Kufundisha kwa Kulinganisha

"Je! si zaidi sana damu yake Kristo, ambaye kwa Roho wa milele alijitoa nafsi yake kwa Mungu bila waa, itakayoisafisha dhamiri yenu na matendo mafu, mpate kumtumikia Mungu aliye hai! "WAEBRANIA 9:14.

KATIKA fungu hili la ajabu (mist. 6-14) kuna tofauti tano zenye kuvutia na zilizoainishwa waziwazi kati ya alama za picha za Mambo ya Walawi, na hali halisi zilizofunuliwa katika Maandiko ya Agano Jipya. Nasi tutaanza mara moja kuzitafakari, tukimshukuru Mungu tunapofanya hivyo kwa kuwa tunaishi katikati kabisa ya vitu vya mbinguni vyenyewe, wala si katika vivuli, ambavyo, ijapokuwa bila shaka vilizisaidia na kuzilisha nafsi za watauwa za zama za kale, vilikiri kutotosheleza mahitaji ya ndani zaidi ya maisha ya kiroho ya mwanadamu.

HEMA LA KWANZA LALINGANISHWA NA LILE LA KWELI (mist. 6, 8, 11). Ni lazima ilikuwa mandhari nzuri na ya kupendeza kuiona, hapo kwanza, katika tambarare za Sinai, Hema la Kukutania liliposimamishwa, pamoja na vyombo vyake vya dhahabu na mapazia yake ya fahari. Hata malaika wenyewe huenda walitamani kuchungulia ndani yake, na kufuatilia michoro ya mawazo, ambayo huenda yalikuwa yanaanza tu kujifunua kwa akili zao. Lakini ijapokuwa lilikuwa zuri, lilikuwa na ndani yake alama zote za kutokamilika ambazo ni lazima hushikamana na kazi ya mikono ya mwanadamu, na kufanya hata ncha ya sindano ionekane kuwa mbovu chini ya darubini. Lilikuwa "limefanywa kwa mikono." Zaidi ya hayo lilikuwa limeandaliwa kuchakaa, na kuangamia chini ya jino litafunacho au kutafunwa na wakati. Tayari ni lazima lilikuwa limeonyesha dalili za kuoza lilipochukuliwa kwa uangalifu kuvuka Yordani; na, katika siku za Daudi, uhusiano wake wa kuheshimika haukuweza kumpofusha asione ulazima wa kulibadilisha haraka iwezekanavyo.

Ni tofauti kama nini na hili ni hema la kweli, ambalo hili lilikuwa kivuli chake, ambalo ni "kubwa zaidi na kamilifu zaidi." mno. Ni hema lipi hilo? na liko wapi? Nyakati nyingine yaonekana kwa tafakuri ya kimungu kana kwamba ulimwengu wote ni hekalu moja kubwa; milima ni madhabahu yake; bahari na maziwa, pamoja na vilindi vyake vikuu, ni birika zake; mbingu ni mapazia yake ya buluu; anga za juu zaidi, pamoja na nyota zake na siri ya rangi, na harufu nzuri ya uvumba na ibada ya malaika, ni mahali patakatifu pake; hali chumba chenyewe cha kiti cha enzi cha Mungu, ambako jicho la Mwonaji liliona kile kiti cha enzi kilichozungukwa na upinde wa mvua, chalingana na Patakatifu pa Patakatifu ambamo nuru ya Shekina ing'aa juu ya kiti cha rehema kilichotiwa doa la damu.

Lakini mirukiro hiyo ya kishairi imekatazwa na maneno ya kiasi yanayotuambia kwamba hema la kweli si "la uumbaji huu" (mst. 11). Si sehemu ya ulimwengu huu ulioumbwa, ikiwa ni dunia au mbingu; lingekuwako, hata kama ulimwengu wote wa kimaada ungejigeuza kuwa machafuko ya awali; ni jengo la kiroho, ambalo vichochoro vyake vyakanyagwa na roho watakatifu katika hali zao za juu zaidi, wakati, wakisahau kwamba wao ni viumbe vya wakati, wanapopaa na kuingia katika ushirika na Mungu, na kufurahia nyakati za shangwe, ambazo zaonekana kama vizazi kwa wingi wa maana zao za baraka. Hilo ndilo hema la kweli ambalo Bwana alilisimamisha, wala si mwanadamu (viii. 2).

MAKUHANI WAKUU WALINGANISHWA NA KRISTO (mist. 7, 11). Ua wa nje wa patakatifu ungeweza kukanyagwa, chini ya masharti fulani, na Waisraeli wa kawaida; lakini kwa sehemu kubwa walitengwa, na utumishi ulifanywa na Walawi na makuhani, ambao juu yao alisimama kuhani mkuu, akiangaza katika mavazi yake ya utukufu na uzuri. Vazi la kitani nyeupe safi lililovaliwa mwilini mwake; mshipi wa kitani uliofungwa kiunoni mwake ukimfaa kwa huduma (Yohana 13:4); joho la naivera, lililofumwa lote la buluu, na kupambwa kwa vishada vyekundu kwa umbo la makomamanga; naivera yenyewe, iliyoundwa kwa vitu vilevile vilivyounda pazia; na kifuani mwake yale mawe kumi na mawili ya thamani, yaliyochorwa majina ya Israeli. Jinsi mandhari ilivyokuwa ya fahari huko!

Lakini bado kulikuwa na kasoro mbili za kuangamiza. Hakuruhusiwa kudumu kwa sababu ya mauti (vii. 23); naye alikuwa mtu mwenye dhambi, aliyehitaji kutoa dhabihu kwa ajili yake mwenyewe (ix. 7). Katika ile siku kuu ya upatanisho, ilielezwa waziwazi kwamba hakupaswa kuingia ndani ya pazia kuwaombea watu, mpaka awe amejifanyia upatanisho yeye mwenyewe na nyumba yake kwa damu ya ng'ombe mchanga, aliyekuwa amemchinja awali (Law. xvi. 11, 12, 13).

Katika mambo haya, jinsi Kuhani Mkuu wetu alivyo tofauti, kwa mfano wa Melkizedeki! Mauti ilijaribu kumtawala; lakini hakuweza kushikwa nayo; na kwa mauti alimwangamiza yeye aliye na nguvu za mauti. "Yeye adumu milele." "Yu hai sikuzote." Ukuhani wake haubadiliki. "Yeye ni kuhani hata milele." Yote haya yalithibitishwa waziwazi katika sura ya saba. Lakini sasa yasemwa kwamba alikuwa "asiye na waa" (mst. 14). Alipekuliwa vyema; lakini hakuna aliyeweza kumthibitishia dhambi. Yuda alijaribu kupata kibali fulani cha usaliti wake, lakini alilazimika kukiri kwamba ilikuwa damu isiyo na hatia. Kayafa na Anasi waliita mashahidi wa uongo bure; na mwishowe wakamhukumu kwa maneno yaliyotoka vinywani mwake mwenyewe, akidai mamlaka na nguvu za kimungu. Pilato alishuhudia tena na tena, hata akinawa mikono yake kuthibitisha, kwamba hakuweza kuona ndani yake kosa lolote.

Sivyo, Bwana mwenyewe aliufunua kifua chake kwa Baba kwa hali ya kutokuwa na hatia akijua; tofauti na watu watakatifu zaidi, ambao, kwa kadiri ya wema wao, hukiri udhambi wao. "Kuhani mkuu wa namna hii alitupasa sisi, aliye mtakatifu, asiye na hila, asiyetiwa unajisi, aliyetengwa na wenye dhambi, asiyekuwa na haja kila siku kutoa dhabihu kwa ajili ya dhambi zake mwenyewe.

NJIA ILIYOFUNIKWA YA KUINGIA PATAKATIFU PA PATAKATIFU YALINGANISHWA NA UHURU WETU WA KUINGIA MBELE ZA MUNGU. Tuna uhakika wa hakika wa maneno haya kwamba Roho Mtakatifu alikusudia kuonyesha kweli ya kiroho ya moja kwa moja katika ujenzi wa Hema la Kukutania la Kiyahudi (mst. 8). Yeye aliyefunua kweli ya kimungu kwa manabii waliovuviwa, aliifunua vivyo hivyo katika muundo wa jengo la kimaada. Njia za kufundisha zaweza kutofautiana; mwalimu alikuwa yuleyule. Naam, ibada yote ilikuwa mfano kwa wakati huu uliopo (mst. 9).

Kila mtoto aliyefundishwa vyema anajua tofauti kati ya mahali patakatifu, penye vinara vyake vya taa, meza ya uvumba, na mikate ya wonyesho, na patakatifu pa patakatifu, penye sanduku lake, na wingu la utukufu. Hema la kwanza lilitenganishwa na la pili kwa mapazia mazito, ambayo hayakuvutwa kando kamwe ila na kuhani mkuu, na naye mara moja tu kwa mwaka, na ndipo pamoja na ibada nzito isiyo ya kawaida. Hakika hata Mwisraeli mzito wa akili zaidi ni lazima alielewa maana ya taswira ile yenye kueleza; na kuhisi kwamba, ijapokuwa taifa lake lingeweza kudai kuwa karibu na Mungu kuliko wanadamu wote wengine, lakini kulikuwa na kina cha ukaribu ambako mguu wake ulizuiliwa kwa katazo la Mungu mwenyewe. "Njia ya kuingia Patakatifu ilikuwa haijadhihirishwa bado."

Lakini kwa ajili yetu, pazia limepasuka. Yesu aliingia mara moja mahali patakatifu, na alipopita mikunjo mizito ilipasuliwa vipande viwili toka juu hata chini. Hakika hakuna kuhani aliyeshuhudia jambo hilo ambaye angeweza kamwe kusahau saa ile, ambapo, dunia ilipotetemeka chini ya sakafu ya hekalu, pazia lililofumwa kwa unene lilipasuka na kuanguka nyuma, na kufunua mambo matakatifu ambayo hakuna macho ila yale ya kuhani mkuu yaliyothubutu kuyatazama. Hakika hata mtu mzito wa akili zaidi aweza kusoma maana iliyoonyeshwa hapa na Roho Mtakatifu. Hakuna pazia kati yetu na Mungu ila lile tunalolifuma sisi wenyewe kwa dhambi zetu au ujinga wetu. Twaweza kuingia katika siri zenyewe za upendo wake. Twaweza kusimama bila haya mahali ambapo malaika huabudu kwa nyuso zilizofunikwa. Twaweza kutazama mafumbo yaliyofichwa tangu kabla ya kuwekwa misingi ya ulimwengu. Upendo wa Mungu hauna siri kwetu sisi ambao yeye atuita rafiki.

Ee, kwa nini tumeridhika hivi na mambo ya juujuu na yapitayo, na maneno ya bure na maandishi ya muda ya nyakati zetu, na nyua za nje ambamo wenye kushika desturi tu na Wakristo wa kilimwengu walio karibu nasi wameridhika kukaa? hali kuna vilele na vilindi kama hivyo, marefu na mapana kama hayo, ya kuchunguzwa katika asili yenyewe ya Mungu. Kwa nini watu wa wakati wetu wanalirudisha pazia lile, ijapokuwa wanaliita "sitara"? Ole, wao ni viongozi vipofu wa vipofu.

TARATIBU ZA DINI YA KIYAHUDI ZALINGANISHWA NA AMRI ZA INJILI ZISAFISHAZO DHAMIRI. Zilihusu vyakula na vinywaji na kunawa mbalimbali, ambazo kwa uzuri wake zaidi zilikuwa amri za kimwili zilizowekwa hata wakati wa matengenezo; na ijapokuwa zilimfanya mwabudu kuwa safi kwa taratibu, ziliiacha dhamiri yake bila kutulizwa.

Makosa mengi sana ambayo yalihitaji kuondolewa siku zile za kale yalitokana na kuvunja sheria za taratibu. Mtu aliyegusa maiti au kitu kilicho najisi alikuwa najisi kwa taratibu. Kwa jambo lolote la namna hiyo alipaswa kupitia ibada zilizoamriwa za utakaso, kabla hajaweza kuingia nyua za nyumba ya Bwana. Sheria za taratibu zilifaa kabisa kushughulikia makosa kama haya; lakini zilishindwa kutoa upatanisho au kupata msamaha kwa matendo ya dhambi. "Haziwezi kumkamilisha yeye aliyefanya ibada, kwa upande wa dhamiri."

Hali isiyoridhisha ya dhabihu ilidhihirika hata katika ile siku kuu ya upatanisho, ambayo ni wazi inatajwa hapa. Akiyaweka kando mavazi ya fahari ambayo kwa kawaida alivishwa, kuhani mkuu alijivika kitani nyepesi. Wanyama waliopaswa kutolewa siku hiyo waliletwa kisha mlangoni pa Hema la Kukutania; na kura zilipigwa kuhusu ni ng'ombe yupi wa wawili aliyekuwa kwa ajili yake mwenyewe, na ni mbuzi yupi wa wawili aliyekuwa achinjwe. Ndipo kwa mara ya kwanza aliingia patakatifu pa patakatifu katikati ya moshi wa uvumba wenye harufu nzuri, na kunyunyiza damu ya ng'ombe kufanya upatanisho kwa dhambi zake mwenyewe na nyumba yake. Mara ya pili aliingia na damu ya mbuzi, kufanya upatanisho kwa dhambi za watu, ambao, wakati huohuo, walisimama nje katika huzuni ya toba. Na yote yalipokwisha, dhambi za taifa zilikiriwa juu ya kichwa cha mbuzi aliye hai, aliyepelekwa katika nchi ya kusahauliwa. Hata hivyo, hakuna aliyeweza kudhani kwamba kuchinjwa kwa mbuzi mmoja au kupelekwa kwa yule mwingine nyikani kuliondoa kweli kweli kosa la watu wote. Kulikuwa na ukumbusho wa dhambi uliofanywa mara moja kwa mwaka; lakini si lazima ondoleo kamili kwa wote waliosimama katika ule umati mkubwa wenye kimya. Na wengi ni lazima waligeuka na kuondoka wakiwa na shaka na wasiwasi. Daudi alieleza hisia zao alipoimba Zaburi ya Hamsini na Moja chini ya wazo la udhambi wake mwenyewe (tazama pia Mika vi. 6).

Lakini jinsi haya yote yalivyo tofauti sasa! Dhamiri zetu zimetakaswa (mst. 14). Hatuna tena dhamiri ya dhambi. Twahisi kwamba mauti ya Bwana wetu Yesu ni upatanisho wa kutosha kwa hizo zote, na kwamba amezichukua kwetu kwa ukamilifu na kuziondoa hata haziwezi kuonekana; ni kama kwamba hazikuwako kamwe; zimekoma toka kumbukumbu yenyewe ya Mungu. Kweli, kuna matendo ambayo huifanya dhamiri yetu kuwa najisi daima, kama zamani mwili wa Mwisraeli ulivyofanywa najisi kwa kuugusa mauti. Lakini damu ya Yesu huifanyia dhamiri yetu kile ambacho majivu ya ndama ya ng'ombe yaliufanyia mwili wa aliye najisi kwa taratibu. "Damu yake Yesu Kristo, Mwanawe, yatusafisha dhambi yote." Kwa hiyo hatuna tena dhamiri mbaya itokanayo na dhambi isiyofanyiwa upatanisho.

DAMU YA WANYAMA YALINGANISHWA NA DAMU YA KRISTO. Wingi wa dhabihu za wanyama hazilingani thamani na mtu mmoja; sembuse na Mwana wa Mungu! Mito ya damu ya wanyama hailingani na tone moja la damu yake. Hazitoi kipimo cha kukadiria damu yake ya thamani. Jambo hili ni dhahiri mno hata halihitaji maelezo zaidi hapa, nasi tutahitaji kuahirisha hata sura nyingine kadirio letu, ijapokuwa halitoshi, la thamani ya damu ile.

Lakini kwa sasa, na tuone kwamba ilikuwa kwa njia ya Roho wa milele ndipo Kristo alijitoa nafsi yake kwa Mungu bila waa. Haikuwa, kama wengine wasemavyo kwa uongo, kwamba Baba alimlazimisha mtu asiye na hatia kuteseka kwa dhambi ambazo hakuwahi kuzitenda, au kwamba Mwokozi wetu aliteseka ili kutuliza ghadhabu ya Baba; bali kwamba asili ya milele ya Mungu ilidhihirika katika dhabihu ya Kalvari. "Mungu alikuwa ndani ya Kristo, akiupatanisha ulimwengu na nafsi yake." Mungu alipoamua kuwaokoa watu, hakuikabidhi kazi hiyo kwa malaika, wala hakumruhusu mtu asiye na dhambi kuzama chini ya mzigo usiovumilika wa dhambi ya ulimwengu; bali katika nafsi ya Mwanawe, alichukua kwake mwenyewe uchungu na laana na gharama ya dhambi, na kwa kuzichukua, aliziondoa milele. Kwa hiyo, ni ukombozi wa milele (mst. 12).

Mauti ya msalaba ilikuwa tendo la hiari; "alijitoa nafsi yake; " Kuhani na dhabihu vyote viwili. Nalo lilikuwa tendo ambalo Utatu wa milele ulishiriki ndani yake; udhihirisho katika wakati wa jambo la milele la asili ya kimungu.

Nasi twawezaje kamwe kuonyesha shukrani yetu, ila kwa kumtumikia Mungu aliye hai (mst. 14). Tumekombolewa ili tutumike; tumenunuliwa ili tumilikiwe kabisa. Ni nani awezaye kukataa utumishi wenye akili kiasi hicho, uliojaa heri ipitayo kiasi hicho? Kichwa! wazia kwa ajili yake ambaye paji lake la uso lilifungwa kwa miiba. Mikono! tumika kwa bidii kwa ajili yake ambaye mikono yake ilitundikwa msalabani. Miguu! nendeni haraka kutimiza maagizo yake ambaye miguu yake ilichomwa. Mwili wangu! uwe hekalu lake ambaye mwili wake ulionyongwa kwa maumivu yasiyoelezeka. Kumtumikia yeye - hii ndiyo hali na tabia ya kweli pekee, kama wale walio si mali yao wenyewe, bali yake.