Utakatifu na Kutokuwa na Lawama

‘Ninyi ni mashahidi, na Mungu pia, jinsi tulivyoenenda kwa utakatifu na kwa haki na bila lawama kati yenu ninyi mnaoamini.—Bwana na awafanye kuongezeka na kuzidi katika upendo, kila mmoja kwa mwenzake, na kwa watu wote, ili aithibitishe mioyo yenu bila lawama katika utakatifu mbele za Mungu, Baba yetu, wakati wa kuja kwake Bwana wetu Yesu pamoja na watakatifu wake wote.’—1 Wathesalonike 2:10, 3:12, 13.

‘Alituchagua katika yeye kabla ya kuwekwa misingi ya ulimwengu, ili tuwe watakatifu, wasio na waa mbele zake katika upendo.’—Waefeso 1:4.

Kuna maneno mawili ya Kiyunani, yenye maana inayokaribiana sana, yanayotumika mara kwa mara pamoja na neno takatifu, na kulifuatia, ili kueleza matokeo na athari ya utakatifu jinsi yatakavyodhihirika katika maisha yanayoonekana. Neno la kwanza limetafsiriwa bila waa, bila doa, nalo ndilo linalotumika pia kwa Bwana wetu na dhabihu yake, Mwana-Kondoo asiye na waa (Waebrania 9:14; 1 Petro 1:19). Kisha linatumika kwa watoto wa Mungu pamoja na takatifu—watakatifu, wasio na waa (Waefeso 1:4, 5, 27; Wakolosai 1:22; Wafilipi 2:15; Yuda 24; 2 Petro 3:14). Neno la pili ni bila lawama, bila kosa (kama vile katika Luka 1:6; Wafilipi 2:15, 3:6), nalo pia lapatikana pamoja na takatifu (1 Wathesalonike 2:10, 3:13, 5:23). Kujibu swali la kama kutokuwa na lawama huku kwahusu jinsi Mungu awaonavyo watakatifu au jinsi watu wawaonavyo, Maandiko yanakuhusisha waziwazi na pande zote mbili. Katika mafungu mengine (Waefeso 1:4, 5:27; Wakolosai 1:22; 1 Wathesalonike 3:15; 2 Petro 3:14) maneno ‘mbele zake,’ ‘kwa nafsi yake,’ ‘mbele za Mungu, Baba yetu,’ yaonyesha kwamba wazo la kwanza ni la kutokuwa na waa na kutokuwa na kosa mbele za Mungu Mtakatifu, jambo ambalo tumepewa kama kusudi lake na fursa yetu. Katika mengine (kama vile Wafilipi 2:15; 1 Wathesalonike 2:10), kutokuwa na lawama machoni pa watu ndiko kunakotangulia. Katika kila hali neno hilo laweza kuchukuliwa kuwa lajumuisha pande zote mbili: bila waa na bila lawama ni lazima kusimame katika kipimo maradufu cha hukumu ya Mungu na ya mwanadamu pia.

Basi ni somo gani hasa ambalo kuunganishwa huku kwa maneno haya mawili katika Maandiko, na kufafanuliwa kwa neno takatifu kwa kuongezwa neno bila lawama, kumekusudiwa kutufundisha? Ni somo lenye umuhimu mkubwa. Katika kuufuatia utakatifu, mwamini, kadiri anavyozidi kutambua waziwazi jinsi ulivyo baraka ya kiroho ya ndani sana, ipatikanayo tu katika kutengwa na ulimwengu, na ushirika wa moja kwa moja na Mungu, imilikiwayo kikamilifu tu kwa njia ya Mungu kukaa ndani kweli, aweza kuwa hatarini ya kuutazama upande wa Kimungu wa baraka hiyo peke yake, katika hali yake ya kimbingu na isiyo ya kawaida. Aweza kusahau jinsi toba na utii, kama njia iongozayo kufikia utakatifu, vilivyo lazima vishughulikie kila jambo, hata dogo kuliko yote, la maisha ya kila siku. Aweza kutokuelewa jinsi uaminifu kwa maongozi ya Roho, kwa kadiri tulivyo naye tayari, uaminifu kwa mnong’ono wake hafifu kabisa kuhusu mwenendo wa kawaida, ulivyo wa lazima kwa uzoefu wote ulio kamili zaidi wa nguvu na kazi yake kama Roho wa utakatifu. Zaidi ya yote, aweza kuwa hajajifunza jinsi, si utii tu kwa kile ajuacho kuwa ni mapenzi ya Mungu, bali pia moyo mpole sana na wenye kupenda kufundishika ili kupokea yote ambayo Roho anayo ya kumwonyesha kuhusu mapungufu yake na mapenzi kamili ya Baba juu yake, ulivyo ndio sharti pekee ambalo kwalo Utakatifu wa Mungu waweza kufunuliwa kikamilifu zaidi kwetu na ndani yetu. Na hivyo, huku akiwa amejikita sana katika kujaribu kugundua siri ya utakatifu wa kweli na kamili kutoka upande wa Kimungu, aweza kuwa anavumilia makosa ambayo wote walio karibu naye waweza kuyaona, au kubaki,—na hilo si pasipo dhambi, kwa sababu latokana na kukosa kufundishika kikamilifu,—bila kujua neema na uzuri wa utakatifu ambao Baba angependa yeye auremboe mafundisho ya utakatifu mbele za watu. Aweza kutafuta kuishi maisha matakatifu sana, na bado kuyafikiria kidogo maisha yasiyo na lawama kikamilifu.

Wamekuwako watakatifu wa namna hiyo, watakatifu lakini wagumu, watakatifu lakini wenye kujitenga, watakatifu lakini wakali katika hukumu zao juu ya wengine; watakatifu, lakini watu walio karibu nao walisema, wasio na upendo na wenye ubinafsi; Msamaria aliye nusu mpagani mwenye fadhili na kujitoa sadaka zaidi kuliko Mlawi na kuhani watakatifu. Ikiwa hili ni kweli, si mafundisho ya Maandiko Matakatifu yanayopaswa kulaumiwa. Kwa kuunganisha takatifu na bila waa (au bila lawama) kwa ukaribu hivyo, Roho Mtakatifu angetuongoza kuutafuta utimilifu wa utakatifu kama nguvu ya kiroho katika kutokuwa na lawama kwa matendo na kwa maisha ya kila siku. Kila mwamini afurahiaye tangazo la Mungu kwamba yeye ni mtakatifu katika Kristo na atafute pia kuukamilisha utakatifu, akinyoosha mkono kufikia kisicho pungufu ya kuwa ‘bila lawama katika utakatifu.’

Kwamba kutokuwa na lawama huku kwahusu hasa mahusiano yetu na wenzetu wanadamu twaona kutokana na jinsi kunavyounganishwa na upendo. Hivyo katika Waefeso 1:4, ‘Ili tuwe watakatifu, wasio na waa mbele zake katika upendo.’ Lakini hasa katika fungu lile la ajabu: ‘Bwana na awafanye kuongezeka na kuzidi katika upendo, kila mmoja kwa mwenzake, na kwa watu wote, ili aithibitishe mioyo yenu bila lawama katika utakatifu.’ Utakatifu na kutokuwa na lawama, kanuni ile chanya ya uzima wa Kimungu iliyofichika, na matendo ya nje ya maisha ya kibinadamu—vyote viwili vitapata nguvu zake, ambazo kwazo tutathibitishwa ndani yavyo, katika upendo wetu uzidio na utiririkao daima.

Utakatifu na upendo—ni jambo lenye umuhimu mkubwa kwamba maneno haya yaunganishwe pasipo kutenganishwa akilini mwetu, kama vile uhalisi wavyo unavyopaswa kuwa katika maisha yetu. Tumeona, katika kujifunza juu ya utakatifu wa Mungu, jinsi upendo ulivyo kile kiini ambamo utakatifu hukaa na kutenda kazi, ukijivutia na kuvifanya vifanane nao vyote uwezavyo kuvimiliki. Katika moto wa utakatifu wa Kimungu upendo ndio ule mwali mzuri, unaonyoosha ili kujitoa na kuvifananisha nao vyote uwezavyo kuvishika. Katika watoto wa Mungu utakatifu wa kweli ni uleule; ule moto wa Kimungu huwaka ili kuvileta katika baraka yake yenyewe vyote vifikavyo karibu nao. Yesu alipojitakasa mwenyewe ili nasi tupate kutakaswa katika kweli, hilo halikuwa kitu kingine ila upendo ukijitoa hata kufa ili wenye dhambi wapate kushiriki utakatifu wake. Ubinafsi na utakatifu haviwezi kupatanishwa. Ujinga waweza kuufikiria utakatifu kama vazi zuri la kujipamba nalo mbele za Mungu, hali chini yake kuna kiburi cha ubinafsi kisemacho, ‘Mimi ni mtakatifu kuliko wewe,’ na kilichoridhika kabisa kwamba mwenzake akose kile kinachojisifia. Utakatifu wa kweli, kinyume chake, ni kufukuzwa na kufa kwa ubinafsi, ukiumiliki moyo na maisha ili kuwa watumishi wa ule moto wa upendo ujiteketezao wenyewe, ili kuwafikia na kuwatakasa na kuwaokoa wengine. Utakatifu ni upendo. Upendo uzidio ndio kile Paulo aombeacho kuwa sharti la utakatifu usio na lawama. Ni kadiri Bwana atufanyapo kuongezeka na kuzidi katika upendo, ndipo aweza kuithibitisha mioyo yetu bila lawama katika utakatifu.

Mtume anena juu ya upendo wa namna mbili, ‘upendo kila mmoja kwa mwenzake, na kwa watu wote.’ Upendo kwa ndugu ndio Bwana wetu mwenyewe aliouagiza kuwa alama kuu ya uanafunzi. Naye alimwomba Baba kwa ajili yake kuwa uthibitisho mkuu kwa ulimwengu wa ukweli wa utume wake wa Kimungu. Ni katika utakatifu wa upendo, katika utakatifu wenye upendo, ambapo umoja wa mwili utathibitishwa na kuendelezwa, na kutayarishwa kwa kazi kamili zaidi za Roho Mtakatifu. Katika Nyaraka kwa Wakorintho na Wagalatia, mafarakano na kujitenga kati ya waamini yametajwa kuwa uthibitisho hakika wa maisha ya nafsi na ya mwili. Ee, na tuanze, kama twataka kuwa watakatifu, kwa kuwa wapole sana, na wenye subira, na wenye kusamehe, na wenye fadhili, na wakarimu katika mahusiano yetu na watoto wote wa Baba. Na tuutafakari mfano wa Kimungu wa upendo usiotafuta mambo yake wenyewe, na tuombe bila kukoma kwamba Bwana atufanye kuzidi katika upendo kila mmoja kwa mwenzake. Aliye mtakatifu kuliko wote atakuwa mnyenyekevu na mwenye kujisahau kuliko wote, mpole na mwenye kujikana kuliko wote, mwenye fadhili na mwenye kuwafikiria wengine kuliko wote kwa ajili ya Yesu. ‘Basi, kama wateule wa Mungu, watakatifu wapendwao, jivikeni moyo wa huruma, utu wema, unyenyekevu, upole, uvumilivu’ (Wakolosai 3:12, 13).

Kisha upendo kwa watu wote. Upendo unaothibitishwa katika mwenendo na mahusiano ya maisha ya kila siku. Upendo ambao si tu waepuka hasira na tabia mbaya na hukumu kali, bali waonyesha wema ulio chanya zaidi wa kujitoa kwa bidii kwa ajili ya heri na masilahi ya wote. Upendo wa hisani unaojali miili kadhalika na roho. Upendo ambao si tu wa tayari kusaidia uitwapo, bali kwa kweli hujitoa katika kujikana na kujitoa sadaka ili kuyatafuta na kuyaondoa mahitaji ya walio maskini na wasiostahili kuliko wote. Upendo ambao kwa kweli waichukua upendo wa Kristo, uliomleta kutoka mbinguni na kumwongoza kuuchagua msalaba, kuwa sheria pekee na kipimo cha mwenendo wake, na hufanya kila kitu kiwe chini ya ile baraka kama ya Mungu ya kutoa, ya kutenda mema, ya kuwakumbatia na kuwaokoa wahitaji na waliopotea. Hivyo tukizidi katika upendo, tutakuwa bila lawama katika utakatifu.

Ni katika Kristo tulivyo watakatifu; kwa Mungu tu katika Kristo, aliyefanywa kwetu na Mungu kuwa utakaso: ni katika imani hii ambayo Paulo aomba kwamba Bwana, Bwana wetu Yesu, atufanye kuongezeka na kuzidi katika upendo. Baba ndiye chemchemi, yeye ndiye mfereji; Roho Mtakatifu ndiye mto ulio hai. Naye ndiye Uzima wetu, kwa njia ya Roho. Ni kwa imani katika yeye, kwa kukaa ndani yake na ndani ya upendo wake, kwa kuruhusu, katika muungano wa karibu naye, Roho aumwage upendo wa Mungu, ndipo tutakapopokea jibu la maombi yetu, na tutathibitishwa naye mwenyewe bila lawama katika utakatifu. Na yawe kwetu maombi ya imani yageukayo kuwa sifa: Ahimidiwe Bwana, atakayetufanya kuongezeka na kuzidi katika upendo, naye atatuthibitisha bila lawama katika utakatifu mbele za Mungu, Baba yetu, wakati wa kuja kwake Bwana wetu Yesu pamoja na watakatifu wake.

Kuweni watakatifu, kama mimi nilivyo mtakatifu.

Ee Mungu na Baba mwenye neema kuu! Tena nakushukuru kwa ajili ya wokovu ule wa ajabu, kwa njia ya utakaso wa Roho, ambao umetufanya watakatifu katika Kristo. Nami nakushukuru kwamba Roho aweza kutufanya hivyo washiriki wa uzima wa Kristo, hata na sisi tupate kuwa bila lawama katika utakatifu. Na kwamba ni Bwana mwenyewe atufanyaye kuongezeka na kuzidi katika upendo, ili mioyo yetu ipate kuthibitishwa hivyo; kwamba upendo uzidio na utakatifu usio na lawama vyote viwili vyatoka kwake.

Ee Bwana na Mwokozi mbarikiwa! Sasa naja kudai na kuchukua kuwa yangu mwenyewe, yale uwezayo kunitendea. Mimi ni mtakatifu ndani yako tu; ndani yako mimi ni mtakatifu. Ndani yako kwa ajili yangu kuna nguvu ya kuzidi katika upendo. Ee wewe, ambaye ndani yako utimilifu wa upendo wa Mungu wakaa, na ndani yako mimi nakaa, Bwana, Bwana wangu, unifanye nizidi katika upendo. Katika muungano nawe, katika maisha ya imani ambayo ndani yake wewe waishi ndani yangu, laweza kuwa nalo litakuwa. Kwa mafundisho ya Roho wako Mtakatifu niongoze katika nyayo zote za upendo wako ujikanao nafsi, ili nami nipate kuteketezwa katika kuwabariki wengine.

Na hivyo, Bwana! Uuthibitishe moyo wangu kwa nguvu upate kuwa bila lawama katika utakatifu. Nafsi na iangamie mbele za uso wako. Utakatifu wako, ujitoao ili kumfanya mwenye dhambi kuwa mtakatifu, na uumiliki kabisa, hata moyo wangu na maisha yangu vitakaswe kabisa, na roho yangu yote na nafsi na mwili vihifadhiwe bila lawama hata kuja kwako. Amina.

1. Na tuombe kwa bidii sana kwamba shauku yetu katika kujifunza juu ya utakatifu isiwe jambo la akili au la hisia, bali la utashi na la maisha, yenye kuonekana na watu wote katika mwenendo na maongezi ya kila siku. ‘Kuzidi katika upendo,’ ‘bila lawama katika utakatifu,’ kutatupatia kibali kwa Mungu na kwa mwanadamu.

2. ‘Mungu ni upendo;’ Uumbaji ni mtiririko wa upendo. Ukombozi ni dhabihu na ushindi wa upendo. Utakatifu ni moto wa upendo. Uzuri wa maisha ya Yesu ni upendo. Yote tunayoyafurahia ya Kimungu twadaiwa na upendo. Utakatifu wetu si wa Mungu, si wa Kristo, kama hatupendi.

3. ‘Upendo hautafuti mambo yake.’ ‘Upendo haupungui neno wakati wo wote.’ ‘Upendo ndio utimilifu wa sheria.’ ‘Na katika hivyo lililo kuu ni upendo.’ ‘Lengo la agizo ni upendo.’ Kumpenda Mungu na mwanadamu ndiko kuwa mtakatifu. Katika mahusiano ya maisha ya kila siku, utakatifu waweza kuwa na mianzo yake rahisi na tamu na mazoezi yake; hivyo, katika kufikia kwake kwa juu kabisa, utakatifu ni upendo uliokamilishwa.

4. Imani inapata thamani yake yote kutokana na upendo, kutokana na upendo wa Mungu, ambako huteka na kunywa, na upendo kwa Mungu na kwa mwanadamu utiririkao kutoka humo. Na tuwe hodari katika imani, ndipo tutakapozidi katika upendo.

5. ‘Pendo la Mungu limekwisha kumiminwa katika mioyo yetu na Roho Mtakatifu tuliyepewa sisi.’ Na haya yawe tumaini letu.

Siku ya Ishirini na Sita.