መጽሐፍ 13

ምዕራፍ 1

አምላኬ ሆይ፥ ምሕረቴ ሆይ፥ የፈጠርኸኝ፥ እኔ አንተን ስረሳ አንተ ግን ያልረሳኸኝ፥ እጠራሃለሁ። አንተ ራስህ በምታሳድርባት ናፍቆት ለራስህ ወደምታዘጋጃት ወደ ነፍሴ እጠራሃለሁ። አሁን የምጠራህን እኔን አትተወኝ፤ ሳልጠራህ ቀድመህ ደርሰህልኛልና፥ ከሩቅም እሰማህ ዘንድ፥ እመለስም ዘንድ፥ የጠራኸኝንም አንተን እጠራህ ዘንድ በብዙና በልዩ ልዩ ተደጋጋሚ ጥሪ አጥብቀህ ገፋፋኸኝ፤ ጌታ ሆይ፥ ከአንተ የወደቅሁባቸውን የእጆቼን ሥራ እንዳትመልስብኝ የክፉ ሥራዬን ዋጋ ሁሉ ደምስሰሃልና፤ የፈጠርኸኝን የእጆችህን ሥራ ትመልስልኝ ዘንድ መልካም ዋጋዬን ሁሉ ቀድመህ ሰጥተሃል፤ እኔ ሳልኖር አንተ ነበርህና፤ መሆንን ልትሰጠው የምትችለው አንዳች ነገር እንኳ አልነበርሁም፤ ነገር ግን እነሆ፥ ያደረግኸኝን ሁሉ፥ ከምንም ያደረግኸኝን ሁሉ ከቀደመው ከቸርነትህ የተነሣ እኖራለሁ። አንተ ጌታዬና አምላኬ ሆይ፥ እኔን አላስፈለግኸኝም፤ እኔም ልረዳህ የምችል እንደዚህ ያለ መልካም ነገር አይደለሁም፤ በሥራ እንደምትደክም፥ ወይም አገልግሎቴ ቢጐድልብህ ኃይልህ እንዳያንስ አገለግልህ ዘንድ አይደለም፤ እኔ ካላረስሁህ ሳይታረስ እንደሚቀር መሬት አገልግሎትህን የማለማ አይደለሁም፤ ነገር ግን መልካም መሆንን ሊቀበል የሚችል መሆን ያገኘሁበት ከአንተ ዘንድ መልካም መሆንን እቀበል ዘንድ አገለግልሃለሁ፥ እሰግድልሃለሁም።

ምዕራፍ 2

ፍጥረትህ የሚኖረው ከቸርነትህ ሙላት የተነሣ ነውና፤ ይኸውም አንተን በምንም ሊጠቅም የማይችል፥ ከአንተም ያልተገኘ (እንዲህ ቢሆን ከአንተ ጋር በተካከለ ነበርና) መልካም ነገር ከአንተ ሊሠራ ይችል ስለ ነበረ ይኖር ዘንድ ነው። በመጀመሪያ የፈጠርሃቸው ሰማይና ምድር ከአንተ ዘንድ ምን ይገባቸው ነበር? በጥበብህ የፈጠርሃቸው እነዚያ መንፈሳውያንና ግዙፋን ባሕርያት በአንተ ላይ ይደገፉ ዘንድ ምን እንደ ተገባቸው ይናገሩ (ያውም መንፈሳውያንም ሆኑ ግዙፋን በዚያ በጅምራቸውና መልክ በሌለው ሁኔታቸው ሳሉ፥ ወደ ልክ የለሽ ነጻነትና ከአንተ እጅግ ወደ ራቀ አለመመሳሰል ሊወድቁ የተዘጋጁ ሆነው፤—መንፈሳዊው መልክ ባይኖረውም መልክ ካለው ግዙፍ ይበልጣል፥ ግዙፉም መልክ ባይኖረውም ፈጽሞ ምንም ከመሆን ይሻላል)፤ እንዲሁም በዚያው ቃል ወደ አንድነትህ ባይመለሱ፥ መልክንም ባይለብሱ፥ ከአንተም ከአንዱ ከልዑሉ መልካም ሁሉ እጅግ መልካም ባይሆኑ ኖሮ፥ መልክ የሌላቸው ሆነው በቃልህ ይደገፉ ዘንድ ምን ተገባቸው? ከአንተ ካልሆነ ይህን እንኳ ባልሆኑ ነበርና፥ መልክ የሌላቸው ሆነው እንኳ ይኖሩ ዘንድ ከአንተ ምን ተገባቸው?

ግዙፉ ቁስ የማይታይና መልክ የሌለው ሆኖ እንኳ ይኖር ዘንድ ከአንተ ምን ተገባው? አንተ ባትሠራው ኖሮ ይህን እንኳ ባልሆነ ነበርና፤ ስለዚህም ገና ስላልነበረ ይሠራ ዘንድ ከአንተ ሊገባው አልቻለም። ወይስ ጅምሩ መንፈሳዊ ፍጡር እንደ ጥልቁ በጨለማ ይመላለስ ዘንድ እንኳ ከአንተ እንዴት ይገባው ነበር?—በዚያው ቃል ወደ ፈጠረው ወደ እርሱ ባይመለስ፥ በእርሱም በርቶ ብርሃን ባይሆን ኖሮ ከአንተ የማይመስል በሆነ ነበር፤ ምንም እንኳ በእኩልነት ባይሆን፥ ከአንተ ጋር ትክክል ከሆነው መልክ ጋር ተስማምቶ ብርሃን ሆነ። በአካል መኖር ከውበት ጋር አንድ እንዳይደለ፥ ያለዚያ አስቀያሚ ሊሆን ባልቻለም ነበርና፤ እንዲሁ ለተፈጠረ መንፈስ መኖር በጥበብ ከመኖር ጋር አንድ አይደለም፤ ያለዚያ ሳይለወጥ ጠቢብ በሆነ ነበር። ነገር ግን ወደ አንተ በመመለስ ያገኘውን ብርሃን ከአንተ በመራቅ እንዳያጣው፥ ጨለማውን ጥልቅ ወደሚመስል ሕይወትም ተመልሶ እንዳይወድቅ ዘወትር አንተን አጥብቆ መያዝ መልካም ነው። እኛ ራሳችን ደግሞ በነፍስ በኩል መንፈሳዊ ፍጡር የሆንን፥ ብርሃናችን ከሆንኸው ከአንተ ዘወር ብለን በዚያ ሕይወት ቀድሞ ጨለማ ነበርንና፤ በአንድያህም እንደ እግዚአብሔር ተራሮች ጽድቅህ እስክንሆን ድረስ በጨለማችን ቅሬታ መካከል ገና እንደክማለን። እንደ ታላቅ ጥልቅ የሆኑ ፍርዶችህ ነበርንና።

ምዕራፍ 3

በፍጥረት መጀመሪያ፦ ብርሃን ይሁን፤ ብርሃንም ሆነ ያልኸውን ስለ መንፈሳዊው ፍጡር እንደ ተነገረ ብረዳው የማይገባ አይደለም፤ ታበራው ዘንድ የምትችለው አንዳች ዓይነት ሕይወት አስቀድሞ ነበረና። ነገር ግን ሊበራ የሚችል ሕይወት ይሆን ዘንድ በአንተ ላይ ምንም መብት እንዳልነበረው፥ እንዲሁ አሁን ስለ ኖረ ይበራ ዘንድ ምንም መብት አልነበረውም። መልክ የሌለው ሁኔታው ብርሃን ካልሆነ በቀር አንተን ደስ ሊያሰኝ አይችልም ነበርና፤ ይህም በመኖር ብቻ ሳይሆን የሚያበራውን ብርሃን በመመልከትና ከእርሱ ጋር በመጣበቅ ነው፤ ስለዚህም መኖሩንና በደስታ መኖሩን ከጸጋህ በቀር ለምንም ዕዳ የለበትም፤ በተሻለ ለውጥ ወደ ከፋ ወይም ወደ ተሻለ ሊለወጥ ወደማይችለው ተመልሶአልና፤ ይህም አንተ ብቻ ነህ፥ አንተ ብቻ በቀላሉ ያለህ ነህና፤ ለአንተ መኖር አንድ ነገር በብፅዕና መኖርም ሌላ ነገር አይደለም፤ አንተ ራስህ ብፅዕናህ ነህና።

ምዕራፍ 4

እንግዲህ እነዚህ ነገሮች ፈጽሞ ባይኖሩ ወይም መልክ የሌላቸው ሆነው ቢቀሩ እንኳ፥ አንተ ራስህ ለሆንኸው ለመልካምነትህ ምን ይጐድለው ነበር? የፈጠርሃቸው ከአንዳች ጒድለት የተነሣ ሳይሆን ከቸርነትህ ሙላት የተነሣ ነው፤ ደስታህ በእነርሱ የሚፈጸም ይመስል ሳይሆን፥ እየገታሃቸውና ወደ መልክ እየመለስሃቸው። ፍጹም ለሆንኸው ለአንተ ጒድለታቸው ደስ አያሰኝህምና፤ ስለዚህም በአንተ ፍጹማን ሆኑ፥ ደስም ያሰኙሃል፤ አንተ ፍጹም ያልሆንህ፥ በእነርሱም መፈጸም አንተ ደግሞ የምትፈጸም ይመስል አይደለም። ቸሩ መንፈስህ በውኆች ላይ ይሰፍፍ ነበርና፤ በእነርሱ ላይ እንደሚያርፍ በእነርሱ የተሸከመ አልነበረም። ቸሩ መንፈስህ ያርፍባቸዋል የተባለላቸውን በራሱ ውስጥ ያሳርፋቸዋልና። ነገር ግን የማይጠፋውና የማይለወጠው፥ በራሱ ለራሱ በቂ የሆነው ፈቃድህ በፈጠርኸው በዚያ ሕይወት ላይ ይሰፍፍ ነበር፤ ለእርሱ መኖር በደስታ ከመኖር ጋር አንድ አይደለም፤ በራሱ ጨለማ ውስጥ እየተመላለሰ ደግሞ ይኖራልና፤ ስለዚህ ወደ ፈጠረው ወደ እርሱ መመለስ፥ በሕይወትም ምንጭ ይበልጥ እየበዛ መኖር፥ በብርሃኑም ብርሃንን ማየት፥ ፍጹም መሆንም፥ መብራትም፥ መዋብም ይቀርለታል።

ምዕራፍ 5

እነሆ፥ አሁን ሥላሴ በመስተዋት በድንግዝግዝ ይታየኛል፤ ይኸውም አንተ አምላኬ ነህ፤ አባት ሆይ፥ አንተ የጥበባችን መጀመሪያ በሆነው፥ ይኸውም ከአንተ በተወለደው፥ ከአንተ ጋር ትክክልና አብሮ ዘላለማዊ በሆነው ጥበብህ፥ ማለትም በልጅህ ሰማይንና ምድርን ፈጥረሃልና። ስለ ሰማየ ሰማያትና ስለ ማይታየውና መልክ ስለሌለው ምድር፥ ስለ ጨለማውም ጥልቅ አሁን ብዙ ተናግረናል፤ ይህም የመንፈሳዊ መልክ አልባነቱ የሚቅበዘበዝ አለመጽናትን አንጻር ነው፤ ያን ጊዜ የነበረውን የሕይወት መጠን ወዳገኘበት ወደ እርሱ ባይመለስ ኖሮ እንዲህ በሆነ ነበር፤ በእርሱም ብርሃን ውብ ሕይወት ሆነ፥ በኋላም በውኃና በውኃ መካከል የተቀመጠው የዚያ ሰማይ ሰማይ ሆነ። በእግዚአብሔርም ስም እነዚህን የሠራውን አብን፥ በመጀመሪያም ስም እነዚህን በእርሱ የሠራበትን ወልድን አሁን ተረዳሁ፤ አምላኬንም ሥላሴ እንደ ሆነ እንዳመንሁ በቅዱሳት ቃላቱ ውስጥ ይበልጥ መረመርሁ፤ እነሆም፥ መንፈስህ በውኆች ላይ ይሰፍፍ ነበር። አምላኬ ሆይ፥ እነሆ ሥላሴ፥ አብና ወልድ መንፈስ ቅዱስም፥ የፍጥረት ሁሉ ፈጣሪ።

ምዕራፍ 6

እውነትን የምትናገር ብርሃን ሆይ፥ ምክንያቱ ምን ነበር?—ልቤን ወደ አንተ አነሣለሁ፤ ከንቱ ነገርን አያስተምረኝ፤ ጨለማውን አስወግድ፤ በእናታችን በፍቅር እለምንሃለሁ፥ ንገረኝ፤ ሰማይን፥ የማይታየውንና መልክ የሌለውን ምድር፥ በጥልቁም ላይ ጨለማን ከጠቀሰ በኋላ መጽሐፍህ ገና በመጨረሻ መንፈስህን የጠቀሰበትን ምክንያት እለምንሃለሁ ንገረኝ። ስለ እርሱ ያለው እውቀት «እንደሚሰፍፍ» ሆኖ ይሰጥ ዘንድ ተገቢ ስለ ነበረ ነውን? ይህም መንፈስህ በላዩ ይሰፍፍ እንደ ነበረ የሚታወቅበት ነገር አስቀድሞ ካልተጠቀሰ ሊነገር አይችልም ነበር። እርሱ ከአብ በላይ ወይም ከወልድ በላይ አልሰፈፈምና፤ በምንም ላይ ባይሰፍፍ ኖሮ ይሰፍፍ ነበር ተብሎ በትክክል ሊነገር አይችልም ነበር። እንግዲህ በላዩ የሚሰፍፍበት ነገር አስቀድሞ ሊነገር ይገባ ነበር፤ ከዚያም እንደሚሰፍፍ ሆኖ እንጂ በሌላ መንገድ ሊነገር ያልተገባው እርሱ። ነገር ግን ስለ እርሱ ያለው እውቀት እንደሚሰፍፍ ሆኖ እንጂ በሌላ መንገድ ይሰጥ ዘንድ ለምን ተገቢ አልነበረም?

ምዕራፍ 7

ስለዚህ የሚችል ሰው ሐዋርያህን በአእምሮው ይከተለው፤ እንዲህ ሲል፦ በተሰጠንም በመንፈስ ቅዱስ የእግዚአብሔር ፍቅር በልባችን ስለ ፈሰሰ፤ ስለ መንፈሳዊ ስጦታዎችም ሲያስተምረን ከሁሉ የሚበልጠውን የፍቅርን መንገድ ሲያሳየን፤ ከእውቀትም የሚበልጠውን የክርስቶስን ፍቅር እናውቅ ዘንድ ስለ እኛ ወደ አንተ ጒልበቱን ሲያንበረክክ። ስለዚህም ከመጀመሪያው ከውኆች በላይ እጅግ በላቀ ሁኔታ ይሰፍፍ ነበር። ይህን ለማን እናገራለሁ? ወደ ገደላማው ጥልቅ ወደ ታች ስለሚጐትተው ስለ ክፉ ምኞት ክብደት፥ ፍቅርም በውኆች ላይ በሚሰፍፈው በመንፈስህ እንዴት እንደገና እንደሚያነሣ እንዴት እናገራለሁ? ለማን እናገረዋለሁ? እንዴትስ እናገረዋለሁ? የምንሰጥመውና የምንወጣው በስፍራ አይደለምና። ከዚህ ይልቅ የሚመስል፥ ደግሞም ከዚህ ይልቅ የማይመስል ምን አለ? እነርሱ ስሜቶች ናቸው፥ ፍቅሮች ናቸው፤ የመንፈሳችን ርኩሰት በጭንቀት ፍቅር ወደ ታች ይፈስሳል፥ የአንተ ቅድስና ግን ጭንቀት ለሌለበት ዕረፍት ባለ ፍቅር ወደ ላይ ያነሣናል፤ መንፈስህ በውኆች ላይ ወደሚሰፍፍበት ልባችንን ወደ አንተ እናነሣ ዘንድ፥ ነፍሳችንም መቆሚያ የሌላቸውን ውኆች ባለፈች ጊዜ ወደዚያ እጅግ ወደ ላቀው ዕረፍት እንደርስ ዘንድ።

ምዕራፍ 8

መላእክት ወደቁ፥ የሰውም ነፍስ ወደቀች፥ በዚህም አንተ ከመጀመሪያው፦ ብርሃን ይሁን ባትል ኖሮ፥ ብርሃንም ባይሆን፥ የሰማያዊት ከተማህ ታዛዥ አእምሮ ሁሉ ከአንተ ጋር ባይጣበቅ፥ በሚለወጥ ነገር ሁሉ ላይ ሳይለወጥ በሚሰፍፈው በመንፈስህም ባያርፍ ኖሮ፥ ለመንፈሳዊ ፍጥረት ሁሉ የተዘጋጀውን ጥልቁን በዚያ በጨለማ ጥልቀት አመለከቱ። ያለዚያ ሰማየ ሰማያት እንኳ በራሱ ጨለማ ጥልቅ በሆነ ነበር፤ አሁን ግን በጌታ ብርሃን ነው። የብርሃንህ ልብስ በተገፈፉ ጊዜ ወድቀው የራሳቸውን ጨለማ በገለጡት መናፍስት በዚያ በጐስቋላ ዕረፍት ማጣታቸው እንኳ፥ ባለ አእምሮውን ፍጡር ምን ያህል ክቡር አድርገህ እንደ ፈጠርኸው በበቂ ትገልጣለህና፤ ከአንተ ባነሰ ምንም ነገር የተባረከ ዕረፍት ሊሰጠው አይበቃውም፤ ስለዚህም ራሱ እንኳ አይበቃውም። አምላካችን ሆይ፥ አንተ ጨለማችንን ታበራለህና፤ የብርሃን ልብሳችን ከአንተ ይወጣል፤ ያን ጊዜም ጨለማችን እንደ ቀትር ይሆናል። አምላኬ ሆይ፥ ራስህን ስጠኝ፥ ራስህን መልስልኝ፤ እነሆ እወድሃለሁ፤ ጥቂት ቢሆንም አብልጬ በብርቱ እወድድ ዘንድ እሻለሁ። ሕይወቴ ወደ እቅፍህ እስክትሮጥ፥ በፊትህ መሰወሪያ ውስጥ እስክትሰወርም ድረስ ዘወር እንዳትል፥ ገና ምን ያህል ፍቅር እንደሚጐድለኝ አውቅ ዘንድ መለካት አልችልም። ይህን ብቻ አውቃለሁ፤ ከአንተ በቀር ወዮልኝ፤ ከራሴ ውጭ ብቻ ሳይሆን በውስጤም ደግሞ፤ አምላኬ ያልሆነ ብልጽግና ሁሉ ለእኔ ባዶነት ነው።

ምዕራፍ 9

ነገር ግን አብ ወይም ወልድ በውኆች ላይ አልሰፈፉምን? ይህ እንደ አካል በስፍራ ማለት ከሆነ፥ መንፈስ ቅዱስም አልሰፈፈም፤ ከሚለወጡ ነገሮች ሁሉ በላይ ያለው የመለኮት የማይለወጥ ልዕልና ማለት ከሆነ ግን፥ አብም ወልድም መንፈስ ቅዱስም በውኆች ላይ ሰፍፈዋል። እንግዲህ ይህ ስለ መንፈስህ ብቻ ለምን ተነገረ? ስለ እርሱ ብቻ ለምን ተነገረ? በስፍራ የሌለው በስፍራ እንደ ነበረ፥ እርሱ ብቻ ስጦታህ እንደ ሆነ የተጻፈለት? በስጦታህ እናርፋለን፤ በዚያ በአንተ ደስ ይለናል። ዕረፍታችን ስፍራችን ነው። ፍቅር ወደዚያ ያነሣናል፤ ቸሩ መንፈስህም ትሕትናችንን ከሞት ደጆች ያነሣል። በበጎ ፈቃድህ ሰላማችን አለ። አካል በራሱ ክብደት ወደ ራሱ ስፍራ ይጥራል። ክብደት ወደ ታች ብቻ ሳይሆን ወደ ራሱ ስፍራ ይወስዳል። እሳት ወደ ላይ ይሄዳል፥ ድንጋይ ወደ ታች። በራሳቸው ክብደት ይገፋሉ፥ የራሳቸውን ስፍራ ይሻሉ። ከውኃ በታች የፈሰሰ ዘይት ከውኃው በላይ ይነሣል፤ በዘይት ላይ የፈሰሰ ውኃ ከዘይቱ በታች ይሰጥማል። በራሳቸው ክብደት የራሳቸውን ስፍራ ይሹ ዘንድ ይገፋሉ። ከሥርዓታቸው ሲወጡ ዕረፍት ያጣሉ፤ ወደ ሥርዓታቸው ሲመለሱ ያርፋሉ። ክብደቴ ፍቅሬ ነው፤ ወደምወሰድበት ሁሉ በእርሱ እወሰዳለሁ። በስጦታህ እንቀጣጠላለን፥ እንነድዳለንም፤ ወደ ላይም እንወሰዳለን፤ በውስጣችን እንግላለን፥ ወደ ፊትም እንሄዳለን። በልባችን ያሉትን መንገዶችህን እንወጣለን፥ የመዓርግ መዝሙርንም እንዘምራለን፤ በእሳትህ፥ በቸሩ እሳትህ በውስጣችን እንግላለን፥ እንሄዳለንም፤ ወደ ኢየሩሳሌም ሰላም ወደ ላይ እንሄዳለንና፤ ወደ እግዚአብሔር ቤት እንወጣለን ባሉኝ ጊዜ ደስ አለኝ። በዚያ ለዘላለም ከመኖር በቀር ሌላ ምንም እንዳንሻ በጎ ፈቃድህ በዚያ አኖረን።

ምዕራፍ 10

ከአንተ ሌላ ሆኖ ሳለ፥ ልክ እንደ ተፈጠረ ያለ አንዳች ክፍተት በሚለወጥ ነገር ሁሉ ላይ በሚሰፍፈው በስጦታህ፦ ብርሃን ይሁን፤ ብርሃንም ሆነ ባልህበት በዚያ ጥሪ ወደ ላይ ከመነሣት በቀር ሌላ ሁኔታ ያላወቀ ፍጡር ብፁዕ ነው። በእኛ ግን ይህ በተለያየ ጊዜ ሆነ፤ ጨለማ ነበርንና አሁን ብርሃን ተደረግን፤ ስለዚያ ግን ባይበራ ኖሮ ምን ሊሆን ይችል እንደ ነበረ ብቻ ተነገረ። ይህም አስቀድሞ የማይረጋና ጨለማ እንደ ነበረ ተደርጎ ተነገረ፤ በሌላ መልክ የሆነበት ምክንያት ይገለጥ ዘንድ፥ ይኸውም ወደማይጠፋው ብርሃን ተመልሶ ብርሃን እንደ ሆነ። የሚችል ይህን ያስተውል፤ ከአንተም ይለምን። ወደ ዓለም የሚመጣውን ሰው ሁሉ የማበራ ይመስል ለምን ያስቸግረኛል?

ምዕራፍ 11

ሁሉን የሚችለውን ሥላሴ ከእኛ ማን ያስተውለዋል? ነገር ግን በእርግጥ እርሱ ከሆነ ስለ እርሱ የማይናገር ማን ነው? ስለ እርሱ ስትናገር የምትናገረውን የምታውቅ ነፍስ ጥቂት ናት። ይከራከራሉ፥ ይጣላሉም፤ ነገር ግን ያለ ሰላም ያን ራእይ ማንም አያይም። ሰዎች በራሳቸው ውስጥ ያሉትን እነዚህን ሦስቱን ቢያስቡ እወድ ነበር። እነዚህ ሦስቱ በእርግጥ ከሥላሴ እጅግ ሌላ ናቸው፤ እኔ ግን ራሳቸውን የሚለማመዱበትን፥ በዚያም ምን ያህል እንደ ራቁ የሚፈትኑበትንና የሚሰማቸውን እናገራለሁ እንጂ። የተናገርኋቸው ሦስቱ መሆን፥ ማወቅና መሻት ናቸው። እኔ እኖራለሁ፥ አውቃለሁ፥ እሻለሁም፤ እኔ የማውቅና የምሻ ሆኜ እኖራለሁ፤ መኖሬንና መሻቴን አውቃለሁ፤ መኖርንና ማወቅንም እሻለሁ። እንግዲህ በእነዚህ በሦስቱ ውስጥ ምን ያህል የማይለያይ ሕይወት እንዳለ፥ አዎን አንድ ሕይወት፥ አንድ አእምሮ፥ አንድ ባሕርይ፥ አዎን በመጨረሻም ምን ያህል የማይለያይ ልዩነት እንዳለ፥ ነገር ግን ልዩነት እንደ ሆነ የሚችል ይለይ። በእርግጥ ሰው ይህን በፊቱ አለው፤ ወደ ራሱ ይመልከት፥ ይይም፥ ይንገረኝም። ነገር ግን ስለ እነዚህ አንዳች ሲያገኝና ሊናገር ሲችል፥ ከእነዚህ በላይ ያለውን የማይለወጠውን፥ ሳይለወጥ የሚኖረውን፥ ሳይለወጥ የሚያውቀውንና ሳይለወጥ የሚሻውን ያገኘ እንደ ሆነ በዚህ ምክንያት አያስብ፤ ከእነዚህ ከሦስቱ የተነሣ በእግዚአብሔርም ደግሞ ሥላሴ እንዳለ፥ ወይም ሦስቱ ለእያንዳንዱ እንዲሆኑ ሦስቱም በእያንዳንዱ ውስጥ እንዳሉ፥ ወይም በአንድ ጊዜ በሁለቱም መንገድ፥ በድንቅ፥ በቀላልነትና በብዙ ዓይነትም፥ ራሱ ለራሱ በራሱ ውስጥ ወሰን ሆኖ ግን ወሰን የሌለው፥ በዚህም የሚኖርና ለራሱ የሚታወቅ፥ ለራሱም የሚበቃ፥ ከአንድነቱ የተትረፈረፈ ታላቅነት የተነሣ ሳይለወጥ ያው ራሱ የሆነ እንደ ሆነ፥—ይህን በቀላሉ ማን ሊያስተውል ይችላል? በማንኛውም መንገድ ማን ሊገልጠው ይችላል? ስለዚህስ በማንኛውም መንገድ በችኮላ ማን ይናገራል?

ምዕራፍ 12

እምነቴ ሆይ፥ በኑዛዜሽ ቀጥዪ፤ ለአምላክሽ ለእግዚአብሔር እንዲህ በዪ፦ ቅዱስ፥ ቅዱስ፥ ቅዱስ፥ አቤቱ አምላኬ፥ በስምህ ተጠምቀናል፥ አብ ወልድ መንፈስ ቅዱስ፤ በስምህ እናጠምቃለን፥ አብ ወልድ መንፈስ ቅዱስ፤ በእኛም መካከል ደግሞ እግዚአብሔር በክርስቶሱ ሰማይንና ምድርን፥ ይኸውም የቤተ ክርስቲያኑን መንፈሳውያንና ሥጋውያን ሕዝብ ፈጥሮአልና። አዎን፥ ምድራችንም የትምህርትን መልክ ሳትቀበል የማትታይና መልክ የሌላት ነበረች፤ በድንቁርናም ጨለማ ተሸፍነን ነበር። ሰውን ስለ በደሉ ገሥጸኸዋልና፥ ፍርዶችህም ለእርሱ እንደ ታላቅ ጥልቅ ነበሩ። ነገር ግን መንፈስህ በውኆች ላይ ይሰፍፍ ስለ ነበረ ምሕረትህ ጐስቋላነታችንን አልተወም፤ አንተም፦ ብርሃን ይሁን፤ መንግሥተ ሰማያት ቀርባለችና ንስሐ ግቡ አልህ። ንስሐ ግቡ፤ ብርሃን ይሁን። ነፍሳችንም በውስጣችን ስለ ታወከች፥ አቤቱ፥ ከዮርዳኖስ ምድርና ከአንተ ጋር ትክክል ሆኖ ስለ እኛ ግን ታናሽ ከሆነው ከዚያ ተራራ አሰብንህ፤ ጨለማችንም አስከፋን፥ ወደ አንተ ተመለስን፥ ብርሃንም ሆነ። እነሆም፥ ቀድሞ ጨለማ ነበርን፥ አሁን ግን በጌታ ብርሃን ነን።

ምዕራፍ 13

ነገር ግን ገና በማየት ሳይሆን በእምነት ነው፤ በተስፋ ድነናልና፤ ነገር ግን ተስፋ የሚደረግበቱ ነገር ቢታይ ተስፋ አይደለም። ገና ጥልቅ ጥልቅን ይጠራል፥ አሁን ግን በፏፏቴዎችህ ድምፅ። ገና፦ የሥጋ እንደ መሆናችሁ እንጂ መንፈሳውያን እንደ መሆናችሁ ልናገራችሁ አልቻልሁም የሚለው፥ እርሱ እንኳ ገና እንደ ያዘው ራሱን አይቈጥርም፤ በኋላው ያለውንም እየረሳ በፊቱ ወዳለው ይዘረጋል፥ ከብዶትም ይቃትታል፤ ዋላ የውኃ ምንጮችን እንደሚናፍቅ ነፍሱ ሕያው አምላክን ተጠማች፤ መቼ እደርሳለሁ? ይላል፤ ከሰማይ የሚሆነውን መኖሪያውን ይለብስ ዘንድ እየናፈቀ፤ ይህንም የታችኛውን ጥልቅ እንዲህ እያለ ይጠራል፦ በልባችሁ መታደስ ተለወጡ እንጂ ይህን ዓለም አትምሰሉ። ደግሞም፦ በአእምሮ ሕፃናት አትሁኑ፤ ለክፋት ነገር ሕፃናት ሁኑ እንጂ በአእምሮ የበሰሉ ሁኑ፤ ደግሞም፦ የማታስተውሉ የገላትያ ሰዎች ሆይ፥ አዚም ያደረገባችሁ ማን ነው? አሁን ግን በራሱ ድምፅ አይደለም፤ መንፈስህን ከላይ በላክኸው በአንተ ድምፅ እንጂ፤ ወደ ላይ በወጣው፥ የፈሳሾቹም ኃይል የእግዚአብሔርን ከተማ ደስ ያሰኝ ዘንድ የስጦታዎቹን የጐርፍ በሮች በከፈተው በእርሱ በኩል። ይህ የሙሽራው ሚዜ እርሱን ይናፍቃል፤ አሁን የመንፈስ በኵራት በእርሱ ዘንድ ተቀምጦለት፥ ነገር ግን ገና የሰውነቱ ቤዛ የሆነውን ልጅነት እየተጠባበቀ በውስጡ ይቃትታል፤ የሙሽራይቱ ብልት ሆኖ ወደ እርሱ ይናፍቃል፤ የሙሽራው ሚዜ እንደ መሆኑ ስለ እርሱ ይቀናል፤ ስለ ራሱ ሳይሆን ስለ እርሱ ይቀናል፤ በራሱ ድምፅ ሳይሆን በፏፏቴዎችህ ድምፅ ያን ሌላውን ጥልቅ ይጠራልና፤ እየቀናላቸውም፥ እባብ በተንኮሉ ሔዋንን እንዳሳታት፥ አሳባቸው ተበላሽቶ ለሙሽራችን ለአንድያ ልጅህ ከሚሆን ንጽሕና እንዳይለወጥ ይፈራል። እርሱን እንዳለ በምናየው ጊዜ፥ አምላክህ ወዴት ነው? እያሉ ሁልጊዜ በሚነግሩኝ ጊዜ ሌሊትና ቀን ምግብ የሆኑኝ እንባዎችም ባለፉ ጊዜ፥ ያ የውበት ብርሃን ምንኛ ይሆን!

ምዕራፍ 14

አምላኬ ሆይ፥ እነሆ እኔም፦ ወዴት ነህ? እላለሁ፤ ተመልከት፥ ወዴት ነህ! በደስታና በምስጋና ድምፅ፥ በዓልን በሚያከብር ሰው ድምፅ ነፍሴን በውስጤ ሳፈስስ በአንተ ጥቂት እተነፍሳለሁ። ነገር ግን ደግሞ ታዝናለች፤ ተመልሳ ትወድቃለችና፥ ጥልቅም ትሆናለች፥ ይልቁንም ገና ጥልቅ እንደ ሆነች ራሷን ትረዳለች። በሌሊት እግሮቼን ታበራ ዘንድ ያቀጣጠልኸው እምነቴ እንዲህ ይላታል፦ ነፍሴ ሆይ፥ ለምን ታዝኛለሽ? ለምንስ ታውኪኛለሽ? በእግዚአብሔር ተስፋ አድርጊ፤ ቃሉ ለእግሮችሽ መብራት ነው፤ ተስፋ አድርጊ፥ ታገሺም፤ የኃጥኣን እናት የሆነችው ሌሊት፥ የእግዚአብሔርም ቍጣ እስኪያልፍ ድረስ፤ እኛም ደግሞ ቀድሞ የእርሱ ልጆች ነበርን፥ ቀድሞ ጨለማ የነበርን፥ ቅሬታውንም በኃጢአት ምክንያት በሞተ ሰውነታችን የምንሸከም፤ ቀኑ እስኪነጋ፥ ጥላውም እስኪሸሽ ድረስ። በእግዚአብሔር ተስፋ አድርጊ፤ በማለዳ በፊትህ እቆማለሁ፥ አንተንም አስባለሁ፤ ለዘላለም አመሰግንሃለሁ። በማለዳ በፊትህ እቆማለሁ፥ የፊቴን መድኃኒት አምላኬንም አያለሁ፤ እርሱም በእኛ በሚኖረው በመንፈሱ ለሚሞተው ሰውነታችን ደግሞ ሕይወትን ይሰጠዋል፤ በውስጣችን ባለው በጨለማውና በሚዋልለው ጥልቃችን ላይ በምሕረት ሰፍፎአልና፤ ከእርሱም በዚህ ስደት አሁን ብርሃን እንሆን ዘንድ መያዣን ተቀብለናል፤ በተስፋ ስንድን፥ የብርሃን ልጆች የቀንም ልጆች ስንሆን፥ ቀድሞ የነበርንባቸው የሌሊት ወይም የጨለማ ልጆች ሳንሆን። በእነርሱና በእኛ መካከል፥ በዚህ በሰው እውቀት አለመረጋገጥ ውስጥ፥ አንተ ብቻ ትለያለህ፤ ልባችንን የምትፈትን፥ ብርሃኑንም ቀን፥ ጨለማውንም ሌሊት ብለህ የምትጠራ አንተ። ከአንተ በቀር እኛን የሚለየን ማን ነው? ከአንተ ያልተቀበልነውስ ምን አለን? ከአንዱ ጭቃ አንዳንድ ዕቃዎች ለክብር ይሠራሉ፥ ሌሎችም ደግሞ ለውርደት ይሠራሉ።

ምዕራፍ 15

ወይስ አምላካችን ሆይ፥ ከአንተ በቀር በመለኮታዊ መጽሐፍህ ያን የሥልጣን ጠፈር ከእኛ በላይ ማን አደረገልን? እንዲህ እንደ ተባለ፦ ሰማይ እንደ መጽሐፍ ይጠቀለላልና፤ አሁንም እንደ ቍርበት በላያችን ተዘርግቶአል። መለኮታዊ መጽሐፍህ እጅግ የላቀ ሥልጣን አለውና፤ እርሱን ለእኛ ያደረስህባቸው እነዚያ ሟቾች ሞትን ተቀብለዋልና። ጌታ ሆይ፥ አንተ ታውቃለህ፥ አንተ ታውቃለህ፤ ሰዎች በኃጢአት ሟቾች በሆኑ ጊዜ ቍርበትን እንዴት እንዳለበስሃቸው። ስለዚህም የመጽሐፍህን ጠፈር፥ ይኸውም የሚስማሙ ቃሎችህን፥ እንደ ቍርበት ዘረጋህ፤ እነርሱንም በሟች ሰዎች አገልግሎት በላያችን ትዘረጋቸዋለህ። በእነርሱ በኩል በተነገሩት ንግግሮችህ ውስጥ ያለው ያ የጸና የሥልጣን ጠፈር በሞታቸው በሥሩ ባሉት ሁሉ ላይ እጅግ በላቀ ሁኔታ ተዘርግቶአልና፤ እነርሱ በዚህ በሕይወት ሳሉ ይህ እንደዚህ በላቀ ሁኔታ አልተዘረጋም ነበር። ሰማይን እንደ ቍርበት ገና አልዘረጋህም ነበር፤ የሞታቸውንም ክብር በየአቅጣጫው ገና አላሰፋህም ነበር።

ጌታ ሆይ፥ የጣቶችህን ሥራ ሰማያትን እንመልከት፤ ከእነርሱ በታች የዘረጋኸውን ያን ደመና ከዓይኖቻችን አጥራ። በዚያ ለሕፃናት ጥበብን የሚሰጥ ምስክርህ አለ፤ አምላኬ ሆይ፥ ከሕፃናትና ከሚጠቡ አፍ ምስጋናህን ፈጽም። ትዕቢትን እንዲህ የሚያጠፉ፥ ኃጢአቱን በመከላከል እርቅህን የሚቃወመውን ጠላትንና ተከላካዩን እንዲህ የሚያጠፉ ሌሎች መጻሕፍትን አናውቅምና። ጌታ ሆይ፥ እናዘዝ ዘንድ እንዲህ የሚያግባቡኝ፥ አንገቴንም ለቀንበርህ የሚያለዝቡ፥ በከንቱም አገለግልህ ዘንድ የሚጋብዙኝ ሌሎች እንደዚህ ያሉ ንጹሕ ቃላትን አላውቅም፤ አላውቅም። ቸሩ አባት ሆይ፥ አስተውላቸው ዘንድ ስጠኝ፤ ከእነርሱ በታች ለተቀመጥሁት ለእኔ ይህን ስጠኝ፤ ከእነርሱ በታች ለተቀመጡት አጽንተሃቸዋልና።

ከዚህ ጠፈር በላይ ሌሎች ውኆች አሉ፤ የማይሞቱና ከምድራዊ ጥፋት የተለዩ እንደ ሆኑ አምናለሁ። ስምህን ያመስግኑ፥ አንተን ያመስግኑ፤ ከሰማያት በላይ ያሉት ሕዝብ፥ መላእክትህ፥ ወደዚህ ጠፈር ቀና ብለው መመልከት ወይም ቃልህን በማንበብ ማወቅ የማያስፈልጋቸው። ፊትህን ሁልጊዜ ያያሉና፥ በዚያም ዘላለማዊ ፈቃድህ የሚሻውን ያለ አንዳች በጊዜ የሚነገር ፊደል ያነባሉ፤ ያነባሉ፥ ይመርጣሉ፥ ይወዳሉ። ዘወትር ያነባሉ፤ የሚያነቡትም ፈጽሞ አያልፍም፤ በመምረጥና በመውደድ የምክርህን አለመለወጥ ራሱን ያነባሉና። መጽሐፋቸው ፈጽሞ አይዘጋም፥ ጥቅልላቸውም አይጠቀለልም፤ አንተ ራስህ ይህ ለእነርሱ ነህና፥ ለዘላለምም ነህና፤ ቀና ብለው እንዲመለከቱና ምሕረትህን እንዲማሩ፥ ዘመናትን የፈጠርኸውን አንተን በዘመን እንዲያውጁ፥ በታችኛው ሕዝብ ድካም ላይ አጽንተህ ካኖርኸው ከዚህ ጠፈር በላይ ሾምሃቸዋልና። አቤቱ፥ ምሕረትህ በሰማያት ነው፥ እውነትህም እስከ ደመናት ትደርሳለች። ደመናት ያልፋሉ፥ ሰማይ ግን ይኖራል። የቃልህ ሰባኪዎች ከዚህ ሕይወት ወደ ሌላው ያልፋሉ፤ መጽሐፍህ ግን እስከ ዓለም ፍጻሜ ድረስ በሕዝቡ ላይ ተዘርግቶአል። ነገር ግን ሰማይና ምድር ደግሞ ያልፋሉ፥ ቃልህ ግን አያልፍም። ጥቅልሉ ይጠቀለላልና፤ በላዩ የተዘረጋበት ሣርም ከክብሩ ጋር ያልፋል፤ ቃልህ ግን ለዘላለም ይኖራል፤ እርሱም አሁን በደመናት ጨለማ ምሳሌ ሥር፥ በሰማያትም መስተዋት በኩል ይገለጥልናል እንጂ እንዳለ አይደለም፤ እኛ ደግሞ የልጅህ የተወደድን ብንሆንም፥ ምንም እንደምንሆን ገና አልተገለጠምና። በሥጋችን ዐይነ ርግብ በኩል ይመለከታል፥ አባብሎም ተናገረን፥ አቀጣጠለንም፥ እኛም ከሽቱው በኋላ ሮጥን። ዳሩ ግን ቢገለጥ እርሱ እንዳለ እናየዋለንና እርሱን እንድንመስል እናውቃለን። ጌታ ሆይ፥ እርሱ እንዳለ፥ እንዲሁ እይታችን ይሆናል።

ምዕራፍ 16

አንተ እንዳለህ ፈጽሞ የምታውቅ አንተ ብቻ ነህና፤ ሳትለወጥ የምትኖር፥ ሳትለወጥ የምታውቅ፥ ሳትለወጥም የምትፈቅድ። ማንነትህም ራሱ ሳይለወጥ ያውቃል፥ ይፈቅድማል፤ እውቀትህም ሳይለወጥ አለ፥ ይፈቅድማል፤ ፈቃድህም ሳይለወጥ አለ፥ ያውቅማል። የማይለወጠው ብርሃን ራሱን እንደሚያውቅ እንዲሁ በእርሱ በበራውና በሚለወጠው ነገር ሊታወቅ ይገባዋል ማለት በዓይንህ ፊት ቅን መስሎ አይታይም። ስለዚህም ነፍሴ ውኃ እንደሌለባት ምድር ናት፤ በራስዋ ኃይል ራስዋን ማብራት እንደማትችል እንዲሁ በራስዋ ኃይል ራስዋን ማርካት አትችልምና። እንዲሁ የሕይወት ምንጭ በአንተ ዘንድ ነውና፤ በብርሃንህም ብርሃንን እናያለን።

ምዕራፍ 17

መራራ የሆኑትን በአንድ ማኅበር የሰበሰባቸው ማን ነው? ሁሉም አንድ ግብ አላቸውና፤ እርሱም ጊዜያዊና ምድራዊ ደስታ ነው፤ ቍጥር በሌለው ልዩ ልዩ ጭንቀት ወዲያና ወዲህ ቢዋዥቁም እርሱን ለማግኘት ሲሉ ሁሉን ነገር ያደርጋሉ። ጌታ ሆይ፥ ውኆች በአንድ ስፍራ ይሰብሰቡ፥ አንተንም የሚጠማው የብስ ይገለጥ ያልህ ከአንተ በቀር ማን ነው? ባሕር ደግሞ የአንተ ናትና፥ አንተም ራስህ ሠራሃት፥ እጆችህም የብሱን አዘጋጁ። ባሕር የተባለው የሰዎች ፈቃድ መራራነት አይደለም፥ የውኆች መሰብሰብ እንጂ፤ አንተ የሰዎችን ነፍሳት ክፉ ምኞት ትገታለህና፥ ማዕበሎቻቸውም እርስ በርሳቸው ይጋጩ ዘንድ ምን ያህል ርቀው ሊሄዱ እንደሚፈቀድላቸው ወሰናቸውን ትወስንላቸዋለህ፤ እንዲሁም በሁሉ ላይ ባለው በገዥነትህ ሥርዓት ባሕር ታደርገዋለህ።

አንተን የሚጠሙትንና በፊትህ የሚታዩትን ነፍሳት ግን (በሌላ ወሰን ከባሕሩ ማኅበር ተለይተው ሳሉ) ምድር ፍሬዋን ታፈራ ዘንድ በጣፋጭ ምንጭ ታጠጣቸዋለህ፤ ጌታ አምላክ ሆይ፥ አንተ እንዲህ ስታዝዝ ነፍሳችንም እንደ ወገኑ የምሕረትን ሥራ ታበቅል ዘንድ፥ ባልንጀራችንን በሥጋው ችግር እየረዳን በመውደድ፥ እንደ ምሳሌውም በራሱ ዘር ያለበትን፥ ከድካማችን ስሜት ተነሥተን ችግረኛውን እስክንረዳ ድረስ ስንራራለት፤ እኛ በእንዲህ ያለ ችግር ብንሆን ልንረዳ እንደምንወድ እንዲሁ እየረዳናቸው፤ ዘር እንደሚሰጥ ቡቃያ በቀላል ነገር ብቻ ሳይሆን፥ ፍሬ እንደሚሰጥ ዛፍም በሙሉ ኃይላችን በርዳታችን ጥበቃ ጭምር፤ ይኸውም በደል የሚደርስበትን ከኃያሉ እጅ በማዳን፥ በቅን ፍርድ ብርቱ ኃይልም የጥበቃን መጠጊያ በመስጠት መልካም ማድረግ ነው።

ምዕራፍ 18

ጌታ ሆይ፥ እንዲሁ፥ እለምንሃለሁ፥ እንዲሁ ይብቀል፤ አንተ እንደምታደርግ፥ ደስታንና ችሎታን እንደምትሰጥ፥ እውነት ከምድር ትብቀል፥ ጽድቅም ከሰማይ ይመልከት፥ በሰማይ ጠፈርም ብርሃናት ይሁኑ። እንጀራችንን ለተራበ እንቍረስ፥ ቤት የሌላቸውንም ድሆች ወደ ቤታችን እናግባ። የተራቈቱትን እናልብስ፥ ከሥጋችንም የሆኑትን አንናቅ። እነዚህ ፍሬዎች ከምድር በበቀሉ ጊዜ እነሆ መልካም እንደ ሆነ እይ፤ ጊዜያዊ ብርሃናችንም ይውጣ፤ እኛም ከዚህ ከታችኛው የሥራ ፍሬያማነት ወደ ተመስጦ ደስታ ደርሰን፥ በላይ ያለውን የሕይወት ቃል ይዘን፥ ከመጽሐፍህ ጠፈር ጋር ተጣብቀን በዓለም እንደ ብርሃናት እንታይ። በዚያ አእምሮአዊውን ነገርና የስሜትን ነገር፥ በቀንና በሌሊት መካከል እንደሚለይ፥ እንድንለይ ታስተምረናለህና፤ ወይም ለአእምሮአዊ ነገር ወይም ለስሜት ነገር በተሰጡ ነፍሳት መካከል እንድንለይ፤ ስለዚህም አሁን ጠፈር ከመሠራቱ በፊት እንደ ነበረው በብርሃንና በጨለማ መካከል በፍርድህ ምሥጢር የምትለይ አንተ ብቻ አይደለህም፤ ነገር ግን በዚያው ጠፈር የተቀመጡና የተሰለፉ መንፈሳውያን ልጆችህም ደግሞ (ጸጋህ አሁን በዓለም ሁሉ ስለ ተገለጠ) በምድር ላይ ያበሩ ዘንድ፥ በቀንና በሌሊት መካከል ይለዩ ዘንድ፥ ለዘመናትም ምልክቶች ይሆኑ ዘንድ ነው፤ አሮጌው ነገር አልፎአል፤ እነሆ፥ ሁሉም አዲስ ሆኖአል እንደ ሆነ፥ ካመንንበት ጊዜ ይልቅ መዳናችን ዛሬ ወደ እኛ ቀርቦአል እንደ ሆነ፥ ሌሊቱ አልፎአል፥ ቀኑም ቀርቦአል እንደ ሆነ፥ አንተም ዓመትህን በበረከት እንደምትቀዳጅ፥ የቸርነትህን ሠራተኞች ወደ መከርህ እንደምትልክ፥ በዚያም ዘር ሌሎች እንደ ደከሙበት፥ መከሩም በፍጻሜ ወደሚሆን ወደ ሌላ እርሻ ደግሞ እንደምትልክ ነው። እንዲሁ የሚለምንህን ልመናውን ትሰጠዋለህ፥ የጻድቁንም ዓመታት ትባርካለህ፤ አንተ ግን ያው አንተ ነህ፥ በማያልቁ ዓመታትህም ለሚያልፉ ዓመታታችን ጐተራን ታዘጋጃለህ። አንተ በዘላለም ምክርህ ሰማያዊ በረከትን በየወቅቱ በምድር ላይ ትሰጣለህና። ለአንዱ በመንፈስ ጥበብን መናገር ይሰጠዋልና፤ ይህም የግልጥ እውነትን ብርሃን ለሚወዱ ቀኑን እንዲገዛ እንደ ታላቁ ብርሃን ነው። ለአንዱም በዚያው መንፈስ እውቀትን መናገር፥ እንደ ታናሹ ብርሃን፤ ለአንዱም እምነት፤ ለአንዱም የመፈወስ ስጦታ፤ ለአንዱም ተአምራትን ማድረግ፤ ለአንዱም ትንቢትን መናገር፤ ለአንዱም መናፍስትን መለየት፤ ለአንዱም በልዩ ዓይነት ልሳን መናገር። እነዚህም ሁሉ እንደ ከዋክብት ናቸው። ይህን ሁሉ ያ አንዱና ያው መንፈስ እንደሚፈቅድ ለእያንዳንዱ ለብቻው እያካፈለ ያደርጋልና፤ ለጥቅምም ከዋክብት በግልጥ እንዲታዩ ያደርጋል። ነገር ግን ምሥጢራት ሁሉ የሚገኙበት፥ እንደ ጨረቃም በየወቅቱ የሚለዋወጡበት የእውቀት ቃል፥ በቅደም ተከተልም የተቈጠሩት እነዚያ ሌሎች የስጦታ ዕውቀቶች፥ እንደ ከዋክብት፥ አስቀድሞ የተጠቀሰውን ቀን ደስ የሚያሰኘውን የጥበብ ድምቀት ስለማይደርሱበት ሌሊቱን ለመግዛት ብቻ ናቸው። እጅግ አስተዋይ የሆነው ባሪያህ እንደ መንፈሳውያን ሳይሆን እንደ ሥጋውያን ብቻ ሊናገራቸው ለቻላቸው ለእንዲህ ያሉ ሰዎች አስፈላጊዎች ናቸውና፤ ያውም በፍጹማን መካከል ጥበብን የሚናገረው እርሱ። ፍጥረታዊ ሰው ግን፥ በክርስቶስ እንደ ሕፃን ሆኖ ወተት እየተጋተ፥ ለጽኑ መብል እስኪበረታና ዓይኑ ፀሐይን ለማየት እስኪችል ድረስ፥ ብርሃን ሁሉ በተለየው ሌሊት አይኑር፥ ነገር ግን በጨረቃና በከዋክብት ብርሃን ይርካ። ሁሉን የምታውቅ አምላካችን ሆይ፥ ሁሉን በሚደነቅ ተመስጦ እንድንለይ፥ ገና በምልክቶችና በዘመናት፥ በቀናትና በዓመታት ቢሆንም፥ በመጽሐፍህ፥ በጠፈርህ፥ እንዲሁ ትናገረናለህ።

ምዕራፍ 19

ነገር ግን አስቀድማችሁ ታጠቡ፥ ንጹሓንም ሁኑ፤ የብሱ ይገለጥ ዘንድ ክፋትን ከነፍሳችሁና ከዓይኔ ፊት አርቁ። ምድር ለመብል የሚሆን ለምለም ሣርንና ፍሬ የሚያፈራ ዛፍን ታበቅል ዘንድ መልካም ማድረግን ተማሩ፥ ለድሀ አደጉ ፍረዱ፥ ለመበለቲቱም ተሟገቱ፤ በሰማይ ጠፈር ብርሃናት ይሆኑ ዘንድ በምድርም ላይ ያበሩ ዘንድ፥ ኑ፥ እንዋቀስ፥ ይላል እግዚአብሔር። ያ ባለጠጋ ሰው የዘላለምን ሕይወት ያገኝ ዘንድ ምን ማድረግ እንዳለበት ቸሩን መምህር ጠየቀ። ቸሩ መምህር እርሱ ይንገረው (እርሱ ከሰው በላይ እንዳልሆነ አስቦ ነበር፤ እርሱ ግን አምላክ ስለ ሆነ ቸር ነው)፥ ወደ ሕይወት መግባት ቢወድ ትእዛዛትን መጠበቅ እንዳለበት ይንገረው፤ የክፋትንና የበደልን መራራነት ከእርሱ ያርቅ፤ አይግደል፥ አያመንዝር፥ አይስረቅ፥ በሐሰት አይመስክር፤ ይኸውም የብሱ እንዲገለጥ፥ አባትንና እናትን ማክበርንም ባልንጀራንም መውደድን እንዲያፈራ ነው። ይህን ሁሉ ጠብቄአለሁ (ይላል)። ምድሩ በእውነት ፍሬያማ ከሆነ ታዲያ ይህ ሁሉ እሾህ ከወዴት መጣ? ሂድ፥ የተስፋፋውን የስግብግብነት ቍጥቋጦ ንቀል፤ ያለህን ሸጠህ ለድሆች በመስጠት በፍሬ ተሞላ፥ መዝገብም በሰማያት ታገኛለህ፤ ፍጹም ልትሆን ብትወድም ጌታን ተከተል፥ ለቀኑና ለሌሊቱ የሚያካፍለውን የሚያውቀው እርሱ ጥበብን በሚናገርባቸው ሰዎች መካከል ተባበር፤ አንተም ደግሞ ታውቀው ዘንድ፥ ለአንተም በሰማይ ጠፈር ብርሃናት ይሆኑ ዘንድ፤ ይህም ልብህ በዚያ ካልሆነ አይሆንም፤ ያም ደግሞ መዝገብህ በዚያ ካልሆነ አይሆንም፤ ከቸሩ መምህር እንደ ሰማህ። ያ መካን ምድር ግን ይህን ሰምቶ አዘነ፤ እሾሁም ቃሉን አነቀው።

እናንተ ግን የተመረጠ ትውልድ፥ እናንተ የዓለም ደካማ ነገሮች፥ ጌታን ትከተሉ ዘንድ ሁሉን የተዋችሁ፤ እርሱን ተከተሉ፥ ብርቱዎችንም አሳፍሩ፤ እናንተ ውብ እግሮች ሆይ፥ እርሱን ተከተሉ፥ ሰማያትም የእርሱን ክብር ይናገሩ ዘንድ በጠፈር አብሩ፤ እንደ መላእክት ባይሆንም በፍጹማን ብርሃን መካከል፥ የተናቁ ባይሆኑም በታናናሾቹ ጨለማ መካከል ለዩ። በምድር ላይ አብሩ፤ በፀሐይ የበራው ቀንም ለቀን የጥበብን ነገር ይናገር፤ በጨረቃ የሚያበራውም ሌሊት ለሌሊት የእውቀትን ቃል ያስታውቅ። ጨረቃና ከዋክብት ለሌሊት ያበራሉ፤ ሌሊቱ ግን አያጨልማቸውም፥ እነርሱ በመጠኑ ብርሃን ይሰጡታልና። እነሆ እግዚአብሔር፥ በሰማይ ጠፈር ብርሃናት ይሁኑ፥ እንዳለ ያህል፤ ድንገት እንደሚነጥቅ ዓውሎ ነፋስ ከሰማይ ድምፅ መጣ፥ እንደ እሳትም የተከፋፈሉ ልሳኖች ታዩአቸው፤ በያንዳንዳቸውም ላይ ተቀመጡባቸው። በሰማይ ጠፈርም የሕይወትን ቃል እያቀረባችሁ የያዙ ብርሃናት ሆኑ። እናንተ ቅዱሳን እሳቶች፥ እናንተ ውብ እሳቶች፥ በየስፍራው ሁሉ ወዲያና ወዲህ ሩጡ፤ እናንተ የዓለም ብርሃን ናችሁ። በተራራ ላይ ያለች ከተማ ልትሰወር አይቻላትም፥ ከዕንቅብም በታች አልተቀመጣችሁም፤ የተጣበቃችሁበት እርሱ ከፍ ከፍ አለ፥ እናንተንም ከፍ ከፍ አደረጋችሁ። ወዲያና ወዲህ ሩጡ፥ ለአሕዛብም ሁሉ የታወቃችሁ ሁኑ።

ምዕራፍ 20

ባሕርም ደግሞ ሥራችሁን ትፀንስ ትውለድም፤ ውኆችም ሕያው ነፍስ ያላቸውን ተንቀሳቃሾች ያውጡ። እናንተ ክቡሩን ከተዋረደው በመለየት የእግዚአብሔር አፍ ሆናችኋልና፤ በእናንተም፥ ውኆች ያውጡ ይላል፤ ምድር የምታወጣውን ሕያው ፍጥረት ሳይሆን፥ ሕያው ነፍስ ያላቸውን ተንቀሳቃሾችንና በምድር ላይ የሚበርሩ ወፎችን። አምላክ ሆይ፥ ምሥጢራትህ በቅዱሳንህ አገልግሎት አሕዛብን በስምህ፥ በጥምቀትህ ይቀድሱ ዘንድ በዓለም የፈተና ማዕበሎች መካከል ተንቀሳቅሰዋልና። በእነዚህም መካከል እንደ ታላላቅ አንበሪዎች ብዙ ታላላቅ ድንቆች ተደረጉ፤ የመልእክተኞችህም ድምፅ በምድር ላይ፥ በመጽሐፍህ በተዘረጋው ጠፈር ውስጥ በረረ፤ ያም ወደሚሄዱበት ሁሉ ይበርሩበት ዘንድ ሥልጣናቸው ሆኖ በላያቸው ተቀመጠ። ድምፃቸው የማይሰማበት ንግግርና ቋንቋ የለምና፤ ድምፃቸው ወደ ምድር ሁሉ፥ ቃላቸውም እስከ ዓለም ዳርቻ ወጥቶአልና፤ ጌታ ሆይ፥ አንተ በበረከትህ እጅግ አብዝተሃቸዋልና።

በውኑ እኔ ሐሰትን እናገራለሁን? ወይስ እቀላቅላለሁ፥ አደባልቃለሁም፥ በሰማይ ጠፈር ያለውን የእነዚህን ነገሮች ብሩህ እውቀትና በማዕበላማው ባሕር ውስጥ፥ ከሰማይም ጠፈር በታች ያሉትን ግዙፍ ሥራዎች አልለይምን? እውቀታቸው ጽኑና የተወሰነ የሆነ፥ በመዋለድም ምንም የማይጨምሩ ነገሮች እንደ ጥበብና እንደ እውቀት ብርሃናት ናቸውና፤ ሆኖም የእነርሱ እንኳ ግዙፍ ሥራዎች ብዙና ልዩ ልዩ ናቸው፤ አንዱም ከሌላው እያደገ፥ አምላክ ሆይ፥ የሟች ስሜቶችን መሰላቸት ባደስኸው በበረከትህ ይበዛሉ፤ ስለዚህም በአእምሮአችን ማስተዋል አንድ የሆነው ነገር በሥጋ እንቅስቃሴዎች በብዙ መንገድ ይገለጣል፥ ይነገርማል። እነዚህን ምሥጢራት ውኆች አወጡ፤ ነገር ግን በቃልህ። ከእውነትህ ዘላለማዊነት የራቁ ሕዝቦች ችግር አወጣቸው፤ ነገር ግን በወንጌልህ፤ ውኆቹ ራሳቸው አውጥተዋቸዋልና፤ በቃልህ የተላኩበትም ምክንያት የእነርሱ የታመመ መራራነት ነበረ።

አሁን የሠራሃቸው ነገሮች ሁሉ ውቦች ናቸው፤ ነገር ግን እነሆ ሁሉን የሠራህ አንተ ራስህ ሊነገር በማይቻል መጠን ትበልጣለህ፤ አዳም ባይወድቅ ኖሮ የባሕሩ ጨዋማነት ከእርሱ ባልፈሰሰ ነበር፤ ይኸውም እጅግ ጠያቂ፥ እንደ ዐውሎ ነፋስ የሚያብጥ፥ ያለ ዕረፍትም ወዲያና ወዲህ የሚናወጥ የሰው ዘር ነው፤ ያን ጊዜም አገልጋዮችህ በብዙ ውኆች ውስጥ በሥጋዊና በሚታይ መንገድ ምሥጢራዊ ሥራዎችንና ቃላትን ሊሠሩ ባላስፈለጋቸውም ነበር። እነዚያ ተንቀሳቃሾችና በራሪ ፍጥረታት አሁን እንዲህ ያለውን የሚያመለክቱ መስለው ይታዩኛልና፤ ሕዝቡ በሥጋዊ ምሥጢራት ተጀምረውና ተቀድሰው ሳሉ ነፍሳቸው መንፈሳዊ ሕይወት ባይኖራት፥ ከመግቢያውም ቃል በኋላ ወደ ፍጽምና ባትመለከት፥ ከዚያ በላይ ባልተጠቀሙም ነበር።

ምዕራፍ 21

በዚህም በቃልህ የባሕሩ ጥልቀት ሳይሆን ከውኆቹ መራራነት የተለየችው ምድር ሕያው ነፍስ ያላቸውን ተንቀሳቃሾች ሳይሆን ሕያዊት ነፍስን ታወጣለች። አሕዛብ እንደሚያስፈልጋቸው፥ ራስዋም በውኆች ተሸፍና ሳለች እንደ አስፈለጋት፥ አሁን ጥምቀት ከእንግዲህ አያስፈልጋትምና፤ (ይህ መግቢያ እንዲሆን አንተ ስለ ወሰንህ ወደ መንግሥተ ሰማያት ሌላ መግቢያ የለምና፤) እምነትን ለማስገኘትም የተአምራትን አስደናቂነት አትሻም፤ ምልክትና ድንቅ ነገር ካላየች ከቶ የማታምን ዓይነት አይደለችምና፤ አሁን የምታምነው ምድር በክህደት መራራ ከሆኑት ውኆች ተለይታለችና፤ ልሳኖችም ለማያምኑ ምልክት ናቸው እንጂ ለሚያምኑ አይደሉም። እንግዲህ በውኆች ላይ የመሠረትሃት ያች ምድር በቃልህ ውኆች ያወጡትን ያን በራሪ ወገን አያስፈልጋትም። ቃልህን በመልእክተኞችህ ወደ እርስዋ ላክ፤ እኛ ስለ ሥራቸው እንናገራለንና፥ ነገር ግን በእርስዋ ሕያዊት ነፍስን እንዲሠሩ በእነርሱ የምትሠራ አንተ ነህ። ምድርም ታወጣታለች፤ ይህን በነፍስ ላይ እንዲሠሩ ምክንያቱ ምድር ናትና፤ ባሕር ሕያው ነፍስ ባላቸው ተንቀሳቃሾችና ከሰማይ ጠፈር በታች በሚበርሩ ወፎች ላይ እንዲሠሩ ምክንያት እንደ ነበረች፤ ምድር እነዚህን አያስፈልጋትም፤ ምንም እንኳ በሚያምኑት ፊት ባዘጋጀኸው ማዕድ ላይ ከጥልቁ የወጣውን ያን ዓሣ ብትመገብ። ስለዚህ የብሱን ይመግብ ዘንድ እርሱ ከጥልቁ ወጥቶአልና፤ ወፉም በባሕር ቢፈጠርም በምድር ላይ ይበዛል። ለወንጌላውያን የመጀመሪያ ስብከት ምክንያቱ የሰው ክህደት ነበርና፤ ሆኖም ምእመናንም ደግሞ ከቀን ወደ ቀን በብዙ መንገድ በእነርሱ ይመከራሉ፥ ይባረካሉም። ሕያዊት ነፍስ ግን ጅማሬዋን ከምድር ትወስዳለች፤ በቅምጥልነት ሳለች ሞታ የነበረችው ነፍሳቸው ለአንተ ሕያው ትሆን ዘንድ ራሳቸውን ከዚህ ዓለም ፍቅር መግታት የሚጠቅመው ቀድሞውኑ በምእመናን መካከል ላሉት ብቻ ነውና፤ ጌታ ሆይ፥ ሞትን በሚያመጣ ቅምጥልነት፤ ጌታ ሆይ፥ አንተ ለንጹሕ ልብ ሕይወትን የምትሰጥ ደስታ ነህና።

እንግዲህ አገልጋዮችህ በምድር ላይ ይሥሩ፤—በክህደት ውኆች ላይ እንደሚሠሩ በስብከትና በተአምራት በመናገር፥ በምሥጢራትና በምሥጢራዊ ቃላት አይደለም፤ በእነዚህም የመደነቅ እናት የሆነው አለማወቅ ለእነዚያ ስውራን ምልክቶች ካለው አክብሮት የተነሣ በእነርሱ ላይ ያተኩር ዘንድ ነው። አንተን የረሱ የአዳም ልጆች ከፊትህ ተሸሽገው ጨለማ ጥልቅ ሲሆኑ ወደ እምነት መግቢያቸው እንዲህ ያለ ነውና። ነገር ግን—አገልጋዮችህ አሁን ከታላቁ ጥልቅ አዙሪት እንደ ተለየ የብስ ላይ ይሥሩ፤ በፊታቸውም በመኖርና እንዲመስሏቸው በማነሣሣት ለምእመናን ምሳሌ ይሁኑ። ሰዎች መስማት ብቻ ሳይሆን ማድረግም ደግሞ እንዲሆንላቸው በዚህ መንገድ ይሰማሉና። ምድር ሕያዊት ነፍስን ታወጣ ዘንድ እግዚአብሔርን ፈልጉ፥ ነፍሳችሁም በሕይወት ትኖራለች። ዓለምን አትምሰሉ። ራሳችሁን ከእርሱ ግቱ፤ ነፍስ በመውደድ የምትሞትበትን በመሸሽ በሕይወት ትኖራለች። ራሳችሁን ከልቅ ከሆነው የትዕቢት አውሬነት፥ ከቅምጥልነት ሰነፍ ምቾት፥ ከሐሰተኛውም የእውቀት ስም ግቱ፤ ይኸውም አራዊቱ እንዲገሩ፥ እንስሶቹ ቀንበር እንዲለምዱ፥ እባቦቹም ጉዳት እንዳያደርሱ ነው። እነዚህ በምሳሌ የአእምሮአችን እንቅስቃሴዎች ናቸውና፤ ይኸውም የትዕቢት ኵራት፥ የምኞት ደስታና የጕጕት መርዝ የሞተች ነፍስ እንቅስቃሴዎች ናቸው፤ ነፍስ እንቅስቃሴን ሁሉ እስክታጣ ድረስ አትሞትምና፤ የሕይወትን ምንጭ በመተው ትሞታለችና፥ በዚህም በሚያልፈው ዓለም ትያዛለች፥ እርሱንም ትመስላለች።

አምላክ ሆይ፥ ቃልህ ግን የዘላለም ሕይወት ምንጭ ነው፥ አያልፍምም፤ ስለዚህ ይህ የነፍስ መውጣት በቃልህ ይገታል፥ ይህን ዓለም አትምሰሉ ተብሎ በተነገረን ጊዜ፤ ይኸውም ምድር በሕይወት ምንጭ ውስጥ ሕያዊት ነፍስን ታወጣ ዘንድ ነው፤ ማለትም በቃልህ፥ በወንጌላውያንህ፥ የክርስቶስህን ተከታዮች በመከተል ራስዋን የገታች ነፍስ። ይህ ነገር እንደ ወገኑ ነውና፤ ሰው ወዳጁን መምሰል የተለመደ ልማዱ ነውና። እንደ እኔ ሁኑ ብዬ እለምናችኋለሁ። አንዳችም አልበደላችሁኝም (ይላል)፥ እኔ ደግሞ እንደ እናንተ ሆኜአለሁና። እንዲሁ በዚህች ሕያዊት ነፍስ ውስጥ በሥራ የዋህነት መልካም አራዊት ይሆናሉ (ሥራህን በየዋህነት አከናውን፥ በሰዎችም ሁሉ ዘንድ ትወደዳለህ ብለህ አዝዘሃልና)፤ ቢበሉም የማይተርፍላቸው፥ ባይበሉም የማይጐድልባቸው መልካም እንስሶችም፤ ለመጉዳት አደገኞች ሳይሆኑ ለመጠንቀቅ ብልሆች የሆኑ መልካም እባቦችም፤ ዘላለማዊነት በተፈጠሩት ነገሮች ታውቆ በግልጥ እንዲታይ የሚበቃውን ያህል ብቻ ይህን ጊዜያዊ ፍጥረት የሚመረምሩ። እነዚህ ፍጥረታት በእኛ ላይ ለሞት እንዳይሠለጥኑ ተገትተው ሕያዋን ሲሆኑና መልካም ሲሆኑ ለአእምሮ ይታዘዛሉና።

ምዕራፍ 22

እነሆ፥ ጌታ አምላካችን፥ ፈጣሪያችን ሆይ፥ በክፉ ኑሮ የሞትንበት ስሜታችን ከዓለም ፍቅር በተገታ ጊዜ፥ በመልካም ኑሮም ሕያዊት ነፍስ መሆን በጀመረ ጊዜ፥ በሐዋርያህ የተናገርኸው ቃልህም፥ ይህን ዓለም አትምሰሉ፥ በእኛ በተፈጸመ ጊዜ፥ ወዲያው ቀጥለህ የጨመርኸው ያም ደግሞ ይከተላል፥ በልባችሁ መታደስ ተለወጡ እንጂ ይህን ዓለም አትምሰሉ ብለህ፤ አሁን እንደ ወገናችሁ አይደለም፥ ቀድሞአችሁ የሄደውን ባልንጀራችሁን እንደምትከተሉ፥ ወይም እንደ አንድ የተሻለ ሰው ምሳሌ እንደምትኖሩ አይደለም («ሰው እንደ ወገኑ ይሁን» አላልህምና፥ ነገር ግን፥ ሰውን በመልካችን እንደ ምሳሌአችን እንፍጠር አልህ)፥ ፈቃድህ ምን እንደ ሆነ እንፈትን ዘንድ። ስለዚህም ያ መጋቢህ (በወንጌል ልጆችን የወለደ) በወተት ሊመግባቸውና እንደ ሞግዚት ሊንከባከባቸው የሚገደድባቸውን ለዘላለም ሕፃናት አድርጎ እንዳይኖራቸው፥ በልባችሁ መታደስ ተለወጡ እንጂ ይህን ዓለም አትምሰሉ (ይላል)፥ የእግዚአብሔር ፈቃድ እርሱም በጎና ደስ የሚያሰኝ ፍጹምም የሆነው ነገር ምን እንደ ሆነ ፈትናችሁ ታውቁ ዘንድ። ስለዚህ «ሰው ይሁን» አትልም፥ ነገር ግን ሰውን እንፍጠር ትላለህ። «እንደ ወገኑ» አላልህም፤ ነገር ግን፥ በመልካችን እንደ ምሳሌአችን አልህ። ሰው በአእምሮው ታድሶ እውነትህን ሲመለከትና ሲያስተውል እንደ ወገኑ ይከተል ዘንድ ሰውን መሪ አድርጎ አያስፈልገውምና፤ ነገር ግን በአንተ መሪነት በጎ፥ ደስ የሚያሰኝና ፍጹም የሆነው ፈቃድህ ምን እንደ ሆነ ይፈትናል፤ አዎን፥ አሁን ችሎታ ያገኘውን የአንድነትን ሥላሴ የሥላሴንም አንድነት ይለይ ዘንድ ታስተምረዋለህ። ስለዚህ በብዙ ቍጥር ለተነገረው። ሰውን እንፍጠር፥ ለሚለው በነጠላ ቍጥር፥ እግዚአብሔርም ሰውን ፈጠረ፥ ተብሎ ተጨመረ፤ በብዙ ቍጥር ለተነገረውም። እንደ ምሳሌአችን፥ ለሚለው በነጠላ ቍጥር፥ በእግዚአብሔር መልክ፥ ተብሎ ተጨመረ። እንዲሁ ሰው የፈጠረውን ምሳሌ እንዲመስል እውቀትን ለማግኘት ይታደሳል፤ መንፈሳዊ ሆኖም ሁሉን ይመረምራል (የሚመረመሩትን ሁሉ)፥ ራሱ ግን በማንም አይመረመርም።

ምዕራፍ 23

ሁሉን ይመረምራል መባሉ ግን በባሕር ዓሣዎችና በሰማይ ወፎች ላይ፥ በእንስሶችና በአራዊትም ሁሉ ላይ፥ በምድርም ሁሉ ላይ፥ በምድር ላይ በሚርመሰመሱትም ተንቀሳቃሾች ሁሉ ላይ ሥልጣን ከማግኘቱ ጋር የሚስማማ ነው። ይህንም በአእምሮው ማስተዋል ያደርጋል፤ በዚህም የእግዚአብሔርን መንፈስ ነገር ያስተውላል፤ ያለዚያ ግን ሰው በክብር ሳለ አላስተዋለም፥ እንደሚጠፉ እንስሶች ተቈጠረ፥ እነርሱንም መሰለ። ስለዚህ አምላካችን ሆይ፥ በቤተ ክርስቲያንህ ውስጥ በሰጠሃት ጸጋህ መጠን (እኛ ፍጥረቱ ነንና፤ እንመላለስበት ዘንድ እግዚአብሔር አስቀድሞ ያዘጋጀውን መልካሙን ሥራ ለማድረግ በክርስቶስ ኢየሱስ ተፈጠርን፥ ለመልካም ሥራ ተፈጠርን)፥ በመንፈስ በሌሎች ላይ የተሾሙት ብቻ ሳይሆኑ በመንፈስ ለተሾሙባቸው የሚገዙትም ደግሞ፥—በዚህ መንገድ ሰውን ወንድና ሴት አድርገህ በመንፈሳዊ ጸጋህ ፈጥረሃልና፤ በዚያም በሥጋ ፆታ መሠረት ወንድም ሴትም የለም፥ አይሁዳዊ ወይም የግሪክ ሰው፥ ባሪያ ወይም ጨዋ ሰው የለምና።—መንፈሳውያን ሰዎች (የተሾሙም ይሁኑ የሚታዘዙ) በመንፈስ ይፈርዳሉ፤ በጠፈር ስለሚያበራው ስለዚያ መንፈሳዊ እውቀት አይደለም (በእንደዚህ ያለ ልዑል ሥልጣን ላይ ሊፈርዱ አይገባቸውምና)፥ በዚያ አንዳች ነገር በግልጥ ባያበራም እንኳ በመጽሐፍህ ራሱ ላይ ሊፈርዱ አይገባቸውም፤ ማስተዋላችንን ለእርሱ እናስገዛለንና፥ ከዓይናችን የተዘጋው እንኳ በቅንነትና በእውነት እንደ ተነገረ አጽንተን እንይዛለን። ሰው አሁን መንፈሳዊ ቢሆንና በፈጠረው መልክ እውቀትን ለማግኘት ቢታደስም፥ ሕግን አድራጊ ሊሆን ይገባዋል እንጂ ፈራጅ አይደለምና። አምላካችን ሆይ፥ በዓይኖችህ ዘንድ የታወቁትን፥ ከፍሬያቸው ታውቋቸዋላችሁ ዘንድ በሥራቸው ገና ራሳቸውን ያልገለጡልንን መንፈሳውያንንና ሥጋውያንን ሰዎች ስለዚያ መለያየት አይፈርድም፤ አንተ ግን ጌታ ሆይ፥ አሁን እንኳ ታውቃቸዋለህ፥ ጠፈርም ሳይሠራ በስውር ለይተሃቸዋል፥ ጠርተሃቸውማል። መንፈሳዊ ቢሆንም በዚህ ዓለም ባሉ ዕረፍት የሌላቸው ሕዝቦች ላይ አይፈርድም፤ ከእነርሱ ማን ወደ ፊት ወደ ጸጋህ ጣፋጭነት እንደሚመጣ፥ ማንስ በኃጢአተኝነት ዘላለማዊ መራራነት እንደሚኖር ሳያውቅ በውጭ ባሉት ላይ ይፈርድ ዘንድ ምን አገባው?

እንግዲህ በራስህ መልክ የፈጠርኸው ሰው በሰማይ ብርሃናት ላይ፥ በዚያ በተሰወረው ሰማይ ራሱ ላይ፥ ሰማይ ከመመሥረቱ በፊት በጠራኸው በቀንና በሌሊትም ላይ፥ ባሕር በሆነው በውኆች መሰብሰብ ላይ ሥልጣንን አልተቀበለም፤ ነገር ግን በባሕር ዓሣዎችና በሰማይ ወፎች ላይ፥ በእንስሶችም ሁሉ ላይ፥ በምድርም ሁሉ ላይ፥ በምድር ላይ በሚርመሰመሱትም ሁሉ ላይ ሥልጣንን ተቀበለ። ቅን ሆኖ ያገኘውን ይመረምራል፥ ይቀበላልም፥ ስሕተት ሆኖ ያገኘውንም ይነቅፋልና፤ ምሕረትህ በብዙ ውኆች ውስጥ እንደምትፈልጋቸው ያሉት በሚጀመሩበት በእነዚያ ምሥጢራት አፈጻጸም ይሁን፤ ወይም ከጥልቁ ወጥቶ ቀናተኛዪቱ ምድር የምትመገበው ያ ዓሣ በሚቀርብበት፤ ወይም ለመጽሐፍህ ሥልጣን በሚገዙ የቃላት አገላለጾችና ምልክቶች፥—ከአፍ በሚወጡና በሚሰሙ፥ ከጠፈር በታች እንደሚበርሩ ያሉ ምልክቶች፥ በመተርጐም፥ በመግለጥ፥ በማስተማር፥ በመከራከር፥ በመቀደስ፥ ወይም ወደ አንተ በመጸለይ፥ ሕዝቡም አሜን ብሎ ይመልስ ዘንድ። የእነዚህ ቃላት ሁሉ በድምፅ መነገር የዚህ ዓለም ጥልቅና አሳብን ማየት የማይችለው የሥጋ ዕውርነት ያመጣው ነው፤ ስለዚህም ወደ ጆሮ ጮኾ መናገር ያስፈልጋል፤ ስለዚህም በራሪ ወፎች በምድር ላይ ቢበዙም ጅማሬያቸውን ከውኆች ያገኛሉ። መንፈሳዊ ሰው ደግሞ በምእመናን ሥራና ኑሮ ቅኑን በመቀበል ስሕተት ሆኖ ያገኘውንም በመንቀፍ ይፈርዳል፤ በምጽዋታቸው፥ ፍሬ እንደምታፈራ ምድር፥ በስሜቶችም መገራት በምትኖር ሕያዊት ነፍስ፥ በንጽሕና፥ በጾም፥ በቅዱስ ተመስጦ፤ በሥጋ ስሜቶችም በሚታወቁ ነገሮች ላይ። በእነዚህ ሁሉ ላይ አሁን ይፈርዳል ይባላል፤ በእነርሱም ላይ የማረም ሥልጣን አለው።

ምዕራፍ 24

ነገር ግን ይህ ነገር ምንድር ነው? ምን ዓይነትስ ምሥጢር ነው? እነሆ፥ ጌታ ሆይ፥ ይበዙ ይባዙም ምድርንም ይሞሉ ዘንድ የሰውን ልጆች ትባርካለህ፤ በዚህስ አንዳች ነገር እንድናስተውል ፍንጭ አትሰጠንምን? ቀን ብለህ የጠራኸውን ብርሃን፥ የሰማይን ጠፈር፥ ብርሃናትን፥ ከዋክብትን፥ ምድርን፥ ባሕርንም እንዲሁ ለምን አልባረክሃቸውም? አምላክ ሆይ፥ በመልክህ የፈጠርኸን አንተ፥ ይህን በረከት ለሰው ብቻ ለይተህ ትሰጥ ዘንድ በጎ ፈቃድህ ነበረ ባልሁ ነበር፤ ዓሣዎችንና አንበሪዎችን ይበዙ ይባዙም የባሕርንም ውኆች ይሞሉ ዘንድ፥ ወፎችም በምድር ላይ ይበዙ ዘንድ እንዲሁ ባትባርክ ኖሮ። ደግሞም ይህ በረከት በመዋለድ ከራሳቸው ወገን ለሚገኙ ፍጥረታት የተለየ ነው ባልሁ ነበር፥ ለፍሬ ዛፎች፥ ለዕፀዋትና ለምድር አራዊት ተሰጥቶ ባገኘሁት ኖሮ። አሁን ግን እነሆ ለሣሮችም ቢሆን፥ ለዛፎችም፥ ለአራዊትም፥ ለእባቦችም፥ ብዙ ተባዙ አልተባለም፤ ምንም እንኳ እነዚህ ሁሉ እንደ ዓሣዎች፥ ወፎችና ሰዎች በመዋለድ እየበዙ ወገናቸውን ቢቀጥሉ።

እንግዲህ፥ ብርሃኔ የሆንህ እውነት ሆይ፥ ምን እላለሁ? «በከንቱና ያለ ትርጉም ተነገረ» እላለሁን? አይደለም፥ የቅድስና አባት ሆይ፥ የቃልህ አገልጋይ እንዲህ ማለት ከእርሱ ይራቅ። ይህንም ቃል ምን ማለትህ እንደ ሆነ ባላስተውል፥ ከእኔ የሚበልጡ፥ ማለትም ከእኔ ይልቅ ማስተዋል ያላቸው፥ አምላኬ ሆይ፥ ለእያንዳንዱ ሰው ያስተውል ዘንድ በሰጠኸው መጠን የተሻለ ይጠቀሙበት። ነገር ግን ጌታ ሆይ፥ ይህን በከንቱ እንዳልተናገርህ አምናለሁ ብዬ የምናዘዝልህ መናዘዜ ደግሞ በዓይንህ ፊት ደስ የሚያሰኝ ይሁን፤ ይህም ትምህርት የሚያሳስበኝን አልሸሽግም። እውነት ነውና፥ የመጽሐፍህንም ምሳሌያዊ ንግግሮች እንዲህ እንዳላስተውል የሚከለክለኝን ምንም አላይም። በአእምሮ በአንድ መንገድ የሚታወቅ ነገር በሥጋዊ አገላለጽ በብዙ መንገድ እንደሚገለጥ፥ በሥጋዊ አገላለጽ በአንድ መንገድ የሚገለጠውም በአእምሮ በብዙ መንገድ እንደሚታወቅ አውቃለሁና። እነሆ፥ የእግዚአብሔርና የባልንጀራ አንዱ ፍቅር በምን ያህል ብዙ ምሥጢራት፥ በቍጥር በሌላቸውም ቋንቋዎች፥ በየቋንቋውም በቍጥር በሌላቸው የአነጋገር ስልቶች በሥጋዊ አገላለጽ ይገለጣል። እንዲሁ የውኆች ልጆች ይበዛሉ ይባዛሉም። ይህን የምታነብ ሁሉ ሆይ፥ ደግሞ ተመልከት፤ እነሆ፥ መጽሐፍ የሚያስተላልፈው፥ ድምፅም በአንድ መንገድ ብቻ የሚናገረው፥ «በመጀመሪያ እግዚአብሔር ሰማይንና ምድርን ፈጠረ» የሚለው ቃል፥ በስሕተት ማታለል ሳይሆን በልዩ ልዩ እውነተኛ ትርጉሞች በብዙ መንገድ አይታወቅምን? እንዲሁ የሰው ልጆች ይበዛሉ ይባዛሉም።

እንግዲህ የነገሮቹን ባሕርያት በምሳሌ ሳይሆን በትክክለኛ ትርጉማቸው ብንመለከት፥ «ብዙ፥ ተባዙ» የሚለው ቃል ከዘር ለሚገኙ ነገሮች ሁሉ ይስማማል። ነገር ግን ቃሉን በምሳሌ እንደ ተነገረ ብንመለከተው (ይህንም የመጽሐፉ ዓላማ እንደ ሆነ አስባለሁ፤ ይህን በረከት ለውኃ እንስሳት ልጆችና ለሰው ብቻ በከንቱ አይሰጥምና)፥ «ብዙነት» በሰማይና በምድር እንዳለ ለመንፈሳውያንም ለሥጋውያንም ፍጥረታት፥ በብርሃንና በጨለማ እንዳለ ለጻድቃንና ለዓመፀኞች፥ በውኆችና በውኆች መካከል በጸናው ጠፈር እንዳለ የሕግ አገልጋዮች ሆነው ለእኛ ለተሰጡን ቅዱሳን ጸሐፍት፥ በባሕር እንዳለ ገና በአለማመን ምሬት ላሉ ሕዝቦች ማኅበር፥ በየብስ እንዳለ ለቅዱሳን ነፍሳት ቅንዓት፥ ዘር በሚሰጡ ዕፅዋትና ፍሬ በሚያፈሩ ዛፎች እንዳለ ለዚህች የአሁኒቱ ሕይወት ለሚሆኑ የምሕረት ሥራዎች፥ በሰማይ ብርሃናት እንዳለ ለማነጽ ለተገለጡ መንፈሳውያን ስጦታዎች፥ በሕያዊት ነፍስ እንዳለ ለራስን መግዛት ለተቀረጹ ፍቅራት እንደሚሆን እናገኛለን። በእነዚህ ሁሉ ብዙነትን፥ ብዛትንና ዕድገትን እናገኛለን፤ ነገር ግን አንድ ነገር በብዙ መንገድ እንዲገለጥ፥ አንድ አገላለጽም በብዙ መንገድ እንዲታወቅ እንዲህ ሆኖ የሚበዛውና የሚባዛው ምን እንደ ሆነ፥ በሥጋዊ አገላለጽ ከሚገለጡ ምልክቶችና በአእምሮ ከሚታሰቡ ነገሮች በቀር አናገኝም። በሥጋዊ አገላለጽ በሚነገሩ ምልክቶች ከሥጋ ጥልቀት የተነሣ በግድ የሚገኙትን የውኆችን ትውልዶች እናስተውላለን፤ በአእምሮ በሚታሰቡ ነገሮች ደግሞ ከአእምሮ ፍሬያማነት የተነሣ የሰውን ትውልዶች። ጌታ ሆይ፥ ስለዚህም ለእነዚህ ወገኖች «ብዙ፥ ተባዙ» እንዳልህ እናምናለን። በዚህ በረከት፥ አንድ ብቻ አድርገን የምናስተውለውን በብዙ መንገድ እንድንገልጥ፥ በአንድ መንገድ ብቻ በጨለማ ተሰጥቶ የምናነበውንም በብዙ መንገድ እንድናስተውል ኃይልንና ችሎታን እንደ ሰጠኸን አስባለሁና። እንዲሁ በልዩ ልዩ ትርጉሞች ካልሆነ በቀር የማይናወጡ የባሕር ውኆች ይሞላሉ፤ እንዲሁም ደረቅነቷ በናፍቆቷ የሚታይ፥ አእምሮም የሚገዛት ምድር በሰው ብዛት ትሞላለች።

ምዕራፍ 25

አቤቱ አምላኬ ሆይ፥ ቀጥሎ ያለው መጽሐፍ የሚያሳስበኝን ደግሞ እናገራለሁ፤ አዎን፥ እናገራለሁ፥ አልፈራምም። ከእነዚያ ቃላት አወጣ ዘንድ የፈቀድኸውን አንተ ራስህ እያነሣሣኸኝ እውነትን እናገራለሁና። አንተ እውነት ስለ ሆንህ፥ ሰውም ሁሉ ውሸተኛ ስለ ሆነ፥ ከአንተ መነሣሣት በቀር በሌላ እውነትን እናገራለሁ ብዬ አላምንም። እንግዲህ ሐሰትን የሚናገር ከራሱ ይናገራል፤ ስለዚህ እውነትን እናገር ዘንድ ከአንተ የሆነውን እናገራለሁ። እነሆ፥ በምድር ሁሉ ላይ ያለውን ዘር የሚሰጠውን ሐመልማል ሁሉ፥ የዛፍ ፍሬ ያለበትንና ዘር የሚሰጠውን ዛፍ ሁሉ መብል አድርገህ ሰጠኸን። ለእኛ ብቻም አይደለም፥ ለሰማይ ወፎች ሁሉ፥ ለምድር አራዊትም፥ ለሚንቀሳቀሱትም ሁሉ እንጂ፤ ለዓሦችና ለታላላቆቹ አንበሪዎች ግን አልሰጠሃቸውም። በእነዚህ የምድር ፍሬዎች ከፍሬያማዪቱ ምድር ለዚህ ሕይወት ችግር የሚዘጋጁት የምሕረት ሥራዎች እንደ ተገለጡና በምሳሌ እንደ ተመሰሉ ተናግረናል። እንዲህ ያለች ምድር ጳውሎስህን ብዙ ጊዜ ስላሳረፈውና በሰንሰለቱ ስላላፈረበት ለቤቱ ምሕረትን የሰጠኸው ደጉ ሄኔሲፎሩ ነበረ። እንዲሁ ደግሞ ወንድሞች አደረጉ፤ ከመቄዶንያ መጥተው የጎደለውን የሞሉለትም እንዲህ ያለውን ፍሬ አፈሩ። ነገር ግን የሚገባውን ፍሬ ስላልሰጡት ስለ አንዳንድ ዛፎች እንዴት አዘነ፤ እንዲህ ሲል፦ በፊተኛው ሙግቴ አንድ ስንኳ አልደረሰልኝም፥ ሁሉም ተዉኝ እንጂ፤ ይህንም አይቍጠርባቸው። እነዚህ ፍሬዎች ከመለኮታዊ ምሥጢራት ማስተዋላቸው መንፈሳዊ ትምህርትን ለሚያገለግሉን ይገባሉና፤ እንደ ሰዎችም ይገባቸዋል፤ አዎን፥ በራስን መግዛት ሁሉ ራሷን ምሳሌ አድርጋ እንደምትሰጥ እንደ ሕያዊት ነፍስም ይገባቸዋል፤ ድምፃቸው በምድር ሁሉ ላይ ስለ ወጣ፥ በምድር ላይ ስለሚበዙት በረከቶቻቸውም እንደ በራሪ ፍጥረታት ይገባቸዋል።

ምዕራፍ 26

ነገር ግን በእነዚህ ፍሬዎች የሚመገቡ በእነርሱ ደስ የሚላቸው ናቸው፤ ሆዳቸው አምላካቸው የሆነ ግን በእነርሱ ደስ አይላቸውም። በሚሰጡት ዘንድ ፍሬው የሚሰጡት ነገር አይደለምና፥ በምን ልብ እንደሚሰጡት እንጂ። እንግዲህ ሆዱን ሳይሆን እግዚአብሔርን ያገለገለው ለምን ደስ እንዳለው በግልጥ አያለሁ፤ አየዋለሁ፥ ከእርሱም ጋር ደስ ይለኛል። የፊልጵስዩስ ሰዎች በአፍሮዲጡ እጅ የላኩለትን ተቀብሎ ነበርና፤ ሆኖም ለምን ደስ እንዳለው አስተውላለሁ። ደስ ባለው ነገር ተመግቦአልና፤ በእውነት ሲናገር እንዲህ ይላል፦ «ነገር ግን አሁን ከጊዜ በኋላ ስለ እኔ እንደ ገና ልታስቡ ስለ ጀመራችሁ፥ በጌታ እጅግ ደስ ይለኛል፤ ማሰብስ ታስቡ ነበር፥ ነገር ግን ታከታችሁ።» እንግዲህ እነዚህ የፊልጵስዩስ ሰዎች በረጅም ድካም ደርቀው ይህን የመልካም ሥራ ፍሬ ከማፍራት እንደ ጠወለጉ ነበሩ፤ እርሱም የጎደለውን ስለ ሞሉለት ለራሱ ሳይሆን፥ እንደ ገና ስላቈጠቈጡ ስለ እነርሱ ደስ አለው። ስለዚህም እንዲህ ብሎ ይጨምራል፦ ይህን ስል ስለ ጉድለት አልልም፤ የምኖርበት ኑሮ ይበቃኛል ማለትን ተምሬአለሁና። መዋረድንም አውቃለሁ መብዛትንም አውቃለሁ፤ በእያንዳንዱ ነገር በነገርም ሁሉ መጥገብንና መራብንም መብዛትንና መጉደልን ተምሬአለሁ። ኃይልን በሚሰጠኝ በክርስቶስ ሁሉን እችላለሁ።

እንግዲህ፥ ታላቁ ጳውሎስ ሆይ፥ በምን ደስ ይልሃል? በምን ደስ ይልሃል? በፈጠረህ ምሳሌ እግዚአብሔርን በማወቅ የታደስህ ሰው ሆይ፥ እንዲህ ያለ ራስን መግዛት ያለህ ሕያዊት ነፍስ ሆይ፥ ምሥጢርን የምትናገር እንደ በራሪ ወፎች ያለህ አንደበት ሆይ፥ በምን ትመገባለህ? (ለእንደዚህ ያሉ ፍጥረታት ይህ መብል ይገባልና፤) የሚመግብህ ምንድር ነው? ደስታ። የሚከተለውን እንስማ፦ ሆኖም በመከራዬ ከእኔ ጋር ስለ ተካፈላችሁ መልካም አደረጋችሁ። በዚህ ደስ ይለዋል፥ በዚህ ይመገባል፤ መልካም ስላደረጉ እንጂ ጭንቀቱ ስለ ቀለለለት አይደለም፤ እርሱ ለአንተ «በጭንቀቴ ጊዜ አሰፋህልኝ» ይላልና፤ ኃይልን በምትሰጠው በአንተ መብዛትንና መጉደልን ያውቅ ነበርና። እንዲህ ይላልና፦ የፊልጵስዩስ ሰዎች ሆይ፥ ወንጌል በመጀመሪያ ሲሰበክ፥ ከመቄዶንያ በወጣሁ ጊዜ፥ ከእናንተ ብቻ በቀር ሌላ ቤተ ክርስቲያን በመስጠትና በመቀበል ስሌት ከእኔ ጋር እንዳልተካፈለች እናንተ ደግሞ ታውቃላችሁ፤ በተሰሎንቄ እንኳ ሳለሁ፥ አንድ ጊዜና ሁለት ጊዜ ያስፈለገኝን ሰዳችሁልኝ ነበርና። አሁን ወደ እነዚህ መልካም ሥራዎች ስለ ተመለሱ ደስ ይለዋል፤ ፍሬያማ እርሻ ልምላሜውን መልሶ እንደሚያገኝ እንደ ገና ስላቈጠቈጡ ሐሤት ያደርጋል።

«ያስፈለገኝን ሰዳችሁልኝ» ብሎአልና ስለ ራሱ ችግር ነበርን? በዚህ ደስ ይለዋልን? በእውነት በዚህ አይደለም። ይህን በምን እናውቃለን? እርሱ ራሱ ወዲያው «ፍሬን እንጂ ስጦታውን ፈላጊ አይደለሁም» ይላልና። አምላኬ ሆይ፥ ስጦታንና ፍሬን እለይ ዘንድ ከአንተ ተማርሁ። ስጦታ እነዚህን የሚያስፈልጉንን ነገሮች የሚሰጠን ሰው የሚሰጠው ነገር ራሱ ነው፤ እንደ ገንዘብ፥ መብል፥ መጠጥ፥ ልብስ፥ መጠለያ፥ እርዳታ፤ ፍሬ ግን የሰጪው መልካምና ቅን ፈቃድ ነው። ደጉ መምህር «ነቢይን የሚቀበል» ብቻ አላለምና፥ «በነቢይ ስም» ብሎ ጨመረ እንጂ፤ «ጻድቅንም የሚቀበል» ብቻ አላለም፥ «በጻድቅ ስም» ብሎ ጨመረ እንጂ። እንዲሁ በእውነት አንዱ የነቢይን ዋጋ፥ ሌላውም የጻድቁን ዋጋ ይወስዳል፤ «ከእነዚህ ከታናናሾቹ ለአንዱ ቀዝቃዛ ጽዋ ውኃ የሚያጠጣ» ብቻ አላለም፥ «በደቀ መዝሙር ስም» ብሎ ጨመረ እንጂ፤ እንዲህም ይደመድማል፦ «እውነት እላችኋለሁ፥ ዋጋው አይጠፋበትም።» ስጦታው ነቢይን መቀበል፥ ጻድቅን መቀበል፥ ለደቀ መዝሙር ቀዝቃዛ ጽዋ ውኃ መስጠት ነው፤ ፍሬው ግን ይህን በነቢይ ስም፥ በጻድቅ ስም፥ በደቀ መዝሙር ስም ማድረግ ነው። ኤልያስ የእግዚአብሔርን ሰው እንደምትመግብ አውቃ ስለዚህ በመገበችው መበለት በፍሬ ተመገበ፤ በቁራ ግን በስጦታ ተመገበ። የኤልያስም ውስጣዊ ሰው በዚያ አልተመገበም፥ ውጫዊው ብቻ እንጂ፤ እርሱም ያን መብል ቢያጣ ሊጠፋ በቻለ ነበር።

ምዕራፍ 27

እንግዲህ ጌታ ሆይ፥ በፊትህ እውነት የሆነውን እናገራለሁ፤ ሥጋውያን ሰዎችና የማያምኑ (እነርሱን ለማትረፍና ለማስጀመር የመጀመሪያዎቹ ምሥጢራትና ታላላቅ የተአምራት ሥራዎች ያስፈልጋሉ፤ እነዚህም በዓሦችና በአንበሪዎች ስም እንደ ተገለጡ እናስባለን) አገልጋይህን በሥጋ ሲያሳርፉ ወይም ለዚህች የአሁኒቱ ሕይወት በሚጠቅም ነገር በሌላ መንገድ ሲረዱት፥ ይህ ለምን እንደሚደረግና ለምን ዓላማ እንደ ሆነ ስለማያውቁ፥ እነርሱ እነዚህን አይመግቡም፥ እነዚህም በእነርሱ አይመገቡም፤ እነዚያ በቅዱስና በቅን ዓላማ አያደርጉትምና፥ እነዚህም ፍሬውን ገና ባላዩት ስጦታቸው ደስ አይላቸውምና። አእምሮ ደስ በሚለው ነገር ይመገባልና። ስለዚህም ዓሦችና አንበሪዎች ምድር ከባሕር ማዕበል ምሬት ከተለየችና ከተከፈለች በኋላ ብቻ የምታበቅለውን እንዲህ ያለውን መብል አይመገቡም።

ምዕራፍ 28

አቤቱ፥ አንተም የሠራኸውን ሁሉ አየህ፤ እነሆም እጅግ መልካም ነበረ። አዎን፥ እኛም ይህንኑ እናያለን፤ እነሆም ሁሉ እጅግ መልካም ነው። ስለ ልዩ ልዩ የሥራዎችህ ወገኖች «ይሁን» ባልህ ጊዜ በሆኑም ጊዜ እያንዳንዱን መልካም እንደ ሆነ አየህ። የሠራኸው መልካም እንደ ሆነ እንዳየህ ሰባት ጊዜ ተጽፎ ቈጠርሁ፤ ይህም ስምንተኛው ነው፤ የሠራኸውን ሁሉ አየህ፥ እነሆም አሁን በአንድነት ስለ ሆነ መልካም ብቻ ሳይሆን እጅግ መልካም ደግሞ ነበረ። በየብቻቸው መልካም ብቻ ነበሩና፤ በአንድነት ግን መልካምም እጅግ መልካምም ነበሩ። ውብ አካላት ሁሉ ይህንኑ ይገልጣሉ፤ ሁሉ ውብ ከሆኑ ብልቶች የተሠራ አካል፥ በሥርዓት በመዋሐዳቸው ሙሉው ከሚፈጸምባቸው ከእነዚያው ብልቶች ለብቻቸው ከሆኑ እጅግ ይበልጥ ውብ ነውና፤ ምንም ብልቶቹ በየብቻቸው ደግሞ ውብ ቢሆኑ።

ምዕራፍ 29

ሥራዎችህ ደስ ባሰኙህ ጊዜ መልካም እንደ ሆኑ ሰባት ወይም ስምንት ጊዜ እንዳየህ ለማግኘት አጥብቄ ተመለከትሁ፤ ነገር ግን የሠራኸውን ያን ያህል ጊዜ እንዳየህ የማስተውልበትን ጊዜያት በማየትህ ውስጥ አላገኘሁም። እንዲህም አልሁ፦ «ጌታ ሆይ፥ አንተ እውነተኛ ስለ ሆንህ፥ እውነትም ሆነህ ስለ ገለጥኸው፥ ይህ መጽሐፍህ እውነት አይደለምን? እንግዲህ ይህ መጽሐፍህ በየቀኑ የሠራኸውን መልካም እንደ ሆነ እንዳየህ ሲነግረኝ፥ በቈጠርኋቸውም ጊዜ ስንት ጊዜ እንደ ሆነ ሳገኝ፥ ‹በማየትህ ውስጥ ጊዜያት የሉም› ለምን ትለኛለህ?» አንተ አምላኬ ነህና ለዚህ ትመልስልኛለህ፤ ደንቆሮነቴን ሰብረህ እየጮኽህም ለአገልጋይህ በውስጣዊ ጆሮው በብርቱ ድምፅ እንዲህ ትነግረዋለህ፦ «ሰው ሆይ፥ መጽሐፌ የሚለውን እኔ እላለሁ፤ ሆኖም እርሱ በጊዜ ይናገራል፤ ጊዜ ግን ከቃሌ ጋር ግንኙነት የለውም፤ ቃሌ ከእኔ ጋር በእኩል ዘላለማዊነት ይኖራልና። ስለዚህ በመንፈሴ የምታዩትን እኔ አያለሁ፤ በመንፈሴ የምትናገሩትን እኔ እንደምናገር። እንዲሁም እናንተ እነዚያን በጊዜ ስታዩ እኔ በጊዜ አላያቸውም፤ እናንተ በጊዜ ስትናገሩ እኔ በጊዜ እንደማልናገራቸው።»

ምዕራፍ 30

አቤቱ አምላኬ ሆይ፥ ሰማሁ፤ ከእውነትህም የጣፋጭነትን ጠብታ ጠጣሁ፤ ሥራዎችህን የሚጠሉ አንዳንድ ሰዎች እንዳሉም አስተዋልሁ፤ እነርሱም ብዙዎቹን በግድ ተገደህ እንደ ሠራሃቸው ይላሉ፤ እንደ ሰማያት መዋቅርና እንደ ከዋክብት ስምምነት ያሉትን፤ ከራስህ ከሆነው እንዳልሠራሃቸው፥ ነገር ግን አንተ ከተሸነፉት ጠላቶችህ የዓለምን ቅጥሮች ባነሣህ ጊዜ፥ በመዋቅሩ ታስረው ዳግመኛ በአንተ ላይ ማመፅ እንዳይችሉ፥ አንተ እንድታሰባስባቸው፥ እንድታጣብቃቸውና እንድታዋሕዳቸው በሌላ ስፍራና ከሌላ ምንጭ እንደ ተፈጠሩ ይላሉ። ሌሎቹን ደግሞ፥ እንደ ሥጋ ሁሉና እንደ እጅግ ጥቃቅን ፍጥረታት ሁሉ፥ ሥሩም በምድር ያለውን ሁሉ፥ አንተ እንዳልሠራሃቸው እንዳላጣበቅሃቸውም ይላሉ፤ ነገር ግን ከአንተ ጋር ጠላት የሆነ አእምሮና በአንተ ያልተፈጠረ ለአንተም ተቃራኒ የሆነ ሌላ ባሕርይ በእነዚህ በዓለም ታችኛ ደረጃዎች እነዚህን እንደ ወለደና እንደ ቀረጸ ይላሉ። እንዲህ የሚሉ ያበዱ ናቸው፤ ሥራዎችህን በመንፈስህ አያዩምና፥ በእነርሱም አንተን አያውቁህምና።

ምዕራፍ 31

ነገር ግን እነዚህን በመንፈስህ የሚያዩ፥ በእነርሱ ውስጥ አንተ ታያለህ። ስለዚህ እነዚህ ነገሮች መልካም እንደ ሆኑ ሲያዩ፥ አንተ መልካም እንደ ሆኑ ታያለህ፤ ስለ አንተም ደስ የሚያሰኙት ሁሉ በእነርሱ ውስጥ አንተን ደስ ያሰኛሉ፤ በመንፈስህ በኩል እኛን ደስ የሚያሰኙትም በእኛ ውስጥ አንተን ደስ ያሰኛሉ። በእርሱ ውስጥ ካለው ከሰው መንፈስ በቀር ለሰው ያለውን የሚያውቅ ሰው ማን ነው? እንዲሁም ደግሞ ከእግዚአብሔር መንፈስ በቀር ለእግዚአብሔር ያለውን ማንም አያውቅም። እንዲህም ይላል፦ እኛ ግን ከእግዚአብሔር እንዲያው የተሰጠንን እናውቅ ዘንድ ከእግዚአብሔር የሆነውን መንፈስ እንጂ የዓለምን መንፈስ አልተቀበልንም። እኔም እንዲህ ብዬ እመከራለሁ፦ «በእውነት ከእግዚአብሔር መንፈስ በቀር ለእግዚአብሔር ያለውን ማንም አያውቅም፤ እንግዲህ ከእግዚአብሔር የተሰጠንን እኛ ደግሞ እንዴት እናውቃለን?» መልስም ይሰጠኛል፦ «በመንፈሱ የምናውቀውን እነዚህን እንኳ ከእግዚአብሔር መንፈስ በቀር ማንም አያውቅምና። በእግዚአብሔር መንፈስ ይናገሩ ዘንድ ላላቸው ‹የምትናገሩ እናንተ አይደላችሁም› ተብሎ በትክክል እንደ ተነገረ፥ እንዲሁ በእግዚአብሔር መንፈስ ለሚያውቁ ‹የምታውቁ እናንተ አይደላችሁም› ማለት ትክክል ነው። በእግዚአብሔርም መንፈስ ለሚያዩ ‹የምታዩ እናንተ አይደላችሁም› ማለት ከዚህ ያላነሰ ትክክል ነው፤ ስለዚህ በእግዚአብሔር መንፈስ መልካም እንደ ሆነ የሚያዩትን ሁሉ፥ መልካም እንደ ሆነ የሚያየው እግዚአብሔር እንጂ እነርሱ አይደሉም።» እንግዲህ ቀድሞ የተጠቀሱት እንደሚያደርጉት ሰው መልካሙን ክፉ እንደ ሆነ ማሰቡ አንድ ነገር ነው፤ ሰው መልካም የሆነውን መልካም እንደ ሆነ ማየቱ ሌላ ነገር ነው (ፍጥረታትህ መልካም ስለ ሆኑ ለብዙዎች ደስ እንደሚያሰኙ፥ ከአንተ ይልቅ እነርሱን መደሰትን ሲመርጡ ግን አንተ በእነርሱ ውስጥ ደስ የማታሰኛቸው)፤ ሰው አንድን ነገር መልካም እንደ ሆነ ሲያይ እግዚአብሔር በእርሱ ውስጥ መልካም እንደ ሆነ ማየቱ ደግሞ ሌላ ነገር ነው፤ ይኸውም በሰጠው በመንፈስ ቅዱስ ካልሆነ በቀር ሊወደድ የማይችለው እርሱ በሠራው ነገር ይወደድ ዘንድ ነው። በተሰጠንም በመንፈስ ቅዱስ የእግዚአብሔር ፍቅር በልባችን ፈስሶአልና፤ በእርሱም በማናቸውም መጠን ያለው ሁሉ መልካም እንደ ሆነ እናያለን። ከእርሱ ነውና፤ እርሱ ራሱ በመጠን የሚኖር አይደለም፥ ያለውን ሆኖ ይኖራል እንጂ።

ምዕራፍ 32

ጌታ ሆይ፥ ምስጋና ለአንተ ይሁን። ሰማይንና ምድርን እናያለን፤ ላይኛውንና ታችኛውን ሥጋዊ ክፍል፥ ወይም መንፈሳዊውንና ሥጋዊውን ፍጥረት፤ የዓለም ሁለንተናዊ ክምር፥ ይልቁንም ሁለንተናዊው ፍጥረት በሚቆምባቸው በእነዚህ ክፍሎች ማስጌጥ ውስጥ ብርሃን ተፈጥሮ ከጨለማ ሲለይ እናያለን። የሰማይን ጠፈር እናያለን፤ በመንፈሳውያን ላይኞች ውኆችና በታችኞች ሥጋውያን ውኆች መካከል ያለውን ያን የዓለም ቀዳሚ አካል፥ ወይም (ይህም ሰማይ ይባላልና) የሰማይ ወፎች የሚበርሩበትን ይህን የአየር ስፍራ፥ በእንፋሎት ከላያቸው በሚሸከሙትና በጥሩ ሌሊቶች እንደ ጠል በሚወርዱት ውኆችና በምድር ላይ በሚፈሱት በእነዚያ በከበዱት ውኆች መካከል ያለውን። በባሕር ሜዳዎች የተሰበሰበውን የውኆችን ፊት እናያለን፤ ባዶ የነበረውንና የሚታይና የተስማማ ሆኖ የተቀረጸውን የብስ፥ አዎን የዕፅዋትንና የዛፎችንም ቁስ። ከላይ የሚያበሩትን ብርሃናት እናያለን፤ ፀሐይ ለቀን እንዲበቃ፥ ጨረቃና ከዋክብትም ሌሊትን ደስ እንዲያሰኙ፤ በእነዚህም ሁሉ ዘመናት እንዲለዩና እንዲታወቁ። በየአቅጣጫው በዓሦች፥ በአራዊትና በወፎች የተሞላ እርጥብ ንጥረ ነገር እናያለን፤ የወፎችን በረራ የሚሸከመው የአየር ውፍረት በውኆች እንፋሎት ይወፍራልና። በምድራውያን ፍጥረታት ያጌጠውን የምድርን ፊት እናያለን፤ በመልክህና በምሳሌህ የተፈጠረውንም ሰው፥ በዚያው መልክህና ምሳሌህ (ይኸውም የአእምሮና የማስተዋል ኃይል) ምክንያት በሌላቸው ፍጥረታት ሁሉ ላይ የተሾመውን። በነፍሱም ውስጥ በመምራት የሚገዛ አንድ ኃይል፥ ይታዘዝም ዘንድ የተገዛ ሌላ እንዳለ፥ እንዲሁ ለሰውየው በሥጋም ሴት ተፈጠረች፤ እርስዋም በአእምሮዋ የማስተዋል ልቦና የባሕርይ እኩልነት ይኖራት ዘንድ፥ በሥጋዋ ጾታ ግን የማድረግ ምኞት ከአእምሮ ልቦና ቅን የማድረግን ጥበብ ሊፀንስ እንደሚሻ፥ እንዲሁ ለባልዋ ጾታ ትገዛ ዘንድ። እነዚህን እናያለን፤ በየብቻቸውም መልካም ናቸው፥ በአንድነትም እጅግ መልካም ናቸው።

ምዕራፍ 33

እንድንወድድህ ሥራዎችህ ያመስግኑህ፤ ሥራዎችህም ያመሰግኑህ ዘንድ እንውደድህ፤ እነርሱ ከጊዜ ጀምሮ መጀመሪያና መጨረሻ፥ መውጣትና መግባት፥ ማደግና መጥፋት፥ መልክና ማጣት አላቸው። እንግዲህ እኩሉ በስውር፥ እኩሉ በግልጥ የጥዋትና የማታ ተከታታይነት አላቸው፤ ከምንም ተፈጥረዋልና፥ በአንተ እንጂ ከአንተ አይደለም፤ የአንተ ካልሆነ ወይም ቀድሞ ከነበረ ቁስ አይደለም፥ አብሮ ከተፈጠረ ቁስ እንጂ (ማለትም በአንተ በአንድ ጊዜ ከተፈጠረ)፤ መልክ ለሌለው ሁኔታው ያለ አንዳች የጊዜ ልዩነት መልክ ሰጠኸዋልና። የሰማይና የምድር ቁስ አንድ ነገር፥ መልካቸውም ሌላ ስለ ሆነ፥ ቁሱን ከፍጹም ምንምነት፥ የዓለምን መልክ ግን መልክ ከሌለው ቁስ ሠራህ፤ ሆኖም መልኩ ያለ አንዳች የመዘግየት ልዩነት ቁሱን ይከተል ዘንድ ሁለቱንም በአንድነት።

ምዕራፍ 34

በፍጥረትም ሆነ በነገሮች በእንዲህ ያለ ሥርዓት በመተረካቸው ምን ሊመሰል እንደ ፈቀድህ ደግሞ መርምረናል። ነገሮች በየብቻቸው መልካም፥ በአንድነትም እጅግ መልካም እንደ ሆኑ አይተናል፤ በቃልህ፥ በአንድ ልጅህ፥ ሰማይና ምድር፥ የቤተ ክርስቲያን ራስና አካል፥ ከዘመናት ሁሉ በፊት በአስቀድሞ መወሰንህ፥ ያለ ጥዋትና ማታ። ነገር ግን አስቀድመህ የወሰንኻቸውን በጊዜ ልትፈጽም በጀመርህ ጊዜ፥ የተሰወሩትን ትገልጥ ዘንድ፥ ብልሹነታችንንም ታቀና ዘንድ፥ ኃጢአቶቻችን በላያችን ተንጠልጥለው ነበርና፥ እኛም ወደ ጨለማው ጥልቅ ሰጥመን ነበርና፤ መልካሙ መንፈስህም በጊዜው ይረዳን ዘንድ በላያችን ሰፍፎ ነበር፤ ኃጢአተኞችንም አጸደቅህ፥ ከክፉዎችም ለየሃቸው፤ ለአንተ ታዛዦች በሚሆኑት በላይ በተሾሙትና ለእነርሱ በሚገዙት በታች ባሉት መካከል የመጽሐፍህን ሥልጣን ጠፈር አደረግህ፤ የምእመናን ቅንዓት ይገለጥ ዘንድ፥ እነርሱም ሰማያዊውን ያገኙ ዘንድ ምድራዊ ሀብታቸውን ለድሆች እያካፈሉ የምሕረትን ሥራዎች ያፈሩ ዘንድ፥ የማያምኑትን ማኅበር ወደ አንድ ሤራ ሰበሰብህ። ከዚህም በኋላ በጠፈር ውስጥ አንዳንድ ብርሃናትን አበራህ፤ የሕይወትን ቃል የያዙ፥ በመንፈሳውያን ስጦታዎች ወደ ላይ በተሾመ ታላቅ ሥልጣን የሚያበሩ ቅዱሳንህን፤ ከዚያም ደግሞ የማያምኑትን አሕዛብ ለማስጀመር ከሥጋዊ ቁስ ምሥጢራትን፥ የሚታዩ ተአምራትንና እንደ መጽሐፍህ ጠፈር የቃላት መልኮችን አወጣህ፤ በእነርሱም ምእመናን ይባረኩና ይባዙ ዘንድ። ቀጥሎም በራስን መግዛት ብርታት በመልካም በተቀናጁ ፍቅራት የምእመናንን ሕያዊት ነፍስ ሠራህ፤ ከዚያም በኋላ ለአንተ ብቻ የተገዛውንና የትኛውንም የሰው ሥልጣን መምሰል የማያስፈልገውን አእምሮ በመልክህና በምሳሌህ አደስኸው፤ ሴትን ለወንድ እንዳስገዛህ፥ ምክንያታዊ ተግባራቱንም ለማስተዋል ልዕልና አስገዛህ፤ በዚህም ሕይወት ምእመናንን ለመፈጸም ለሚያስፈልጉ ለአገልግሎትህ ሹመቶች ሁሉ፥ ለጊዜያዊ ጥቅማቸው፥ በሚመጣው ዘመን ለራሳቸው ፍሬያማ የሆኑ መልካም ነገሮች በእነዚያው ምእመናን ይሰጡ ዘንድ ፈቀድህ። እነዚህን ሁሉ እናያለን፤ እጅግም መልካም ናቸው፤ አንተ በእኛ ውስጥ ታያቸዋለህና፤ እናያቸው ዘንድ፥ በእነርሱም አንተን እንወድድ ዘንድ መንፈስህን የሰጠኸን አንተ ነህና።

ምዕራፍ 35

አቤቱ እግዚአብሔር ሆይ፥ ሰላምን ስጠን፤ (ሁሉን ሰጥተኸናልና፤) የዕረፍትን ሰላም፥ ማታ የሌለውን የሰንበትን ሰላም። ይህ እጅግ መልካም የሆኑ ነገሮች እጅግ ያማረ ሥርዓት ሁሉ ሩጫውን ከፈጸመ በኋላ ያልፋልና፤ በእነርሱ ጥዋትና ማታ ነበረባቸውና።

ምዕራፍ 36

ሰባተኛው ቀን ግን ማታ የለውም፥ መግባትም የለውም፤ ለዘላለም ይኖር ዘንድ ቀድሰኸዋልና፤ ምንም በማይቋረጥ ዕረፍት ውስጥ ሆነህ ብትሠራቸውም፥ እጅግ መልካም ከሆኑት ሥራዎችህ በኋላ በሰባተኛው ቀን ማረፍህ፥ እኛም ደግሞ ከሥራዎቻችን በኋላ (አንተ ስለ ሰጠኸን እጅግ መልካም ከሆኑት) በዘላለም ሕይወት ሰንበት በአንተ እንደምናርፍ የመጽሐፍህ ድምፅ አስቀድሞ ይነግረን ዘንድ ነው።

ምዕራፍ 37

ያን ጊዜ አሁን በእኛ እንደምትሠራ፥ እንዲሁ በእኛ ታርፋለህና፤ እነዚህ በእኛ በኩል ሥራዎችህ እንደ ሆኑ፥ እንዲሁ ያ በእኛ በኩል ዕረፍትህ ይሆናል። አንተ ግን ጌታ ሆይ፥ ዘወትር ትሠራለህ፥ ዘወትርም ታርፋለህ። በጊዜ አታይም፥ በጊዜ አትንቀሳቀስም፥ በጊዜም አታርፍም፤ ሆኖም በጊዜ የሚታዩ ነገሮችን፥ አዎን ጊዜያትን ራሳቸውን፥ ከጊዜም የሚገኘውን ዕረፍት ትሠራለህ።

ምዕራፍ 38

እንግዲህ እኛ የሠራሃቸውን እነዚህን ነገሮች እናያለን፥ ስላሉ፤ እነርሱ ግን አንተ ስለምታያቸው አሉ። እኛም እንዳሉ በውጭ፥ መልካም እንደ ሆኑ በውስጥ እናያለን፤ አንተ ግን ገና ሊሠሩ ሳሉ ባየሃቸው በዚያ ስፍራ በተሠሩ ጊዜ አየሃቸው። እኛም ልባችን ከመንፈስህ ከፀነሰ በኋላ በኋለኛው ጊዜ መልካም ለማድረግ ተነሣሣን፤ በቀደመው ጊዜ ግን አንተን ትተን ክፉ ለማድረግ ተነሣሥተን ነበር፤ አንተ ግን አንዱ፥ መልካሙ አምላክ፥ መልካም ማድረግን ከቶ አላቋረጥህም። እኛም ደግሞ ከስጦታህ የሆኑ አንዳንድ መልካም ሥራዎች አሉን፥ ዘላለማውያን ግን አይደሉም፤ ከእነርሱ በኋላ በታላቁ ቅድስናህ እናርፍ ዘንድ ተስፋ እናደርጋለን። አንተ ግን መልካም የማያስፈልገው መልካም ሆነህ ዘወትር ታርፋለህ፤ ዕረፍትህ አንተ ራስህ ነህና። ይህንስ ያስተውል ዘንድ ሰውን ሰው ማን ሊያስተምረው ይችላል? ወይስ መልአክን መልአክ? ወይስ ሰውን መልአክ? ከአንተ ይለመን፥ በአንተ ይፈለግ፥ በአንተ ደጅ ይንኳኳ፤ እንዲሁ፥ እንዲሁ ይቀበላል፥ እንዲሁ ይገኛል፥ እንዲሁ ይከፈታል። አሜን።

ጌታ ሆይ፥ ምስጋና ለአንተ ይሁን