Sura 7 · dakika 10 za kusoma
Utakatifu na Utukufu
‘Ni nani aliye kama Wewe, Ee Bwana, kati ya miungu?
Ni nani aliye kama Wewe, mtukufu katika utakatifu,
Mwenye kuogofya katika sifa, ukitenda maajabu?
Kwa rehema Yako umewaongoza watu Wako uliowakomboa:
Umewaongoza kwa nguvu Zako mpaka makao ya utakatifu Wako …
Mahali patakatifu, Ee Bwana, ambapo mikono Yako imepaimarisha.’
—Kut. xv. 11–17.
Katika maneno haya tunapata hatua nyingine ya kusonga mbele katika ufunuo wa Utakatifu. Hapa kwa mara ya kwanza tunaona Utakatifu ukihusishwa na Mungu Mwenyewe. Yeye ni mtukufu katika utakatifu: nao ni kwenye makao ya Utakatifu Wake anakowaongoza watu Wake.
Kwanza na tuangalie usemi uliotumika hapa: mtukufu katika utakatifu. Katika Maandiko yote twaona utukufu na utakatifu wa Mungu vikitajwa pamoja. Katika Kut. xxix. 43 twasoma, ‘Na hema litafanywa takatifu kwa utukufu wangu,’ ule utukufu wa Bwana ambao baadaye twasoma kwamba ulijaza nyumba. Utukufu wa kitu, wa kitu au mtu, ni thamani au ubora wake wa ndani: kutukuza ni kuondoa kila kitu ambacho kingeweza kuzuia ufunuo kamili wa ubora huo. Katika Utakatifu wa Mungu utukufu Wake umefichwa; katika utukufu wa Mungu Utakatifu Wake wadhihirishwa: utukufu Wake, ufunuo wa Yeye Mwenyewe kuwa Mtakatifu, ungeifanya nyumba kuwa takatifu. Vivyo hivyo vyote viwili vimeunganishwa katika Law. x. 3, ‘Nitatakaswa katika wale wanaonikaribia, na mbele ya watu wote nitatukuzwa.’ Kule kukiri Utakatifu Wake katika makuhani kungekuwa udhihirisho wa utukufu Wake kwa watu. Vivyo hivyo, katika wimbo wa Maserafi (Isa. vi. 3), ‘Mtakatifu, mtakatifu, mtakatifu, Bwana Mungu wa majeshi: dunia yote imejaa utukufu Wake.’ Mungu ni Yeye akaaye katika nuru isiyoweza kukaribiwa, ambaye hakuna mtu aliyemwona wala awezaye kumwona: ni nuru ya maarifa ya utukufu wa Mungu ambayo huitia mioyoni mwetu. Utukufu ni kile kinachoweza kuonwa na kujulikana cha ile nuru isiyoonekana na isiyoweza kukaribiwa: nuru hiyo yenyewe, na ule moto mtukufu ambao nuru hiyo ni mng’ao wake, nuru hiyo ndiyo Utakatifu wa Mungu. Utakatifu si sifa mojawapo ya Mungu kiasi, kama vile ni muhtasari kamili wa ukamilifu Wake wote.
Ni ufuoni mwa Bahari ya Shamu ndipo Israeli anamsifu Mungu hivi: ‘Ni nani aliye kama Wewe, Ee Bwana! Ni nani aliye kama Wewe, mtukufu katika utakatifu?’ Yeye ndiye Asiye na Kifani, hakuna aliye kama Yeye. Naye amethibitisha hili wapi, na kuufunua utukufu wa Utakatifu Wake? Pamoja na Musa huko Horebu tuliuona utukufu wa Mungu katika moto, katika sura yake pacha ya wokovu na uharibifu: ukiteketeza kile kisichoweza kutakaswa, ukitakasa kile kisichoteketea. Twauona hapa pia katika wimbo wa Musa: Israeli anaimba juu ya hukumu na juu ya rehema. Nguzo ya moto na ya wingu ilikuja kati ya kambi ya Wamisri na kambi ya Israeli: kwao ilikuwa wingu na giza, bali kwa hawa iliangaza usiku. Mawazo haya mawili yanapita katika wimbo mzima. Lakini katika mistari miwili ifuatayo baada ya kusifiwa kwa utakatifu, twapata jumla ya yote. ‘Ulinyoosha mkono Wako wa kuume: nchi ikawameza.’ ‘Bwana akatazama chini juu ya jeshi la Wamisri kutoka katika ile nguzo ya moto, akalifadhaisha.’ Huu ndio utukufu wa Utakatifu kama hukumu na uharibifu wa adui. ‘Kwa rehema Yako umewaongoza watu Wako uliowakomboa. Umewaongoza wao kwa nguvu Zako mpaka makao ya Utakatifu Wako.’ Huu ndio utukufu wa Utakatifu katika rehema na ukombozi—Utakatifu ambao hauokoi tu bali huongoza mpaka makao ya utakatifu, ambako Mtakatifu atakaa pamoja na watu Wake na ndani yao. Katika uvuvio wa saa ile ya ushindi hivyo yafunuliwa mapema kwamba lengo kuu na tunda la ukombozi, kama lilivyotimizwa na Mtakatifu, ni kukaa Kwake ndani: kwa kisichopungua hiki Mtakatifu hawezi kutosheka, wala utukufu kamili wa Utakatifu Wake kudhihirika.
Na sasa, angalia zaidi, jinsi, kama vile ni katika ukombozi wa watu Wake ndipo Utakatifu wa Mungu unafunuliwa, vivyo hivyo ni katika wimbo wa ukombozi ndipo kule kumhusisha Mungu binafsi na Utakatifu kunapatikana. Twajua jinsi katika Maandiko, baada ya kuingilia kati kwa Mungu kwa namna ya pekee na ya ajabu kama Mkombozi, uvutano wa pekee wa Roho hudhihirika katika wimbo fulani wa sifa. Ni jambo la ajabu jinsi ni katika milipuko hii ya shauku takatifu, Mungu husifiwa kuwa Mtakatifu. Litazame katika wimbo wa Hana (1 Sam. ii. 2), ‘Hakuna aliye mtakatifu kama Bwana.’ Lugha ya Maserafi (Isa. vi.) ni ya wimbo wa kuabudu. Katika siku ile kuu ya ukombozi wa Israeli wimbo utakuwa, ‘Bwana YEHOVA amekuwa nguvu zangu na wimbo wangu. Mwimbieni Bwana, kwa maana ametenda makuu. Paza sauti, upige kelele, ewe mkaaji wa Sayuni, kwa maana ni mkuu Mtakatifu wa Israeli kati yako.’ Mariamu aimba, ‘Kwa maana Mwenye nguvu amenitendea makuu: na takatifu ni jina Lake.’ Kitabu cha Ufunuo chafunua wale wenye uhai wakimpa utukufu na heshima na shukrani Yeye aketiye katika kiti cha enzi; ‘nao hawana raha mchana wala usiku, wakisema, Mtakatifu, mtakatifu, mtakatifu ni Bwana Mungu Mwenyezi, aliyekuwako, na aliyeko, na atakayekuja.’ Na wimbo wa Musa na wa Mwana-Kondoo utakapoimbwa kando ya bahari ya kioo, bado utakuwa, ‘Ni nani asiyekuogopa, Ee Bwana, na kulitukuza jina Lako? kwa maana Wewe peke Yako u mtakatifu.’ Ni katika nyakati za uvuvio wa juu kabisa, chini ya udhihirisho kamili wa nguvu za ukombozi za Mungu, ndipo watumishi Wake hunena juu ya Utakatifu Wake. Katika Zab. xcvii. twasoma, ‘Furahini katika Bwana, enyi wenye haki, na kutoa shukrani kwa kuukumbuka Utakatifu Wake.’ Na katika Zab. xcix., ambayo, kwa neno takatifu lililorudiwa mara tatu, imeitwa mwangwi juu ya nchi wa ule Mtakatifu Mara Tatu wa mbinguni, twaimba—
Na walisifu jina Lako kuu na la kutisha. Yeye ni mtakatifu.Mtukuzeni Bwana Mungu wetu, mwabuduni penye kiti cha miguu Yake: Yeye ni mtakatifu.
Mtukuzeni Bwana Mungu wetu, mwabuduni katika mlima Wake mtakatifu: Kwa maana Bwana Mungu wetu ni MTAKATIFU.
Ni chini ya uvutano wa kuinuliwa kwa juu kiroho na furaha peke yake ndipo utakatifu wa Mungu waweza kueleweka kikamilifu au kuabudiwa ipasavyo. Hisia inayotupasa tunapomwabudu Mtakatifu, inayotufaa kumjua na kumwabudu ipasavyo, ni roho ya sifa iimbayo na kupaza sauti kwa furaha katika kuuonja wokovu Wake kamili.
Lakini je, hili halipingani na somo tulilojifunza huko Horebu, Mungu aliponena, ‘Usikaribie hapa: vua viatu vyako,’ na pale Musa alipoogopa na kuuficha uso wake? Na je, hii kwa hakika si ndiyo hali inayotupasa sisi kama viumbe na wenye dhambi? Naam ni kweli: na hata hivyo hisia hizi mbili hazipingani: bali ni za lazima kila moja kwa nyingine; hofu ndiyo maandalizi ya sifa na utukufu. Au si yule yule Musa aliyeuficha uso wake na kuogopa kumtazama Mungu, ambaye baadaye aliuona utukufu Wake hata uso wake mwenyewe ukang’aa kwa mwangaza ambao watu hawakuweza kuutazama? Na je, wimbo uimbao hapa juu ya Mungu kuwa mtukufu katika utakatifu, si pia wimbo wa Musa aliyeogopa na kuuficha uso wake? Je, hatujaona katika moto, na katika Mungu, na hasa katika Utakatifu Wake, ile sura pacha; ikiteketeza na kutakasa, ikikataa na kuvuta, ikihukumu na kuokoa, na ile ya pili katika kila hali si tu ambatano bali tokeo la ile ya kwanza? Na hivyo tutaona kwamba kadiri unyenyekevu na hofu vinavyozidi kuwa vya ndani katika Uwepo Mtakatifu wa Mungu, na kadiri kuvua kwa kila kilicho cha nafsi na cha asili kunavyozidi kuwa kwa kweli na kamili, hata kufikia kuvua, kifo kamili cha utu wa kale na mapenzi yake, kadiri kujitoa kuteketezwa kwa kile kilicho cha dhambi kunavyozidi kuwa kwa moyo, ndivyo sifa na furaha zitakavyozidi kuwa za ndani na kamili ambazo kwazo twaimba kila siku wimbo wetu wa ukombozi: ‘Ni nani aliye kama Wewe, Ee Bwana, mtukufu katika utakatifu, mwenye kuogofya katika sifa, ukitenda maajabu?’
‘Mtukufu katika utakatifu; mwenye kuogofya katika sifa:’ wimbo wenyewe waoanisha vipengele vinavyoonekana kupingana. Naam, nitaimba juu ya hukumu na juu ya rehema. Nitafurahi kwa kutetemeka nikimsifu Mtakatifu. Nikiziangalia pande mbili za Utakatifu Wake, kama zilivyofunuliwa kwa Wamisri na kwa Waisraeli, nakumbuka kwamba kile kilichotenganishwa pale ndani yangu kimeunganishwa. Kwa asili mimi ni Mmisri, adui aliyehukumiwa uharibifu; kwa neema, Mwisraeli aliyechaguliwa kwa ukombozi. Ndani yangu moto lazima uteketeze na kuharibu; ni hukumu ikiisha tenda kazi yake tu, ndipo rehema yaweza kuokoa kikamilifu. Ni nikitetemeka mbele ya Nuru Ipekuayo na Moto Uwakao na Joto Liteketezalo la Mtakatifu tu, nikiitoa hali ya Kimisri ihukumiwe na kulaaniwa na kuuawa, ndipo Mwisraeli atakombolewa amjue vyema Mungu wake kama Mungu wa wokovu, na kumfurahia.
Ahimidiwe Mungu! hukumu imepita. Katika Kristo, kile kijiti kiungualo, moto wa Utakatifu wa Kimungu ulitenda kazi yake pacha: ndani Yake dhambi ilihukumiwa katika mwili; ndani Yake tu huru. Kwa kuyatoa mapenzi Yake mpaka mautini, na kuyatenda mapenzi ya Mungu, Kristo alijitakasa Mwenyewe; na katika mapenzi hayo sisi nasi twatakaswa. Kusulubiwa Kwake, pamoja na hukumu yake juu ya mwili, kifo Chake, pamoja na kuvua kwake kwote kwa kilicho cha asili, si kwa ajili yetu tu, bali kwa kweli ni chetu; uzima na nguvu itendayo kazi ndani yetu kwa Roho Wake. Siku kwa siku twakaa ndani Yake. Kwa kutetemeka lakini kwa kufurahi twasimama imara ndani Yake, ili Nguvu ya Utakatifu kama Hukumu itetee ndani yetu kisasi chake kikali dhidi ya kilicho dhambi na mwili, na hivyo kuiacha Nguvu ya Utakatifu kama Ukombozi itimize kazi ile tukufu itufanyayo kutoa shukrani kwa kuukumbuka Utakatifu Wake. Na hivyo kelele ya Wokovu yavuma ikizidi kuwa ya ndani na ya kweli na ya sauti kubwa maishani mwetu, ‘Ni nani aliye kama Wewe, Ee Bwana, kati ya miungu? Ni nani aliye kama Wewe, mtukufu katika utakatifu, mwenye kuogofya katika sifa, ukitenda maajabu?’
Kuweni watakatifu, kama mimi nilivyo mtakatifu.
‘Ni nani aliye kama Wewe, Ee Bwana! mtukufu katika utakatifu, mwenye kuogofya katika sifa, ukitenda maajabu?’ Kwa moyo wangu wote ningependa kuungana na wimbo huu wa ukombozi, na kukufurahia Wewe kama Mungu wa wokovu wangu.
Ee Mungu wangu! Roho Wako, ambaye kutoka Kwake maneno haya ya furaha takatifu na ushindi yalitoka, na aufunue ndani yangu ukombozi mkuu kama uzoefu wa binafsi, ili maisha yangu yote yawe wimbo mmoja wa mshangao wa kutetemeka na kuabudu.
Nakusihi hasa, moyo wangu wote na ujazwe na Wewe Mwenyewe, mtukufu katika utakatifu, mwenye kuogofya katika sifa, utendaye maajabu peke Yako. Hofu ya Utakatifu Wako na inifanye nitetemeke kwa kila kilichomo ndani yangu cha nafsi na cha mwili, na iniongoze katika kuabudu kwangu kukana na kuisulubu hekima yangu mwenyewe, ili Roho wa Utakatifu Wako aweze kupumua ndani yangu. Hofu ya Bwana na iutie sauti wake wa ndani kwa kuingia kwangu kwote na kutoka kwangu katika Uwepo Wako Mtakatifu. Niandae hivyo kwa kutoa sifa bila kukoma kwa kuukumbuka utakatifu Wako. Ee Mungu wangu! ningefurahi ndani Yako kama Mkombozi wangu, Mtakatifu wangu, kwa furaha isiyoelezeka na iliyojaa utukufu. Kama Mkombozi wangu, Wewe wanifanya mtakatifu. Kwa moyo wangu wote nakutumaini kulitenda hilo, kunitakasa kabisa. Naiamini ahadi Yako. Nakuamini Wewe Mwenyewe, na kwa kuamini nakupokea Wewe, Mtakatifu, Mkombozi wangu.
Ni nani aliye kama Wewe, Ee Bwana! mtukufu katika utakatifu, mwenye kuogofya katika sifa, ukitenda maajabu?
1. Utakatifu wa Mungu kama Utukufu. Mungu hutukuzwa katika utakatifu wa watu Wake. Utakatifu wa kweli sikuzote humpa utukufu Mungu peke Yake. Ishi kwa utukufu wa Mungu: huo ndio utakatifu. Ishi kitakatifu: hilo litamtukuza Mungu. Kujisahau nafsi, na kutafuta utukufu wa Mungu peke yake, ndio utakatifu.
2. Utakatifu Wetu kama Sifa. Sifa humpa utukufu Mungu, na hivyo ni kipengele cha utakatifu. ‘Wewe u mtakatifu, Wewe ukaaye katika sifa za Israeli.’
3. Utakatifu wa Mungu, upendo Wake mtakatifu ukombozao, ni chanzo cha furaha na sifa isiyokoma. Msifu Mungu kila siku kwa ajili yake. Lakini huwezi kufanya hivi usipoishi ndani yake. Utakatifu wa Mungu na uwe mtukufu hivyo kwetu, tukielewa kwamba lo lote tuonalo la utukufu Wake ni mng’ao tu wa utakatifu Wake, hata tusiweze kujizuia kuufurahia, na kumfurahia Yeye Mtakatifu.
4. Roho ya hofu ya Bwana na roho ya sifa zaweza, kwa mtazamo wa kwanza, kuonekana kupingana. Lakini si hivyo. Unyenyekevu unaomwogopa Mtakatifu utamsifu pia: ‘Ninyi mnaomcha Bwana: msifuni Bwana.’ Kadiri tunavyolala chini zaidi katika hofu ya Mungu, na hofu ya nafsi, ndivyo kwa hakika zaidi atakavyotuinua kwa wakati wake tumsifu.