Mafundisho ya Msingi ya Imani ya Kikristo
Dhana ya Kikristo Kuhusu Mungu—Ukamilifu Usio na Mipaka na Umoja wa Mungu

Sura 4 · dakika 19 za kusoma · dakika 24 za kusikiliza

Dhana ya Kikristo Kuhusu Mungu—Ukamilifu Usio na Mipaka na Umoja wa Mungu

“Mungu ni nuru.”—1 Yohana 1:5.

“Mungu ni upendo.”—1 Yohana 4:8, 16.

“Kwa Mungu yote yawezekana.”—Mathayo 19:26.

“Akili zake hazina mpaka.”—Zaburi 147:5.

Leo tutaitafakari tena dhana ya Kikristo kuhusu Mungu. Juma lililopita, siku kama ya leo, tuliona kwamba Mungu ni Roho, kwamba Mungu ni nafsi, na kwamba Mungu anajishughulisha kibinafsi na ana mkono utendao kazi katika mambo ya wanadamu leo; kwamba yeye huutegemeza, huutawala na kuutunza ulimwengu aliouumba, na kwamba yeye ndiye anayeiunda historia yote ya sasa ya ulimwengu.

I. UKAMILIFU USIO NA MIPAKA WA MUNGU

Jambo linalofuata la kuzingatiwa kuhusu dhana ya Kikristo kuhusu Mungu ni kwamba Mungu ni mkamilifu, pasipo mipaka, katika sifa zake zote za kiakili na za kimaadili, na katika uweza.

1. Kwanza kabisa, elekeza fikira zako kwenye andiko letu la kwanza: “Mungu ni nuru” (1 Yohana 1:5). Maneno haya matatu ni tamko la kweli lililo zuri ajabu na lenye kugusa moyo mno. Yanadhihirisha Utakatifu Mkamilifu na Hekima Kamilifu ya Mungu. Maneno haya yanahitaji zaidi kutafakariwa kuliko kufafanuliwa. “Wala giza lo lote hamna ndani yake.” Yaani, ndani yake hamna giza la kosa, hamna giza la ujinga, hamna giza la dhambi, hamna giza la upungufu wa kimaadili wala la upungufu wa kiakili wa namna yo yote. Maneno hayo matatu, “Mungu ni nuru,” ni mojawapo ya matamko ya kweli yaliyo mazuri kuliko yote, yenye kushangaza kuliko yote na makuu ajabu kuliko yote yaliyopata kuandikwa.

2. Tukija kwa mambo mahususi zaidi, Mungu wa Biblia ni mwenye uweza wote. Kweli hii kuu hujitokeza tena na tena katika Neno la Mungu. Tamko mojawapo la moja kwa moja la kweli hii kuu, linalovutia hasa kwa sababu ya mazingira linamopatikana, liko katika Yeremia 32:17, 27: “Aa, Bwana MUNGU! tazama, wewe umeziumba mbingu na nchi kwa uweza wako mkuu, na kwa mkono wako ulionyoshwa, wala hapana neno lililo gumu usiloliweza.” Hapa ni Yeremia anayetoa tamko hilo, lakini katika mstari wa 27 ni Yehova mwenyewe asemaye: “Tazama, mimi ni Bwana, Mungu wa wote wenye mwili; je! kuna neno lo lote lililo gumu nisiweze kulitenda?”

Katika Ayubu 42:2 twasoma maneno haya ya Ayubu, hatimaye alipokwisha kuletwa kuiona na kuitambua tabia halisi ya Yehova: “Najua ya kuwa waweza kufanya mambo yote, na ya kuwa hakuna kusudi lako liwezalo kuzuiliwa.” Katika Mathayo 19:26 Bwana wetu Yesu asema: “Kwa Mungu yote yawezekana.” Tukiyachukua mafungu haya pamoja, twafundishwa waziwazi na Bwana wetu mwenyewe na wengine kwamba Mungu aweza kufanya mambo yote, kwamba hakuna neno lililo gumu asiloliweza, kwamba kwake mambo yote yawezekana. Kwa neno moja, kwamba Mungu ni mwenye uweza wote. Fungu moja lenye kugusa sana katika kitabu cha Zaburi linaloidhihirisha kweli hii kuu ile ile ni Zaburi 33:6-9: “Kwa neno la BWANA mbingu zilifanyika, na jeshi lake lote kwa pumzi ya kinywa chake. (7) Hukusanya maji ya bahari kama chungu; huviweka vilindi katika ghala. (8) Nchi yote na imwogope BWANA; wote wakaao duniani na wamche. (9) Maana alinena, likawa; aliamuru, likasimama imara.” Hapa twamwona Mungu, kwa kutamka sauti yake tu, akitimiza jambo lo lote analotaka litimie. Twaiona dhana hii hii tukufu kuhusu Mungu katika sura ya kwanza kabisa ya Biblia, ile sura ambayo watu wengi wanaojidhania kuwa wasomi wanatuambia kwamba imepitwa na wakati na haiendani na zama hizi, na hata hivyo ina baadhi ya matamko matukufu kuliko yote yaliyopata kuandikwa, yasiyolinganishwa na lo lote asemalo leo mwanafalsafa ye yote, au mwanasayansi, au mhutubu wa jukwaani. Maneno ya kwanza kabisa ya sura hiyo yanasomeka hivi: “Hapo mwanzo Mungu aliziumba mbingu na nchi” (Mwanzo 1:1), maelezo ya asili ya vitu ambayo hayajapata kulinganishwa kwa unyofu, utukufu na kina; na mistari miwili chini yake, katika mstari wa tatu, twasoma: “Mungu akasema, Iwe nuru; ikawa nuru.” Maneno haya hayahitaji maelezo. Hapa pana utukufu wa fikira katika kuudhihirisha uweza wote wa neno tu la Mungu, ambao mbele yake kila nafsi yenye akili kweli na iliyo macho itasimama kwa mshangao na kicho. Hakuna kitu katika ushairi wala katika tasnifu ya kifalsafa, ya kale au ya kisasa, kinachoweza hata kwa kitambo kimoja kulinganishwa na maneno haya matukufu. Mara kwa mara wazo hili hufunuliwa katika Neno la Mungu, kwamba maumbile yote yako chini kabisa ya mapenzi na neno la Mungu. Twaliona hili, kwa mfano, katika Zaburi 107:25-29: “Maana huamuru, akauvumisha upepo wa dhoruba, ukayainua juu mawimbi yake. (26) Wapanda mbinguni, washuka vilindini; nafsi zao zayeyuka kwa taabu. (27) Wayumbayumba, wapepesuka kama mlevi, akili zao zote zimewapotea. (28) Ndipo humlilia Bwana katika taabu zao, naye huwatoa katika shida zao. (29) Huifanya dhoruba kuwa shwari, mawimbi yake yakatulia.” Maelezo mengine ya namna hiyo yanapatikana katika Nahumu 1:3-6: “BWANA si mwepesi wa hasira, ni mkuu wa uweza, wala hatamhesabia mwenye hatia kuwa hana hatia hata kidogo; BWANA ana njia yake katika kisulisuli na katika dhoruba, na mawingu ni mavumbi ya miguu yake. (4) Huikemea bahari, na kuikausha, na kuikausha mito yote; Bashani hunyauka, na Karmeli, na ua la Lebanoni hunyauka. (5) Milima hutetemeka kwa sababu yake, na vilima huyeyuka; na nchi huinuka mbele zake, naam, dunia, na wote wakaao ndani yake. (6) Ni nani awezaye kusimama mbele ya ghadhabu yake? Ni nani awezaye kustahimili ukali wa hasira yake? Ghadhabu yake inamwagika kama moto, na majabali yanapasuliwa na yeye.” Jinsi gani tulivyo na picha hapa ya uweza wote na enzi ya kutisha ya Mungu!

Si maumbile tu yanayoelezwa kuwa yako chini kabisa ya mapenzi na neno la Mungu, bali wanadamu nao wanaelezwa kuwa wako chini kabisa ya mapenzi na neno lake. Kwa mfano, twasoma katika Yakobo 4:12-15: “Mtoa sheria na Mhukumu ni mmoja tu, yeye awezaye kuokoa na kuangamiza; bali wewe u nani unayemhukumu jirani yako? (13) Haya basi, ninyi msemao, Leo au kesho tutaingia katika mji fulani, na kukaa huko mwaka mzima, na kufanya biashara, na kupata faida; (14) walakini hamjui litakalokuwa kesho. Uzima wenu ni nini? Maana ni ukungu utokeao kwa kitambo kidogo, kisha hutoweka. (15) Kwa kuwa iliwapasa kusema, Bwana akipenda, tutaishi, na kufanya hili au hili.”

Heri mtu yule ajitiaye kwa hiari yake chini ya mapenzi na neno la Mungu; lakini tujitie kwa hiari yetu chini ya mapenzi na neno la Mungu au tusijitie, sisi tu chini ya mapenzi na neno lake vyovyote vile. Malaika nao wako chini ya mapenzi na neno lake (Waebrania 1:13, 14), na hata Shetani mwenyewe, ingawa ni kinyume kabisa cha mapenzi yake mwenyewe, yuko chini kabisa ya mapenzi na neno la Mungu, kama ilivyo dhahiri kutokana na Ayubu 1:12 na Ayubu 2:6.

Matumizi ya uweza wote wa Mungu yamewekewa mpaka na mapenzi yake mwenyewe yenye hekima, utakatifu na upendo. Mungu aweza kufanya lo lote, lakini atafanya lile tu ambalo hekima, utakatifu na upendo usio na mipaka huamuru. Hili hujitokeza, kwa mfano, katika Isaya 59:1, 2: “Tazama, mkono wa Bwana haukupungua, hata usiweze kuokoa; wala sikio lake si zito, hata lisiweze kusikia: (2) Lakini maovu yenu yamewafarikisha ninyi na Mungu wenu, na dhambi zenu zimeuficha uso wake msiuone, hata asisikie.”

3. Mungu wa Biblia pia ni mjuzi wa yote. Katika 1 Yohana 3:20 twasoma: “Mungu ajua yote.” Tukiligeukia Agano la Kale, katika Zaburi 147:5, twasoma: “Bwana wetu ni mkuu, na mwenye uweza mwingi, akili zake hazina mpaka.” Tafsiri ya neno kwa neno ya kifungu cha mwisho cha fungu hili ni “Akili zake hazina hesabu.” Katika mafungu haya imetangazwa waziwazi kwamba “Mungu ajua yote” na kwamba “akili zake hazina mpaka.” Katika Ayubu 37:16 Elihu, mjumbe wa Mungu, anaelezwa akisema kwamba Yehova ni “mkamilifu wa maarifa.” Kwa mwelekeo huo huo, katika Matendo 15:18 twasoma: “Mungu anazijua kazi zake zote tangu mwanzo wa ulimwengu.” Revised Version inabadilisha tafsiri ya mstari huu, lakini badiliko hilo halibadilishi maana ya kweli iliyowekwa hapa, kwamba Mungu anazijua kazi zake zote na mambo yote tangu mwanzo wa ulimwengu. Kwake yeye kila kitu kinajulikana, tangu kilicho kikubwa mno hata kipengele kilicho kidogo mno. Katika Zaburi 147:4 twaambiwa kwamba, “Huihesabu idadi ya nyota, huzipa zote majina.” Na katika Mathayo 10:29 twaambiwa kwamba hata shomoro mmoja haanguki chini pasipo yeye. Nyota katika ukubwa wao wote wa kushangaza, na shomoro katika udogo wao wote, wote kwa usawa wamo katika fikira zake.

Twaambiwa zaidi kwamba kila kitu kina sehemu katika kusudi na mpango wake. Katika Matendo 3:17, 18, Mtume Petro asema juu ya kusulubiwa kwa Bwana wetu, tendo ovu kuliko yote katika historia yote ya jamii ya wanadamu: “Basi sasa, ndugu zangu, najua ya kuwa mliyatenda hayo kwa kutokujua, kama wakuu wenu nao walivyotenda. Lakini mambo yale Mungu aliyotangulia kuyahubiri kwa kinywa cha manabii wote, ya kwamba Kristo wake atateswa, ameyatimiza hivyo.” Katika Matendo 2:23 Petro alitangaza siku ya Pentekoste (ingawa kusulubiwa kwa Bwana Yesu kulikuwa tendo ovu kuliko yote katika historia yote) kwamba hata hivyo Bwana Yesu “Alitolewa kwa shauri la Mungu lililokusudiwa, na kujua kwake tangu zamani.” Kwa mujibu wa Mtunga Zaburi (Zaburi 76:10) Mungu huyatwaa matendo ya watu waovu kuliko wote na kuyaingiza katika mipango yake, na huifanya ghadhabu ya wanadamu imsifu, na ghadhabu iliyobaki huizuia. Hata vita hivi vya sasa, pamoja na vitisho vyake vyote, ukatili wake wote, machukizo yake yote na maovu yake yote yasiyo na jina, vilijulikana tangu zamani na Mungu na kuingizwa katika mpango wake mwenyewe wenye neema wa zama zote; naye atalifanya kila tukio katika vita hivi vya sasa, hata mambo ya kutisha kuliko yote, yaliyopangwa na njama ovu kabisa ya watu wasio na kanuni yo yote, watu wasio na ubinadamu kabisa walio kama wanyama, na watu waliochochewa na Ibilisi, kufanya kazi pamoja kwa mema kwa wale wampendao Mungu, kwa wale walioitwa kwa kusudi lake (Warumi 8:28).

Mpango wote wa zama, si wa karne tu, bali wa zama zisizopimika za Mungu, pamoja na sehemu ya kila mtu ndani yake, umejulikana na Mungu tangu milele. Hili limewekwa wazi sana katika Waefeso 1:9-12, tunaposoma: “Akiisha kutujulisha siri ya mapenzi yake, kwa kadiri ya uradhi wake aliokusudia katika yeye huyo; yaani, madaraka ya kipindi cha utimilifu wa wakati; atavijumlisha vitu vyote katika Kristo, vilivyo mbinguni na vilivyo duniani; naam, katika yeye huyo; ambaye katika yeye tulifanywa urithi, huku tukichaguliwa tangu awali sawasawa na kusudi lake yeye, ambaye ni mtenda mambo yote kwa shauri la mapenzi yake; ili kwamba sisi tuwe sifa ya utukufu wake, sisi tuliotangulia kuweka tumaini letu katika Kristo.” Na katika Waefeso 3:4-9, twasoma: “Mkiyasoma haya, mtaweza kuutambua ufahamu wangu katika siri ya Kristo, ambayo katika vizazi vingine haikujulishwa wanadamu, kama ilivyofunuliwa sasa mitume wake watakatifu na manabii katika Roho. Ya kwamba Mataifa ni warithi pamoja nasi, na wa mwili mmoja, na washiriki wa ahadi yake ndani ya Kristo Yesu kwa njia ya Injili. Ambayo nalifanywa mhudumu wake, kwa kadiri ya kipawa cha neema ya Mungu niliyopewa kwa kadiri ya utendaji wa uweza wake. Mimi, niliye mdogo kuliko yeye aliye mdogo wa watakatifu wote, nalipewa neema hii, kuwahubiri Mataifa utajiri wa Kristo usiopimika; na kuwaangaza watu wote wajue habari za madaraka ya siri hiyo, iliyositirika tangu zamani zote katika Mungu aliyeviumba vitu vyote.” Hakuna mawazo ya baadaye kwa Mungu. Kila kitu kimeonekana, kimejulikana, kimekusudiwa na kimepangwa tangu mwanzo. Twastahili kweli kupaza sauti: “Ee, kina cha utajiri na maarifa ya Mungu! Jinsi zisivyochunguzika hukumu zake, na njia zake zisivyotafutikana!” (Warumi 11:33.) Mungu anajua tangu milele yote atakalolitenda hata milele yote.

4. Mungu pia ni mtakatifu kabisa, mtakatifu pasipo mipaka. Hili ni jambo la umuhimu wa kati na wa msingi katika dhana ya Biblia kuhusu Mungu. Linajitokeza katika andiko letu la kwanza: “Mungu ni nuru, wala giza lo lote hamna ndani yake.” Yohana alipoyaandika maneno haya aliyatoa kama muhtasari wa “Habari tuliyoisikia kutoka kwa Mungu.” (1 Yohana 1:5.) Katika Isaya 6:3, katika maono ya Yehova aliyopewa Isaya katika mwaka ule aliokufa mfalme Uzia, “maserafi,” au “wale wanaowaka,” wanaowaka katika utakatifu wao wenyewe ulio mkali, wanaelezwa wakisimama mbele za Yehova, nyuso zao zimefunikwa na miguu yao imefunikwa, wakilia bila kukoma, “Mtakatifu, mtakatifu, mtakatifu, ni Bwana wa majeshi.” Na katika 1 Petro 1:16 Mungu atulilia, “Kuweni watakatifu, kwa kuwa mimi ni mtakatifu.”

Wazo hili la utakatifu wa Mungu usio na mipaka na wenye kutia kicho limeenea katika Biblia nzima. Ndilo msingi wa kila kitu kilichomo. Mfumo wote wa Musa umejengwa juu ya kweli hii ya msingi na ya kati, na kuizunguka. Mfumo wake wa kutawadha; migawanyo ya hema la kukutania; kugawanywa kwa watu kuwa Waisraeli wa kawaida, Walawi, Makuhani na Makuhani Wakuu, walioruhusiwa viwango tofauti vya kumkaribia Mungu chini ya masharti yaliyowekwa kwa uthabiti; msisitizo juu ya dhabihu za damu kama njia ya lazima ya kumkaribia Mungu; maagizo ya Mungu kwa Musa katika Kutoka 3:5, na kwa Yoshua katika Yoshua 5:15; adhabu ya Uzia katika 2 Mambo ya Nyakati 26:16-21; maagizo makali kwa Israeli kuhusu kuukaribia Sinai Yehova aliposhuka juu yake; hukumu ya Kora, Dathani na Abiramu katika Hesabu 16:1-33; na kuangamizwa kwa Nadabu na Abihu katika Mambo ya Walawi 10:1-3: hayo yote yalikusudiwa kuwafundisha Waisraeli, kuisisitiza, na kuichoma ndani ya akili na mioyo yao kweli ile ya msingi kwamba Mungu ni mtakatifu, mtakatifu asiyeweza kukaribiwa. Kweli kwamba Mungu ni mtakatifu ndiyo kweli ya msingi ya Biblia, ya Agano la Kale na ya Agano Jipya, ya dini ya Kiyahudi na ya dini ya Kikristo. Ndilo jambo lililo kuu kupita yote katika dhana ya Kikristo kuhusu Mungu. Hakuna ukweli katika Dhana ya Kikristo Kuhusu Mungu unaohitaji kusisitizwa zaidi katika siku zetu kuliko ukweli wa utakatifu wa Mungu ulio kamili, usio na masharti, na usiolegezwa hata kidogo. Hilo ndilo kiini kikuu kinachokosekana katika Sayansi ya Kikristo (Christian Science), Theosofia, Elimu ya Siri (Occultism), Ubudha, Fikra Mpya (New Thought), Theolojia Mpya na madhehebu yote duni lakini yenye majivuno ya siku hizi. Kweli hiyo kuu ndiyo msingi wa mafundisho yale ya msingi ya Biblia,—Upatanisho kwa Damu Iliyomwagika na Kuhesabiwa Haki kwa Imani. Fundisho la utakatifu wa Mungu ndilo jiwe la katikati la tao la kweli ya Kikristo.

5. Mungu pia ni upendo. Kweli hii imetangazwa katika mojawapo ya maandiko yetu. Maneno “Mungu ni upendo” yanapatikana mara mbili katika sura ile ile (1 Yohana 4:8, 16). Kweli hii kimsingi ni kweli ile ile kama kwamba “Mungu ni nuru” na “Mungu ni mtakatifu,” kwa maana kiini hasa cha utakatifu wa kweli ni upendo, na “nuru” ni “upendo” na “upendo” ni “nuru.”

6. Zaidi ya hayo, Mungu si mkamilifu tu katika sifa zake za kiakili na za kimaadili na katika uweza, bali pia yuko kila mahali. Wazo hili kuhusu Mungu hujitokeza katika Agano la Kale na pia katika Agano Jipya. Katika Zaburi 139:7-10 twasoma: “Niende wapi nijiepushe na roho yako? Au nikimbie wapi mbele za uso wako? (8) Kama ningepanda mbinguni, wewe uko; ningefanya kitanda changu kuzimu, wewe uko. (9) Ningezitwaa mbawa za asubuhi, na kukaa pande za mwisho za bahari; (10) huko nako mkono wako utaniongoza, na mkono wako wa kuume utanishika.” Hakuna mahali ambapo mtu aweza kuukimbia uso wa Mungu, kwa maana Mungu yuko kila mahali. Kweli hii kuu imedhihirishwa kwa namna ya ajabu katika Yeremia 23:23, 24: “Je! mimi ni Mungu aliye karibu, asema BWANA, wala si Mungu aliye mbali? (24) Je! mtu awaye yote aweza kujificha mahali pa siri, nisimwone? asema BWANA. Je! mimi siijazi mbingu na nchi? asema BWANA.”

Juma lililopita tuliona kwamba Mungu ana makao mahali fulani, kwamba kuna mahali ambapo yeye yupo na kujidhihirisha kwa namna asiyojidhihirisha nayo kila mahali; lakini wakati tunasisitiza kweli hiyo iliyofunuliwa waziwazi, ni lazima pia tusisahau kamwe ukweli kwamba Mungu yuko kila mahali. Twaiona kweli hii hii ikidhihirishwa na Paulo katika hotuba yake kwa wanafalsafa wa Kiepikureo na wa Kistoiki juu ya kilima cha Mars, Matendo 17:24-28: “Mungu aliyeuumba ulimwengu na vitu vyote vilivyomo, kwa kuwa yeye ni Bwana wa mbingu na nchi, hakai katika hekalu zilizojengwa kwa mikono. (25) Wala hatumikiwi kwa mikono ya wanadamu, kana kwamba anahitaji kitu cho chote, kwa kuwa yeye mwenyewe ndiye awapaye wote uzima, na pumzi, na vitu vyote. (26) Naye alifanya kutoka kwa mmoja kila taifa la wanadamu wakae juu ya uso wote wa nchi, akiisha kuwawekea nyakati alizoziamuru, na mipaka ya makazi yao. (28) Kwa maana ndani yake yeye tunaishi, na kwenda, na kuwa na uhai wetu; kama vile hata baadhi ya washairi wenu wenyewe walivyosema, Kwa maana sisi nasi tu wazao wake.”

Kutokana na mafungu haya twaona kwamba Mungu yuko kila mahali. Yeye yuko katika sehemu zote za ulimwengu, na yu karibu na kila mtu mmoja mmoja. Ndani yake kila mtu huishi, na kwenda, na kuwa na uhai wake. Yeye yumo katika kila waridi na kila yungiyungi na kila jani la nyasi.

7. Kuna wazo moja jingine katika dhana ya Kikristo kuhusu Mungu linalohitaji kuwekwa kando ya kuwako kwake kila mahali, nalo ni umilele wake. Mungu ni wa milele. Kuwako kwake hakukuwa na mwanzo wala hakutakuwa na mwisho; yeye alikuwako sikuzote, yupo sikuzote na atakuwako sikuzote. Mungu hayuko tu kila mahali katika anga, bali yuko kila mahali katika wakati. Dhana hii kuhusu Mungu hujitokeza daima katika Biblia. Twaambiwa zamani sana, katika Mwanzo 21:33, kwamba Ibrahimu aliliitia “Jina la BWANA, Mungu wa milele.” Katika Isaya 40:28 twasoma maelezo haya kuhusu Yehova: “Je! hukujua? Je! hukusikia? Mungu wa milele, Bwana, Muumba miisho ya dunia, hazimii wala hachoki; akili zake hazichunguziki.” Hapa tena anaitwa “Mungu wa Milele.” Habakuki katika Habakuki 1:12 aidhihirisha dhana hiyo hiyo kuhusu Mungu. Asema, “Je! wewe si wa tangu milele, Ee BWANA, Mungu wangu, Mtakatifu wangu?” Mtunga Zaburi atupa picha ile ile ya Mungu katika Zaburi 90:2, 4: “Kabla milima haijazaliwa, wala hujaiumba dunia na ulimwengu, naam, tangu milele hata milele wewe ndiwe Mungu. (4) Maana miaka elfu machoni pako ni kama siku ya jana ikiisha kupita, na kama kesha la usiku.” Twapata picha ile ile ya Mungu katika Zaburi ya 102, mistari 24-27: “Nilisema, Ee Mungu wangu, usiniondoe katikati ya siku zangu; miaka yako ni tangu kizazi hata kizazi. (25) Hapo mwanzo uliuweka msingi wa nchi, na mbingu ni kazi ya mikono yako. (26) Hizi zitaharibika, bali wewe utadumu; naam, hizi zote zitachakaa kama nguo; na kama mavazi utazibadilisha, nazo zitabadilika; (27) bali wewe u yeye yule, na miaka yako haitakoma.”

Jina lenyewe la Mungu, jina lake la agano, Yehova, laudhihirisha umilele wake. Yeye ndiye “MIMI NIKO” wa milele, Yule aliyeko, aliyekuwako na atakayekuwako milele. (Linganisha Kutoka 3:14, 15.)

II. KUNA MUNGU MMOJA

Jambo moja zaidi kuhusu dhana ya Kikristo kuhusu Mungu linabaki kutajwa, nalo ni hili: Kuna Mungu mmoja tu. Umoja wa Mungu hujitokeza tena na tena katika Agano la Kale na katika Agano Jipya pia. Kwa mfano, twasoma katika Kumbukumbu la Torati 4:35: “BWANA ndiye Mungu; hapana mwingine ila yeye.” Na katika Kumbukumbu la Torati 6:4 twasoma: “Sikiza, Ee Israeli; Bwana, Mungu wetu, Bwana ndiye mmoja.” Tukigeukia Agano Jipya, katika 1 Timotheo 2:5 twasoma: “Mungu ni mmoja, na mpatanishi kati ya Mungu na wanadamu ni mmoja, mwanadamu Kristo Yesu.” Na katika Marko 12:29 Bwana wetu Yesu mwenyewe asema: “Sikiza, Israeli; Bwana, Mungu wetu, ndiye Bwana mmoja.”

Lakini ni lazima tukumbuke tabia ya Umoja huo wa Kimungu. Imefunuliwa waziwazi katika Biblia kwamba katika Umoja huu wa Kimungu, katika Uungu huu mmoja, kuna wingi wa nafsi. Hili hujitokeza kwa njia mbalimbali.

1. Kwanza kabisa, neno la Kiebrania lililotafsiriwa “Mmoja” katika mafungu haya mbalimbali yaliyotajwa huashiria umoja wa muungano, wala si umoja sahili. (Linganisha 1 Wakorintho 3:6-8; 1 Wakorintho 12:13; Yohana 17:22, 23; Wagalatia 3:28.)

2. Pili, neno la Agano la Kale linalotumika mara nyingi zaidi kwa Mungu ni nomino ya wingi. Wanasarufi na watunzi wa kamusi wa Kiebrania walijaribu kulieleza jambo hili kwa kusema kwamba ni “pluralis majestatis” (wingi wa enzi), lakini maelezo sahili kabisa ni kwamba Waebrania, licha ya imani yao kali ya Mungu mmoja, walitumia jina la wingi kwa Mungu kwa sababu kuna wingi wa nafsi katika Uungu mmoja.

3. Lenye kushangaza zaidi bado, kama uthibitisho wa wingi wa nafsi katika Uungu mmoja, ni ukweli kwamba Mungu mwenyewe hutumia viwakilishi vya wingi anaposema juu yake mwenyewe. Kwa mfano, katika sura ya kwanza ya Biblia, Mwanzo 1:26, twasoma kwamba Mungu alisema: “Na tumfanye mtu kwa mfano wetu, kwa sura yetu.” Na katika Mwanzo 11:7, ameandikwa tena akisema: “Haya, na tushuke, tuyachafue huko maneno yao, wasisikilizane maneno yao wao kwa wao.” Katika Mwanzo 3:22 twasoma: “BWANA Mungu akasema, Tazama, huyu mtu amekuwa kama mmoja wetu, kujua mema na mabaya.” Na katika yale maono ya ajabu yaliyokwisha kutajwa, ambayo ndani yake Isaya alimwona Yehova, twasoma tamko hili la Isaya katika Isaya 6:8: “Kisha nikaisikia sauti ya Bwana, akisema, Nimtume nani, naye ni nani atakayekwenda kwa ajili yetu? Ndipo niliposema, Mimi hapa, nitume mimi.”

4. Kielelezo kingine cha wingi wa nafsi katika Uungu mmoja katika dhana ya Agano la Kale kuhusu Mungu kinapatikana katika Zekaria 2:10, 11; ambapo Yehova asema juu yake mwenyewe kuwa ametumwa na Yehova kwa maneno haya: “Imba, ufurahi, Ee binti Sayuni; kwa maana, tazama, naja, nami nitakaa kati yako, asema BWANA. (11) Na mataifa mengi watajiunga na BWANA katika siku hiyo, nao watakuwa watu wangu; nami nitakaa kati yako, nawe utajua ya kuwa BWANA wa majeshi amenituma kwako.” Hapa Yehova anasema waziwazi juu yake mwenyewe kuwa ametumwa na Yehova, na hivyo anaonyesha waziwazi nafsi mbili katika Uungu.

5. Dalili nyingine ya wingi wa nafsi katika Uungu katika dhana ya Agano la Kale kuhusu Mungu inapatikana katika ukweli kwamba “Malaika wa Yehova” katika Agano la Kale wakati huo huo anatofautishwa na Yehova na pia anatambulishwa kuwa ndiye Yehova.

6. Wazo hili hili la wingi wa nafsi katika Uungu mmoja linafunuliwa katika Yohana 1:1, ambapo tunafikia kilele hasa cha wazo hili. Hapa twaambiwa kwa maneno yaliyo wazi kabisa: “Hapo mwanzo kulikuwako Neno, naye Neno alikuwako kwa Mungu, naye Neno alikuwa Mungu.” Tutaona baadaye, tutakapojifunza Uungu wa Kristo na Unafsi na Uungu wa Roho Mtakatifu, kwamba Bwana Yesu na Roho Mtakatifu wametajwa waziwazi kuwa nafsi za Kimungu, na wakati huo huo wametofautishwa wao kwa wao, na pia na Mungu Baba. Basi ni dhahiri kwamba katika dhana ya Kikristo kuhusu Mungu, ingawa kuna Mungu mmoja tu, kuna wingi wa nafsi katika Uungu mmoja.

Katika mahubiri haya mawili juu ya “Dhana ya Kikristo Kuhusu Mungu” tumeieleza dhana hiyo kwa upungufu mwingi. Dhana hii kuhusu Mungu inapita katika Biblia nzima, tangu sura ya kwanza ya kitabu cha Mwanzo hata sura ya mwisho ya Ufunuo, na hiki ni mojawapo ya vielelezo vingi vya ajabu vya umoja wa Kimungu wa Kitabu hiki. Jinsi kilivyo cha ajabu Kitabu hicho, kwa kuwa umoja huu wa fikira juu ya fundisho hili lenye kina kirefu unaenea katika kitabu kizima! Ni dalili iliyo wazi kwamba Biblia ni Neno la Mungu. Katika Biblia mna falsafa yenye kina kirefu kuliko ile inayopatikana katika falsafa yo yote ya kibinadamu, ya kale au ya kisasa, na njia pekee ya kulieleza jambo hilo ni kwamba Mungu mwenyewe ndiye mwandishi wa falsafa hii isiyo na kifani. Tuna Mungu wa ajabu kama nini! Jinsi tunavyopaswa kuitafakari nafsi yake! Kwa kicho kilioje, na wakati huo huo kwa furaha ilioje, tunapaswa kuingia mbele zake na kusujudu mbele yake, tukitafakari kwa kuabudu ajabu na uzuri na enzi na utukufu wa kuwako kwake!

Umemaliza Dhana ya Kikristo Kuhusu Mungu—Ukamilifu Usio na Mipaka na Umoja wa Mungu