Dibaji ya Mhadhiri

Ikumbukwe, kwamba Mihadhara hii ilitolewa kwa kutaniko langu mwenyewe. Ilianzishwa bila mimi kuwa nimepanga mapema mpango wowote au muhtasari wake, nayo ilifuatwa, juma baada ya juma, kama vile somo moja lilivyoletea jingine kwa kawaida, na kadiri, kutoka mhadhara mmoja hadi mwingine, nilivyoona hali ya watu wetu ilivyoonekana kudai.

Nilikubali Mhariri wa Evangelist aiandike kama ripoti, kwa dhamana yake mwenyewe, kwa sababu alidhani kwamba huenda ingeamsha shauku kubwa zaidi katika gazeti lake, na kupanua manufaa yake. Na kwa kuwa sasa mimi ni Mchungaji, wala sina afya ya kutosha kufanya kazi kama Mwinjilisti, na kwa kuwa imempendeza Kichwa cha Kanisa kunipa uzoefu fulani katika miamsho ya dini, nilifikiri yamkini kwamba, hali nikifanya kazi ya Mchungaji katika kanisa langu mwenyewe, ningeweza, kwa njia hii, kuwa na huduma ndogo kwa makanisa ya mbali.

Nilipata kishawishi cha pekee cha kufuata njia hii, katika jambo hili kwamba niliporudi kutoka Bahari ya Mediterania, nilipata habari, kwa maumivu, kwamba roho ya uamsho ilikuwa imepungua sana katika Marekani, na kwamba roho ya magombano na mabishano ilikuwa imeenea kwa kutisha.

Hali za pekee za kanisa, na hali ya miamsho, zilikuwa hivi, hata bila kuepukika kuniongoza kwenye mjadala wa mambo fulani ambayo ningefurahi kuyaacha, kama kuyaacha kungepatana na kusudi langu kuu, la kulifikia na kuliamsha kanisa, wakati lilipokuwa likitulia haraka juu ya masira yake.

Niko mbali sana na kudai kutokosea juu ya jambo hili au jingine lolote. Nimetoa maoni yangu mwenyewe, kadiri nilivyofika, bila kujifanya kwamba nimelimaliza somo, au kwamba nimenena kwa namna iliyo bora kuliko zote juu ya mambo niliyoyajadili.

Ninaijua vyema mno hali ya kanisa, na hasa hali ya baadhi ya wahudumu wake, hata nisitegemee kuponyoka bila lawama. Nimejihisi nikilazimika kusema mambo fulani ambayo nachelea hayatapokelewa, katika kila hali, kwa wema kama yalivyokusudiwa. Lakini lolote litakalokuwa tokeo la kusema kweli kuhusu baadhi, nina sababu ya kuamini, kwamba jamii kubwa ya watu wanaoomba watapokea na kufaidika na yale niliyoyasema.

Yale niliyoyasema juu ya somo la maombi, hayatakuwa, kama ninavyofahamu vyema, yakieleweka na kupokelewa na sehemu fulani ya kanisa; na yote niwezayo kusema ni, “Aliye na sikio la kusikia, na asikie.”

Sikuwa na wazo hata dogo hadi hivi karibuni, kwamba Mihadhara hii, katika umbo hili, au jingine lolote, ingekua kuwa kitabu; lakini wito wa dharura wa kuichapisha, katika juzuu, na jambo hili kwamba nimepata hakikisho tena na tena kwamba kusoma kwake katika Evangelist, kumekubaliwa na kubarikiwa, kwa kuhuisha watu binafsi na makanisa, na kumeleta wongofu wa wenye dhambi wengi, kumeniongoza kukubali kuichapisha katika umbo hili lisilokamilika.

Mwandishi wa habari amefanikiwa, kwa ujumla, kutoa muhtasari wa Mihadhara, kama ilivyotolewa. Ripoti yake, hata hivyo, kwa ujumla, isingekuwa zaidi ya kiunzi kamili cha yale yaliyosemwa juu ya somo wakati ule. Kwa haki ya Mwandishi, ningesema, kwamba nilipozisoma ripoti zake, katika gazeti lake, ijapokuwa palikuwa na makosa fulani na kutofahamu, hata hivyo nimeshangaa kwamba, bila hati-mkato, aliweza kukaribia hivyo kuandika maana yangu.

Kwa habari ya ustadi wa uandishi, haina wowote; wala haidai wowote. Haikuwa sehemu ya kusudi langu kutoa Mihadhara iliyonakshiwa. Ilikuwa mahubiri yangu ya kawaida kabisa ya jioni ya Ijumaa; na lengo langu kuu, na naweza kuongeza lengo langu pekee, lilikuwa kuifanya ieleweke na ihisiwe.

Katika kuisahihisha Mihadhara kwa ajili ya juzuu, sikuwa na wakati, wala haikuonwa kuwa jambo la busara kuiunda upya, na kubadili mtindo ambao kwao ilikuwa imeandikwa. Nimebadili, katika visa vichache, mpangilio wa maneno, wazo lilipokuwa limeelezwa kwa upofu mwingi, au wazo la kweli lilipokuwa halijatolewa. Lakini nimeacha, katika karibu kila kisa, sentensi kama zilivyoandikwa wakati wazo lilipokuwa limeelezwa waziwazi, ijapokuwa mtindo ungeweza kuboreshwa kwa marekebisho. Zilikuwa ripoti za mhariri, na hivyo lazima ziende mbele ya watu, pamoja na nyongeza ndogo na mabadiliko, kadiri nilivyokuwa na wakati wa kuyafanya. Kama ningeweza kuziandika kwa ukamilifu, sina shaka kwamba zingekuwa zenye kukubalika zaidi kwa wasomaji wengi. Lakini hilo haliwezekani, na njia pekee iliyobaki ilikuwa, kuwaacha watu waipate kama ilivyo, au kukataa kuiruhusu itoke katika umbo la juzuu kabisa. Nasikitika kwamba si Mihadhara iliyo bora zaidi, na katika umbo lenye kuvutia zaidi; lakini nimefanya nililoweza chini ya hali hizi; na, kwa kuwa ni matakwa ya wengi niwapendao, na kufurahia kuwapendeza na kuwaheshimu, kuipata, ijapokuwa katika umbo hili lisilokamilika, lazima waipate.

C. G. FINNEY.

Kwa kuisoma Dibaji iliyo hapo juu, msomaji atapata kidokezo cha wakati na hali zilizoongoza katika kutolewa na kuchapishwa kwa Mihadhara hii. Katika kuirekebisha kwa ajili ya chapa mpya, sikufanya zaidi ila kusahihisha mpangilio wa maneno katika visa vichache, kuongeza tanbihi chache, na kubadilisha Mihadhara miwili ya mwisho kwa iliyoandikwa upya juu ya maandiko yaleyale, iliyotayarishwa hasa kwa ajili ya chapa hii. Mihadhara hii ni tofauti na mfululizo niutoao kwa darasa langu la theolojia juu ya somo hilohilo. Mfululizo ule huenda nikauchapisha kabla ya kifo changu. Mihadhara hii imetafsiriwa katika lugha za Kiwelish na Kifaransa, nayo imesambaa kwa wingi popote Kiingereza au moja ya lugha hizo panapoeleweka. Nyumba moja ya uchapishaji jijini London ilichapisha nakala 80,000 kwa Kiingereza. Bado zimo katika chapa na sokoni barani Ulaya, nami nina furaha kubwa ya kujua kwamba zimefanywa kuwa baraka kubwa kwa maelfu ya nafsi. Kwa hiyo, sikuona ni jambo la hekima kuiunda upya kwa ajili ya kuipa umbo lenye kuvutia zaidi. Mungu ameukubali na kuubariki usomaji wake kama ulivyokuwa, na isipokuwa yale yaliyotajwa hapo juu, nimeitoa kwa vizazi vya sasa na vijavyo. Kama msomaji ataisoma na kuikumbuka dibaji iliyotangulia, atafahamu niliyoyasema juu ya kanisa na baadhi ya wahudumu, na kwa nini niliyasema. Nawasihi ndugu zangu wasichukie yale niliyoyasema, bali wahakikishiwe kwamba kila sentensi imenenwa kwa upendo, na mara nyingi kwa moyo wenye huzuni. Mungu na aendelee kuongeza baraka yake kwa usomaji wa Mihadhara hii.

MWANDISHI.

CHUO CHA OBERLIN, Okt. 22, 1868.