Kamilifu kwa njia ya mateso

"Ilimpasa yeye, ambaye kwa ajili yake vitu vyote vipo, na kwa yeye vitu vyote vipo, katika kuwaleta wana wengi waufikie utukufu, kumfanya mkuu wa wokovu wao kuwa mkamilifu kwa njia ya mateso."

WAEBRANIA 2:10.

HAKUNA kitabu kiwezacho kustahimili mtihani wa huzuni na mateso kama vile Biblia iwezavyo. Vitabu vingine vyaweza kutufurahisha katika saa za jua, moyo ukiwa na furaha; lakini katika siku za giza na mawingu, twavitupa kando, na kwa hamu twakimbilia Biblia zetu. Na sababu ya jambo hili yamo katika ukweli kwamba Kitabu hiki kilizaliwa motoni. Kimelowekwa kwa machozi, ama ya wale walioandika au ya wale walioandikiwa.

Chukua, kwa mfano, Waraka huu. Ulikusudiwa kufariji uchungu mchungu wa Wakristo hawa Waebrania, waliokuwa wakikabiliwa na ghadhabu maradufu ya dhoruba. Kwanza, kulikuwa na upinzani na mateso yasiyoepukika yaliyowapata wote wamfuatao yule Mnazareti; si kutoka kwa Mataifa tu, bali hasa kutoka kwa wenzao, waliowahesabu kuwa waasi-imani.

Kisha, kulikuwa na maumivu ya kutengwa na ibada za fahari za Hekalu, pamoja na ibada zake za kila siku, sikukuu zake takatifu, na taratibu zake za fahari. Ni wale tu miongoni mwetu ambao tangu utoto wamezoea kuabudu katika kanisa kuu lenye fahari, lenye kinanda kilichonguruma, kwaya yenye sauti kamili, na fumbo la usanifu wa majengo, likivuta na kuteka kila hisia ya uzuri, lakini ambao wamejikuta wakilazimika kujiunga na ibada ya kikundi kidogo kisichojulikana katika nyumba fulani sahili ya mkutano, ndio waweza kutambua jinsi wale walioandikiwa maneno haya walivyoyakosa kwa uchungu mahusiano ya kidini ya siku zao za mwanzo.

Na kisha Masihi huyu ateswaye, aliyevikwa taji ya miiba, afaye! Ilionekana takriban haiwezekani kutambua ya kuwa yeye ndiye Kristo wa shauku ya taifa. Pingamizi zilizoishinda imani ya wale wasafiri wawili waendao Emau ziliinuka kwa nguvu isiyozuilika: "Makuhani wakuu na wakuu wetu walimsulubisha; lakini sisi tulikuwa tukitumaini ya kuwa yeye ndiye atakayewakomboa Israeli" (Luka 24:20).

Hakuna jaribio lolote linalofanywa katika maneno haya la kupunguza mateso ya Kristo. Hilo lingekuwa jambo lisilowezekana na lisilo na maana. Yeye ni Mfalme katika ufalme wa huzuni; asiye na mfano katika maumivu yake; aliye juu ya wote katika dhiki yake. Ijapokuwa dunia imejaa wateswao, hakuna awezaye kushindana na Bwana wetu katika mateso yake. Asili ya kibinadamu ina mipaka. Mipaka ya furaha zake au huzuni zake hufikiwa upesi. Pendulo huyumba huku na huko tu. Lakini ni nani awezaye kukadiria uwezo wa asili ya Kristo? Na kwa sababu hiyo, aliweza kuonja utamu wa furaha ipitayo ya wenzake, na wa huzuni iliyozidi kiasi hata kuhalalisha changamoto hii: "Angalieni, mkaone kama kuna huzuni kama huzuni yangu, ambayo Bwana amenitesa nayo katika siku ya hasira yake kali." Kama ni kweli, kama Carlyle asemavyo, kwamba huzuni yetu ni taswira iliyopinduliwa ya utukufu wetu, ni jinsi gani huzuni ilivyopaswa kuwa kubwa ya aliye mtukufu kuliko wote wa jamii yetu! Basi liturujia ya Kiyunani, kwa huruma isiyo na kikomo, yaweza kusema juu ya "huzuni zake zisizojulikana."

Je, mateso ya Kristo yatusababishe kumkataa Kristo? Ah, upumbavu wa ajabu! Ni kama kuikataa mbingu kwa sababu ya jua lake, au usiku kwa sababu ya mwezi wa kifalme; au taji kwa sababu ya kito chake cha kifalme; au nyumbani kwa sababu ya mama. Mateso ya Kristo ndiyo fahari kuu ya Injili. Yeye mwenyewe amevaa nishani zake mbinguni; kama jemadari, katika siku ya ushindi, achaguavyo nishani yake bora kuivaa kifuani mwake. Naam, na ilikuwa ni chaguo lake la makusudi, yeye "ambaye kwa ajili yake vitu vyote vipo, na kwa yeye vitu vyote vipo "-na ambaye kwa hiyo, lazima alikuwa na kila njia mkononi mwake-kwamba njia ya mateso iwe ndiyo njia ya Mwanawe kupitia ulimwengu wetu. Kila njia katika uumbaji imezoeleka kwa Mjuzi-wa-yote kama vile njia zipitazo vilimani zilivyozoeleka kwa mchungaji mwenye mvi, aliyevaa shuka. Kama angetaka, Baba angeweza kumwongoza Mwana kufikia utukufu kwa njia nyingine badala ya ile njia ya miiba, iliyowekwa mawe magumu, ya mateso. Lakini sababu za jaribio hili zilikuwa nzito mno hata asiweze kuzikwepa. Hakuna jambo lingine ambalo lingefaa. Sababu hizo zaweza kutajwa karibu katika sentensi moja.

Baba yetu ana kazi mkononi iliyo kubwa kuliko uumbaji wake wa kwanza. Yeye "anawaleta wana wengi waufikie utukufu." Njia yaweza kuwa ngumu na ya kuchosha; lakini mwisho wake ni utukufu. Nayo ndiyo njia ambayo kwayo Baba yetu anatuleta; kwa maana, kwa kuwa tunamwamini Mwana, tunayo haki ya kujiita wana (Yohana 1:12). Nasi tu wengi. Wengi wana, ingawa Mwana ni mmoja tu. Hatuiendei njia iliyo nyembamba peke yetu. Sisi ni sehemu tu ya umati ambao hakuna mtu awezaye kuuhesabu. Ule utukufu ambao tumekwisha kuunena, na ambao Yesu ameuingia, si kwa ajili yake peke yake, bali kwa ajili yetu pia. "Wana wengi" watakuwa warithi pamoja naye; wakitawala pamoja naye katika kiti chake cha enzi, wakishiriki utajiri wake usiochunguzika na utawala wake wa milele.

Lakini wana hawa wote sharti waikanyage njia ya mateso. Tangu dhambi ya kwanza ilipoleta mateso kwa wazazi wetu wa kwanza, na kumwaga damu katika nyumba ya kwanza, kumekuwa na fungu moja tu kwa wale watakaoishi maisha ya utauwa. Njia yao yaelekea utukufuni; lakini kila inchi yake imetiwa doa kwa damu yao na kunyweshwa kwa machozi yao. Yapanda hata kilele cha Hermoni; lakini mara hushuka hadi tambarare zenye giza na zinazosumbuliwa na mashetani. Yaelekeza hata Mlima wa Mizeituni, wenye nuru ya kupaa; lakini kwanza yapita vichaka vya Gethsemane, shinikizo la divai la Golgotha, upweke na giza la kaburi.

"Njia ya huzuni, na njia hiyo peke yake,

Yaelekeza nchi ambako huzuni haijulikani."

Ni roho ipi ya kweli isiyo na jangwa lake la majaribu; migogoro yake na Masadukayo na Waandishi; saa yake ya uchovu na kukesha; machozi yake juu ya miji iliyojaa watu waasi; masikitiko yake kutoka kwa rafiki; mateso yake kutoka kwa adui; kukataliwa, uchungu, kukosa rafiki, upweke, kukanwa, majaribu, hila, vifo, na maziko? Hicho ndicho kinywaji ambacho walio watukufu na watakatifu zaidi wamekinywa kutoka kikombe cha dhahabu cha maisha.

Kwa kuona mbele mahitaji yetu, Baba yetu ametuandalia Kiongozi. Ni jambo kuu la baraka kwa kundi la mahujaji kuwa na Great-heart; kwa jeshi kuwa na jemadari; kwa kutoka kuwa na Musa. Viongozi wenye ujasiri, wenye busara, na wenye nguvu ni vipawa vyema vya Mungu kwa wanadamu. Nalo ni jambo tulilotarajia tu kwamba Mungu ameweka Mmoja kama huyu kuwa Kiongozi hodari mbele ya safu ndefu ya mahujaji, ambao yeye anajishughulisha kuwaleta utukufuni. Taabu zaonekana nyepesi zaidi na umbali mfupi zaidi; walegevu waharakisha mwendo wao; wale wanaotangatanga warudishwa kutoka njia za kando kwa uwepo na sauti ya Kiongozi, atembeaye, hodari, wa kifalme, na wa kimungu, mbele. Enyi warithi wa utukufu, mliochoka kwa mwendo mrefu na wa taabu, kumbukeni ya kuwa ninyi ni sehemu ya jeshi kuu: na kwamba Mkuu, aliye mbele ya safu, tangu zamani ameshaingia mjini; ijapokuwa amerudi tena, akipita kama chachu ya kutia moyo katika safu wakati wanaendelea kwa taabu.

Kiongozi wetu ni mkamilifu. Bila shaka jambo hili halihusu sifa zake za kiadili au za kiroho. Katika hizo yeye anao ukamilifu wa kimo cha Mtu mkamilifu, na ametimiza, katika kila jambo, kielelezo cha Mungu cha uanaume. Lakini angeweza kuwa haya yote bila kuwa amefanywa kamilifu kwa kazi ya kuwaongoza wana wengi kupitia mateso hata utukufuni. Angeweza kuwa mkamilifu katika tabia, na mwenye shauku ya kutusaidia; lakini, kama asingalionja mauti kamwe, angewezaje kutuliza hofu zetu tunapokanyaga ukingo wa Yordani? Kama asingalijaribiwa kamwe, angewezaje kuwasaidia wale wanaojaribiwa? Kama asingalilia kamwe, angewezaje kuzuia machozi yetu? Kama asingaliteswa, kuona njaa, kuchoka juu ya kilima cha ugumu, au kupenya njia yake kupitia matope ya huzuni kamwe, angewezaje kuwa Kuhani Mkuu mwenye rehema na mwaminifu, mwenye kuwahurumia wajinga na wapotovu? Lakini, ashukuriwe Mungu, Kiongozi wetu ni mkamilifu. Amefanywa kamilifu kabisa kwa kazi yake. Cheti chake, kilichotiwa sahihi na sauti ya uvuvio, chamtangaza kuwa amestahili kikamilifu.

Lakini ufanisi huu mkamilifu, kama tulivyoona, ni tunda la mateso. Hakuna njia nyingine iwezekanayo ambayo kwayo angeweza kustahili kwa ufanisi kuwa Kiongozi wetu kama alivyostahili kwa dhiki ya mateso. Kila uchungu, kila chozi, kila mtetemeko, vyote vilihitajika kukamilisha maandalizi yake ya kutusaidia. Na kutokana na hili twaweza kufahamu kwamba mateso yaruhusiwa mara nyingine kutupata ili kutufanya tustahili kuwa, kwa kiasi chetu duni, viongozi na wafariji wa ndugu zetu, wanaosita-sita katika mwendo. Mara nyingine tutakapoteseka, na tuamini ya kuwa si tunda la bahati, au majaliwa, au uzembe wa mwanadamu, au uovu wa jehanamu; bali kwamba labda Mungu anakamilisha uwezo wetu wa kufariji na kusaidia wengine.

Je, hawapo baadhi katika mzunguko wako ambao kwao wewe hujiendea kiasili nyakati za jaribu na huzuni? Sikuzote waonekana kusema neno lifaalo, kutoa shauri lile hasa unalolitamani; lakini, hutambui gharama ambayo iliwapasa kulipa kabla hawajawa hodari hivyo katika kufunga vidonda vinavyotoka damu na kufuta machozi. Lakini kama ungechunguza historia yao iliyopita ungeona ya kuwa wameteseka zaidi kuliko wengi. Wameutazama ufumbuzi wa polepole wa uzi fulani wa fedha ambao juu yake taa ya uhai ilining'inia. Wameona bakuli la dhahabu la furaha likitupwa hadi miguuni pao, na yaliyomo yakimwagika. Wamesimama kando ya maji yaliyopwa, na maboga yaliyonyauka, na machweo ya adhuhuri; lakini haya yote yamekuwa ya lazima ili kuwafanya wauguzi, waganga, makuhani wa watu. Masanduku yatokayo nchi za ng'ambo ni mabovu ya kutosha; lakini yana manukato yanukiazo hewa kwa harufu nzuri ya Mashariki. Vivyo hivyo mateso ni magumu na yenye taabu kuyavumilia; lakini huficha chini yake nidhamu, elimu, uwezekano, ambavyo si tu vyatuacha watukufu zaidi, bali vyatufanya kamili ili kuwasaidia wengine. Usisononeke, wala usikaze meno yako, wala usingoje kwa ukaidi mateso yapite; bali pata kutoka humo yote uwezayo, kwa ajili yako mwenyewe na kwa ajili ya utumishi wako kwa kizazi chako, sawasawa na mapenzi ya Mungu.

Mateso hufundisha huruma; hulainisha roho, hufanya mguso mwepesi, hunyamazisha hatua; huizoesha roho kusoma kutoka mbali dalili za huzuni isiyonenwa; huifundisha nafsi kuhesabu wingi wa ahadi, ambazo, kama makundi ya nyota ya duara la aktiki, hung'aa kwa fahari zaidi katika usiku wa baridi; huipa roho kina, ulaini, na wingi ambao vinginevyo isingeweza kujipatia. Kwa njia ya mateso amefanywa kamilifu.

Mateso yake yamenunua msamaha wetu. Alionja mauti kwa ajili ya kila mtu. Lakini mateso yake yamefanya zaidi kwa kumwezesha kuelewa kwa uzoefu, na kutuliza, kwa upole wa yule aliyeteseka, huzuni na masikitiko yote yanayopatikana na walio dhaifu na waliochoka zaidi katika jamaa kubwa ya Mungu.

Basi, mbali na kumkataa kwa sababu ya huzuni zake, jambo hili litatuvuta kwa upesi zaidi kando yake. Na, katikati ya nyimbo zetu za furaha, sauti hii itatawala: "Ilimpasa Kristo kuteswa." "Katikati ya kiti cha enzi, Mwana-Kondoo aliyekuwa kama amechinjwa."