Chương 12 · 12 phút đọc · 15 phút nghe
Gỡ bỏ những mối băn khoăn ngăn trở sự yên ủi
TỪ VIỆC SUY GẪM những quy tắc và dấu hiệu này, có thể đem nhiều sự yên ủi vào linh hồn của những người yếu đuối nhất; và để sự yên ủi ấy được dư dật hơn, tôi xin thêm đôi điều nhằm giúp họ vượt qua một vài lời phản bác thường gặp, cùng những ý nghĩ thầm kín chống lại chính mình, là những điều một khi lọt vào lòng thì thường đè nén họ.
Có người nghĩ rằng mình chẳng có chút đức tin nào, vì mình không có sự bảo đảm trọn vẹn; trong khi ngọn lửa đẹp nhất cũng vẫn có ít nhiều khói. Những hành động tốt nhất cũng vương mùi khói. Cái cối đã từng giã tỏi thì luôn còn mùi tỏi: cũng vậy, mọi hành động của chúng ta đều sẽ phảng phất đôi chút mùi vị của người cũ.
Khi thân thể yếu đuối, có người nghĩ rằng ân điển đang chết dần, vì những việc họ làm thật yếu ớt, bởi sinh lực của họ, vốn là khí cụ cho các hoạt động của linh hồn, đã hao mòn; họ không nghĩ rằng Đức Chúa Trời đoái đến những tiếng thở than thầm kín của những người không còn sức để bày tỏ ra bên ngoài; Đấng đã phán: Phước cho người nào đoái đến kẻ khốn cùng! thì chính Ngài cũng sẽ đoái đến những người như thế cách đầy thương xót.
Lại có người bị ám ảnh bởi những hình ảnh ghê tởm hiện ra trong trí tưởng tượng, và bởi những ý nghĩ hèn hạ, bất xứng về Đức Chúa Trời, về Đấng Christ, về Lời Chúa, v.v., là những điều như bầy ruồi quấy nhiễu, làm xáo trộn và phá rối sự bình an của họ; những điều này được Sa-tan ném vào như lửa hoang, như có thể nhận ra bởi: 1. sự lạ lùng, 2. sức mạnh và sự dữ dội, 3. sự ghê rợn của chúng, đến nỗi ngay cả bản tính bại hoại cũng phải ghê sợ. Một linh hồn tin kính không mắc tội về những ý nghĩ ấy, cũng như Bên-gia-min không mắc tội về cái chén của Giô-sép bị đặt vào bao của mình. Trong số những phương cách giúp đỡ mà các tác giả tin kính đã đề ra, như ghê tởm những ý nghĩ ấy, và quay tâm trí khỏi chúng sang những điều khác, v.v., hãy thêm phương cách này: than thở với Đấng Christ về chúng, núp dưới cánh che chở của Ngài, và cầu xin Ngài đứng về phía chúng ta chống lại kẻ thù của Ngài và của chúng ta. Lẽ nào các tội lỗi và lời phạm thượng của người ta đều sẽ được tha, mà những ý nghĩ phạm thượng này, vốn có ma quỷ làm cha, lại không được tha? Chính Đấng Christ cũng đã bị quấy nhiễu theo cách này, để Ngài có thể cứu giúp mọi linh hồn khốn khổ trong cảnh ngộ tương tự.
Nhưng trong trường hợp này có một sự khác biệt giữa Đấng Christ và chúng ta, vì Sa-tan chẳng có gì của nó nơi Đấng Christ, những lời xúi giục của nó hoàn toàn không để lại dấu vết nào trong bản tính thánh khiết của Ngài; nhưng như những tia lửa rơi xuống biển, chúng liền bị dập tắt ngay. Những sự cám dỗ của Sa-tan đối với Đấng Christ chỉ là những lời xúi giục về phía Sa-tan, và về phía Đấng Christ chỉ là sự nhận thức rõ sự hèn hạ của chúng; nhận thức điều ác do kẻ khác xúi giục thì không phải là điều ác; đó là nỗi đau của Đấng Christ, nhưng là tội của Sa-tan; song Ngài đã chịu để mình bị cám dỗ như thế, hầu Ngài vừa có thể thương cảm chúng ta trong những cuộc giằng co của mình, vừa tập luyện cho chúng ta biết sử dụng khí giới thuộc linh như Ngài đã làm. Đấng Christ đã có thể thắng nó bằng quyền năng, nhưng Ngài đã thắng bằng lý lẽ; còn khi Sa-tan đến với chúng ta, nó tìm thấy trong chúng ta một điều gì đó của chính nó, là điều tương ứng và thông đồng với nó; trong bản tính chúng ta, ở một mức độ nào đó, có cùng một sự thù nghịch đối với Đức Chúa Trời và điều lành như trong chính Sa-tan; bởi đó những sự cám dỗ của nó phần nhiều để lại một vết nhơ nào đó trên chúng ta. Và dù không có ma quỷ xúi giục, những ý nghĩ tội lỗi vẫn sẽ nảy sinh từ bên trong chúng ta; dù chẳng có ý nghĩ nào bị ném vào từ bên ngoài, chúng ta vẫn có cả một xưởng đúc chúng ở bên trong: những ý nghĩ này, nếu linh hồn cứ nấn ná nơi chúng lâu đến mức hút lấy hay rút ra từ chúng và bởi chúng một sự vui thích tội lỗi nào đó, thì chúng để lại trên linh hồn một tội trạng nặng nề hơn, ngăn trở sự tương giao ngọt ngào của chúng ta với Đức Chúa Trời, làm gián đoạn sự bình an của chúng ta, và đặt vào linh hồn một vị nếm trái ngược, khiến nó dễ sa vào những tội lớn hơn. Mọi sự sa ngã gây gương xấu bộc lộ ra ngoài thoạt đầu cũng chỉ là những ý nghĩ. Những ý nghĩ xấu như những tên trộm nhỏ, lẻn vào qua cửa sổ rồi mở cửa lớn cho những tên trộm lớn hơn; ý nghĩ là hạt giống của hành động. Những ý nghĩ này, nhất là khi được Sa-tan đẩy tới, khiến đời sống của nhiều Cơ Đốc nhân tốt gần như là một sự tử đạo. Trong trường hợp này, có một sự yên ủi không lành mạnh mà một số người đưa ra, là những ý nghĩ xấu nảy sinh từ bản tính, và điều gì thuộc bản tính thì có thể bỏ qua; nhưng chúng ta phải biết rằng bản tính, khi mới ra từ tay Đức Chúa Trời lúc ban đầu, chẳng hề có những sự trỗi dậy như thế từ trong nó: linh hồn, như được Đức Chúa Trời hà hơi vào, chẳng có những hơi thở hôi hám như thế; nhưng từ khi linh hồn tự phản bội mình bởi tội lỗi, thì theo một nghĩa nào đó, việc rèn đúc những tưởng tượng tội lỗi và trở thành một lò lửa của những tia lửa như thế đã trở nên tự nhiên đối với nó; và chính điều này làm tăng thêm tính tội lỗi của sự bại hoại tự nhiên, vì nó đã bén rễ quá sâu và lan tràn quá rộng trong bản tính chúng ta.
Biết được trọn bề rộng và bề sâu của tội lỗi thì giúp ích cho sự hạ mình; chỉ có điều này, là bản tính chúng ta hiện nay, trong chừng mực chưa được đổi mới, lại sinh sôi những ý nghĩ xấu cách bất hạnh đến thế, đem lại sự yên ủi này: đó không phải là trường hợp của riêng chúng ta, như thể tình trạng của chúng ta về điều này khác biệt với mọi người khác, như một số người đã bị cám dỗ mà nghĩ vậy, đến mức gần như tuyệt vọng; họ nói: chẳng ai có một bản tính ghê tởm như tôi; điều này phát sinh từ sự không biết rằng tội nguyên thủy đã lan tràn khắp nơi, vì từ một vật ô uế thì có thể ra được gì ngoài điều ô uế? Mặt dọi mặt trong nước thế nào, thì tấm lòng ô uế của người này cũng tương ứng với lòng của người khác thế ấy (Châm Ngôn 27:19), ở nơi ân điển chưa tạo nên sự khác biệt nào. Cũng như trong những sự quấy nhiễu từ Sa-tan, ở đây cũng vậy, cách tốt nhất là bày tỏ những lời than thở của mình với Đấng Christ, và kêu lên với Phao-lô: Khốn nạn cho tôi! Ai sẽ cứu tôi thoát khỏi thân thể hay chết nầy? (Rô-ma 7:24, 25): vừa trút hết nỗi lòng của linh hồn sầu khổ ra như thế, ông liền tìm được sự yên ủi; vì ông bật lên lời tạ ơn: Cảm tạ Đức Chúa Trời, v.v. Và thật là tốt khi nhân đó mà càng ghét thân thể hay chết gớm ghiếc này hơn nữa, và đến gần Đức Chúa Trời hơn, như người thánh kia đã làm sau những ý nghĩ ngu dại và như thú vật của mình (Thi Thiên 73:22 và 28), và giữ lòng mình gắn bó với Đức Chúa Trời hơn, nêm nếm lòng bằng những sự suy gẫm thuộc trời mỗi buổi sáng, tích trữ những điều tốt lành để lòng chúng ta trở nên một kho tàng tốt, và nài xin Đấng Christ ban Thánh Linh của Ngài để chặn đứng dòng chảy đáng nguyền rủa ấy, và trở nên một nguồn sống của những ý nghĩ tốt hơn trong chúng ta. Chẳng gì làm tinh thần của những người thánh, là những người ao ước vui thích nơi Đức Chúa Trời sau khi đã thoát khỏi những sự ô uế chung của thế gian, bị hạ xuống cho bằng những dòng ô uế này của tâm trí, vì chúng trái ngược nhất với Đức Chúa Trời, là Thần thanh khiết: nhưng chính sự khó chịu mà chúng gây ra lại cung cấp lý do để được yên ủi chống lại chúng - chúng thúc ép linh hồn vào mọi sự luyện tập thuộc linh, vào sự tỉnh thức, vào sự bước đi gần gũi hơn với Đức Chúa Trời, và tự nâng mình lên những ý tưởng có bản chất cao hơn, là những điều mà lẽ thật của Đức Chúa Trời, các công việc của Đức Chúa Trời, sự thông công của các thánh đồ, sự mầu nhiệm của sự tin kính, sự suy xét về sự đáng kinh sợ của Chúa, về sự cao trọng của địa vị một Cơ Đốc nhân và về nếp sống xứng hợp với địa vị ấy, cung cấp cách dư dật. Chúng cho chúng ta thấy rằng mình cần ân điển tẩy sạch và tha thứ mỗi ngày, cần tìm cách để được ở trong Đấng Christ, và như thế chúng thường khiến những người tốt nhất phải quỳ gối xuống.
Nhưng sự yên ủi chính của chúng ta là: Đấng Cứu Rỗi phước hạnh của chúng ta, như Ngài đã quở Sa-tan: Hỡi quỉ Sa-tan, ngươi hãy lui ra! sau khi để mặc cho sự xấc xược của nó một thời gian (Ma-thi-ơ 4:10), thì Ngài cũng sẽ truyền cho nó phải rời khỏi chúng ta, khi điều đó là tốt cho chúng ta; chỉ một lời là nó phải đi. Và đến kỳ Ngài đã định, Ngài cũng có thể và sẽ quở trách những sự xao động phản nghịch và ngông cuồng của lòng chúng ta, và bắt hết các ý tưởng của người bề trong phải vâng phục chính Ngài.
Có người nghĩ rằng khi mình bắt đầu bị khói của sự bại hoại làm phiền nhiều hơn trước, thì ấy là mình tệ hơn trước. Đúng là bây giờ những sự bại hoại lộ ra nhiều hơn trước, nhưng thật ra chúng ít hơn.
Vì, thứ nhất, tội lỗi càng được thấy rõ thì càng bị ghét, và nhờ đó càng giảm đi. Bụi bặm vẫn có trong phòng trước khi mặt trời chiếu vào, nhưng chỉ khi ấy chúng mới hiện ra.
Thứ hai, những điều trái ngược nhau càng ở gần nhau, thì cuộc xung đột giữa chúng càng gay gắt: mà trong mọi kẻ thù, phần thuộc linh và xác thịt là gần nhau nhất, vì cả hai đều ở trong linh hồn của người được tái sinh, trong các năng lực của linh hồn, và trong mọi hành động phát sinh từ các năng lực ấy; vì vậy chẳng lạ gì khi linh hồn, là chiến trường của cuộc chiến này, bị phân rẽ trong chính mình như thế, lại giống như tim đèn còn hơi cháy.
Thứ ba, càng nhiều ân điển thì càng nhiều sự sống thuộc linh, và càng nhiều sự sống thuộc linh thì càng ác cảm với điều trái ngược; bởi đó chẳng ai nhạy cảm với sự bại hoại cho bằng những người có linh hồn sống động nhất.
Và thứ tư, khi người ta buông mình vào những sự phóng túng xác thịt, thì những sự bại hoại không làm phiền họ, vì chúng không bị trói buộc và kiềm giữ; nhưng một khi ân điển đè nén những sự thái quá ngông cuồng và phóng đãng của họ, thì xác thịt sôi sục lên, vì không chịu bị giam hãm; dầu vậy, bây giờ họ tốt hơn trước. Chất sinh ra khói đã có sẵn trong ngọn đuốc trước khi đuốc được thắp; nhưng nó không gây khó chịu cho đến khi đuốc bắt đầu cháy. Những người như thế hãy biết rằng, nếu khói một khi đã làm họ khó chịu, thì đó là dấu hiệu có sự sáng. Được hưởng ích lợi của sự sáng, dù có kèm khói, thì tốt hơn là ở hoàn toàn trong bóng tối.
Khói cũng không gây khó chịu bằng sự sáng đem lại yên ủi cho chúng ta, vì sự sáng ấy là bằng chứng có ân điển thật trong lòng; vì vậy, dù nó gây phiền toái trong cuộc giằng co, nó lại đem đến sự yên ủi trong bằng chứng. Thà để sự bại hoại làm chúng ta khó chịu bây giờ, còn hơn chiều theo nó để mua lấy một chút bình an mà về sau phải mất sự yên ủi. Vậy những ai đang bất hòa và giằng co với những sự bại hoại của mình, hãy nhìn vào bản văn này như phần yên ủi dành cho mình.