ እንደ ቅጥራን የጠቈረ ነው፤ በዚያም ደግሞ ጭራቆችን፣ ጠጕራሞችንና የጥልቁን ዘንዶዎች አየን፤ በዚያም ሸለቆ ውስጥ በማይነገር መከራ ውስጥ እንዳሉ፥ በችግርና በብረት ታስረው እንደ ተቀመጡ ሕዝብ ያለማቋረጥ የሚሰማ ዋይታና ጩኸት ሰማን፤ በዚያም ሸለቆ ላይ ተስፋ የሚያስቈርጡ የግራ መጋባት ደመናዎች ተንጠልጥለዋል፤ ሞትም ሁልጊዜ ክንፎቹን በላዩ ይዘረጋል። በአጭሩ፥ ፈጽሞ ሥርዓት የሌለው በመሆኑ በሁሉ ረገድ የሚያስፈራ ነው። ኢዮብ 3:5፤ 10:22።

ክርስቲያን፦ በዚያን ጊዜ ክርስቲያን፦ ከተናገራችሁት ነገር ይህ ወደምመኘው ወደብ የሚያደርሰኝ መንገዴ ከመሆኑ በቀር ሌላ ነገር ገና አላስተዋልሁም አለ። መዝሙር 44:18,19፤ ኤርምያስ 2:6።

ሁለቱ ሰዎች፦ መንገድህ ይሁን፤ እኛ ግን ለራሳችን አንመርጠውም።

እንዲህም ተለያዩ፤ ክርስቲያንም በመንገዱ ሄደ፤ ነገር ግን አደጋ እንዳይደርስበት በመፍራት አሁንም ሰይፉን መዝዞ በእጁ እንደ ያዘ ነበር።

ከዚያም በሕልሜ አየሁ፤ ይህ ሸለቆ እስከ ደረሰበት ድረስ በቀኝ በኩል እጅግ ጥልቅ ጕድጓድ ነበረ፤ ያም ጕድጓድ በዘመናት ሁሉ ዕውሮች ዕውሮችን የመሩበትና ሁለቱም በዚያ በክፉ ሁኔታ የጠፉበት ነው። ደግሞም እነሆ፥ በግራ በኩል እጅግ አደገኛ ማጥ ነበረ፤ መልካም ሰው እንኳ ቢወድቅበት እግሩ የሚቆምበት መሠረት አያገኝም፤ ንጉሥ ዳዊት አንድ ጊዜ በዚያ ማጥ ውስጥ ወደቀ፤ የሚችለው እርሱ ባያወጣው ኖሮ ያለ ጥርጥር በዚያ ታፍኖ በሞተ ነበር። መዝሙር 69:14።

በዚህም ስፍራ መንገዱ እጅግ ጠባብ ነበረ፤ ስለዚህ መልካሙ ክርስቲያን ይበልጥ ተጨነቀ፤ በጨለማ በአንድ በኩል ያለውን ጕድጓድ ሊሸሽ ሲሞክር፥ በሌላው በኩል ወዳለው ጭቃ ሊገለበጥ ይደርስ ነበር፤ ደግሞም ከጭቃው ሊያመልጥ ሲሞክር፥ እጅግ ካልተጠነቀቀ ወደ ጕድጓዱ ሊወድቅ ይደርስ ነበር። እንዲህም ሆኖ ወደ ፊት ሄደ፤ በዚህም ስፍራ በምሬት ሲቃትት ሰማሁት፤ ከላይ ከተጠቀሰው አደጋ በተጨማሪ መንገዱ በዚህ ስፍራ እጅግ ጨለማ ስለ ነበረ፥ ወደ ፊት ለመሄድ እግሩን ባነሣ ቍጥር ብዙ ጊዜ ቀጥሎ ወዴት ወይም በምን ላይ እንደሚያሳርፈው አያውቅም ነበርና።

በዚህ ሸለቆ መካከል አካባቢ የሲኦል አፍ እንዳለ አስተዋልሁ፤ እርሱም ከመንገዱ ዳር እጅግ ቅርብ ነበረ። ክርስቲያንም፦ አሁን ምን ላድርግ? ብሎ አሰበ። ነበልባሉና ጢሱም ከፍንጣሪዎችና ከሚያስፈሩ ድምፆች ጋር ደጋግሞ እጅግ በብዛት ይወጣ ነበር፤ (እነዚህም ቀድሞ አጶልዮን እንዳደረገው ለክርስቲያን ሰይፍ ደንታ የሌላቸው ነገሮች ነበሩ፤) ስለዚህ ሰይፉን ወደ ሰገባው ለመመለስና ሁሉን የሚያጠቃልል ጸሎት ወደሚባል ወደ ሌላ መሣሪያ ለመጠጋት ተገደደ፥ ኤፌሶን 6:18፤ እኔም እየሰማሁ፦ አቤቱ፥ እለምንሃለሁ፥ ነፍሴን አድናት ብሎ ጮኸ። መዝሙር 116:4። እንዲህም ሆኖ ብዙ ጊዜ ሄደ፤ ቢሆንም ነበልባሉ አሁንም ወደ እርሱ ይዘረጋ ነበር፤ ደግሞም የሐዘን ድምፆችንና ወዲያና ወዲህ የሚሯሯጡትን ሰማ፤ ስለዚህ አንዳንድ ጊዜ ተቦጫጭቄ ወይም እንደ መንገድ ጭቃ ተረግጬ እጠፋለሁ ብሎ አሰበ። ይህ የሚያስፈራ ትዕይንት ታየው፤ እነዚህም አስፈሪ ድምፆች ለብዙ ማይል ያህል ያለማቋረጥ ተሰሙት፤ የአጋንንት ጭፍራ ሊገናኙት ወደ ፊት ሲመጡ የሰማ ወደ መሰለው ስፍራ በደረሰ ጊዜም ቆመ፤ ምን ቢያደርግ እንደሚሻለውም ያሰላስል ጀመር። አንዳንድ ጊዜ ወደ ኋላ ለመመለስ ግማሽ አሳብ ነበረው፤ ደግሞም እንደ ገና የሸለቆውን እኩሌታ ያለፈ ሳይሆን አይቀርም ብሎ አሰበ። ቀድሞም ብዙ አደጋዎችን እንዴት እንዳሸነፈ፥ ወደ ኋላ የመመለስ አደጋም ወደ ፊት ከመሄድ ይልቅ እጅግ የሚበልጥ ሊሆን እንደሚችል አሰበ። ስለዚህ ወደ ፊት ለመሄድ ወሰነ፤ አጋንንቱ ግን እየቀረቡ እየቀረቡ የሚመጡ መሰሉ። ነገር ግን እርሱ ዘንድ ሊደርሱ ጥቂት በቀራቸው ጊዜ፥ እጅግ በበረታ ድምፅ፦ በጌታ በእግዚአብሔር ኃይል እሄዳለሁ ብሎ ጮኸ። እነርሱም ወደ ኋላ አፈገፈጉ፤ ከዚያም ወዲያ አልቀረቡም።

አንድ ነገር እንዲያመልጠኝ አልፈልግም። ምስኪኑ ክርስቲያን የገዛ ድምፁን እስከማያውቅ ድረስ ግራ ተጋብቶ እንደ ነበረ አስተዋልሁ፤ ይህንም እንዲህ ብዬ ተረዳሁ። ልክ በሚነድደው ጕድጓድ አፍ ትይዩ በደረሰ ጊዜ፥ ከክፉዎቹ አንዱ ከኋላው ገባ፤ ቀስ ብሎም ወደ እርሱ ቀረበ፤ በሹክሹክታም ብዙ ከባድ የስድብ ቃላትን አሳሰበው፤ እርሱም እነዚህ ከገዛ አእምሮው የወጡ እንደ ሆኑ በእውነት አሰበ። ይህም ቀድሞ ካጋጠመው ከማንኛውም ነገር ይልቅ ክርስቲያንን አስጨነቀው፤ ቀድሞ እጅግ ይወደው የነበረውን እርሱን አሁን የሚሳደብ መሆኑን ማሰቡ ብቻ እንኳ አስጨነቀው። ቢችል ኖሮ ይህን ባላደረገ ነበር፤ ነገር ግን ጆሮዎቹን ለመድፈን፥ ወይም እነዚህ ስድቦች ከወዴት እንደ መጡ ለማወቅ ማስተዋል አልነበረውም።

ክርስቲያን በዚህ ተስፋ በሚያስቈርጥ ሁኔታ ብዙ ጊዜ ከተጓዘ በኋላ፥ ከፊቱ የሚሄድ የአንድ ሰው ድምፅ፦ በሞት ጥላ ሸለቆ ውስጥ እንኳ ብሄድ አንተ ከእኔ ጋር ነህና ክፉን አልፈራም ሲል የሰማ መሰለው። መዝሙር 23:4።

በዚያን ጊዜም ደስ አለው፤ ይህም በእነዚህ ምክንያቶች ነበር፦

አንደኛ፥ እግዚአብሔርን የሚፈሩ አንዳንድ ሰዎች እንደ እርሱ በዚህ ሸለቆ ውስጥ እንዳሉ ከዚህ ስለ ተረዳ።

ሁለተኛ፥ በዚያ ጨለማና አስፈሪ ሁኔታ ውስጥ ቢሆኑም እግዚአብሔር ከእነርሱ ጋር እንደ ሆነ ስላስተዋለ። ታዲያ ከእኔ ጋር ለምን አይሆንም? ብሎ አሰበ፤ በዚህ ስፍራ ካለው እንቅፋት የተነሣ ላስተውለው ባልችልም። ኢዮብ 9:11።

ሦስተኛ፥ (ሊደርስባቸው ቢችል) ብዙ ሳይቆይ ጓደኛ እንደሚያገኝ ተስፋ ስላደረገ።

እንዲሁም ወደ ፊት ሄደ፤ ከፊቱ የነበረውንም ሰው ጠራው፤ እርሱ ግን ደግሞ ብቻውን እንደ ሆነ ያስብ ነበርና ምን እንደሚመልስ አላወቀም። ብዙም ሳይቆይ ቀኑ ጠባ፤ በዚያን ጊዜ ክርስቲያን፦ «የሞትን ጥላ ወደ ንጋት ለወጠው» አለ። አሞጽ 5:8።

ጧትም በሆነ ጊዜ ወደ ኋላ ተመለከተ፤ ይህም ለመመለስ ፈልጎ ሳይሆን በጨለማ ውስጥ ምን ያህል አደጋዎችን እንዳለፈ በቀኑ ብርሃን ለማየት ነበር። ስለዚህ በአንድ በኩል የነበረውን ጕድጓድና በሌላው በኩል የነበረውን ማጥ፥ በሁለቱም መካከል የሚያልፈው መንገድ ምን ያህል ጠባብ እንደ ነበረም ይበልጥ በግልጥ አየ። ደግሞም አሁን ጭራቆቹን፣ ጠጕራሞቹንና የጥልቁን ዘንዶዎች አየ፤ ሁሉም ግን በሩቅ ነበሩ፤ ቀን ከጠባ በኋላ አይቀርቡም ነበርና፤ ነገር ግን፦ «ከጨለማ ውስጥ ጥልቅን ነገር ይገልጣል፥ የሞትንም ጥላ ወደ ብርሃን ያወጣል» ተብሎ እንደ ተጻፈው ተገለጡለት። ኢዮብ 12:22።

ክርስቲያንም በብቸኛ መንገዱ ካጋጠሙት አደጋዎች ሁሉ በዚህ መዳኑ ልቡ እጅግ ተነካ፤ እነዚያን አደጋዎች ቀድሞ እጅግ ቢፈራቸውም፥ የቀኑ ብርሃን ግልጥ አድርጎ ስላሳየው አሁን ይበልጥ በግልጥ አያቸው። በዚያን ጊዜ አካባቢም ፀሐይ ትወጣ ነበር፤ ይህም ለክርስቲያን ሌላ ምሕረት ነበር፤ የሞት ጥላ ሸለቆ የመጀመሪያው ክፍል አደገኛ ቢሆንም፥ ገና የሚሄድበት ይህ ሁለተኛው ክፍል፥ ቢቻል፥ እጅግ የባሰ አደገኛ እንደ ነበረ ልታስተውሉ ይገባልና፤ አሁን ከቆመበት ስፍራ ጀምሮ እስከ ሸለቆው መጨረሻ ድረስ መንገዱ በዚህ በኩል በወጥመዶች፣ በአሽክላዎች፣ በገመዶችና በመረቦች፥ በዚያ በኩል ደግሞ በጕድጓዶች፣ በማጥመጃ ጕድጓዶች፣ በጥልቅ ጕድጓዶችና በገደላ ገደሎች የተሞላ ነበር፤ ስለዚህ የመንገዱን የመጀመሪያ ክፍል ሲሄድ እንደ ነበረው አሁንም ጨለማ ቢሆን ኖሮ፥ ሺህ ነፍስ ቢኖረውም እንኳ በእርግጥ ሁሉም በጠፉ ነበር፤ ነገር ግን እንደ ተናገርሁት ልክ በዚያን ጊዜ ፀሐይ ትወጣ ነበር። በዚያን ጊዜ፦ «መብራቱ በራሴ ላይ ያበራል፥ በብርሃኑም በጨለማ ውስጥ እሄዳለሁ» አለ። ኢዮብ 29:3።

ስለዚህ በዚህ ብርሃን ወደ ሸለቆው መጨረሻ ደረሰ። በሕልሜም አየሁ፤ በሸለቆው መጨረሻ ደም፣ አጥንቶች፣ አመድና የተቈራረጡ የሰዎች ሬሳዎች፥ ቀድሞ በዚህ መንገድ ያለፉ የመንገደኞች ሬሳዎች እንኳ ተጋድመው ነበር፤ የዚህ ምክንያቱ ምን ይሆን ብዬ ሳሰላስል፥ ከፊቴ ጥቂት ራቅ ብሎ አንድ ዋሻ አየሁ፤ በዚያም በጥንት ዘመን ጳጳስና አረማዊ የተባሉ ሁለት ግዙፎች ይኖሩ ነበር፤ አጥንታቸው፣ ደማቸው፣ አመዳቸውና የቀረውም በዚያ ተጋድሞ የነበረው ሰዎች በእነርሱ ኃይልና ግፍ በጭካኔ ተገድለው ነበር። ክርስቲያን ግን ብዙ አደጋ ሳይደርስበት በዚህ ስፍራ አለፈ፤ በዚህም በመጠኑ ተደነቅሁ፤ ነገር ግን አረማዊ ከሞተ ብዙ ዘመን እንደ ሆነ ከዚያ ወዲህ ተረዳሁ፤ ሌላው ደግሞ ገና በሕይወት ቢኖርም፥ ከእርጅናው የተነሣና በወጣትነቱ ዘመን ካጋጠሙት ከብዙ ብርቱ ግጭቶች የተነሣ እጅግ ደክሞ መገጣጠሚያዎቹም ደርቀው ስለ ነበሩ፥ አሁን በዋሻው አፍ ተቀምጦ መንገደኞች ሲያልፉ ጥርሱን እያሳየ ከማፍጠጥና ሊደርስባቸው ስለማይችል ጥፍሩን ከመንከስ በቀር ብዙም ሊያደርግ አይችልም።

እንዲሁም ክርስቲያን በመንገዱ እንደ ሄደ አየሁ፤ ነገር ግን በዋሻው አፍ ተቀምጦ የነበረውን ሽማግሌ ባየ ጊዜ ምን እንደሚያስብ አላወቀም፤ ይልቁንም ሊከተለው ባይችልም፦ ከእናንተ ብዙዎቹ እስኪቃጠሉ ድረስ ፈጽሞ አትታረሙም እያለ ስለ ተናገረው። እርሱ ግን ዝም አለ፤ ፊቱንም አሳምሮ አለፈ፤ ምንም ጕዳትም አልደረሰበትም። በዚያን ጊዜ ክርስቲያን እንዲህ ብሎ ዘመረ፦

«አቤት የድንቅ ዓለም! (ከዚህ ያነሰ ልል አልችልም፤)

እዚህ ባጋጠመኝ በዚያ ጭንቅ ውስጥ

መጠበቄ! ብሩክ ይሁን

ከዚያ ያዳነኝ ያ እጅ!

በጨለማ ያሉ አደጋዎች፣ አጋንንት፣ ሲኦልና ኃጢአት

በዚህ ሸለቆ ሳለሁ ከበቡኝ፤

አዎን፥ ወጥመዶች፣ ጕድጓዶች፣ አሽክላዎችና መረቦች

በመንገዴ ዙሪያ ተዘርግተው ነበር፥ ከንቱና ሞኝ የሆንሁት እኔ

እንድያዝ፣ እንድጠላለፍና እንድወድቅ፤

ነገር ግን በሕይወት ስላለሁ፥ ኢየሱስ ዘውዱን ይድፋ።»