Mafundisho ya Msingi ya Imani ya Kikristo
Uungu wa Yesu Kristo

Sura 5 · dakika 22 za kusoma · dakika 29 za kusikiliza

Uungu wa Yesu Kristo

“Basi Mafarisayo walipokuwa wamekusanyika, Yesu aliwauliza, akisema, Mwaonaje katika habari za Kristo? Ni mwana wa nani?”—Mathayo 22:41, 42.

Swali ambalo Bwana wetu Yesu anawauliza Mafarisayo hapa ndilo swali la msingi kuliko yote kuhusu fikira na imani ya Kikristo ambalo laweza kuulizwa mtu ye yote katika kizazi cho chote. Yesu Kristo Mwenyewe ndiye kiini cha Ukristo, kwa hiyo maswali ya imani yaliyo ya msingi kuliko yote ni yale yanayohusu nafsi ya Kristo. Mtu akishika kweli maoni sahihi kuhusu nafsi ya Yesu Kristo, mapema au baadaye atapata maoni sahihi juu ya kila swali jingine. Akishika maoni potofu kuhusu nafsi ya Bwana wetu Yesu Kristo, ni karibu hakika kwamba mapema au baadaye atapotoka katika kila jambo jingine. Mwaonaje katika habari za Kristo? Hilo ndilo swali kuu la kiini, hilo ndilo swali la uhai.

Na swali la msingi kuliko yote kuhusu nafsi ya Kristo ni hili: je, Yesu Kristo kweli ni Mungu? Si tu kwamba yeye ni wa Kimungu, bali je, yeye hasa ni Mungu? Nilipokuwa mvulana, kusema kwamba unaamini Umungu wa Kristo (yaani, kwamba yeye ni wa Kimungu) kulimaanisha kwamba unaamini Uungu halisi wa Kristo, kwamba uliamini ya kuwa Yesu kweli alikuwa Nafsi ya Kimungu, kwamba alikuwa Mungu. Sasa halimaanishi hivyo tena. Ibilisi ni mwenye hekima, mjanja, mwerevu, naye anajua kwamba njia yenye kufaulu kuliko zote ya kupandikiza uongo katika akili za wasio na ujuzi na wasiojihadhari ni kuyatumia maneno ya zamani na ya thamani na kuyatia maana mpya. Kwa hiyo wajumbe wake, wanaojigeuza kuwa kama “watumishi wa haki,” wanapotafuta kuwapoteza, kama yamkini, hata wateule, huyatumia maneno yale ya zamani ya thamani, lakini kwa maana mpya kabisa, tofauti kabisa na ya uongo kabisa. Wanazungumza juu ya “Umungu wa Kristo,” lakini kwa neno hilo hawamaanishi kabisa kile ambacho Wakristo wenye akili wa siku za zamani walimaanisha. Vivyo hivyo wanazungumza juu ya “upatanisho,” lakini kwa upatanisho hawamaanishi kabisa kifo cha Yesu Kristo mahali petu kama mbadala wetu, ambacho kwacho tumepatiwa uzima wa milele. Na mara nyingi wanapozungumza juu ya Kristo hawamaanishi kabisa Bwana na Mwokozi wetu Yesu Kristo, Yesu halisi wa kihistoria wa zile Injili nne; wanamaanisha Kristo wa kufikirika, au kanuni fulani ya Kristo. Kwa hiyo somo letu asubuhi hii si Umungu wa Kristo, bali Uungu wa Kristo, na swali letu si je, Yesu Kristo ni wa Kimungu, bali je, Yesu Kristo ni Mungu? Je, yule aliyezaliwa Bethlehemu miaka elfu moja mia tisa na ishirini na moja iliyopita, aliyeishi hapa duniani miaka thelathini na mitatu au thelathini na minne kama ilivyoandikwa katika zile Injili nne za Mathayo, Marko, Luka na Yohana, aliyesulubiwa juu ya msalaba wa Kalvari, aliyefufuka kutoka kwa wafu siku ya tatu, na kutukuzwa kutoka duniani hadi mbinguni, mkono wa kuume wa Baba—je, yeye alikuwa Mungu aliyedhihirishwa katika mwili, je, alikuwa Mungu aliyejifanya mwili katika mwanadamu? Je, alikuwa, na je, yu sasa, Nafsi inayostahili imani yetu kamili, na upendo wetu mkuu kuliko wote, na utii wetu usio na kusita, na ibada yetu ya moyo wote, sawasawa na Mungu Baba anavyostahili imani yetu kamili na upendo wetu mkuu kuliko wote na utii wetu usio na kusita na ibada yetu ya moyo wote? Je, inawapasa watu wote kumheshimu Yesu Kristo kama vile wanavyomheshimu Mungu Baba (Yohana 5:23)? Si tu kwamba yeye ni kielelezo tuwezacho kukifuata kwa hekima, au Bwana tuwezaye kumtumikia kwa hekima, bali je, yeye ni Mungu tuwezaye kumwabudu kwa haki?

Nadhani wengi wetu tunaamini kwamba yeye alikuwa Mungu aliyedhihirishwa katika mwili, na kwamba yeye ni Mungu leo mkono wa kuume wa Baba; lakini kwa nini mnaamini hivyo? Je, mna ufahamu kiasi hicho katika imani yenu, na kwa hiyo mmeimarishwa kiasi hicho katika imani yenu, hata kwamba hakuna msemaji au mjadili mwenye ulimi laini, hakuna Mwunitariani wala Mrasseli wala Mfuasi wa Sayansi ya Kikristo (Christian Science) wala Mthiosofia, wala mpotoshaji mwingine ye yote, awezaye kuwachanganya na kuwavuruga na kuwapotosha? Ni muhimu kwamba tuwe imara kabisa katika imani yetu katika jambo hili, na tuwe na ufahamu kamili, hata kama katika mambo mengine tuko katika ujinga au kosa, kwa maana tumeambiwa waziwazi katika Yohana 20:31 kwamba “Hizi zimeandikwa ili mpate kuamini ya kwamba Yesu ndiye Kristo, Mwana wa Mungu; na kwa kuamini mwe na uzima kwa jina lake.” Ni dhahiri kutokana na maneno haya ya Mtume Yohana aliyevuviwa kwamba swali hili si jambo la maoni ya kinadharia tu, bali ni jambo linalohusu wokovu wetu. Ninasema asubuhi hii ili kuwathibitisha na kuwafundisha katika imani yenu iliyobarikiwa, imani yenu iokoayo katika Yesu Kristo kama Nafsi ya Kimungu. Nilipojifunza somo la Umungu wa Kristo katika chuo cha theolojia nilipata wazo kwamba kulikuwa na mistari michache ya ushahidi katika Biblia iliyothibitisha kwa hakika kwamba yeye alikuwa wa Kimungu. Miaka kadhaa baadaye niligundua kwamba hakukuwa tu na mistari michache ya ushahidi iliyothibitisha jambo hili, bali kwamba Biblia, kwa njia nyingi na katika mafungu yasiyohesabika, ilifundisha waziwazi kwamba Yesu Kristo alikuwa Mungu aliyedhihirishwa katika mwili. Naam, niligundua kwamba Fundisho la Uungu wa Yesu Kristo ndilo hasa lililo nyuzi za mtande na za mshindio za kitambaa kizima cha Biblia.

I. MAJINA YA KIMUNGU

Njia ya kwanza ya kuthibitisha Uungu kamili wa Bwana wetu Yesu ni kwamba majina na vyeo vingi vinavyoonyesha Uungu waziwazi vinatumika kwa Yesu Kristo katika Biblia, baadhi yake tena na tena, na jumla ya mafungu hayo inafikia mamia mengi. Bila shaka, naweza kuwapa mifano michache tu. Kwanza kabisa geukeni pamoja nami kwenye Ufunuo 1:17, “Nami nilipomwona, nalianguka miguuni pake kama mtu aliyekufa. Akaweka mkono wake wa kuume juu yangu, akiniambia, Usiogope; mimi ni wa kwanza na wa mwisho” Muktadha unaonyesha waziwazi kwamba Bwana wetu Yesu ndiye msemaji, na hapa Bwana wetu Yesu anajiita waziwazi “wa Kwanza na wa Mwisho.” Basi bila shaka yo yote hili ni jina la Kimungu, kwa maana katika Isaya 44:6 twasoma, “BWANA, Mfalme wa Israeli, Mkombozi wake, BWANA wa majeshi, asema hivi; Mimi ni wa kwanza, na mimi ni wa mwisho; zaidi yangu mimi hapana Mungu.” Katika Ufunuo 22:12, 13, Bwana wetu Yesu anasema kwamba yeye ni Alfa na Omega. Maneno yake ni haya, “Tazama, naja upesi, na ujira wangu u pamoja nami, kumlipa kila mtu kama kazi yake ilivyo. Mimi ni Alfa na Omega, wa kwanza na wa mwisho, mwanzo na mwisho.” Basi katika kitabu hiki hiki, sura ya kwanza mstari wa nane, Bwana Mungu anatangaza kwamba yeye ni Alfa na Omega. Maneno yake ni haya, “Mimi ni Alfa na Omega, asema Bwana Mungu, aliyeko na aliyekuwako na atakayekuja, Mwenyezi.” Katika 1 Wakorintho 2:8, Mtume Paulo anamtaja Bwana wetu Yesu aliyesulubiwa kuwa “Bwana wa utukufu.” Maneno yake halisi ni haya, “Ambayo wenye kuitawala dunia hii hawaijui hata mmoja; maana kama wangaliijua, wasingalimsulibisha Bwana wa utukufu.” Hakuna shaka kwamba “Bwana wa utukufu” ni Yehova Mungu, kwa maana twasoma katika Zaburi 24:8-10, “Ni nani huyu Mfalme wa utukufu? BWANA mwenye nguvu, hodari, BWANA hodari wa vita. Inueni vichwa vyenu, enyi malango; naam, viinueni, enyi malango ya milele, Mfalme wa utukufu apate kuingia. Ni nani Mfalme wa utukufu? BWANA wa majeshi, yeye ndiye Mfalme wa utukufu.” Nasi tumeambiwa katika fungu lile tulilokwisha kulitaja kwamba Bwana wetu Yesu aliyesulubiwa alikuwa Mfalme wa Utukufu; kwa hiyo hana budi kuwa Yehova. Katika Yohana 20:28 Tomaso alimwita Bwana Yesu Bwana wake na Mungu wake, “Tomaso akajibu, akamwambia, Bwana wangu na Mungu wangu.” Waunitariani wamejitahidi kuikwepa nguvu ya tamko hili la Tomaso kwa kusema kwamba Tomaso alikuwa amechanganyikiwa na kwamba hakuwa akimwambia Bwana Yesu, bali alikuwa akisema “Bwana wangu na Mungu wangu” kama mshangao wa kustaajabu tu, kama vile watu wasiomcha Mungu wanavyotumia matamshi kama hayo wakati mwingine leo; lakini tafsiri hii haiwezekani, nayo inaonyesha jinsi Waunitariani walivyosukumwa katika dhiki ya kukata tamaa; kwa maana Yesu Mwenyewe alimsifu Tomaso kwa kuliona jambo hilo na kulisema. Maneno ya Bwana wetu Yesu yanayofuata mara baada ya yale ya Tomaso ni haya, “Kwa kuwa umeniona, umesadiki; heri wale wasioona, wakasadiki.” (Yohana 20:29). Katika tafsiri sahihi ya Tito 2:13, yaani tafsiri iliyotolewa katika English Revised Version, wala si katika American Standard Revision, Bwana wetu Yesu anatajwa kuwa “Mungu mkuu na Mwokozi wetu Yesu Kristo.” Katika Warumi 9:5, Paulo anatuambia kwamba “Kristo ndiye aliye juu ya yote, Mungu, mwenye kuhimidiwa milele.” Waunitariani wamefanya juhudi za kukata tamaa ili kuishinda nguvu ya maneno haya, lakini tafsiri na maelezo pekee ya haki ya maneno ambayo Paulo aliyaandika kwa Kigiriki ni tafsiri na maelezo yale yanayopatikana katika Authorised Version yetu na pia katika Revised Version. Hapawezi kuwa na shaka ya kweli kwa mtu aendaye kwenye Biblia ili kujua inafundisha nini hasa, wala si kuitia mawazo yake mwenyewe, kwamba Yesu anatajwa kwa majina mbalimbali na vyeo ambavyo bila shaka yo yote vinaonyesha Uungu, na kwamba kwa maneno yaliyo wazi kabisa anaitwa Mungu. Katika Waebrania 1:8 imesemwa kwa maneno yaliyo wazi kabisa, kuhusu Mwana, “Lakini kwa habari za Mwana asema, Kiti chako cha enzi, Ee Mungu, ni cha milele na milele; na fimbo ya adili ndiyo fimbo ya ufalme wako.” Hata kama tusingeendelea zaidi, ni dhahiri kwamba ni fundisho lililo wazi na linalorudiwa mara nyingi la Biblia kwamba Yesu Kristo kweli alikuwa Mungu.

II. SIFA ZA KIMUNGU

Lakini ipo njia ya pili ya kuthibitisha kwamba Yesu Kristo alikuwa Mungu, ushahidi wenye nguvu ileile ya kusadikisha, nao ni huu: sifa zote tano zilizo za Kimungu peke yake zinahusishwa na Yesu Kristo, na “utimilifu wote wa Uungu” inasemwa kukaa ndani yake. Zipo sifa tano zilizo za Kimungu peke yake, yaani sifa tano ambazo Mungu peke yake anazo. Nazo ni hizi: Uweza wote, Ujuzi wote, Kuwako kila mahali, Umilele, na Kutobadilika. Kila mojawapo ya sifa hizi zilizo za Kimungu peke yake inahusishwa na Yesu Kristo. Kwanza kabisa, uweza wote unahusishwa na Yesu Kristo. Hatufundishwi tu kwamba Yesu alikuwa na mamlaka juu ya magonjwa na mauti na upepo na bahari na pepo, kwamba vyote vilitii neno lake, na kwamba yeye yu juu sana kupita ufalme wote, na mamlaka, na nguvu, na usultani, na kila jina litajwalo, si katika ulimwengu huu tu, bali katika ule ujao pia (Waefeso 1:20-23), bali katika Waebrania 1:3 imesemwa kwa maneno yaliyo wazi kabisa kwamba yeye yupo “akivihimili vitu vyote kwa neno la uweza wake.” Ujuzi wote nao unahusishwa naye. Tunafundishwa katika Biblia kwamba Yesu aliyajua maisha ya watu, hata habari zao za siri (Yohana 4:16, 19), kwamba aliyajua mawazo ya siri ya watu, aliwajua watu wote, alijua yaliyomo ndani ya mwanadamu (Marko 2:8; Luka 5:22; Yohana 2:24, 25), maarifa ambayo tunaambiwa waziwazi katika 2 Mambo ya Nyakati 6:30 na Yeremia 17:9, 10 kwamba Mungu peke yake anayo; lakini tunaambiwa kwa maneno yaliyo wazi kabisa katika Yohana 16:30 kwamba Yesu alijua “yote,” na katika Wakolosai 2:3 tunaambiwa kwamba ndani yake “zimefichwa hazina zote za hekima na maarifa.” Kuwako kila mahali nako kunahusishwa naye. Tunaambiwa katika Mathayo 18:20 kwamba walipo wawili au watatu wamekusanyika kwa jina lake, yeye yupo katikati yao, na katika Mathayo 28:20 kwamba po pote ambapo wanafunzi wake watiifu wangekwenda, angekuwa pamoja nao, hata ukamilifu wa dahari; na katika Yohana 14:20 na 2 Wakorintho 13:5 tunaambiwa kwamba yeye anakaa ndani ya kila mwamini, ndani ya mamilioni yote ya waaminio waliotawanyika duniani kote. Katika Waefeso 1:23 tunaambiwa kwa maneno yaliyo wazi kabisa kwamba yeye ndiye “aliye mtimilifu wa vyote katika vyote.” Umilele nao unahusishwa naye. Tunaambiwa katika Yohana 1:1 kwamba “Hapo mwanzo kulikuwako Neno, naye Neno alikuwako kwa Mungu, naye Neno alikuwa Mungu.” Katika Yohana 8:58 Yesu Mwenyewe alisema, “Amin, amin, nawaambia, Kabla Ibrahimu hajakuwako, mimi niko.” Angalieni kwamba Bwana Yesu hakusema tu kwamba “kabla Ibrahimu hajakuwako mimi nalikuwako,” bali kwamba “kabla Ibrahimu hajakuwako, mimi niko,” na hivyo akajitangaza kuwa yule “MIMI NIKO” wa milele. Hata katika Agano la Kale tunalo tangazo la umilele wa Kristo ambaye angezaliwa Bethlehemu. Katika Mika 5:2 twasoma, “Bali wewe, Bethlehemu Efrata, uliye mdogo kuwa miongoni mwa elfu za Yuda, kutoka kwako atanitokea mmoja atakayekuwa mtawala katika Israeli; ambaye matokeo yake ni tangu zamani za kale, tangu milele.” Na katika Isaya 9:6 tunaambiwa juu ya mtoto atakayezaliwa, “Kwa maana kwa ajili yetu mtoto amezaliwa, tumepewa mtoto mwanamume; na uweza wa kifalme utakuwa begani mwake; naye ataitwa jina lake, Mshauri wa ajabu, Mungu mwenye nguvu, Baba wa milele, Mfalme wa amani.” Na katika Waebrania 13:8 tunaambiwa kwamba “Yesu Kristo ni yeye yule jana na leo na hata milele.” Kutobadilika kwake nako kunafundishwa katika fungu hilo tulilolinukuu sasa hivi kutoka Waebrania, na katika sura ya kwanza ya kitabu hicho hicho, mstari wa kumi na mbili, tunaambiwa kwamba hata mbingu zinapobadilika, Bwana Yesu habadiliki. Maneno halisi ni haya, “Hizo zitaharibika, bali wewe unadumu; na hizo zitachakaa kama nguo; na kama mavazi utazikunja, nazo zitabadilika; bali wewe u yeye yule, na miaka yako haitakoma.” Basi tunaona kwamba kila mojawapo ya zile sifa tano zilizo za Kimungu peke yake zilihusishwa na Bwana wetu Yesu Kristo. Na katika Wakolosai 2:9 tunaambiwa kwa maneno yaliyo wazi kabisa, “Katika yeye unakaa utimilifu wote wa Uungu kwa jinsi ya kimwili.” (yaani, katika umbo la kimwili). Hapa tena tungeweza kuifunga hoja yetu, kwa maana yaliyosemwa chini ya kichwa hiki, hata yakichukuliwa peke yake, yanathibitisha waziwazi Uungu kamili wa Bwana wetu Yesu Kristo. Yanaonyesha kwamba yeye alikuwa na kila ukamilifu wa asili na wa tabia alio nao Mungu Baba.

III. KAZI ZA KIMUNGU

Lakini hatuhitaji kuifunga hoja hapa. Ipo njia ya tatu ya kuthibitisha, isiyoweza kujibiwa, kwamba Yesu Kristo ni Mungu, yaani, kazi zote zilizo za Kimungu peke yake zinatajwa kuwa za Yesu Kristo. Zipo kazi saba zilizo za Kimungu peke yake. Maana yake, yapo mambo saba ambayo Mungu peke yake aweza kuyatenda, na kila mojawapo ya kazi hizi saba zilizo za Kimungu peke yake inahusishwa na Yesu Kristo. Kazi hizo saba zilizo za Kimungu peke yake ni hizi: Uumbaji, Uhifadhi, Msamaha wa Dhambi, Kufufua Wafu, Kubadilisha Miili, Hukumu, na Kutoa Uzima wa Milele; na kila mojawapo ya hizo inahusishwa na Yesu Kristo. Uumbaji unahusishwa naye. Katika Waebrania 1:10 maneno haya yanaambiwa Bwana wetu: “Na wewe, Bwana, hapo mwanzo uliweka misingi ya dunia, na mbingu ni kazi za mikono yako.” Muktadha unaonyesha waziwazi kwamba Bwana anayeambiwa ni Bwana Yesu. Katika Yohana 1:3 tunaambiwa kwamba “Vitu vyote viliumbwa kwa yeye; wala pasipo yeye hakikuumbwa cho chote kilichoumbwa.” Uhifadhi wa ulimwengu na wa kila kitu nao unahusishwa naye katika Waebrania 1:3, ambapo imesemwa juu ya Bwana Yesu, “Yeye aliye mng’ao wa utukufu wake, na chapa ya nafsi yake (yaani, ya Mungu), akivihimili vitu vyote kwa neno la uweza wake; na baada ya kufanya utakaso wa dhambi zetu kwa nafsi yake, aliketi mkono wa kuume wa Ukuu huko juu.” Msamaha wa dhambi unahusishwa naye. Yeye Mwenyewe anasema katika Marko 2:5-10, uweza wake wa kusamehe dhambi ulipotiliwa shaka, kwa sababu uweza huo ulitambuliwa kuwa ni uweza wa Kimungu, “Mpate kujua ya kuwa Mwana wa Adamu anayo amri duniani ya kusamehe dhambi.” Kufufuliwa kwa wafu wakati ujao kunahusishwa naye waziwazi katika Yohana 6:39, 44, “Na mapenzi yake yeye aliyenipeleka ni haya, ya kwamba katika wote alionipa nisimpoteze hata mmoja, bali nimfufue siku ya mwisho. Hakuna mtu awezaye kuja kwangu, asipovutwa na Baba aliyenipeleka; nami nitamfufua siku ya mwisho.” Kubadilishwa kwa miili yetu kunahusishwa naye katika Wafilipi 3:21. Katika 2 Timotheo 4:1 hukumu inahusishwa naye: tunaambiwa kwamba yeye atakuja “kuwahukumu walio hai na waliokufa.” Yesu Mwenyewe alitangaza kwamba yeye ndiye atakayekuwa mhukumu wa wanadamu wote, naye akasisitiza ukweli wa tabia ya Kimungu ya kazi hiyo. Katika Yohana 5:22, 23 alisema, “Kwa maana Baba hamhukumu mtu yeyote, bali amempa Mwana hukumu yote; ili wote wamheshimu Mwana kama vile wanavyomheshimu Baba.” Kutoa uzima wa milele kunahusishwa naye mara kwa mara. Katika Yohana 10:28 yeye Mwenyewe anasema, “Nami nawapa uzima wa milele; wala hawatapotea kamwe; wala hakuna mtu atakayewapokonya katika mkono wangu.” Na katika Yohana 17:1, 2, anasema, “Baba, saa imekwisha kufika; mtukuze Mwanao, ili Mwana apate kukutukuza wewe; kama vile ulivyompa mamlaka juu ya wote wenye mwili, ili wote uliompa awape uzima wa milele.” Basi hapa tunazo kazi zote saba zilizo za Kimungu peke yake, zote zikitajwa kuwa za Yesu Kristo. Hili peke yake lingethibitisha kwamba yeye ni Mungu, nasi tungeweza kuifunga hoja hapa; lakini bado zipo thibitisho nyingine za Uungu wake kamili.

IV. MANENO AMBAYO KATIKA AGANO LA KALE YANASEMWA WAZIWAZI JUU YA YEHOVA, MUNGU, YANACHUKULIWA KATIKA AGANO JIPYA KUMHUSU YESU KRISTO

Njia ya nne ya kuthibitisha Uungu kamili wa Yesu Kristo inapatikana katika ukweli kwamba tena na tena maneno ambayo katika Agano la Kale yanasemwa waziwazi juu ya Yehova, Mungu, yanachukuliwa katika Agano Jipya kumhusu Yesu Kristo. Hatuna muda wa kulieleza jambo hili kwa urefu, bali tutatoa mfano mmoja tu ilhali mingi ingeweza kutolewa. Katika Yeremia 11:20 nabii anasema, “Lakini, Ee BWANA wa majeshi, uhukumuye kwa haki, ujaribuye viuno na moyo, nijalie kuona kisasi chako juu yao; maana nimekufunulia wewe neno langu.” Hapa nabii anasema waziwazi kwamba ni Yehova wa Majeshi uhukumuye na ujaribuye viuno na moyo. Na katika sura ya 17, mstari wa kumi, Yeremia anamwonyesha Yehova Mwenyewe akisema jambo hilo hilo kwa maneno haya, “Mimi, BWANA, nauchunguza moyo, navijaribu viuno, ili kumpa kila mtu kiasi cha njia zake, kiasi cha matunda ya matendo yake.” Lakini katika Agano Jipya, katika Ufunuo 2:23, Bwana Yesu anasema, “Mimi ndiye achunguzaye viuno na mioyo. Nami nitampa kila mmoja wenu kwa kadiri ya matendo yake.” Tunaambiwa waziwazi katika muktadha kwamba ni “Mwana wa Mungu” anayenena hapa. Kwa hiyo Yesu anajidai mwenyewe katika Agano Jipya yale ambayo Yehova katika Agano la Kale anasema ni kweli juu yake Mwenyewe, na juu yake Mwenyewe peke yake; na katika mifano mingine mingi sana maneno ambayo katika Agano la Kale yanasemwa waziwazi juu ya Yehova, Mungu, yanachukuliwa katika Agano Jipya kumhusu Yesu Kristo. Maana yake ni kwamba, katika fikira na mafundisho ya Agano Jipya, Yesu Kristo anashika nafasi ile ile ambayo Yehova anaishika katika fikira na mafundisho ya Agano la Kale.

V. JINSI JINA LA MUNGU BABA NA LA YESU KRISTO MWANA YANAVYOUNGANISHWA PAMOJA

Njia ya tano ya kuthibitisha Uungu kamili wa Bwana wetu inapatikana katika jinsi jina la Yesu Kristo linavyounganishwa na lile la Mungu Baba. Katika mafungu mengi jina lake linaunganishwa na jina la Mungu Baba kwa namna ambayo isingewezekana kuliunganisha jina la kiumbe cho chote chenye mipaka na lile la Mungu. Tuna muda wa mifano michache tu kati ya mingi ambayo ingeweza kutolewa. Mfano wa kushangaza umo katika maneno ya Bwana wetu Mwenyewe katika Yohana 14:23, tunaposoma, “Yesu akajibu, akamwambia, Mtu akinipenda, atalishika neno langu; na Baba yangu atampenda; nasi tutakuja kwake, na kufanya makao kwake.” Hapa Bwana wetu Yesu hasiti kujiunganisha Mwenyewe na Baba kwa namna ya kusema “sisi,” yaani, Mungu Baba na mimi tutakuja na kufanya makao kwake. Katika Yohana 14:1 anasema, “Msifadhaike mioyoni mwenu; mnamwamini Mungu, niaminini na mimi.” Kama Yesu Kristo hakuwa Mungu, hii ni kufuru ya kutisha. Hakuna kabisa msimamo wa kati kati ya kuukubali Uungu wa Yesu Kristo na kumshtaki Kristo kwa kufuru ya ujasiri mkubwa kabisa na ya kutisha kabisa ambayo mtu ye yote katika historia yote amewahi kuwa na hatia nayo.

VI. IBADA YA KIMUNGU INAYOPASWA KUTOLEWA KWA YESU KRISTO

Ipo njia ya sita ya kuthibitisha Uungu kamili wa Bwana wetu Yesu. Zile zilizokwisha kutolewa zimekuwa za kukata shauri, kila mojawapo ya zile tano imekuwa ya kukata shauri, lakini hii, kama yamkini, ndiyo yenye kukata shauri kuliko zote, nayo ni kwamba tunafundishwa kwa maneno yaliyo wazi kabisa kwamba Yesu Kristo anapaswa kuabudiwa kama Mungu, na malaika na wanadamu pia. Katika mahali pengi katika Injili tunamwona Yesu Kristo akipokea bila kusita ibada ambayo watu wema na malaika waliikataa kwa hofu, na ambayo yeye Mwenyewe alifundisha kwamba inapaswa kutolewa kwa Mungu peke yake (Mathayo 28:9; Luka 24:52; Mathayo 14:33; linganisha Matendo 10:25, 26; Ufunuo 22:8, 9; Mathayo 4:9, 10). Maelezo ya ajabu na ya kupotosha sana yametolewa pembeni mwa American Standard Revision juu ya maana ya neno lililotafsiriwa “kuabudu” katika mafungu haya, nayo ni kwamba “neno la Kigiriki lililotafsiriwa kuabudu linamaanisha tendo la heshima, liwe limetolewa kwa kiumbe au kwa Muumba.” Basi jambo hili ni kweli, lakini linapotosha kabisa; kwa maana ingawa neno hili linatumika kumaanisha “tendo la heshima linalotolewa kwa kiumbe” na waabudu sanamu, Bwana wetu Yesu Mwenyewe anasema waziwazi, akitumia neno lile lile la Kigiriki, “Msujudie Bwana Mungu wako, umwabudu yeye peke yake,” na kwa upande mwingine anasema katika Yohana 5:23 kwamba “Wote wamheshimu Mwana kama vile wanavyomheshimu Baba.” Na katika Ufunuo 5:8, 9, 12, 13 wale wenye uhai wanne na wale wazee ishirini na wanne wanaonyeshwa wakianguka mbele za Mwana-Kondoo na kumtolea ibada kama vile ibada inavyotolewa kwake yeye aketiye juu ya kile kiti cha enzi, yaani, Mungu Baba. Katika Waebrania 1:6 tunaambiwa kwa maneno yaliyo wazi kabisa, “Na tena, amletapo mzaliwa wa kwanza ulimwenguni, asema, Na wamsujudu malaika wote wa Mungu.” Usiku mmoja katika chumba cha watafutaji huko Chicago nilimwendea mtu mmoja mwenye sura ya akili aliyekuwa nyuma ya chumba, nikamwambia, “Je, wewe ni Mkristo?” Akajibu, “Sidhani kwamba ungenihesabu kuwa Mkristo.” Nikasema, “Kwa nini?” Akasema, “Mimi ni Mwunitariani.” Nikasema, “Basi unachomaanisha ni kwamba hufikiri ya kuwa Yesu Kristo ni Nafsi inayopaswa kuabudiwa.” Akajibu, “Ndivyo hasa ninavyofikiri,” akaongeza, “Biblia haisemi mahali po pote kwamba yatupasa kumwabudu.” Nikasema, “Ni nani aliyekuambia hivyo?” Akajibu, “Mchungaji wangu,” akimtaja mhudumu mmoja mashuhuri wa Kiunitariani katika Jiji la Boston. Nikasema, “Hebu nikuonyeshe kitu,” nikaifungua Biblia yangu kwenye Waebrania 1:6 nikasoma, “Na tena, amletapo mzaliwa wa kwanza ulimwenguni, asema, Na wamsujudu malaika wote wa Mungu,” naye akasema, “Je, inasema hivyo?” Nikampa Biblia nikasema, “Jisomee mwenyewe,” naye akasoma akasema, “Sikujua kwamba hilo limo katika Biblia.” Nikasema, “Basi, limo, sivyo?” “Ndiyo, limo.” Lugha isingeweza kulifanya liwe wazi zaidi. Biblia inafundisha waziwazi kwamba Yesu, Mwana wa Mungu, anapaswa kuabudiwa kama Mungu na malaika na wanadamu, kama vile Mungu Baba anavyoabudiwa.

VII. THIBITISHO ZA KANDO ZA UUNGU WA YESU KRISTO

Njia sita za kuthibitisha Uungu wa Yesu Kristo ambazo nimewapa haziachi nafasi yo yote ya kutilia shaka kwamba Yesu Kristo ni Mungu, kwamba Yesu wa Nazareti ni Mungu aliyedhihirishwa katika nafsi ya kibinadamu, kwamba yeye ni Nafsi ya kuabudiwa, kama vile Mungu Baba anavyoabudiwa; lakini zipo pia thibitisho za kando za Uungu wake kamili ambazo, kama yamkini, kwa namna fulani zina nguvu ya kusadikisha hata kuliko matamko ya moja kwa moja ya Uungu wake.

1. Bwana wetu Yesu anasema katika Mathayo 11:28, “Njoni kwangu, ninyi nyote msumbukao na wenye kubeba mizigo, nami nitawapumzisha.” Basi mtu ye yote atoaye ahadi kama hiyo hana budi kuwa Mungu, au mwendawazimu, au mdanganyifu. Hakuna awezaye kuwapa raha wote wasumbukao na wenye kulemewa na mizigo wanaomjia, isipokuwa yeye ni Mungu; na hata hivyo Yesu Kristo anajitolea kufanya hivyo. Akijitolea kufanya hivyo, kisha akashindwa kufanya hivyo watu wanapomjia, basi yeye ni mwendawazimu au mdanganyifu. Akifanya hivyo kweli, basi bila shaka yo yote yeye ni Mungu. Na maelfu waweza kushuhudia kwamba kweli anafanya hivyo. Maelfu na makumi ya maelfu waliokuwa wakisumbuka na kulemewa na mizigo na kupondwa, ambao kwao hapakuwa na msaada wo wote kwa mwanadamu, wamemjia Yesu Kristo, na yeye kweli amewapa raha. Hakika basi yeye si mtu mkuu tu; yeye ni Mungu.

2. Tena katika Yohana 14:1 Yesu Kristo anadai kwamba tumwamini yeye kwa imani ile ile tunayomwamini nayo Mungu Baba, na kuahidi kwamba katika imani hiyo tutapata dawa ya kila taabu na wasiwasi wa moyo. Maneno yake ni haya, “Msifadhaike mioyoni mwenu; mnamwamini Mungu, niaminini na mimi.” Ni wazi kwamba anadai imani ile ile kamili iwekwe ndani yake Mwenyewe kama inavyopaswa kuwekwa kwa Mungu Mwenyezi. Basi katika Yeremia 17:5, andiko ambalo Bwana wetu Yesu alilifahamu kikamilifu, twasoma “Bwana asema hivi, Amelaaniwa mtu amtegemeaye mwanadamu,” na hata hivyo, pamoja na laana hii iliyo wazi iliyotamkwa juu ya wote wamtegemeao mwanadamu, Yesu Kristo anadai kwamba tumtegemee yeye kama vile tunavyomtegemea Mungu. Hilo ndilo tamko lenye nguvu kuliko yote liwezekanalo la Uungu kwa upande wake. Hakuna ila Mungu aliye na haki ya kudai jambo kama hilo, na Yesu Kristo, anapodai jambo hili, hana budi kuwa Mungu au mdanganyifu; lakini maelfu na makumi ya maelfu wameona kwamba walipomwamini yeye kama vile wanavyomwamini Mungu, mioyo yao iliokolewa kutoka katika taabu, haidhuru msiba wao au hali zao zilikuwa za namna gani.

3. Tena, Bwana Yesu alidai upendo mkuu kuliko wote na ulio kamili kwa ajili yake Mwenyewe. Ni wazi kama mchana kwamba hakuna ila Mungu aliye na haki ya kudai upendo wa namna hiyo, lakini hapawezi kuwa na shaka kwamba Yesu aliudai. Katika Mathayo 10:37 aliwaambia wanafunzi wake, “Apendaye baba au mama kuliko mimi, hanistahili; na apendaye mwana au binti kuliko mimi, hanistahili.” Na katika Luka 14:26, 33, anasema, “Mtu akija kwangu, naye hamchukii baba yake, na mama yake, na mkewe, na wanawe, na ndugu zake wanaume na wanawake, naam, hata na nafsi yake mwenyewe, hawezi kuwa mwanafunzi wangu. . . . Basi, kadhalika kila mmoja wenu asiyeacha vyote alivyo navyo, hawezi kuwa mwanafunzi wangu.” Hapawezi kuwa na shaka kwamba hili ni dai la Yesu la upendo mkuu kuliko wote na ulio kamili kwake Mwenyewe, upendo unaoweka hata mahusiano ya maisha yaliyo ya thamani kuliko yote katika nafasi ya pili kabisa. Hakuna ila Mungu aliye na haki ya kudai jambo kama hilo, lakini Bwana wetu Yesu alilidai, na kwa hiyo hana budi kuwa Mungu.

4. Katika Yohana 10:30 Bwana Yesu alijidai kuwa sawa kabisa na Baba. Alisema, “Mimi na Baba tu umoja.”

5. Katika Yohana 14:9 Bwana wetu Yesu alifikia hata kusema, “Aliyeniona mimi amemwona Baba.” Hapa anajidai kuwa Mungu kikamilifu kiasi kwamba kumwona yeye ni kumwona Baba akaaye ndani yake.

6. Katika Yohana 17:3 anasema, “Na uzima wa milele ndio huu, wakujue wewe, Mungu wa pekee wa kweli, na Yesu Kristo uliyemtuma.” Kwa maneno mengine, anadai kwamba kumjua yeye Mwenyewe ni sehemu ya lazima ya uzima wa milele kama vile kumjua Mungu Baba.

Hitimisho: Hakuna nafasi iliyobaki ya kuutilia shaka Uungu kamili wa Yesu Kristo. Ni kweli tukufu. Mwokozi tunayemwamini ni Mungu, Mwokozi ambaye hakuna neno lililo gumu mno kwake, Mwokozi awezaye kuokoa kutoka chini kabisa na kuokoa hata kabisa. Lo, jinsi gani inavyotupasa kufurahi kwamba hatuna Mwokozi aliye mwanadamu tu, bali Mwokozi aliye Mungu kikamilifu. Kwa upande mwingine, jinsi gani ulivyo mweusi hatia ya kumkataa Mwokozi kama huyu! Ye yote anayekataa kumpokea Yesu kama Mwokozi wake wa Kimungu na Bwana wake ana hatia ya dhambi kubwa mno ya kumkataa Mwokozi aliye Mungu. Watu wengi hudhani kwamba wao ni wema kwa sababu hawajapata kuiba, wala kuua, wala kudanganya. “Nina hatia ya dhambi gani kubwa?” anauliza kwa kujiridhisha. Je, umewahi kumpokea Yesu Kristo? “La.” Basi, una hatia ya dhambi ya kutisha na ya kuangamiza ya kumkataa Mwokozi aliye Mungu. “Lakini,” wajibu, “siamini kwamba yeye ni Mungu.” Hilo halibadilishi ukweli wala halipunguzi hatia yako. Kuutilia shaka ukweli au kuukana ukweli hakuubadilishi kamwe, haidhuru Mary Baker Eddy atasema nini kinyume chake. Tuseme mtu alikuwa na mke aliyekuwa mmoja wa wanawake wenye hadhi, safi na waaminifu kuliko wote waliopata kuishi; je, mumewe kuutilia shaka usafi na hadhi yake kungebadilisha ukweli huo? Kusingeubadilisha. Kungemfanya tu mume yule kuwa na hatia ya kashfa ya kutisha; kungethibitisha tu kwamba mtu yule ni mwovu asiye na haya. Vivyo hivyo kuukana Uungu wa Yesu Kristo hakuufanyi Uungu wake kuwa ukweli mdogo zaidi, bali kunamfanya yule anayeukana Uungu wake kuwa na hatia ya kashfa ya kutisha, isiyoaminika, ya kufuru. Kunathibitisha kwamba wewe unayeukana Uungu wake ni——. Nawaachia dhamiri zenu wenyewe kuimaliza sentensi.