Sala ya Mfano

‘Basi ninyi salini hivi: “Baba yetu uliye mbinguni…”’ Mathayo 6:9.

Kila mwalimu ajua nguvu ya mfano. Hamwambii mtoto tu la kufanya na jinsi ya kulifanya bali humwonyesha jinsi laweza kufanyika kweli. Kwa kujishusha kwa udhaifu wetu, Mwalimu wetu wa Mbinguni ametupa maneno yenyewe tuyachukue nasi tunapomkaribia Baba yetu. Tunayo ndani yake namna ya sala ambamo hupumua uchangamfu na utimilifu wa Uzima wa Milele. Rahisi hata kwamba mtoto aweza kuinong'ona, tajiri kwa jinsi ya Kimungu hata kwamba hujumuisha yote ambayo Mungu aweza kutoa.

Namna ya sala inayokuwa kigezo na chemchemi ya sala nyingine zote, na hata hivyo daima hutuvuta kurudi kwayo kama usemi ulio wa kina zaidi wa nafsi zetu mbele za Mungu wetu. ‘Baba yetu uliye mbinguni!’ Mathayo 6:9. Ili kulithamini vema neno hili la ibada, sharti nikumbuke kwamba hakuna hata mmoja wa watakatifu katika Maandiko aliyewahi kuthubutu kumwita Mungu Baba yao. Wito huu hutuweka mara moja katikati ya ufunuo wa ajabu ambao Mwana alikuja kuufanya wa Baba yake kuwa Baba yetu pia. Hujumuisha siri ya ukombozi—Kristo akituokoa na laana ili tupate kuwa watoto wa Mungu. Siri ya kuzaliwa upya—Roho katika kuzaliwa upya akitupa uzima mpya. Na siri ya imani—kabla bado ukombozi haujatimizwa wala kueleweka, neno latolewa midomoni mwa wanafunzi ili kuwaandaa kwa uzoefu wenye baraka utakaokuja bado. Maneno haya ni ufunguo wa sala nzima, wa sala yote. Yahitaji muda, yahitaji uzima kuyachunguza; yatahitaji umilele kuyaelewa kwa ukamilifu.

Ujuzi wa upendo wa Baba wa Mungu ni somo la kwanza na rahisi zaidi, lakini pia ni somo la mwisho na lililo juu zaidi katika shule ya maombi. Ni katika uhusiano binafsi na Mungu aliye hai, na katika ushirika binafsi wa upendo wenye ufahamu naye mwenyewe, ndipo maombi huanza. Ni katika kujua Ubaba wa Mungu, ulofunuliwa na Roho Mtakatifu, ndipo nguvu ya maombi itakapoonekana ikishika mizizi na kukua. Katika wororo, huruma, na saburi isiyo na mwisho ya Baba asiye na mwisho, katika utayari wake wa upendo wa kusikia na kusaidia, uzima wa maombi una furaha yake. Ee, na tuchukue muda mpaka Roho ayafanye maneno haya kwetu kuwa roho na kweli, yakijaza moyo na uzima: ‘Baba yetu uliye mbinguni.’ Ndipo tuko kweli ndani ya pazia, katika mahali pa siri pa nguvu ambapo maombi daima hushinda.

‘Jina lako litukuzwe.’ Mathayo 6:9. Kuna jambo hapa litushtualo mara moja. Ingawa kwa kawaida twaleta kwanza mahitaji yetu wenyewe kwa Mungu katika maombi na kisha kufikiri yale yaliyo ya Mungu na masilahi yake, Bwana hugeuza mpangilio. Kwanza, Jina lako, Ufalme wako, Mapenzi yako; kisha, utupe sisi, utusamehe sisi, utuongoze sisi, utuokoe sisi. Mathayo 6:10-13. Somo hili ni la umuhimu zaidi ya tudhaniavyo. Katika ibada ya kweli, Baba lazima awe wa kwanza, lazima awe vyote. Kadiri niwahivyo kujifunza kujisahau katika shauku kwamba yeye atukuzwe, ndivyo baraka itakavyokuwa tajiri zaidi ambayo maombi yataniletea. Hakuna apotezaye kile akitoacho dhabihu kwa ajili ya Baba.

Hili lazima liathiri maombi yetu yote. Kuna aina mbili za maombi: ya binafsi na ya maombezi. Ya mwisho kwa kawaida huchukua sehemu ndogo ya wakati wetu na nguvu zetu. Isiwe hivyo. Kristo amefungua shule ya maombi hasa ili kuwazoeza waombezi kwa kazi kuu ya kushusha, kwa imani yao na maombi yao, baraka za kazi yake na upendo wake ulimwenguni. Hakuwezi kuwa na ukuaji wa kina katika maombi isipokuwa hili lifanywe lengo letu. Mtoto mdogo aweza kumwomba baba yake kile akihitajicho kwa ajili yake mwenyewe tu; na hata hivyo mara hujifunza kusema, ‘Mpe dada pia kidogo.’ Lakini mwana aliyekomaa, aishiye kwa ajili ya masilahi ya baba yake tu na achukuaye uangalizi wa biashara ya baba yake, huomba kwa upana zaidi na hupata yote ayaombayo. Na Yesu angependa kutuzoeza kwa maisha yenye baraka ya kuwekwa wakfu na utumishi, ambamo masilahi yetu yote yako chini ya Jina, Ufalme, na Mapenzi ya Baba. Na tuishi kwa ajili ya hili, na baada ya kila tendo la ibada, Baba yetu! na kufuate katika pumzi ile ile, Jina lako, Ufalme wako, Mapenzi yako;—kwa ajili ya hili, twatazama juu na twatamani.

‘Jina lako litukuzwe...’ Mathayo 6:9. Jina lipi? Jina hili jipya la Baba. Neno Mtakatifu ndilo neno kuu la Agano la Kale; jina Baba ndilo la Jipya. Katika jina hili la Upendo, utakatifu wote na utukufu wote wa Mungu sasa vitafunuliwa. Na jina hili litatukuzwaje? Na Mungu mwenyewe: ‘Nami nitalitakasa jina langu kuu, lililotiwa unajisi katikati ya mataifa.’ Ezekieli 36:23. Maombi yetu lazima yawe kwamba ndani yetu wenyewe, katika watoto wote wa Mungu, mbele ya ulimwengu, Mungu mwenyewe afunue utakatifu, nguvu ya Kimungu, utukufu uliofichwa wa jina la Baba. Roho wa Baba ni Roho Mtakatifu: ni tunapojisalimisha tuongozwe naye tu ndipo jina litakapotukuzwa katika maombi yetu na maisha yetu. Na tujifunze sala: ‘Baba yetu, Jina lako litukuzwe.’

‘Ufalme wako uje.’ Mathayo 6:10. Baba ni Mfalme naye ana ufalme. Mwana na mrithi wa mfalme hana tamaa kuu kuliko utukufu wa ufalme wa baba yake. Katika nyakati za vita au hatari, hili huwa shauku yake iliyo kuu; hawezi kufikiri jambo jingine. Watoto wa Baba wako hapa katika nchi ya adui, ambapo ufalme, ulio mbinguni, bado haujadhihirishwa kwa ukamilifu. Ni jambo gani la asili zaidi kuliko kwamba, wanapojifunza kulitukuza jina la Baba, watamani na kulia kwa shauku ya ndani: ‘Ufalme wako uje.’ Mathayo 6:10. Kuja kwa ufalme ni tukio moja kuu ambalo juu yake hutegemea ufunuo wa utukufu wa Baba, heri ya watoto wake, na wokovu wa ulimwengu. Katika maombi yetu pia, kuja kwa ufalme kwangoja. Je, hatutaungana katika kilio cha shauku ya kina cha wale waliokombolewa: ‘Ufalme wako uje’? Na tujifunze hilo katika shule ya Yesu.

‘Mapenzi yako yatimizwe, hapa duniani kama huko mbinguni.’ Mathayo 6:10. Ombi hili mara nyingi mno hutumika peke yake kwa kuvumilia mapenzi ya Mungu. Mbinguni, mapenzi ya Mungu hutimizwa, na Bwana humfundisha mtoto kuomba kwamba mapenzi yatimizwe duniani kama vile mbinguni: katika roho ya unyenyekevu wa kuabudu na utii ulio tayari. Kwa sababu mapenzi ya Mungu ndio utukufu wa mbinguni, kuyatimiza ndiyo heri ya mbinguni. Kadiri mapenzi yatimizwavyo, ufalme wa mbinguni huingia moyoni. Na popote imani ilipoukubali upendo wa Baba, utii huyakubali mapenzi ya Baba. Kujisalimisha kwa, na kuomba kwa ajili ya, maisha ya utii ulio kama wa mbinguni, ndiyo roho ya maombi ya kitoto.

‘Utupe leo riziki yetu.’ Mathayo 6:11. Mtoto anapokwisha kujitoa kwa Baba katika uangalizi wa Jina lake, Ufalme wake, na Mapenzi yake, ana uhuru kamili wa kuiomba riziki yake. Bwana hukitunza chakula cha mtumishi wake, jemadari huwatunza askari wake, na baba humtunza mtoto wake. Je, Baba wa mbinguni hatamtunza mtoto ambaye katika maombi amejitoa kwa masilahi yake? Twaweza kweli kusema kwa uhakika kamili: Baba, naishi kwa ajili ya heshima yako na kazi yako; najua wanijali. Kuwekwa wakfu kwa Mungu na mapenzi yake hutoa uhuru wa ajabu katika maombi kwa mambo ya kidunia: maisha yote ya duniani hutolewa kwa uangalizi wa upendo wa Baba.

‘Utusamehe deni zetu, kama sisi nasi tuwasamehevyo wadeni wetu.’ Mathayo 6:12. Kama vile mkate ulivyo haja ya kwanza ya mwili, ndivyo msamaha ulivyo haja ya kwanza ya nafsi. Na maandalizi ya moja ni ya hakika kama ya lile lingine. Sisi ni watoto, lakini haki yetu ya kuufikia uwepo wa Baba twaipata kwa damu ya thamani na msamaha ambao imetushindia.

Na tuwe waangalifu maombi ya msamaha yasiwe jambo la desturi tu: kile tu kilichoungamwa kwa kweli ndicho kilichosamehewa kwa kweli.

Na tukubali kwa imani msamaha kama ulivyoahidiwa: kama uhalisi wa kiroho, muamala hasa kati ya Mungu na sisi, ndio mwingilio wa upendo wote wa Baba na fahari zote za watoto. Msamaha wa namna hii, kama uzoefu ulio hai, hauwezekani bila roho ya kusamehe wengine: kama vile kusamehewa kuonyeshavyo uhusiano wa mtoto wa Mungu kuelekea mbinguni, ndivyo kusamehe kuonyeshavyo uhusiano wake kuelekea duniani.

Katika kila sala, kwa Baba, sharti niweze kusema kwamba sijui hata mmoja nisiyempenda kwa moyo wangu wote. ‘Na usitutie majaribuni, lakini utuokoe na yule mwovu.’ Mathayo 6:13. Riziki yetu ya kila siku, msamaha wa dhambi zetu, na kisha kuhifadhiwa kwetu na dhambi zote na nguvu ya yule mwovu—katika maombi haya matatu mahitaji yetu yote binafsi yamejumuishwa. Ombi la mkate na msamaha lazima liambatane na kujitoa kuishi katika mambo yote katika utii mtakatifu kwa mapenzi ya Baba, na maombi ya imani katika kila jambo ili kuhifadhiwa kwa nguvu ya Roho akaaye ndani mbali na nguvu ya yule mwovu.

Watoto wa Mungu! Hivi ndivyo Yesu apendavyo tumwombe Baba aliye mbinguni. Ee, Jina lake, Ufalme wake, na Mapenzi yake na viwe na nafasi ya kwanza katika upendo wetu; upendo wake wa kuandaa, wa kusamehe, na wa kuhifadhi utakuwa fungu letu la hakika. Hivyo sala itatuinua mpaka maisha ya kweli ya kitoto: Baba kwa mtoto, Baba kwa ajili ya mtoto. Tutaelewa jinsi Baba na mtoto, Vyako na Vyetu, vyote vilivyo kitu kimoja, na jinsi moyo uanzao sala yake kwa Vyako vilivyowekwa wakfu kwa Mungu, utakavyokuwa na nguvu katika imani ya kunena pia Vyetu. Sala ya namna hii, kwa hakika, itakuwa ushirika na kubadilishana kwa upendo, daima ikituleta tena katika tumaini na ibada kwake yeye aliye si Mwanzo tu bali pia Mwisho: ‘Kwa kuwa ufalme ni wako, na nguvu, na utukufu, hata milele. Amina.’ Mathayo 6:13.

Ee Mwana wa Baba, tufundishe kusali, ‘Baba yetu.’

Wewe uliye Mwana wa pekee, tufundishe, twakusihi, kusali, ‘Baba yetu.’ Twakushukuru, Bwana, kwa Maneno haya Yenye Uzima na Baraka uliyotupa. Twakushukuru kwa mamilioni ambao kupitia hayo wamejifunza kumjua na kumwabudu Baba, na kwa yale waliyokuwa kwetu. Bwana! Ni kama kwamba twahitaji siku na majuma katika shule yako kwa kila ombi peke yake; ndivyo yalivyo ya kina na yaliyojaa. Lakini twakutazama wewe utuongoze ndani zaidi ya maana yake: fanya hivyo, twakuomba, kwa ajili ya jina lako; jina lako ni Mwana wa Baba.

Bwana! Uliwahi kusema: “Wala hakuna amjuaye Mwana, ila Baba; wala hakuna amjuaye Baba, ila Mwana, na yeye ambaye Mwana apenda kumfunulia.” Mathayo 11:27. Na tena: ‘Nikawajulisha jina lako, nami nitalijulisha, ili pendo lile ulilonipenda liwe ndani yao, nami niwe ndani yao.’

Yohana 17:26. Bwana Yesu! Tufunulie Baba. Jina lake, upendo wake wa Baba usio na mwisho, upendo ambao kwao alikupenda wewe, kwa kadiri ya sala yako, na UWE NDANI YETU. Ndipo tutakaposema ipasavyo, ‘Baba yetu!’ Ndipo tutakapoyafahamu mafundisho yako, na pumzi ya kwanza ya hiari ya moyo wetu itakuwa: ‘Baba yetu, Jina lako, Ufalme wako, Mapenzi yako.’ Nasi tutaleta mahitaji yetu na dhambi zetu na majaribu yetu kwake katika uhakika kwamba upendo wa Baba wa namna hiyo huyajali yote. Bwana Mbarikiwa! Sisi ni wanafunzi wako.

Twakutumaini; tufundishe kusali, ‘Baba yetu.’ Amina.

MWISHO.