Kupita Kandokando ya Shimo

"Jambo la kwanza kwetu sisi sote ni kuona na kuhisi uhitaji mkubwa, na kuamsha hisia miongoni mwa watu wa Kikristo juu ya jambo hili. Mojawapo ya sifa za mfumo huu mkubwa ni usiri wake—ujanja wake. Ni wachache mno wanaojua maovu ya ndoa za watoto, umefichwa sana katika maisha ya faragha na nyumba za gerezani za watu. Nasi tulio miongoni mwa wale wanaoingia nyuma ya mapazia haya, na kushuka ndani ya nyumba hizi, tunaelekea sana kuhisi kwamba ni jambo lisiloepukika, na kwamba hakuna liwezalo kufanyika."

Mrs. Lee, India.


NIMEKWENDA katika Kijiji cha Ziwa Kuu leo nikijaribu tena kupata habari fulani kuhusu binti yetu mdogo. Nilikwenda katika shule ya Kihindu karibu na hekalu. Mwalimu mkuu ni rafiki yetu, mmoja wa watu wanaoheshimika wa kijiji ambako walimtwaa ua lile. Alikuwa akiwafundisha wavulana wadogo wa Kibrahman huku wamesimama mstari wakiimba shairi walilokuwa wakilikariri; lakini aliwaamuru wakome alipotuona tunakuja, akatuita ndani.

Nilimwuliza habari za mtoto. Ilikuwa kweli. Alikuwa hekaluni, "ameolewa na jiwe." Ndiyo, ilikuwa kweli walimpeleka huko siku ile.

Nilimwuliza kama jamaa ile ilikuwa maskini; lakini akasema, "Usifikiri hata kidogo kwamba umaskini ndio uliokuwa sababu. La hasha. Kijiji chetu si maskini!" Naye akaonekana kuchukizwa sana na wazo hilo. Nilijua kijiji kilikuwa na utajiri wa kutosha, lakini nilikuwa nimedhani labda jamaa ile hasa ingekuwa maskini, na hivyo kushawishika kumwuza yule mdogo; lakini akapaza sauti kwa hamasa kubwa, La hasha. Mtoto alikuwa ndugu yake mwenyewe; hapakuwa na swali la umaskini!

Tulikuwa tumeondoka shuleni, nasi tulikuwa tukizungumza nje barabarani tukiielekea nyumba ya hekalu. Mimi nikaiangalia, naye akaiangalia. "Kutoka hapa kuna njia pana, laini, rahisi, isiyoudhi, kushuka mpaka jehanamu"; aliijua vema. "Ndiyo, yeye ni ndugu yangu mwenyewe," akaendelea, na kueleza kwa undani kiwango cha undugu. "Bibi yake, ambaye bila shaka unamkumbuka, si kama wanawake wajinga wa sehemu hizi. Yeye ana elimu." Na tena akarudia, kana kwamba alitaka kunisadikisha kabisa juu ya hali ya kuridhisha ya jambo hili, "Hakika hakuuzwa. Yeye ni ndugu yangu mwenyewe."

Ndugu yake mwenyewe! Naye aliweza kufundisha shule yake nje ya kuta zile, na kujua yaliyokuwa yakitendeka ndani, wala asiinue kidole kukizuia, ijapokuwa ni Mhindu aliyeelimika. Sikuweza kulielewa.

Alionekana kuhangaishwa sana na kuhangaika kwangu, lakini akaeleza kwamba kwa vizazi vingi mmoja wa nyumba ile hasa daima alikuwa ametolewa kwa miungu. Desturi hiyo haikuweza kutetewa; ilikuwa ni mila. Ndivyo tu. "Mila yetu."

Umbali wa kurusha jiwe kutoka mlangoni pake yuko mtoto mwingine anayeishi maisha ya ajabu yasiyo ya kawaida, ambayo hayamshtui yeyote kuwa si ya kawaida kwa sababu ni "mila yetu." Yeye ni binti mdogo kabisa, na mchezaji kama kitoto cha paka. Mikono yake laini ya mviringo na vidole vyake vidogo vyenye vishimo vilionekana kufaa kazi isiyo ngumu kuliko mchezo, lakini alikuwa akitwanga mchele nilipomwona, naye alionekana amechoka, na kana kwamba alimtaka mama yake.

Nilipokuwa pamoja naye mzee mmoja aliyekuwa mkongwe sana akaingia kwa kuchechemea. Alikuwa kilema, naye aliegemea uzito wote kwa mikono yote miwili juu ya fimbo yake. Alionekana pia kuwa na pumu, akikohoa na kutweta kwa kusikitisha. Zimwi kongwe, lililonyauka, lililochakaa. Mtoto alisimama alipoingia na kugusa shingoni pake mahali ambapo alama ya ndoa ilikuwa. Ndipo nilipojua alikuwa mume wake.

"Nini,
Hakuna haya katika ungamo hilo—ulithubutu kununua
Msichana wa umri unaostahili mjukuu wako, kama ng'ombe au punda?
Je, nyama na damu ni bidhaa? je, moyo na nafsi ni mali?"

Ndiyo! kama mali wanauzwa kwa atoaye bei ya juu zaidi. Katika mnada huo Tabaka ndilo la kwanza, kisha utajiri na cheo. Nayo mali hununuliwa, kile kipande cha nyama na damu ipumuayo hugeuzwa kuwa milki; nao moyo ulio hai, upigao wa mtoto, waweza kukanyagwa na kupondwa chini ya nyayo katika matope na tope la sokoni pale, bila mtu yeyote kujali.

Si muda mrefu tangu mke kijana alipokuja kutafuta hifadhi nyumbani kwetu. Mara tatu alikuwa amejaribu kujiua; hatimaye alitukimbilia. Mume wake akaja. "Simama, mtumwa," akasema, huku yeye akiwa amejikunyata sakafuni. Hakutaka kuondoka wala kusema. Kisha akawaita watu wake mwenyewe waje, na ndipo ilikuwa kama gharika iliyozuiwa ikibubujika kutoka moyoni uliojaa kupita kiasi. "Mlinitoa kwake. Mlinitoa kwake." Maneno yalirudiwa tena na tena; aliwakumbusha kwa hasira ya lawama jinsi, wakijua tabia yake ilivyokuwa, walivyomkabidhi kwake. Lakini karibu hatukuweza kumfuatilia, maneno yalibubujika kwa hisia kali namna hiyo, huku macho yakimtiririka machozi, na mikono ikionyesha kila kitu kwa ishara, akiwasihi wasimlazimishe kurudi. Wakaahidi, naye akiwaamini, akarudi pamoja nao. Siku ile nilipopita nyumba ile mtu fulani akasema, "Mrembo yuko pale. Sasa anamfungia ndani ya chumba cha nyuma." Basi walikuwa wamevunja ahadi yao kwake, nao wakamrudisha, mwili na nafsi, katika nguvu za mtu ambaye ukatili wake unajulikana sana hata wapagani humwita "pepo." Basi atakuwaje kwa mke wake?

Na kama mke huyo maskini, akitiwa nguvu na taabu ya maisha yake, angethubutu yote, na kukata rufaa kwa Serikali, sheria ingefanya kama watu wake walivyofanya—kumlazimisha kurudi kwake tena, ili kutimiza mkataba ambao yeye mwenyewe hakuufanya kamwe. Je, si aibu? Ah, siku itakuja lini ambapo biashara hii ya nafsi za watoto itakoma? Twajua kwamba waume wengi ni wapole, na wake wengi wameridhika kabisa, lakini nyakati nyingine twawaona wale ambao si hivyo, wala hakuna njia ya kupata haki.

Mtoto mwingine miongoni mwa watoto wetu aliyeuzwa kwa mnada katika Kijiji cha Ziwa ni yule aliyekuwa kitu kidogo kizuri sana, mwenye tanzu za nywele zilizosokotana, na macho ya kahawia yenye ukorofi na furaha. Lakini hiyo ilikuwa miaka mitano iliyopita. Kisha pepo katika umbo la mtu akamwona, na kuwatolea wazazi wake vishawishi vilivyoishia kwake kumwoa. Alikuwa na umri wa miaka tisa.

Mwaka mmoja baadaye alipelekwa nyumbani kwa mume wake. Nia zake za kumwoa zilikuwa ovu kabisa, lakini mtoto alijua kiasi cha jema na baya, naye akampinga. Kisha akamburuta ndani ya chumba cha ndani, akambana chini, akakandamiza mayowe yake, na kumshindilia ndizi kinywani. Ilikuwa na sumu. Aliijua, wala hakuimeza yote. Lakini kile alicholazimishwa kutwaa kilimfanya mgonjwa, naye akalala kwa siku nyingi akiwa na kizunguzungu na kichefuchefu hata mume wake alipomteka teke huku amelala hakujali. Hatimaye akatoroka, akakimbilia nyumbani kwa mama yake. Lakini sheria ilikuwa upande wa bwana wake; angethibitisha nini katika haya yote, mtoto maskini? Naye ilimlazimu kurudi kwake. Baada ya hayo akafaulu katika kazi yake ya kishetani, na leo mtoto huyo amekufa kwa hisia zote za dhambi.

Ah, kuna mambo mabaya zaidi kuliko kumwona mtoto mdogo akifa! Ni baya zaidi kumwona akibadilika. Kuona uzuri wa kutokuwa na hatia ukiondoka machoni, na utoto ukikua na kuwa uovu, na kujua, bila kuweza kukizuia, ni nini hasa kinachotendeka.

Namfikiria mmoja wa namna hiyo sasa. Alikuwa na umri wa miaka minne nilipoanza kwanza kutembelea nyumbani kwa bibi yake. Sasa ana miaka sita—sita tu—lakini kuharibika kwake maadili kumekaribia kukamilika. Ni kama vile ungeuona mkono ukivuta chipukizi la waridi juu ya kikonyo chake, ukalikunja na kuliponda, ukalisugua uzuri wake wa rangi ya waridi hata ukawa maji maji, kisha ukaliangusha—nawe ukaliokota. Lakini sasa si chipukizi la waridi. Ah, mambo haya, kuyajua, ni kama moto uliofungiwa ndani ya mifupa ya mtu! umefungiwa, kwa maana mtu hawezi kuyatoa yote—ni lazima yakae ndani na kuwaka.

. . . . . . .

Wale wasiojua lolote juu ya mambo ya hakika bila shaka watakosoa. "Si jambo lisilojulikana kwa watu kutenda kama wakosoaji, ijapokuwa hawana ujuzi kabisa juu ya jambo wanalolikosoa." Lakini wale wanaoijua kweli ya mambo haya wanajua vema kwamba tumeyapunguza, tukiyalainisha kwa uangalifu kwa lazima, kwa sababu hayawezi kuandikwa kwa ukamilifu. Hayangeweza kuchapishwa wala kusomwa.

Hayawezi kuandikwa wala kuchapishwa wala kusomwa, lakini ah, ni lazima yaishiwe! Nayo yale ambayo huenda usiyasikie hata, ni lazima yavumiliwe na wasichana wadogo. Wako wake-watoto katika India leo, wa miaka kumi na miwili, kumi, tisa, na hata minane. "Ah, unamaanisha walioposwa! Mfano mwingine wa chuku za wamishonari!" Tunamaanisha walioolewa.

"Lakini bila shaka sheria huingilia kati!" Labda umesikia habari za sheria inayofanya hali ya kuwa mke kuwa kinyume cha sheria chini ya miaka kumi na miwili. Kwa kurejelea sheria hii Mheshimiwa Manomoham Ghose wa Mahakama Kuu ya Calcutta aandika:—"Ikiwa Serikali inafikiri kwamba nchi haijawa tayari kwa sheria kama hiyo" (ambayo kwayo amaanisha sheria kali) "kama ninavyopendekeza, naweza tu kuonyesha masikitiko yangu kwamba kwa kuleta Muswada huu wa sasa imeahirisha bila kikomo uletwaji wa hatua kubwa ya marekebisho, ambayo inahitajika kwa haraka."

Wako wanaume na wanawake katika India ambao kwao siku nyingi ni jinamizi, na nchi hii nzuri ni Jehanamu, kwa sababu ya yale wayajuayo juu ya uovu unaotendeka. Kwa maana hiyo ndiyo sehemu ya kutisha yake. Si kama kuchomwa hai kwa wajane, si tisho lililopita. Linaendelea kwa mfululizo mchana na usiku. Mwanga wa jua, mwanga wa mwezi, na giza hupita, kimoja kikibadilika kuwa kingine; lakini wakati wote vinapopita, Uovu huu hushika saa kwa mikono imara na yenye nguvu, na kuzitumia kwa kusudi lake—kuwaua wasichana wadogo. Wakati huohuo, ni nini kiwezacho kufanywa na wewe na mimi ili kuiharakisha siku ya mwisho wake? Wale wajuao waweza kusema wayajuayo, au kadiri itakayoweza kusemwa; na wale wasiojua waweza kusadiki kwamba ni kweli, na kama wana uvutano mahali popote, wautumie; na wote waweza kujali na kuomba! Kuomba peke yake hakutoshi, lakini ah, laiti kungekuwa na maombi ya kweli zaidi! Tunacheza mchezo wa kuomba, na kujali, na kuja; tunacheza mchezo wa kutenda—kama kutenda kunagharimu—tunacheza mchezo wa kila kitu isipokuwa mchezo. Tuna bidii ya kutosha juu ya hilo. Mungu na aifumbue macho yetu na kutuhukumu juu ya unafiki wetu! ateketeze yaliyo juujuu ndani yetu, atufanye tuwe na bidii kali! Na Mungu na aihuishe huruma yetu, na kuugusa moyo wetu, na kuutia nguvu mkono wetu kwa yale yatakayothibitika kuwa pambano la kukata tamaa dhidi ya "mapepo yaliyoungana" katika maumbo ya watu wabaya, wanaotenda kazi ya shetani leo, wakichapa juu ya nafsi ndogo zisizo na hatia chapa ya jehanamu yenyewe.

Nimehadithia habari za mmoja—yule mtoto mdogo ambaye sasa ana nia ya uovu kadiri mtoto mdogo awezavyo kuwa nayo; yeye ni mmoja tu kati ya wengi mno. Mmishonari wa tiba na aseme.

"Siku chache zilizopita tulikuwa na mke-mtoto mdogo hapa kama mgonjwa. Alikuwa na miaka kumi au kumi na mmoja, nadhani, kiumbe kidogo tu, akichezea mwanasesere, na hata hivyo alishushwa hadhi isivyotajika akilini. . . . Lakini ah, kufikiria mamia ya wasichana wadogo! . . . Kunanifanya nihisi kichefuchefu kwelikweli. Twafanya tuwezalo. . . . Lakini twaweza kufanya nini? Ni tone kama nini baharini!"

Mahali ambapo mistari ya nukta huja, palikuwa pameandikwa yale yasiyoweza kuchapishwa. Lakini ilibidi yaishiwe, kila sehemu yake, na "kiumbe kidogo cha miaka kumi au kumi na mmoja."

Mwingine—haya yatoka kwa rafiki ambaye, hata katika kuandika barua ya faragha, hawezi kusema hata sehemu ya kumi ya jambo analolimaanisha kweli.

"Siku chache zilizopita mama mdogo (mtoto wa miaka kumi na mitatu) alikuwa akilia kwa uchungu wodini. 'Kwa nini unalia?' 'Kwa sababu asema mimi ni mzee mno kwake sasa; atapata mke mwingine, asema.' 'Yeye' alikuwa mume wake, 'kijana kabisa,' aliyekuwa amekuja hospitalini kumwona."

Mwisho wa hadithi ile isiyoweza kusimuliwa unaishiwa siku hii hasa na mke huyo mdogo wa miaka kumi na mitatu. Na kumbuka kwamba miaka kumi na mitatu katika India yamaanisha karibu miaka kumi na mmoja tu kwetu nyumbani.

"Alikuwa na umri wa miaka kumi na minne," wakasema, "lakini kiumbe kidogo namna hiyo, alionekana kama wa miaka tisa kwa ukubwa na maendeleo. . . . Mama mdogo aliumizwa sana, hawezi kupona tena maisha yake yote. Kisha mume akaoa tena . . . kwa kuwa mtoto alikuwa ameharibika kiafya. . . ." Na, kama kwanza, nukta ni lazima zifunike taabu yote iliyorefushwa ya mtoto huyo mdogo ambaye "alionekana kama wa miaka tisa."

"Yuko mzee, mzee sana anayeishi karibu na hapa, na mke mdogo wa miaka kumi au kumi na mmoja. . . . Binti mdogo wa mpishi wetu wa sasa, wa miaka tisa, ameolewa hivi karibuni na mtu ambaye tayari amekwisha kuwa na wake wawili." Katika kila mojawapo ya visa hivi, kama katika kila kimoja nilichokitaja, ndoa yamaanisha ndoa, si uposaji tu, kama wengi mno wanavyodhani kwa upendeleo. Leo tu nilisikia habari za mmoja aliyekufa katika hali ambayo muuguzi aliyemhudumia aliieleza kuwa "maumivu makali tupu." Alikuwa ameolewa juma moja kabla. Alikuwa na umri wa karibu miaka kumi na miwili tu.

Hatusemi kwamba hili ni la kila mahali. Kuna vighairi vingi; lakini twasema kwamba matendo ya mila hii yapaswa kufunuliwa wala si kufichwa. Tia shaka juu ya mambo yetu ya hakika; twaweza kuyathibitisha. Leo ninapoyaandika, leo unapoyasoma, mamia na maelfu ya wake wadogo wanapitia yale tuliyoyaeleza. Lakini "kuyaeleza" si neno la kutumia—kuyaashiria, ningesema, kwa mpako hafifu kabisa wa rangi ya kahawia mahali ambapo jambo lililokusudiwa ni jeusi tititi.

Yafikirie, basi—usijaribu kuyakimbia wazo hilo—wanawake wa Kiingereza wanajua kidogo mno, wanajali kidogo mno—kidogo mno kupita kiasi. Yafikirie. Simama na uyafikirie. Ikiwa ni "kutaabisha" kuyafikiria, nawe ungependelea kugeuza ukurasa, na kufikia jambo zuri zaidi kusoma, litakuwaje kuyaishi hadi mwisho? Litakuwaje kwa wasichana hao wadogo, wadogo namna hiyo, wadogo kwa kusikitisha namna hiyo, na wasioweza kuyakabili yote? Litakuwaje kwa vitoto hivi kuendelea kuishi ndani yake siku baada ya siku, huku, katika visa vingine, bila lolote la kutumaini hata kifo chenye wema kije na kuufungua mlango, ule mlango mmoja wa kutisha wa kutorokea wanaoujua, na kile kiwiliwili kidogo kilichoteswa kife? Na mtu fulani asema, "Msichana amekufa, itoeni maiti kuipeleka mahali pa kuchomea." Kisha wanaiokota, kwa upole labda. Lakini ah, faraja ya kulikumbuka hilo! Halina maana sasa. Hakuna lenye maana tena. Wake wadogo waliokufa hawawezi kuhisi.

. . . . . . .

Najiuliza kama linakugusa? Najua siwezi kulisimulia vema. Lakini ah, mtu huyaishi yote pamoja nao!—Nimesimama kuandika tena na tena, na kuhisi kwamba siwezi kuendelea.

Mama, mama uliye na furaha! Unapomlaza binti yako mdogo katika kitanda chake, na kuhisi mikono yake ikizunguka shingoni pako na busu zake shavuni pako, je, utawafikiria wasichana hawa wengine wadogo? Je, utajaribu kuwaza ungehisije kama binti yako mdogo angekuwa hapa?

Ah, wamkumbatia kwa nguvu, kwa nguvu namna hiyo mikononi mwako! Wazo hilo ni mchomo wa nge katika nafsi yako. Ungemwua, ukamsonge afe mikononi mwako, kabla hujampa—lile.

Punguza mwanga, na uondoke. Mshukuru Mungu kwamba yuko salama katika kitanda chake kidogo, ataamka kesho akiwa salama. Sasa fikiri kwa dakika moja kwa utulivu juu ya wale walio wasichana wadogo wa mtu fulani, wapendwao na kupendeza vivyo hivyo, wanaohitaji utunzaji wa upole zaidi kama binti yako mwenyewe mdogo huyu.

Wafikirie. Jaribu kuwafikiria kana kwamba ni wako mwenyewe kabisa. Wako kama wako mwenyewe hasa, katika njia nyingi mno—ila wakati wao ujao ni tofauti.

Ah, akina mama wapendwa, je, mnajali? Je, mnajali sana, nauliza?

. . . . . . .

Tulipita hekalu tukiwa njiani kurudi nyumbani kutoka Kijiji cha Ziwa. Lango kubwa lilikuwa wazi, nao Wabrahman na rafiki zao walikuwa wakizurura ndani na nje, au wameketi ukumbini wakizungumza na kucheka pamoja. Walikuwa wakizungumza habari zetu tulipopita. Walikuwa wanajua vema kusudi letu la kuja, nao walifurahi kwamba tumeshindwa.

Maofisa wa serikali, wahitimu wanaonena Kiingereza, Wahindu walioelimika kama rafiki yetu wa zamani mwalimu mkuu, wote wangekiri kwa faragha kwamba kumpeleka mtoto hekaluni na "kumwoza" pale ni jambo baya. Lakini ni wachache sana walio na shauku kubwa ya kurekebisha uovu huo wa aibu.

Wako maelfu ya Watumwa wa miungu wanaotambulika katika Jimbo hili. Chini ya majina mengine wako kote India. Wako maelfu ya wake-watoto wadogo; wachache hapa kuliko kwingineko, twajua, lakini wengi kila mahali. Sipendekezi hata kidogo kwamba wake-watoto wote wanatendewa kikatili, kama vile ambavyo nisingependa kudhaniwa kwamba wasichana wadogo wote wako tayari kwa utumishi wa miungu. Wala nisingependa idhaniwe kwamba twaangalia chini ya ufa huu wa jehanamu kila siku. Twaweza kuishi kwa miaka mingi nchini na kujua kidogo sana juu yake. Wafanyakazi wa tiba—Mungu awasaidie!—ndio ambao mara nyingi zaidi wanalazimishwa kutazama chini, nami, kwa kuwa si mtu wa tiba, najua kwa kiasi kidogo mno juu ya vilindi vyake kuliko wao. Lakini hili nalijua, nami nalimaanisha, nami nalimaanisha kwa nguvu ambayo sijui jinsi ya kuieleza, kwamba mila hii ya ndoa ya watoto wachanga na ndoa ya watoto, iwe ni kwa miungu au kwa watu, ni mila ya kunuka; kwamba inashikilia uwezekano wa uovu, uovu usioweza kutamkwa namna hiyo, hata maneno ya kuelezea juu yake yaweza tu "kupita kandokando ya shimo," na kwamba kwa jina la yote yaliyo ya haki na yote yaliyo ya rehema yapaswa kufagiliwa nje ya nchi bila kucheleweshwa hata siku moja.

Twawatazamia ndugu zetu wa Kihindi. India ni kubwa mno hata sauti iliayo Kaskazini karibu haisikiki Kusini. Mungu ashukuriwe kwa ile sauti moja au mbili zililiazo jangwani. Lakini sauti nyingi zahitajika, si moja au mbili tu. Sauti nyingi na zilie! Kila mtu mwenye moyo na sauti ya kulia, apaswa kulia. Ndipo vilio vyote viliavyo juu ya nchi vitalazimisha masikio ya viziwi kusikia, na kulazimisha akili nzito kufikiri na mikono ya sheria kutenda, na hatimaye jambo fulani litafanyika.

Lakini "kulia" hakutoshi hata kidogo. Twawatazamia ninyi, ndugu wa India, ili mtende. Pateni misadikisho juu ya jambo hili itakayowalazimisha kutenda. Wengi waweza kunena na wengi waweza kuandika, na wengi zaidi watafanya yote mawili, kadiri miaka ipitavyo, lakini kiini kimo katika kutenda.

Mungu peke yake aweza kukutia nguvu kwa ajili yake. Yeye aliyeukaza uso wake kama gumegume, aweza kukufanya uwe imara na jasiri wa kutosha kukaza nyuso zenu kama magumegume, hata vifungo vya uovu vifunguliwe, na mizigo mizito iondolewe, na kila nira ivunjwe, nao wanaoonewa waende huru.

Itagharimu. Ni lazima igharimu. Kila pambano la shujaa huwa na makelele ya vurugu na mavazi yaliyovingirishwa katika damu. Ni mapambano ya kuiga tu yanayogharimu kitu kilicho pungufu ya damu. Kila kitu chenye thamani yoyote hugharimu damu. "Mashutumu yamenivunja moyo." Moyo uliovunjika hutoka damu. Je, ni mashutumu ya pambano unayoyaogopa? Hofu hii itakushinda hata utakaposikia sauti ya Mungu wako ikisema, "Msiogope mashutumu ya wanadamu, wala msifadhaike kwa matukano yao. . . . Wewe u nani hata umwogope mtu atakayekufa, na mwanadamu atakayefanywa kama majani, ukamsahau Bwana Muumba wako?"

Kitabu hiki kimekusudiwa kwa ajili ya wenzetu walioko nyumbani, lakini huenda kikarudi India, na kwa hiyo tumenena moja kwa moja kutoka mioyoni mwetu kwa ndugu zetu wa Kihindi hapa. Ah, ndugu, inukeni, na kwa Jina la Mungu piganeni; kwa nguvu zake piganeni hata mshinde, kwa ajili ya hawa, wasichana wadogo wa nchi yenu wenyewe, ambao hawawezi kamwe kujipigania wenyewe!

Na sasa twawatazamia ninyi mlioko nyumbani. Je, wote wanaowahurumia wake wadogo watawaombea wanaume wa India? Waombeeni wale wanaojitahidi kwa unyofu kuiondolea nchi laana hii ya aibu. Ombeni wapate kutiwa nguvu kwa pambano kwa nguvu za mkono wa kuume wa Mungu. Waombeeni wote wasio na msimamo. "Sauti ya vita imo katika nchi, . . . Bwana amefungua ghala yake ya silaha." "Na alaaniwe yeye azuiaye upanga wake usimwage damu." Ombeni msimamo na ujasiri wa usadikisho. Unahitajika.

Na kwa kusudi hili ombeni ili Roho wa Uzima aje juu ya Vyuo vyetu vya Umishonari, na kuutia nguvu kwa uwezo mwingi Mwamko wa Elimu ya Kimishonari, ili wanafunzi wa Kihindu wapate kuvutwa kwenye utii kamili kwa Kristo wangali wanafunzi, kabla hawajanaswa katika utando wa kijamii wa Uhindu. Nanyi ombeni, twawasihi kwa dhati, ili wanafunzi wa Kikristo wapate kukutana na Mungu chuoni, na watoke wakiwa hodari kupigana na pepo huyu afanyaye biashara ya "watumwa na roho za wanadamu"—na ya nafsi za wasichana wadogo.

---