Imani na Matendo Yake Makuu

Basi imani ni kuwa na hakika ya mambo yatarajiwayo, ni bayana ya mambo yasiyoonekana." WAEBRANIA xi. 1.

JAMII inategemea imani ambayo mtu anayo kwa mwenzake. Mfanyakazi, ajitaabishaye juma zima kwa ajili ya ujira anaoamini atapokea; msafiri, anunuaye tikiti ya kwenda mji wa mbali, kwa sababu anaamini yaliyoandikwa katika ratiba za safari; baharia, aiongozaye merikebu yake kwa usahihi usiokosea katika hali ya hewa ya giza, kwa sababu anaamini ramani na majedwali ya wafanyabiashara; mfumo mzima wa mikopo ya fedha, ambao kwao fedha nyingi hupita mkono kwa mkono bila kutumia sarafu hata moja-yote haya ni mifano ya umuhimu mkubwa wa imani katika mambo ya wanadamu. Kwa hiyo, hakuna jambo baya zaidi kwa mtu binafsi au kwa jamii kuliko kudhoofishwa kwa uaminifu wake, au kutikiswa kwa matumaini yake.

Yaonekana kuwa kuna mambo matatu ya lazima yanayotangulia kabla ya imani. Kwanza, ni lazima mtu fulani afanye ahadi au mapatano. Pili, ni lazima kuwe na sababu njema ya kuamini uadilifu na utoshelevu wa yule aliyefanya mapatano hayo. Tatu, hufuata hakika ya kufariji kwamba mambo yatakuwa vivyo hivyo; naam, mwaminio aweza kuyategemea yale yaliyoahidiwa kana kwamba si hakika kidogo kuliko kama tayari yamekwisha kuwa mkononi mwake. Na hali hii ya moyo ndiyo hasa iliyoonyeshwa na mwandishi wa Waraka huu, alipokwisha kuongozwa na Roho Mtakatifu, akathibitisha kuwa imani ni hakika ya mambo yatarajiwayo, ni ushawishi au sadiki ya mambo yasiyoonekana. Kwa maneno mengine, imani ni kipawa cha kuyafanya yasiyoonekana kuwa halisi.

Masharti haya matatu hutimizwa katika imani ya Kikristo. Kipawa kilekile huitwa kutenda kazi kuhusu mambo ya Mungu. Mwanzoni kabisa tuna hakika kuwa Sauti imemnena mwanadamu kutoka katika kurasa za Maandiko; si sauti nyingi, bali Sauti moja. Kisha, tuna hakika kuwa Msemaji huyu anaaminika bila kikomo. Uhakika wetu wategemea misingi kadhaa: twaona kuwa maneno yake yamekuwa yakitimia sikuzote katika uzoefu wa vizazi vilivyopita; tumeyaona yakiambatana na kuja kwa miujiza ya ajabu, ikionyesha kwa wema na uweza wake wema na utukufu wa yule Mtendaji; twagundua ndani ya mioyo yetu kukubali kwa asili yetu ya kimaadili juu ya ukweli wake ulio wazi; na kwa sababu hizi zote twashikilia kuwa Sauti inenayo yastahili kuaminiwa nasi. Na kwa hiyo, mwishoni, twahesabu kila kilichoahidiwa kwa hakika kama tungeliona kwa macho, nasi twaweza kukitegemea kuwa hakika ni chetu.

Na tukazie tena yale yaliyosemwa. Twayaona maneno ambayo Mungu atuambia kutoka katika Maandiko kuwa ni tofauti kabisa na maneno mengine yoyote yanayoweza kudai fikira zetu kutoka vinywani mwa wanadamu; si kwa sababu ya tabia ya miujiza inayoyaandama tu, bali kwa sababu yanatugusa kama maneno mengine yasivyoweza kutugusa, na kuamsha ukubali na uridhio wa asili yetu ya kimaadili wenye kutoka nafsini, ijapokuwa nyakati nyingine kwa kutuhukumu sisi wenyewe. Lazima kiwe Kitabu cha Mungu kile kinacholingana kwa usahihi kabisa na hisia na ufahamu bora wa asili yetu ya kimaadili; wala si wetu peke yetu, bali wa walio watukufu na bora zaidi katika jamii yetu

"Mungu Mwenye enzi, Bwana, amenena, akaiita nchi tangu maawio ya jua hata machweo yake." Nasi tukiisha kupewa hakika ya jambo hili, basi hakuna kikomo cha ile tumaini yenye pumziko, ambayo si kwamba huihesabu ahadi kuwa yaaminika tu, bali huanza kweli kufurahia kwa kutazamia zile baraka izitoazo. Msemo wa uzoefu wa wanadamu wasema hivi: Kuona ndiko kuamini; lakini kwa mtoto wa Mungu ni kinyume chake: Kuamini ndiko kuona. Tuna hakika ya kile Mungu alichoahidi kama tungekuwa nayo kama tungekiona tayari mbele ya macho yetu. Kuona kwetu hakuwezi kutufanya tuwe na hakika zaidi kuliko tulivyo kwamba Mungu atupenda; kwamba kuna nyumba ya Baba yenye makao mengi; na kwamba siku moja hali yetu ya kufa itavaa kutokufa, ili tuishi milele katika hali ya kuwako isiyo na dhambi kamwe, isiyo na huzuni, wala isiyo na usiku.

Imani kama hii huzaliwa katika nafsi zetu, kwanza kabisa kwa kujifunza Neno la Mungu; ikivutia, kama tulivyoona, dhamiri yetu ya kimaadili, ambayo, kadiri inavyozidi kukua, ndivyo inavyozidi kuridhika na Kitabu kilichoileta kuweko, na kilichoifanyia mengi katika malezi yake. Lakini nyakati nyingine imani yaonekana kutolewa kwetu kuhusu jambo fulani maalum lisiloonyeshwa moja kwa moja katika Maandiko, lakini tunalojisikia kuwa twaweza kulidai, naam, na tukiomba na kulitafakari twazidi kuweza kulidai; na tukigundua sadiki kama hiyo ikianza kuundika mioyoni mwetu, twaweza kuwa na hakika kamili nayo. "Yeyote atakayeuambia mlima huu, Ng'oka ukatupwe baharini, wala asione shaka moyoni mwake, ila aamini kwamba hayo asemayo yatatendeka, atakuwa nayo." Hivyo mtoto wa Mungu aweza kuanza kumsifu Mungu kwa ajili ya baraka zisizo na dalili ya nje; akiwa na hakika nazo kana kwamba zimekwisha kuzuka juu ya upeo wa macho, kama lile wingu dogo, lisilokuwa kubwa kuliko mkono wa mtu, kwa ombi la Eliya. "Tunayo yale maombi tuliyomwomba."

Je, wataka imani iliyo kuu zaidi? basi zitafakari ahadi, ambazo ndizo chakula chake cha asili! Isome hadithi ya matendo makuu ya Mungu katika siku zilizopita. Fungua moyo wako kwa Mungu, ili aangaze ndani kwa uwepo wake wenyewe ufunuao. Mwombe akupe kipawa hiki cha ajabu ambacho kwacho hakuna lisilowezekana. Ondoa mbali nawe kila kitu kiwezacho kupingana na kukua kwa moyo wako katika imani na upendo.

IMANI HUWAKUZA WATU. Pitia orodha hii ya mashujaa. Ni lazima ukiri kwamba wale ambao majina yao yametajwa wako katika safu za mbele za jamii yetu, wakimetameta kama nyota. Lakini haki yao ya kuheshimiwa hivyo hakika haikuwa kipaji cha asili. Kwa mfano, Henoko na ukoo wake, kwa kuwa walikuwa Waseti, huenda walikuwa duni kuliko wengi wa jamaa ya Kaini, kwa kadiri ya mafanikio ya kiakili au ya kisanaa peke yake. Lakini imani yake ilimwinua kutoka safu za watu wa kawaida hata kufikia aina ya ukuu kati ya wanadamu; na imani ingekuwa kanuni kuu ya maisha yako na yangu, ingeukuza na kuutajirisha vivyo hivyo utu wetu wote.

IMANI HUYAATHIRI KWA NGUVU MAISHA YETU YA KAWAIDA YA KIBINADAMU. Kwa watu wengi waweza kukisia kwa karibu jinsi watakavyotenda katika hali fulani; waweza kuorodhesha mvuto zinazofanya kazi, na thamani yake. Lakini huwezi kamwe kuwa na hakika kwa habari ya Mkristo, kwa sababu imani yake inayafanya kuwa halisi mengi ambayo ulimwengu unaomzunguka hauyafikirii hata kidogo. Yule dhalimu, akitamani kumwokoa kijana fulani Mkristo aungamaye, humwendea kwa kujipendekeza na ahadi, mambo yawavutiayo vijana, naye hushangaa kuona kuwa hayana kivutio; kisha humwendea kwa mateso, matukano, na mauti, mambo yaihuzunishayo mioyo ya vijana, naye hushangaa vivyo hivyo kugundua kuwa hayaleti hofu yoyote. Sababu haielezeki, nayo huhesabiwa kuwa ni ukaidi; lakini kwa hakika macho ya moyo wa kijana yamefumbuliwa kuuona ulimwengu ambao dhalimu hakuwahi kuufikiri kabisa. Imani haipuuzi wakati, bali huikumbuka zaidi milele. Imani haiudharau uweza wa mwanadamu, bali huutukuza uweza wa Mungu. Imani haizizuii hisia za maumivu ya sasa, bali huyapima kwa kuyalinganisha na furaha ijayo. Dhidi ya faida za udhalimu, huweka hazina ya milele; dhidi ya chuki ya wanadamu, thawabu ya ujira; dhidi ya uchovu wa mashindano, taji isiyonyauka; dhidi ya machozi ya kupanda wakati wa baridi, vigelegele vya miganda ya majira ya mavuno; dhidi ya usumbufu wa hema, mji udumuo. Hakuna hata mmoja wa watu hawa ambaye angeishi maisha matukufu kama walivyoishi, kama isingekuwa kwa ajili ya thawabu ya ujira na mianga waliyopewa ya ule mji wa dhahabu kati ya huzuni na dhiki za maisha yao.

IMANI YAWEZEKANA KWA WATU WA MATABAKA YOTE. Katika orodha hii mna wanawake kama vile wanaume. Sara na Rahabu, kadhalika Abrahamu na Yoshua; yule mjane wa Shunemu, na yule nabii mkuu aliyemfufua mwanawe; Musa, mwanafunzi wa hekima ya Misri; Gideoni, mkulima; Isaka, mfugaji; Yakobo, mfugaji wa ng'ombe mwenye werevu; Baraka, askari; Daudi, mchungaji; na Samweli, nabii. Kazi zao na hali zao zilitofautiana bila kikomo; lakini hakuna hata mmoja wao ambaye hakuishi chini ya nguvu ya kanuni hii kuu. Kazi halali ya mtu iwe yoyote, aweza kukaa ndani yake pamoja na Mungu, chini ya nguvu ya imani. Kama msunobari au mvinje, imani husitawi katika udongo wa aina yoyote.

IMANI HUPATANA NA VIWANGO TOFAUTI KABISA VYA MAARIFA. Ingekuwa vigumu kuorodhesha aina nyingi zaidi za maarifa ya kidini kuliko zile zilizojumlishwa katika. orodha hii ya majina. Wazo la Habili juu ya dhabihu lingetofautiana sana na lile la Daudi. Kiwango cha kumjua Mungu kingekuwa kikubwa zaidi kwa Musa kuliko kwa Samsoni. Na, ukilinganisha na maono wazi ya kweli waliyokuwa nayo Wakristo hawa Waebrania, yale ya baba za kale wa ulimwengu yalikuwa kama vikapu vilivyojaa mabaki. Lakini, pamoja na tofauti hizi zote, kanuni ileile ya imani iliruka juu kutoka kila moyo. Na yule mwanamke aliyeugusa upindo wa vazi alichangamshwa na roho ileile iliyokuwa katika dada yake iliyoamsha mshangao wa Yesu: " mwanamke, imani yako ni kubwa!"

IMANI YAWEZA KUSHINDA MAGUMU YASIYOSHINDIKA. Ni vigumu kuwa wa pekee; lakini imani ilimwezesha Habili kutoa dhabihu iliyo bora kuliko ya Kaini. Ni vigumu kutembea na Mungu daima, wakati uovu ni mwingi juu ya nchi, na kila mwenye mwili ameiharibu njia yake; lakini si jambo lisilowezekana, kwa maana Henoko alitembea na Mungu ukingoni kabisa mwa Gharika, akapata ushuhuda kuwa alimpendeza. Ni vigumu kuishi maisha ya kutanga-tanga kama msafiri, na magumu kama hayo yaelekea yaliwapata mababa kwa uchungu vilevile; lakini yale imani iliyowatendea wao itawatendea na wengine. Ni vigumu, kati ya shughuli za biashara au za ofisi ya umma, kuutunza moyo ukiwa mchangamfu, mcha Mungu, na kijana; lakini si jambo lisilowezekana kwa imani, iliyoihifadhi roho ya uzalendo na ibada katika moyo wa Yusufu, ijapokuwa alijaribiwa sana kuzama na kuwa mkuu wa Kimisri. Ni vigumu kukabili kupoteza vitu vyote, na hasira ya wakuu; lakini Musa aliyafanya yote mawili, chini ya nguvu ya imani katika yasiyoonekana.

Kuna magumu mengi mbele yetu sote. Bahari zenye dhoruba huikataza njia yetu; ngome zenye kutisha huzuia maendeleo yetu; falme zenye nguvu hupinga uweza wetu; simba hutunguruma; moto huwasha kizuizi chake cha miali katika njia yetu; upanga, majeshi ya wageni, dhihaka, mapigo, vifungo, na kifungo-yote haya hutishia amani yetu, hutia giza upeo wetu, na kujaribu nguvu zake juu yetu; lakini imani imekwisha kuyashinda yote haya zamani, nayo itafanya vivyo hivyo tena. Tutaicheka hali ya kutowezekana; tutakanyaga fukwe za bahari, tukiwa na hakika kuwa lazima zitutengenezee njia; tutaingia katika mapango ya wanyama wakali na katika tanuru za miali, tukiwa na hakika kuwa hazina uwezo wa kutudhuru; tutaokoka makali ya upanga, kutoka udhaifuni tuwe na nguvu, kuyafanya yakimbie majeshi ya wageni, na kuubatilisha uweza wote wa adui: na yote haya kwa sababu twamwamini Mungu. Uhesabu uaminifu wa Mungu. Usitazame pepo na mawimbi, bali tabia yake na mapenzi yake. Uwe naye peke yako, ukiuzamisha moyo na akili yako katika ahadi zake za thamani na kuu mno. Uwe mtii hata kikomo cha mwisho cha nuru yako. Uenende katika Roho, ambaye tunda mojawapo lake ni imani. Ndivyo utakavyohesabiwa kuwa unastahili kujiunga na kundi hili, ambalo majina yao na matendo yao makuu yanavuka kutoka kurasa hii hata katika kumbukumbu za milele, na kushiriki urithi wao wa utukufu.