የኅብረት ጸሎት

«አንድ ጎብኚ የአልፕስን ተራራ ጫፍ ሲወጣ ከታማኝ መሪው ጋርና ከሦስት የጉዞ ጓደኞቹ ጋር በጠንካራ ገመድ ታስሮ ራሱን ያገኘዋል። በአስፈሪ ገደል አፋፍ ሲያልፉ ‹ጌታ ሆይ፣ የእኔን አካሄድ በደኅና መንገድ ደግፍ፤ የእኔ እግር እንዳይንሸራተት ጠብቀኝ፤ መሪዬና ጓደኞቼ ግን ለራሳቸው ይጠንቀቁ› ብሎ ሊጸልይ አይችልም። በእንዲህ ያለ ሁኔታ የሚገባው ብቸኛ ጸሎት ‹ጌታ ሆይ፣ የእኛን አካሄድ በደኅና መንገድ ደግፍ፤ አንዱ ቢንሸራተት ሁላችንም ልንጠፋ እንችላለንና› የሚል ነው።»—ኤች. ክሌይ ትራምቡል።

ለእግዚአብሔር የተሰጠው ኬኔል «እግዚአብሔር በአንድነትና በስምምነት ይገኛል። በጸሎት ከዚህ የበለጠ የሚሠራ ነገር የለም» ይላል።

ምልጃ ከጸሎትና ከልመና ጋር ይጣመራል። ቃሉ የግድ ስለ ሌሎች የሚደረግ ጸሎት ማለት አይደለም። ትርጉሙ መገናኘት ነው፤ ገደብ ለሌለውና ነጻ ለሆነ ኅብረት ከቅርብ ወዳጅ ጋር መገናኘት ማለት ነው። ነጻ፣ የቅርብ ወዳጅነት ያለበትና ደፋር ጸሎትን ያመለክታል።

ጌታችን ይህን የኅብረት ጸሎት ጉዳይ በማቴዎስ ወንጌል በአሥራ ስምንተኛው ምዕራፍ ይዳስሰዋል። የጸሎት ኃይሎች በአንድነት ሲሰበሰቡ ስለሚገኘው ጥቅምና ብርታት ይናገራል። ይህ የጸሎት መርሕና የጸሎት ተስፋ በተሻለ የሚገባው ጌታችን በተናገረበት አገባብ ውስጥ ሲታይ ነው፦

«ወንድምህም ቢበድልህ፥ ሄደህ አንተና እርሱ ብቻችሁን ሆናችሁ ውቀሰው። ቢሰማህ፥ ወንድምህን ገንዘብ አደረግኸው፤ ባይሰማህ ግን፥ በሁለት ወይም በሦስት ምስክር አፍ ነገር ሁሉ እንዲጸና፥ ዳግመኛ አንድ ወይም ሁለት ከአንተ ጋር ውሰድ።»

«እነርሱንም ባይሰማ፥ ለቤተ ክርስቲያን ንገራት፤ ደግሞም ቤተ ክርስቲያንን ባይሰማት፥ እንደ አረመኔና እንደ ቀራጭ ይሁንልህ።»

«እውነት እላችኋለሁ፥ በምድር የምታስሩት ሁሉ በሰማይ የታሰረ ይሆናል፥ በምድርም የምትፈቱት ሁሉ በሰማይ የተፈታ ይሆናል። ደግሞ እላችኋለሁ፥ ከእናንተ ሁለቱ በምድር በማናቸውም በሚለምኑት ነገር ሁሉ ቢስማሙ በሰማያት ካለው ከአባቴ ዘንድ ይደረግላቸዋል። ሁለት ወይም ሦስት በስሜ በሚሰበሰቡበት በዚያ በመካከላቸው እሆናለሁና።»

ይህ ቤተ ክርስቲያን በበደል የተያዙ አባሎቿ ለተግሣጹ ሂደት በፈቃደኝነት እንዲገዙ ተግሣጽን ለማስፈጸም በጸሎት ላይ መሆኗን ያሳያል። ከዚህም በላይ፣ አንድ በደለኛ ከቤተ ክርስቲያን ሲቈረጥ የሚከተለውን ጉዳትና ግጭት ለመጠገን በኅብረት ጸሎት የተሰበሰበችውን ቤተ ክርስቲያን ያሳያል። ስለ ኅብረት ጸሎት የተሰጠው ይህ የመጨረሻ መመሪያ ጉዳዩ ሁሉ ሁሉን ለሚችል አምላክ ቀርቦ እንዲያጸድቀውና እንዲያረጋግጠው ነው።

ይህ ሁሉ የሚያሳየው በቤተ ክርስቲያን ውስጥ ዋናው፣ የመጨረሻውና ሁሉን የሚችለው መሣሪያ ጸሎት መሆኑን ነው፤ ይህም በማቴዎስ ምዕራፍ 9 እንዳየነው ሠራተኞችን ወደ እግዚአብሔር የምድር መከር እርሻዎች ለመላክ ቢሆን፣ ወይም ወንድሞቹን የማይሰማ፣ ንስሐ የማይገባና በደሉን የማይናዘዝ፣ አንድነትን፣ ሕግንና ሥርዓትን የሚጥስ ሰው ከቤተ ክርስቲያን ለማስወጣት ቢሆን ነው።

ይህም ማለት በዘመናዊቷ ቤተ ክርስቲያን የጠፋ ጥበብ የሆነው የቤተ ክርስቲያን ተግሣጽ ከጸሎት ጋር እጅ ለእጅ ተያይዞ መሄድ አለበት ማለት ነው፤ ክፉ አድራጊዎችን ከቤተ ክርስቲያን የመለየት ፍላጎት የሌላት፣ ሕግንና ሥርዓትን በሚጥሱ በማይታረሙ በደለኞች ላይ የማውገዝ መንፈስ የሌላት ቤተ ክርስቲያን ከእግዚአብሔር ጋር መገናኘት አይኖራትም። የቤተ ክርስቲያን ንጽሕና ከቤተ ክርስቲያን ጸሎቶች መቅደም አለበት። በቤተ ክርስቲያን ውስጥ ያለው የተግሣጽ አንድነት ቤተ ክርስቲያን ከምታቀርበው የጸሎት አንድነት ይቀድማል።

ለተግሣጽ ግድ የሌላት ቤተ ክርስቲያን በመጸለይም ግድ የለሽ እንደምትሆን በአጽንዖት ልብ ይባል። ክፉ አድራጊዎችን በኅብረቷ ውስጥ የምትታገሥ ቤተ ክርስቲያን መጸለይን ታቆማለች፤ በስምምነት መጸለይን ታቆማለች፤ በክርስቶስ ስም ለጸሎት የተሰበሰበች ቤተ ክርስቲያን መሆኗንም ታቆማለች።

ይህ የቤተ ክርስቲያን ተግሣጽ ጉዳይ በመጻሕፍት ውስጥ ትልቅ ስፍራ አለው። የአባሎቿን ሕይወት በንቃት የመጠበቅ ኃላፊነት የእግዚአብሔር ቤተ ክርስቲያን ነው። ቤተ ክርስቲያን እርስ በርስ ለመረዳዳት የቆመች ማኅበር ናት፤ አባሎቿንም ሁሉ በጥንቃቄ የመጠበቅ አደራ ተሰጥቷታል። ሥርዓት የለሽ አካሄድ ሳይታይ ሊታለፍ አይችልም። በእንደዚህ ያሉ ጉዳዮች መከተል ያለበት ሂደት ቀደም ብለን በጠቀስነው በማቴዎስ አሥራ ስምንተኛው ምዕራፍ በግልጥ ተሰጥቷል። ከዚህም በላይ ጳውሎስ በገላትያ 6:1 በቤተ ክርስቲያን ውስጥ በኃጢአት ስለሚወድቁ ሰዎች ግልጥ መመሪያ ይሰጣል፦

«ወንድሞች ሆይ፥ ሰው በማናቸውም በደል ስንኳ ቢገኝ፥ መንፈሳውያን የሆናችሁ እናንተ እንደዚህ ያለውን ሰው በየውሃት መንፈስ አቅኑት፤ አንተ ደግሞ እንዳትፈተን ራስህን ጠብቅ።»

የቤተ ክርስቲያን ሥራ አባላትን መፈለግ ብቻ ሳይሆን ወደ ቤተ ክርስቲያን ከገቡ በኋላ መጠበቅና መንከባከብም ነው። ማንም በኃጢአት ቢያዝ ተፈልጎ መገኘት አለበት፤ ከበደሉም ሊፈወስ ካልቻለ መቈረጥ አለበት። ጌታችን ያስቀመጠው ትምህርት ይህ ነው።

በኤፌሶን የነበረችው ቤተ ክርስቲያን (ራእይ 2) የቀደመውን ፍቅሯን ትታ፣ በሕያው እግዚአብሔርን መምሰልና መንፈሳዊ ሕይወትን በሚያቆሙ ነገሮች በእጅጉ ተዳክማ ሳለ፣ ስለዚህ መልካም ባሕርይዋ «…ክፉዎችንም ልትታገሥ እንዳትችል…» የሚል ምስጋና መቀበሏ በመጠኑ አስገራሚ ነው።

በጴርጋሞን የነበረችው ቤተ ክርስቲያን ግን ለሌሎች ማሰናከያ የሆነ ጎጂ ትምህርት የሚያስተምሩ ሰዎች በአባሎቿ መካከል ስለ ነበሩ ተገሠጸች። ተግሣጹም እንደነዚህ ያሉ ሰዎች በቤተ ክርስቲያን ውስጥ በመገኘታቸው ያህል ሳይሆን በመታገሣቸው ነበር። የቤተ ክርስቲያኒቱ መሪዎች እንደነዚህ ያሉ ጎጂ ሰዎች መኖራቸውን ማየት የተሳናቸው፣ ስለዚህም ተግሣጽን ለመፈጸም ፈቃደኞች ያልነበሩ ይመስላል። ይህ ፈቃደኝነት ማጣት በአባላቱ ዘንድ ጸሎት አልባነት እንዳለ የሚያሳይ የማይስት ምልክት ነበር። ቤተ ክርስቲያንን ለማንጻትና ንጽሕናዋን ጠብቆ ለማቆየት ያለመ የጸሎት ጥረት አንድነት አልነበረም።

ይህ የተግሣጽ ሐሳብ ሐዋርያው ጳውሎስ ለአብያተ ክርስቲያናት በጻፋቸው መልእክቶች ውስጥ ጎልቶ ይታያል። በቆሮንቶስ የነበረችው ቤተ ክርስቲያን አንድ ሰው የእንጀራ እናቱን ያገባበት የታወቀ የዝሙት ጉዳይ ነበረባት፤ ይህች ቤተ ክርስቲያንም ስለዚህ በደል ግድ የለሽ ሆና ነበር። ጳውሎስ ይህችን ቤተ ክርስቲያን በብርቱ ገሠጻት፤ እንዲህም የሚል ግልጥ ትእዛዝ ሰጠ፦ «ክፉውን ከመካከላችሁ አውጡት።» ጳውሎስ የጠየቀው የሚጸልዩ ሰዎችን የኅብረት እርምጃ ነበር።

በተሰሎንቄ እንደ ነበረችው ያለች መልካም ቤተ ክርስቲያን እንኳ ሥርዓት የለሽ ሰዎችን ስለ መከታተል ጉዳይ ትምህርትና ማስጠንቀቂያ ያስፈልጋት ነበር። ስለዚህ ጳውሎስ እንዲህ ሲላቸው እንሰማለን፦

«ወንድሞች ሆይ፥ … ያለ ሥርዓት ከሚሄድ ወንድም ሁሉ ትለዩ ዘንድ በጌታችን በኢየሱስ ክርስቶስ ስም እናዛችኋለን።»

ልብ በል። የእግዚአብሔርን ቍጣ የሚያመጣው ሥርዓት የለሽ ሰዎች በቤተ ክርስቲያን ውስጥ መገኘታቸው ብቻ አይደለም። ይልቁንም «እንታገሣቸው» በሚል የተሳሳተ ምክንያት ሲታገሡ፣ ከክፉ ልማዳቸው ለመፈወስም ሆነ ከቤተ ክርስቲያን ኅብረት ለማስወጣት ምንም እርምጃ ሳይወሰድ ሲቀር ነው። ቤተ ክርስቲያን የተሳሳቱ አባሎቿን እንዲህ በግልጥ ቸል ማለቷ የጸሎት ማጣት አሳዛኝ ምልክት እንጂ ሌላ አይደለም፤ እርስ በርስ ለመጸለይ፣ በስምምነት ለመጸለይ የተሰጠች የምትጸልይ ቤተ ክርስቲያን አንድ ወንድም በበደል በተያዘ ጊዜ ፈጥና ታስተውላለችና፤ ልታቀናውም፣ የማይታረም ከሆነም ልትቈርጠው ትፈልጋለች።

ይህ አብዛኛው የሚመነጨው በቤተ ክርስቲያን መሪዎች ዘንድ ካለው የመንፈሳዊ ራእይ ጕድለት ነው። ጌታ በአንድ ወቅት በነቢዩ በኢሳይያስ አፍ «እንደ ባሪያዬ ዕውር ማን ነው?» የሚል እጅግ ተገቢና ብዙ የሚያስተምር ጥያቄ ጠየቀ። በቤተ ክርስቲያን አመራር ውስጥ ያለው ይህ ዕውርነት ክፉ አድራጊዎችን በቤተ ክርስቲያን ውስጥ በማየት፣ እነርሱን በመንከባከብ፣ እነርሱንም ለማቅናት የተደረገው ጥረት ሲከሽፍ ኅብረትን ከእነርሱ በማንሣትና «እንደ አረመኔና እንደ ቀራጭ» እንዲሆኑ በመተው ረገድ እንደሚታየው በሌላ በምንም ግልጥ አይደለም። እውነቱ፣ በዚህ ዘመናዊ ጊዜ በቤተ ክርስቲያን ውስጥ የአባላት ብዛት ጥማት እጅግ ስለ ሰፈነ ባለ ሥልጣናቱና ሰባኪዎቹ የጥምቀት ቃል ኪዳናቸውን ያፈረሱትንና የእግዚአብሔርን ቃል በግልጥ ንቀው የሚኖሩትን አባላት ፈጽሞ ዘንግተዋቸዋል። አሁን ያለው ሐሳብ በአባልነት ረገድ ብዛት ነው፤ ጥራት አይደለም። ቍጥርን ለማብዛት፣ የቤተ ክርስቲያንን መዝገብ ለማስፋትና በስታትስቲክስ ዓምዶች ትልልቅ አኃዞችን ለማስመዝገብ በሚደረገው እብደት የቤተ ክርስቲያን ንጽሕና ወደ ኋላ ተገፍቷል። ጸሎት፣ ብዙ ጸሎት፣ የኅብረት ጸሎት ቤተ ክርስቲያንን ወደ መጽሐፍ ቅዱሳዊ መመዘኛዎች ይመልሳታል፤ ብዙ ክፉ አድራጊዎችንም ከቤተ ክርስቲያን ያጠራል፤ ጥቂት የማይባሉትንም ከክፉ ሕይወታቸው ሊፈውሳቸው ይችላል።

ጸሎትና የቤተ ክርስቲያን ተግሣጽ የክርስቲያን ዘመን አዲስ መገለጦች አይደሉም። እነዚህ ሁለት ነገሮች በአይሁድ ጉባኤ ውስጥም ከፍ ያለ ስፍራ ነበራቸው። ምሳሌዎቹ ሁሉንም ለመጥቀስ እጅግ ብዙ ናቸው። ዕዝራ ለዚህ ጥሩ ምሳሌ ነው። ከምርኮ በተመለሰ ጊዜ በምድሪቱ በቀሩት በጌታ ሕዝብ መካከል አሳዛኝና የሚያስጨንቅ ሁኔታ አገኘ። ከአካባቢያቸው ከነበሩት አሕዛብ ራሳቸውን አልለዩም ነበር፤ የመለኮትን ትእዛዝ በመተላለፍም ከእነርሱ ጋር ተጋብተው ነበር። በጉባኤው ውስጥ ከፍ ያለ ስፍራ የነበራቸውም፣ ካህናቱና ሌዋውያኑ ከሌሎች ጋር፣ በዚህ ውስጥ ገብተው ነበር። ዕዝራ በተነገረው ወሬ እጅግ ተነካ፤ ልብሱን ቀደደ፣ አለቀሰም፣ ጸለየም። በጉባኤው ውስጥ ያሉ ክፉ አድራጊዎችን አልተቀበላቸውም፤ ዓይኑንም ከእነርሱ አልጨፈነም፤ ምክንያትም አላቀረበላቸውም፤ ጉዳዩንም በድርድር አላለዘበውም። የሕዝቡን ኃጢአት ተናዝዞ ጸሎቱንም በፈጸመ ጊዜ ሕዝቡ በፊቱ ተሰበሰቡ፤ ክፉ ሥራቸውን ከእነርሱ ለማራቅም ከእርሱ ጋር የቃል ኪዳን ስምምነት አደረጉ፤ ከዕዝራ ጋርም አብረው አለቀሱ፣ ጸለዩም።

ውጤቱም ሕዝቡ ከመተላለፋቸው ፈጽመው ንስሐ መግባታቸው ሆነ፤ እስራኤልም ታደሰ። ይህን ሥራ የሠሩት ጸሎትና ዕውርም ግድ የለሽም ያልነበረ አንድ መልካም ሰው ናቸው።

ስለ ዕዝራ «ስለ ምርኮኞቹ መተላለፍ ያለቅስ ነበርና» ተብሎ ተጽፎአል። በቤተ ክርስቲያን ውስጥ ያሉ ክፉ አድራጊዎችን መተላለፍ የሚያይ ዓይን፣ ስለ እነርሱ የሚያዝን ልብ፣ ስለ ቤተ ክርስቲያንም እጅግ የሚጨነቅና ስለ እርሷ የሚጸልይ መንፈስ ያለው እያንዳንዱ የሚጸልይ ሰው እንዲሁ ነው።

በቤተ ክርስቲያን ውስጥ ሥርዓት የለሹን የሚያዩ፣ ስለ እርሱም የሚያዝኑ፣ የእግዚአብሔርን ሥራ የሚጐዱና ለዕድገቱ እንደ ሸክም የሆኑትን ክፋቶች ለማረም እጃቸውን የሚዘረጉ የሚጸልዩ መሪዎች ያሏት ቤተ ክርስቲያን ብፅዕት ናት። አሞጽ «በጽዮን ተዘልለው የሚቀመጡ» ባላቸው ላይ ካቀረበው ክስ አንዱ ነጥብ «ስለ ዮሴፍ ቍስል አላዘኑም» የሚል ነው። ይኸው ክስ በዘመናችን ባሉ የቤተ ክርስቲያን መሪዎች ላይ ሊቀርብ ይችላል። አባላቱ ዓለማዊና ሥጋዊ ነገሮችን በማሳደድ እብደት ተውጠው ሳሉ አያዝኑም፤ ሕይወታቸው ሃይማኖትን የሚያሰድብ፣ በግልጥ ሥርዓት በሌለው አካሄድ የሚመላለሱ ሰዎች በቤተ ክርስቲያን ውስጥ ሲገኙም አያዝኑም። እንዲህ ያሉ መሪዎች በዚህ ጉዳይ ላይ እንደማይጸልዩ የታወቀ ነው፤ መጸለይ ለእነዚህ ክፉ አድራጊዎች የሚጨነቅ መንፈስ በውስጣቸው ይወልድ ነበርና፤ የያዛቸውንም የግድ የለሽነት መንፈስ ያባርር ነበርና።

ጸሎት የለሽ የሆኑ የቤተ ክርስቲያን መሪዎችና ግድ የለሽ እረኞች በሕዝቅኤል ምዕራፍ 9 ስለ ቀለም ቀንዱ ሰው የተጻፈውን ታሪክ ቢያነቡ መልካም ነው፤ በዚያ እግዚአብሔር በከተማይቱ ስለ ተገኘው ታላቅ ክፋት በውስጧ ያሉትን የሚያጠፉ ሰዎችን በከተማይቱ መካከል እንዲያሳልፍ ነቢዩን አዘዘው። ነገር ግን አንዳንድ ሰዎች መትረፍ ነበረባቸው። እነርሱም «በመካከልዋ ስለ ተሠራው ርኵሰት ሁሉ የሚተክዙና የሚያለቅሱ» ነበሩ። የቀለም ቀንድ የያዘው ሰው ከሚመጣው ጥፋት እንዲያመልጡ እነዚህን የሚተክዙትንና የሚያለቅሱትን ሁሉ ምልክት ሊያደርግባቸው ነበር። የማያለቅሱትንና የማይተክዙትን የመግደሉ ትእዛዝ «ከመቅደሴም ጀምሩ» የሚል እንደ ነበረ እባክህ ልብ በል።

ጸሎት ለሌላቸውና ግድ ለሌላቸው ለዘመናዊቷ ቤተ ክርስቲያን ባለ ሥልጣናት እንዴት ያለ ትምህርት ነው! በምድሪቱ ስለሚደረጉት የዛሬ ርኵሰቶች «የሚተክዙና የሚያለቅሱ»፣ ስለ ጽዮንም ውድመት የሚያዝኑ እንዴት ጥቂቶች ናቸው! በእነዚህ ሁኔታዎች ላይ በኅብረት ጸሎት «ሁለት ወይም ሦስት» እንዲሰበሰቡ፣ በስውርም ስፍራ ስለ ጽዮን ኃጢአት እንዲያለቅሱና እንዲጸልዩ ምንኛ ያስፈልጋል!

ጌታችን በማቴዎስ አሥራ ስምንተኛው ምዕራፍ ያስተማረው ይህ የኅብረት ጸሎት፣ ይህ በስምምነት መጸለይ በሌላ ስፍራም ማስረጃና ምሳሌ ያገኛል። ጳውሎስ በሮሜ 15:30 ተመዝግቦ በሚገኘው፣ በሮሜ ላሉት ወንድሞቹ ባቀረበው ልመና የጠቀሰው ጸሎት እንዲህ ያለው ነበር፦

«ወንድሞች ሆይ፥ ስለ እኔ ወደ እግዚአብሔር እየጸለያችሁ ከእኔ ጋር ትጋደሉ ዘንድ በጌታችን በኢየሱስ ክርስቶስና በመንፈስ ፍቅር እለምናችኋለሁ፤ በይሁዳ ካሉት ከማይታዘዙት እንድድን።»

ይህ በጸሎት አንድነት፣ በስምምነት የሚደረግ ጸሎት፣ ከማያምኑና ከክፉ ሰዎች መዳንን በቀጥታ ዓላማው ያደረገ ጸሎት ነው፤ ጌታችን ያሳሰበውም ይኸው ዓይነት ጸሎት ነው፤ ግቡም በተግባር አንድ ነው፤ ይኸውም ከማያምኑ ሰዎች መዳን ነው፤ ይህም መዳን የሚገኘው እነርሱን ወደ ንስሐ በማምጣት ወይም ከቤተ ክርስቲያን በማስወጣት ነው።

ይኸው ሐሳብ በ2ኛ ተሰሎንቄ 3:1 ይገኛል፦

«በቀረውስ፥ ወንድሞች ሆይ፥ በእናንተ ደግሞ እንደ ሆነ የጌታ ቃል እንዲሮጥ እንዲከበርም፥ ከዓመፀኞችና ከክፉዎችም ሰዎች እንድንድን ስለ እኛ ጸልዩ።»

በዚህ አንድ ሐዋርያ ከሌሎች ነገሮች መካከል ከክፉ ሰዎች ለመዳን የኅብረት ጸሎት ይጠይቃል፤ ይህም የእግዚአብሔር ቤተ ክርስቲያን በዚህ ዘመን የሚያስፈልጋት ያው ነገር ነው። ጸሎታቸውን ከጸሎቱ ጋር በማስተባበር ለእግዚአብሔር ቤተ ክርስቲያን ጎጂ ከሆኑና የጌታ ቃል እንዳይሮጥ እንቅፋት ከሆኑ ሰዎች የመገላገል የተፈለገው ግብ ተገኘ። እስቲ እንጠይቅ፤ በዛሬዋ ቤተ ክርስቲያን ውስጥ ለጌታ ቃል መስፋፋት ግልጥ እንቅፋት የሆኑ ሰዎች የሉምን? በመጀመሪያ እነርሱን ለማዳን ክርስቶስ የሰጠውን የተግሣጽ መንገድ እየተጠቀምን፣ ያ መንገድ ካልተሳካ ደግሞ ከአካሉ እየቈረጥናቸው፣ በጉዳዩ ላይ በአንድነት ከመጸለይ የተሻለ ምን መንገድ አለ?

ይህ ጨካኝ መንገድ ይመስላልን? እንግዲያስ ጌታችን ራሱ በጭካኔ ጥፋተኛ ነበር፤ እነዚህን መመሪያዎች «ደግሞም ቤተ ክርስቲያንን ባይሰማት፥ እንደ አረመኔና እንደ ቀራጭ ይሁንልህ።» በማለት ይደመድማልና።

ይህ ሙሉውን አካልና ብልቶቹን በጋንግሪን በበሰበሰ አንድ ብልት አደጋ ላይ ወድቀው አይቶ ለሙሉው አካል ጥቅም ሲል ያንን ብልት ከአካሉ ከሚቈርጥ ብልሃተኛ ሐኪም ድርጊት የበለጠ ጭካኔ አይደለም። በመርከቡ ላይ ያሉትን ሁሉ በጥፋት የሚያሰጋ ዐውሎ ነፋስ በተነሣ ጊዜ የሸሸውን ነቢይ ወደ ባሕር የጣሉት ዮናስ የተገኘበት መርከብ አለቃና መርከበኞችም ያደረጉት ጭካኔ አልነበረም። ጭካኔ የሚመስለው ለእግዚአብሔር መታዘዝ ነው፤ ለቤተ ክርስቲያንም ደኅንነት ነው፤ እጅግም ጥበብ ያለበት ነው።