Kurudi Nyuma

“Nitaponya kurudi nyuma kwao, nitawapenda kwa ukunjufu; kwa maana hasira yangu imemwacha.”—Hosea 14:4.

Kuna aina mbili za watu waliorudi nyuma. Wengine hawajaongoka kamwe: wamepitia taratibu za kujiunga na jumuiya ya Kikristo nao hudai kuwa wamerudi nyuma; lakini hawajapata kamwe, kama naweza kutumia usemi huo, “kwenda mbele.” Waweza kunena juu ya kurudi nyuma; lakini hawajapata kamwe kuzaliwa mara ya pili kweli kweli. Wanahitaji kutendewa kwa namna nyingine kuliko wale waliorudi nyuma kweli kweli—wale waliozaliwa kwa mbegu isiyoharibika, lakini ambao wamegeuka kando. Twataka kuwarudisha hao wa pili kwa njia ile ile ambayo kwayo waliuacha upendo wao wa kwanza.

Geukia Zaburi 85:5. Hapo wasoma: “Je! utatukasirikia milele? Je! utaiendeleza hasira yako hata vizazi vyote? Je! hutarudi kutuhuisha, ili watu wako wakufurahie? Ee BWANA, utuonyeshe fadhili zako, ukatupe wokovu wako.” Sasa tazama tena: “Nitasikiliza atakayonena Mungu, BWANA: maana atawaambia watu wake amani, na watauwa wake; lakini wasiirudie upumbavu” (mstari wa 8).

Hakuna kitu kitakachowafaidi wale waliorudi nyuma kama kugusana na Neno la Mungu; na kwao Agano la Kale limejaa msaada kama vile Agano Jipya lilivyojaa. Kitabu cha Yeremia kina mafungu ya ajabu sana kwa ajili ya wale waliotanga-tanga mbali. Tunalotaka kufanya sisi ni kuwafanya waliorudi nyuma wasikie yale atakayonena Mungu, BWANA.

Tazama kwa kitambo Yeremia 6:10. “Ni nani nitakayemwambia na kumshuhudia, wapate kusikia? Tazama, sikio lao halikutahiriwa, wala hawawezi kusikia; tazama, neno la BWANA limekuwa kwao ni matukano; hawapendezwi nalo.” Hiyo ndiyo hali ya wale waliorudi nyuma. Hawapendezwi hata kidogo na neno la Mungu. Lakini twataka kuwarudisha, na kumwacha Mungu apate sikio lao. Soma tangu mstari wa 14: “Nao wameponya jeraha la binti ya watu wangu kwa juujuu tu, wakisema, Amani, amani; hali hapana amani. Je! waliona haya walipofanya machukizo? La, hawakuona haya hata kidogo, wala hawakujua kuona haya; kwa hiyo wataanguka kati ya hao waangukao; wakati nitakapowajilia wataanguka chini, asema BWANA. BWANA asema hivi, Simameni katika njia panda mkaone, mkaziulize njia za kale, i wapi njia iliyo njema? Mkaiendee, nanyi mtajipatia raha nafsini mwenu. Lakini walisema, Hatutakwenda. Nami naliweka walinzi juu yenu, nikisema, Sikilizeni sauti ya baragumu. Lakini walisema, Hatutasikiliza.”

Hiyo ndiyo ilikuwa hali ya Wayahudi walipokuwa wamerudi nyuma. Walikuwa wamezigeuka njia za kale. Nayo ndiyo hali ya wale waliorudi nyuma. Wamejitenga na kile kitabu chema cha zamani. Adamu na Hawa walianguka kwa kutokulisikiliza neno la Mungu. Hawakuliamini neno la Mungu; bali walimwamini yule mjaribu. Ndiyo njia ambayo kwayo waliorudi nyuma huanguka—kwa kugeuka na kuliacha neno la Mungu.

Katika Yeremia sura ya 2 twamwona Mungu akiteta nao kama vile baba angalivyoteta na mwanawe mwenyewe. “BWANA asema hivi, Baba zenu waliona uovu gani kwangu, hata wakafarakana nami, wakafuata ubatili, wakawa ubatili? . . . Kwa sababu hiyo nitateta nanyi tena, asema BWANA, nami nitateta na wana wa wana wenu . . . Kwa maana watu wangu wamefanya maovu mawili: wameniacha mimi, chemchemi ya maji ya uzima, wakajichimbia mabirika, mabirika yenye nyufa, yasiyoweza kuweka maji.”

Sasa kuna jambo moja tunalotaka kuwakumbusha wale waliorudi nyuma; nalo ni hili, kwamba Bwana hakuwaacha wao kamwe; bali wao ndio waliomwacha yeye! Bwana hakuwahi kuwaacha; bali wao walimwacha yeye! Na jambo hili, tena, pasipo sababu yoyote! Asema, “Baba zenu waliona uovu gani kwangu, hata wakafarakana nami?” Je, Mungu si yeye yule leo kama alivyokuwa ulipomjia mara ya kwanza? Je, Mungu amebadilika? Wanadamu huelekea kudhani kwamba Mungu amebadilika; lakini kosa liko kwao wenyewe. Wewe uliyerudi nyuma, ningekuuliza, “Kuna uovu gani ndani ya Mungu, hata umemwacha yeye na kwenda mbali naye?” Wewe umejichimbia, asema, mabirika yenye nyufa yasiyoweza kuweka maji. Ulimwengu huu hauwezi kuiridhisha ile asili mpya. Hakuna kisima chochote cha duniani kiwezacho kuiridhisha nafsi iliyokwisha kuishiriki ile asili ya mbinguni. Heshima, na mali, na anasa za ulimwengu huu havitawaridhisha wale ambao, wakiisha kuyaonja maji ya uzima, wamepotea, wakitafuta kuburudishwa katika chemchemi za ulimwengu. Visima vyote vya duniani vitakauka hatimaye. Haviwezi kuikata ile kiu ya rohoni.

Tena katika mstari wa 32: “Je! msichana aweza kuusahau urembo wake, au bibi arusi mapambo yake? Lakini watu wangu wamenisahau mimi siku zisizohesabika.” Hilo ndilo shitaka Mungu alileta juu ya yule aliyerudi nyuma. “Wamenisahau mimi siku zisizohesabika.”

Mara nyingi nimewashangaza wanawali vijana nilipowaambia, “Rafiki yangu, wewe wayafikiri zaidi mapete yako ya masikioni kuliko unavyomfikiri Bwana.” Nalo jibu limekuwa, “La, mimi sifanyi hivyo.” Lakini nilipowauliza, “Je, usingehangaika kama ungepoteza pete moja; na je, usingeanza mara moja kulitafuta?” nalo jibu limekuwa, “Naam, nadhani ningefanya hivyo.” Lakini ijapokuwa walikuwa wamemgeuka Bwana wao, jambo hilo halikuwahangaisha hata kidogo; wala hawakumtafuta yeye ili wapate kumwona tena.

Ni wangapi waliokuwa zamani katika ushirika na katika kuchangamana kila siku na Bwana ambao sasa hufikiri zaidi juu ya mavazi yao na mapambo yao kuliko juu ya nafsi zao za thamani! Upendo haupendi kusahauliwa. Akina mama wangevunjika mioyo kama watoto wao wangewaacha wasiwaandikie neno wala kuwapelekea kumbukumbu yoyote ya upendo wao; naye Mungu huwatetea wale waliorudi nyuma kama mzazi awateteavyo wapendwa wake waliopotea. Hujaribu kuwabembeleza warudi. Auliza: “Nimefanya nini hata mkaniacha mimi?”

Maneno yaliyo mororo na yenye upendo kuliko yote yapatikanayo katika Biblia nzima ni yale ya Yehova kwa wale waliomwacha yeye bila sababu. Yeremia 2:19.

Sikia jinsi anavyoteta na watu wa namna hiyo: (Yeremia 2:19.) “Uovu wako mwenyewe utakurudi, na kurudi nyuma kwako kutakukemea; basi ujue, ukaone, ya kuwa ni neno baya na chungu, kwamba umemwacha BWANA, Mungu wako, na kwamba kunichaje hakumo ndani yako, asema Bwana, BWANA wa majeshi.”

Sitii chumvi hata kidogo nisemapo kwamba nimewaona mamia ya watu waliorudi nyuma wakirudi tena kwake; nami nimewauliza kama hawakuliona kuwa ni neno baya na chungu kumwacha Bwana. Huwezi kumpata mtu aliyerudi nyuma kweli kweli, aliyekwisha kumjua Bwana, ambaye hatakubali kwamba ni neno baya na chungu kugeuka na kumwacha yeye; wala sijui mstari mwingine wowote uliotumiwa zaidi kuwarudisha wale waliotanga-tanga kuliko ule mstari huohuo. Nao na ukurudishe wewe pia kama umetanga-tanga hata katika ile nchi ya mbali.

Mtazame Lutu. Je, yeye hakuliona kuwa ni neno baya na chungu? Alikaa miaka ishirini katika Sodoma, wala hakumwongoa mtu hata mmoja. Alifanikiwa vizuri machoni pa ulimwengu. Watu wangekuambia kwamba alikuwa mmojawapo wa watu wenye ushawishi na wenye kuheshimika kuliko wote katika Sodoma yote. Lakini ole! ole! aliiharibu jamaa yake mwenyewe. Nalo ni jambo la kusikitisha kumwona yule mzee aliyerudi nyuma akipita katika njia za Sodoma usiku wa manane, baada ya kuwaonya watoto wake, nao wakakataa kusikia.

Sijapata kumjua mwanamume na mkewe waliorudi nyuma, bila jambo hilo kuwa uharibifu mtupu kwa watoto wao. Watafanya dini kuwa mzaha nao watawadhihaki wazazi wao wenyewe: “Uovu wako mwenyewe utakurudi; na kurudi nyuma kwako kutakukemea!” Je, Daudi hakuliona kuwa ni hivyo? Mtazame yeye, akilia, “Ee mwanangu Absalomu, mwanangu, mwanangu Absalomu! Laiti ningalikufa mimi badala yako; Ee Absalomu, mwanangu, mwanangu!” Nadhani ni uharibifu wa mwanawe, kuliko kufa kwake, ndio uliosababisha uchungu huu.

Nakumbuka nikiwa katika mazungumzo miaka kadhaa iliyopita, hata baada ya usiku wa manane kupita, pamoja na mzee mmoja. Alikuwa amekuwa akitanga-tanga kwa miaka mingi juu ya ile milima mikame ya dhambi. Usiku ule alitaka kurudi tena kwa Bwana. Tuliomba, na kuomba, na kuomba, hata nuru ikamwangazia; naye akaenda zake akifurahi. Usiku uliofuata aliketi mbele yangu nilipokuwa nikihubiri, nami nadhani sijapata kumwona mtu yeyote akionekana mwenye huzuni na mnyonge kama yeye katika maisha yangu yote. Alinifuata hata ndani ya chumba cha mahojiano. “Kuna taabu gani?” niliuliza. “Je, jicho lako limemwacha Mwokozi? Je, mashaka yako yamerudi?” “La; si hilo,” alisema. “Sikwenda kazini, bali nilitumia siku hii yote kuwatembelea watoto wangu. Wote wameoa na kuolewa nao wako katika mji huu. Nilikwenda kutoka nyumba hata nyumba, lakini hakuna hata mmoja asiyenidhihaki. Ndiyo siku yenye giza kuliko zote katika maisha yangu. Nimeamka na kuona nililolifanya. Nimewaingiza watoto wangu ulimwenguni; na sasa siwezi kuwatoa humo.” Bwana alikuwa amemrudishia tena furaha ya wokovu wake; lakini kulikuwako yale matokeo machungu ya kosa lake. Waweza kupitia mambo uliyoyaona wewe mwenyewe; nawe utapata mifano ya namna ile ile ikirudiwa tena na tena. Wengi waliokuja katika mji wenu miaka mingi iliyopita wakimtumikia Mungu, katika kufanikiwa kwao wamemsahau yeye: nao wana wao na binti zao wako wapi? Nionyeshe baba na mama waliomwacha Bwana na kurudi kwa mafundisho maskini ya ulimwengu; nami nimekosea kama watoto wao hawako katika njia kuu ielekeayo kwenye uharibifu.

Kwa kuwa sisi twataka kuwa waaminifu twawaonya hawa waliorudi nyuma. Ni ishara ya upendo kuonya juu ya hatari. Twaweza kuhesabiwa kuwa adui kwa muda kidogo; lakini rafiki walio wa kweli kuliko wote ni wale wanaoipaza sauti ya onyo. Israeli hakuwa na rafiki wa kweli kuliko Musa. Katika Yeremia Mungu aliwapa watu wake nabii aliaye ili awarudishe kwake tena; lakini wao walimtupa Mungu. Walimsahau Mungu aliyewatoa katika nchi ya Misri, na aliyewaongoza jangwani hata ndani ya nchi ya ahadi. Katika kufanikiwa kwao walimsahau yeye wakageuka kando. Bwana alikuwa amewaambia mambo yatakayotokea. (Kumbukumbu la Torati 28.) Nawe ona yaliyotokea. Yule mfalme aliyelidharau neno la Mungu alichukuliwa mateka na Nebukadneza mfalme wa Babeli, na watoto wake wakaletwa mbele yake na kila mmoja akauawa: macho yake yakang’olewa kichwani mwake; naye akafungwa kwa minyororo ya shaba na kutupwa katika gereza huko Babeli. (2 Wafalme 25:7.) Hivyo ndivyo alivyovuna kile alichokipanda. Hakika ni neno baya na chungu kurudi nyuma, lakini Bwana angependa kukurudisha kwa ujumbe wa Neno lake.

Kisha katika Yeremia 8:5, twasoma haya: “Mbona basi watu hawa wa Yerusalemu wamerudi nyuma kwa kurudi nyuma kusikokoma? Wanashikamana na hila; wanakataa kurudi.” Hilo ndilo shitaka ambalo Bwana analileta juu yao. “Wanakataa kurudi.” “Nalisikiliza na kusikia, lakini hawakusema yaliyo sawasawa; hakuna mtu aliyeutubia uovu wake, akisema, Nimefanya nini? Kila mmoja ageukia mwendo wake, kama farasi ashukavyo vitani. Naam, korongo mbinguni ayajua majira yake yaliyoamriwa; na hua, na kibawakavu, na parasi hushika wakati wa kuja kwao; lakini watu wangu hawaijui hukumu ya BWANA.”

Sasa tazama: “Nalisikiliza na kusikia, lakini hawakusema yaliyo sawasawa.” Hakuna madhabahu ya jamaa! Hakuna kuisoma Biblia! Hakuna ibada ya chumbani cha faragha! Mungu huinama chini ili asikie; lakini watu wake wamegeuka kando! Kama yuko aliyerudi nyuma anayetubu, mtu anayeutamani msamaha na kurudishwa, hutayapata maneno yaliyo mororo kuliko yale yapatikanayo katika Yeremia 3:12: “Enenda ukatangaze maneno haya upande wa kaskazini, na kusema, Rudi, Ee Israeli mwenye kurudi nyuma, asema BWANA; sitawatazama kwa hasira; kwa maana mimi ni mwenye rehema, asema BWANA, sitashika hasira milele.” Sasa angalia: “Ukiri tu uovu wako, ya kuwa umemwasi BWANA, Mungu wako, nawe umezitawanya njia zako kwa wageni chini ya kila mti wenye majani mabichi, wala hamkuitii sauti yangu, asema BWANA. Rudini, enyi watoto wenye kurudi nyuma, asema BWANA; kwa maana mimi ni mume wenu”—fikiri Mungu akija na kusema, “Mimi ni mume wenu!—nami nitawatwaa, mmoja katika mji, na wawili katika jamaa, nami nitawaleta Sayuni.”

“Ukiri tu uovu wako.” Mara ngapi nimemwinulia mtu aliyerudi nyuma fungu hilo hilo! “Ukiri” tu; naye Mungu asema mimi nitakusamehe. Nakumbuka mtu mmoja mmoja akiuliza, “Ni nani aliyesema hivyo? Je, jambo hilo limo humo?” Nami nikamwinulia lile fungu, “Ukiri tu uovu wako”; naye yule mtu akapiga magoti, akalia, “Ee Mungu wangu, nimekosa”; naye Bwana akamrudisha pale pale papo hapo. Kama umetanga-tanga mbali, yeye ataka wewe urudi kwake.

Asema mahali pengine, “Ee Efraimu, nikutendeje? Ee Yuda, nikutendeje? Kwa maana wema wenu ni kama wingu la asubuhi, na kama umande uondokao mapema” (Hosea 6:4). Huruma yake na upendo wake ni wa ajabu kama nini kweli!

Katika Yeremia 3:22: “Rudini, enyi watoto wenye kurudi nyuma, nami nitaponya kurudi nyuma kwenu. Tazama, tumekujia wewe; kwa maana wewe u BWANA, Mungu wetu.” Yeye tu huyaweka maneno kinywani mwa yule aliyerudi nyuma. Njoo tu; nawe ukija, atakupokea kwa neema na kukupenda kwa ukunjufu.

Katika Hosea 14:1, 2, 4: “Ee Israeli, mrudie BWANA, Mungu wako; kwa maana umeanguka kwa sababu ya uovu wako. Chukueni maneno pamoja nanyi, mkamrudie BWANA (yeye huyaweka maneno kinywani mwako): mwambieni, Ondoa uovu wote, ukatukubali kwa wema; basi ndipo tutakapotoa sadaka za midomo yetu . . . Nitaponya kurudi nyuma kwao, nitawapenda kwa ukunjufu; kwa maana hasira yangu imemwacha.” Angalia tu jambo hilo, Rudi! Rudi!! Rudi!!! yavuma katika mafungu haya yote.

Basi, kama umetanga-tanga, kumbuka kwamba wewe ndiwe uliyemwacha yeye, wala si yeye aliyekuacha wewe. Yakupasa kutoka katika shimo la aliyerudi nyuma kwa njia ile ile uliyoingia nayo. Nawe ukiifuata njia ile ile uliyoifuata ulipomwacha Bwana wako utamkuta yeye sasa, mahali hapo hapo ulipo.

Kama tungemtendea Kristo kama vile tumtendeavyo rafiki yeyote wa duniani tusingemwacha kamwe; wala kusingekuwa na mtu yeyote aliyerudi nyuma. Kama ningekuwa katika mji fulani kwa juma moja tu nisingefikiri kuondoka pale bila kuwapa mkono rafiki niliowapata, na bila kuwaaga. Ningelaumiwa kwa haki kabisa kama ningepanda gari la moshi na kuondoka bila kumwambia mtu yeyote hata neno moja. Kilio kingekuwa, “Kuna nini?” Lakini je, umewahi kusikia habari za mtu aliyerudi nyuma akimwaga Bwana wetu Yesu Kristo; akiingia chumbani mwake cha faragha na kusema, “Bwana Yesu, nimekujua miaka kumi, au ishirini, au thelathini: lakini nimechoshwa na utumishi wako; nira yako si laini, wala mzigo wako si mwepesi; basi mimi narudi ulimwenguni, kwa vile vyungu vya nyama vya Misri. Kwaheri, Bwana Yesu! Buriani”? Je, umewahi kusikia jambo hilo? La; hujapata kusikia, wala hutapata kusikia kamwe. Nakuambia, ukiingia chumbani mwako na kuufunga ulimwengu nje na kuchangamana na Bwana wako huwezi kumwacha kamwe. Lugha ya moyo wako itakuwa hii, “Bwana! Twende kwa nani,” ila kwako wewe? “Wewe unayo maneno ya uzima wa milele” (Yohana 6:68). Usingeweza kurudi ulimwenguni kama ungemtendea yeye hivyo. Lakini ulimwacha ukakimbia zako. Umemsahau siku zisizohesabika. Rudi leo hii; kama ulivyo tu hivi! Kata shauri moyoni mwako kwamba hutapumzika hata Mungu akurudishie tena furaha ya wokovu wake.

Bwana mmoja huko Cornwall alikutana mtaani mara moja na Mkristo mmoja aliyemjua kuwa alikuwa amerudi nyuma. Akamwendea, akamwambia: “Niambie, je, hakuna ugomvi kati yako na Bwana Yesu?” Yule mtu akakiinamisha kichwa chake chini, akasema, “Upo.” “Basi,” akasema yule bwana, “yeye amekutendea nini?” Na jibu la swali hilo lilikuwa mafuriko ya machozi.

Katika Ufunuo 2:4, 5, twasoma: “Lakini nina neno juu yako, ya kwamba umeuacha upendo wako wa kwanza. Basi, kumbuka ni wapi ulikoanguka; ukatubu, ukayafanye matendo ya kwanza; lakini usipofanya hivyo, naja kwako, nami nitakiondoa kinara chako mahali pake, usipotubu.” Nataka kukulinda wewe usije ukafanya kosa lile ambalo watu wengine hulifanya kuhusu “kuyafanya matendo ya kwanza.” Wengi hudhani kwamba yawapasa kuyapata tena mambo yale yale waliyoyaona mara ya kwanza. Jambo hilo limewazuia maelfu wasipate amani kwa miezi mingi; kwa sababu wamekuwa wakingojea kurudiwa kwa mambo yale waliyoyaona mara ya kwanza. Hutayapata kamwe mambo yale yale uliyoyaona ulipomjia Bwana mara ya kwanza. Mungu hajirudii mwenyewe kamwe. Hakuna watu wawili kati ya mamilioni ya dunia hii wanaofanana kwa sura wala wanaofikiri sawasawa. Waweza kusema kwamba huwezi kuwatofautisha watu wawili; lakini ukiisha kufahamiana nao vema utaweza kutambua tofauti zao upesi sana. Vivyo hivyo, hakuna mtu yeyote atakayeyapata mambo yale yale mara ya pili. Kama Mungu atairudishia nafsi yako furaha yake mwacheni afanye hivyo kwa njia yake mwenyewe. Usimwekee Mungu njia ya kukubariki. Usitazamie kuyapata mambo yale yale uliyoyapata miaka miwili au ishirini iliyopita. Utayapata mambo mapya kabisa, naye Mungu atakutendea wewe kwa njia yake mwenyewe. Ukiziungama dhambi zako na kumwambia kwamba umetanga-tanga ukaiacha njia ya amri zake atakurudishia furaha ya wokovu wake.

Nataka kuugeuza usikivu wako kwenye jinsi Petro alivyoanguka; nami nadhani karibu wote huanguka kwa namna ile ile. Nataka kupaza sauti ya onyo kwa wale ambao hawajaanguka. “Anayejidhania kuwa amesimama na aangalie asianguke” (1 Wakorintho 10:12). Miaka ishirini na mitano iliyopita—na kwa miaka mitano ya kwanza baada ya kuongoka kwangu—nilikuwa nikidhani kwamba kama ningeweza kusimama kwa miaka ishirini nisingekuwa na hofu ya kuanguka. Lakini kadiri unavyoukaribia Msalaba ndivyo vita inavyokuwa kali zaidi. Shetani hulenga juu. Alikwenda katikati ya wale kumi na wawili; akamchagua Mtunza Fedha—Yuda Iskariote, na Mtume Mkuu—Petro. Watu wengi walioanguka wameanguka upande ule ulio imara kuliko yote katika tabia zao wenyewe. Nimeambiwa kwamba upande pekee ambao Ngome ya Edinburgh ilishambuliwa kwa mafanikio ni pale ambapo miamba ilikuwa mikali kuliko yote, na pale ambapo askari walijiona kuwa salama. Kama mtu yeyote adhani kwamba ana nguvu za kutosha kumzuia ibilisi katika jambo fulani yampasa kujilinda pale kwa uangalifu wa pekee, kwa maana yule mjaribu huja kwa njia hiyo.

Ibrahimu asimama, kwa kusema hivyo, kichwani mwa jamaa ya imani; na watoto wa imani waweza kusemwa kwamba huufuatisha ukoo wao hata kwa Ibrahimu: na hata hivyo huko Misri alimkana mkewe. (Mwanzo 12.) Musa alijulikana kwa upole wake; na hata hivyo alizuiwa asiingie katika nchi ya ahadi kwa sababu ya tendo moja na neno moja la haraka, alipoambiwa na Bwana kulisemesha lile jabali ili mkutano na wanyama wao wapate maji ya kunywa. “Sikieni sasa, enyi waasi; je! tuwatolee maji katika jabali hili?” (Hesabu 20:10).

Eliya alikuwa maarufu kwa ujasiri wake: na hata hivyo alikwenda mwendo wa siku moja jangwani kama mwoga akajificha chini ya mti wa mretemu, akijiombea afe, kwa sababu ya ujumbe alioupata kutoka kwa mwanamke. (1 Wafalme 19.) Na tuwe waangalifu. Haidhuru mtu huyo ni nani—aweza kuwa juu ya mimbara—lakini akijiona mwenyewe kuwa mkuu hakika ataanguka. Sisi tulio wafuasi wa Kristo twahitaji kuomba daima tufanywe wanyenyekevu, na kuhifadhiwa katika unyenyekevu. Mungu aliufanya uso wa Musa kung’aa hata watu wengine waliweza kuuona; lakini Musa mwenyewe hakujua ya kuwa uso wake ung’aa, na kadiri mtu alivyo mtakatifu zaidi moyoni ndivyo maisha yake ya kila siku na mazungumzo yake yatakavyodhihirika zaidi kwa ulimwengu wa nje. Watu wengine hunena juu ya jinsi walivyo wanyenyekevu; lakini kama wana unyenyekevu wa kweli hakutakuwa na haja ya wao kuutangaza. Haihitajiki. Mnara wa taa haupigi ngoma wala haupigi baragumu ili kutangaza kwamba mnara wa taa uko karibu: wenyewe ndio ushuhuda wake. Vivyo hivyo kama tuna ile nuru ya kweli ndani yetu itajionyesha yenyewe. Si wale wapigao kelele nyingi kuliko wote walio na utauwa mwingi kuliko wote. Kuna kijito, au “burn” kidogo kama Waskoti wakiitavyo, kisicho mbali na mahali nikaapo; na baada ya mvua kubwa waweza kusikia mkondo wa maji yake toka mbali sana: lakini na zije siku chache za hali ya hewa nzuri, na kile kijito hunyamaza karibu kabisa. Lakini kuna mto karibu na nyumba yangu, ambao mtiririko wake sijapata kuusikia maishani mwangu, hali ukimiminika katika mkondo wake wa kina na wa fahari mwaka mzima. Yatupasa kuwa na upendo mwingi wa Mungu ndani yetu hata kuwako kwake kudhihirike pasipo sisi kulitangaza jambo hilo kwa kelele.

Hatua ya kwanza katika kuanguka kwa Petro ilikuwa ni kujiamini kwake mwenyewe. Bwana alimwonya juu ya jambo hilo. Bwana alisema: “Simoni, Simoni, tazama, Shetani amewataka ninyi apate kuwapepeta kama ngano: lakini nimekuombea wewe ili imani yako isitindike” (Luka 22:31, 32). Lakini Petro akasema: “Bwana, mimi ni tayari kwenda nawe gerezani na hata kifoni.” “Wote wajapochukizwa kwa ajili yako, mimi sitachukizwa kamwe.” (Mathayo 26:23.) “Yakobo na Yohana, na wale wengine wote, waweza kukuacha wewe; lakini wewe waweza kunitegemea mimi!” Lakini Bwana akamwonya tena: “Nakuambia, Petro, leo jogoo hatawika, kabla wewe hujanikana mara tatu kwamba wanijua.” (Luka 22:34.)

Ijapokuwa Bwana alimkemea, Petro alisema kwamba alikuwa tayari kumfuata hata mautini. Kujisifu huko mara nyingi mno ndicho kitangulizi cha kuanguka. Na tuenende kwa unyenyekevu na kwa upole. Tunaye mjaribu mkuu; na, katika saa isiyolindwa, twaweza kujikwaa na kuanguka na kuleta aibu juu ya Kristo.

Hatua ya pili katika kuanguka kwa Petro ilikuwa kwamba alilala usingizi. Kama Shetani aweza kulibembeleza Kanisa hata lilale, hufanya kazi yake kwa njia ya watu wa Mungu mwenyewe. Badala ya Petro kukesha saa moja fupi huko Gethsemane, alilala usingizi, naye Bwana akamwuliza, “Je! hamkuweza kukesha pamoja nami hata saa moja?” (Mathayo 26:40.) Jambo lililofuata ni kwamba alipigana kwa nguvu za mwili. Bwana akamkemea tena akasema, “Wote waushikao upanga, wataangamia kwa upanga.” (Mathayo 26:52.) Ikambidi Yesu kutengua lile Petro alilokuwa amelifanya. Jambo lililofuata, “akamfuata kwa mbali.” Hatua kwa hatua ajitenga naye. Ni jambo la kusikitisha sana mtoto wa Mungu anapofuata kwa mbali hivyo. Unapomwona akichangamana na rafiki wa kilimwengu, na kuutupa ushawishi wake upande usio sahihi, huyo anafuata kwa mbali; wala haitachukua muda mrefu kabla ya aibu kuletwa juu ya jina la zamani la jamaa, na Yesu Kristo kujeruhiwa katika nyumba ya rafiki zake. Mtu huyo, kwa mfano wake, atawafanya wengine wajikwae na kuanguka.

Jambo lililofuata—Petro achangamana na kufanya urafiki pamoja na adui za Kristo. Kijakazi mmoja amwambia huyu Petro jasiri: “Wewe nawe ulikuwa pamoja na Yesu wa Galilaya.” Lakini akakana mbele yao wote, akisema, “Sijui usemalo.” Naye alipotoka nje hata ukumbini, kijakazi mwingine akamwona yeye, akawaambia watu waliokuwako pale, “Huyu naye alikuwa pamoja na Yesu Mnazareti.” Akakana tena kwa kiapo, “Simjui mtu huyo.” Ikapita saa nyingine tena; na bado hakuitambua hali aliyokuwamo; hapo mtu mwingine akakaza kusema kwamba yeye alikuwa Mgalilaya, kwa maana usemi wake ulimtambulisha. Naye akakasirika akaanza kulaani na kuapa, na kumkana tena Bwana wake mwenyewe: na mara jogoo akawika. (Mathayo 26:69-74.)

Aanza juu kabisa katika kilele cha kujiona mwenyewe, na kushuka hatua kwa hatua hata anafumka katika kulaani, na kuapa kwamba hakumjua Bwana wake kamwe.

Bwana angeweza kugeuka na kumwambia, “Je, ni kweli, Petro, kwamba umenisahau upesi hivyo? Je, hukumbuki mama mkwe wako alipokuwa amelala kitandani akiugua homa nilipouikemea ugonjwa ule nao ukamwacha? Je, hukumbuki kushangaa kwako kwa wingi wa samaki hata ukapaza sauti, ‘Ondoka kwangu, kwa kuwa mimi ni mtu mwenye dhambi, Bwana’? Je, wakumbuka wakati ambapo kwa kuitikia kilio chako, ‘Bwana, niokoe, ninaangamia,’ niliunyoosha mkono wangu nikakuzuia usizame majini? Je, umesahau ulipokuwa juu ya Mlima wa Kugeuka Sura, pamoja na Yakobo na Yohana, uliponiambia, ‘Bwana, ni vizuri sisi kuwapo hapa; na tufanye vibanda vitatu’? Je, umesahau kuwa pamoja nami mezani wakati wa chakula cha jioni, na kuwa pamoja nami huko Gethsemane? Je, ni kweli kwamba umenisahau upesi hivyo?” Bwana angeweza kumkemea kwa maswali kama hayo: lakini hakufanya jambo lolote la namna hiyo. Alimtupia Petro jicho lake mara moja tu: na kulikuwa na upendo mwingi ndani yake hata ukauvunja moyo wa yule mwanafunzi jasiri: naye akatoka nje akalia kwa uchungu mwingi.

Na baada ya Kristo kufufuka katika wafu ona jinsi alivyomtendea kwa upole yule mwanafunzi aliyekosa. Malaika aliyekuwa kaburini asema, “Waambieni wanafunzi wake, na Petro.” (Marko 16:7.) Bwana hakumsahau Petro, ijapokuwa Petro alikuwa amemkana mara tatu; basi alisababisha ujumbe huu wa pekee wenye fadhili upelekwe kwa yule mwanafunzi aliyetubu. Tunaye Mwokozi mororo na mwenye upendo namna gani!

Rafiki yangu, kama wewe ni mmojawapo wa wale waliotanga-tanga mbali, na lile jicho la upendo la Bwana likurudishe wewe; naye akurudishie tena furaha ya wokovu wake.

Kabla ya kumaliza, na niseme kwamba nina matumaini Mungu atamrudisha mtu fulani aliyerudi nyuma anayesoma kurasa hizi, ambaye baadaye aweza kuwa mshiriki wa manufaa katika jamii na pambo lenye kung’aa la Kanisa. Tusingelipata kamwe ile Zaburi ya thelathini na mbili kama Daudi asingalirudishwa tena: “Heri aliyesamehewa makosa yake, na kusitiriwa dhambi zake”; wala ile Zaburi nzuri ya hamsini na moja iliyoandikwa na yule aliyerudi nyuma aliyerudishwa. Wala tusingelipata lile hubiri la ajabu la siku ya Pentekoste ambapo watu elfu tatu waliongoka—lililohubiriwa na mwingine aliyerudi nyuma aliyerudishwa.

Mungu na awarudishe wengine waliorudi nyuma na kuwafanya watumike kwa utukufu wake mara elfu zaidi ya walivyowahi kutumika hapo kwanza.