Mabishano

Mary alikuwa mgonjwa kwa miezi kadhaa akiwa na ugonjwa wa Epstein Barr Syndrome, ambao mara nyingi huitwa “Yuppie flu,” au “ugonjwa wa miaka ya tisini.”

Madaktari wake walikuwa wamejaribu dawa nyingi ili kumrudisha kuwa yule msichana mwenye afya aliyekuwa mwaka mmoja uliopita, lakini walishangaa, kama walivyoshangaa wataalamu wote wa tiba, kwa ugonjwa huu unaoshambulia mfumo wa kinga ya mwili, ukimfanya mgonjwa wake kuwa na nguvu kidogo sana pamoja na uchovu usiokwisha.

Hakukuwa na tiba iliyojulikana, na kutojua chanzo chake kulianza kuzalisha hofu kwa rafiki zake wengi wa Mary. Wengine waliuhusianisha na UKIMWI, pigo lingine linaloathiri mfumo wa kinga ya mwili. Alikuwa akijishughulisha sana kanisani mwake, lakini sasa alijitenga kwa kuwa hakuna aliyekuwa na uhakika kama ugonjwa huu ulikuwa wa kuambukiza.

Alisoma vitabu vingi na kutazama makala za maandishi za televisheni kuhusu ugonjwa huo, hata akijaribu baadhi ya ‘tiba’ za majaribio zilizopendekezwa. Ni rafiki wachache waliokuja kumtembelea ingawa wengine walimpigia simu mara kwa mara kuona hali yake. Walimwambia kwamba kanisa lilikuwa likimwombea na kwamba angeendelea kuwa na moyo.

Tangu ujana wake, Mary alikuwa mwaminifu katika Bwana Yesu, akiwa amemtolea maisha yake katika ibada ya kanisani. Kwa miaka mingi kuamini kwake na kutegemea kwake vilikua alipojifunza Maandiko, akaomba, na kuhudhuria ibada za kanisani kwa uaminifu.

Katika miezi hiyo migumu ya ugonjwa wake, alikuwa ameng’ang’ania kutegemea kwake katika Bwana, akiamini kwamba “mambo yote hufanya kazi pamoja kuwapatia mema wale wampendao Bwana” (Warumi 8:28). Hata ingawa hakuelewa, bado angemtegemea Yeye.

Ingawa hakuwa wa kanisa langu, ilikuwa ni desturi yangu kumtembelea Mary mara kadhaa kwa mwezi. Tulikuwa tumekuwa marafiki kupitia huduma nyingine tuliyokuwa tumeshirikiana, hivyo iliniuma kumwona akiwa dhaifu hivyo katika ugonjwa huu wa kutisha. Sikuzote alikuwa mchangamfu na mwenye shukrani nilipomwendesha hadi benki yake au dukani, jambo ambalo hakuweza kujifanyia mwenyewe katika hali ile iliyomdhoofisha.

Siku moja, hata hivyo, nilipofika nyumbani kwake, nilimkuta akiwa na huzuni kubwa. Ilimchukua muda mrefu kiasi kutuliza nafsi yake hata kuweza kuniambia lililotokea. Alikuwa amepokea simu kutoka kwa mmoja wa ‘rafiki’ zake wa karibu kanisani, akimwambia kwamba kikundi cha maombi kilikuwa kimeamua kuacha kumwombea apone. Sababu iliyotolewa ni kwamba, “ni dhahiri hakuwa na imani, la sivyo angekuwa amepona kufikia sasa.”

Maana yake ni kwamba kwa sababu alikuwa ‘hana imani’ hawakuweza tena kumhesabu kuwa sehemu ya familia yao!

Ni kutokuelewana kubaya kama nini juu ya asili ya imani na jinsi inavyotenda kazi katika maisha yetu! Ninapojifunza Maandiko, sioni kitu chochote kinachohalalisha matendo au imani ya kikundi kile cha maombi cha kanisa.

Kwao, ni wazi, imani ilikuwa ni kitu ambacho mtu angeweza kukizua kwa juhudi au bidii yake mwenyewe. Kama Mary angeweza kutengeneza kiasi cha kutosha cha ‘kiini’ hiki cha ajabu kiitwacho imani, Mungu angelazimika kutimiza hitaji lake la kuponywa! Kimsingi, waliamini kwamba imani hupimwa kwa kiasi na kwamba kipimo cha kutosha humpendeza Mungu; kwa hiyo, alihitaji tu kuamini zaidi!

Ninaamini katika uponyaji wa kimungu kama mojawapo ya utajiri tuliopewa katika ushindi wa msalaba, lakini nimegundua kwamba hakuna kanuni ya kuupata. Mungu bado ni mwenye enzi kuu katika kutoa uponyaji na afya njema, na hakuna kiasi cha kuamini, wala saa za kuomba, wala ndoo za machozi zinazolingana na neema yake yenye enzi kuu.

Kama vile baba wa mtoto aliyekuwa na pepo ambaye habari yake imeandikwa katika Marko 9, Mary alilia “Bwana, naamini; unisaidie kutokuamini kwangu!”

Katika habari ile, wanafunzi walikuwa wameamini kwamba wangeweza kumponya yule kijana, lakini walishindwa. Yesu aliwaonyesha kwamba walichohitaji ni imani, si kuamini tu. Mtu angeweza kuongeza, “hata mashetani huamini!”

Kuamini SI Imani Mchungaji John alikuwa na wasiwasi! Miaka miwili tu iliyopita alikuwa ameona mahudhurio katika kanisa lake dogo yakikua kwa kasi huku watu wengi wapya wakiingia katika ushirika. Familia nzima zilikuwa zimeokoka na kulikuwa na maongezi ya uamsho. Punde walikuwa wamevuka idadi ya watu mia mbili katika mahudhurio ya kawaida; sadaka za fedha zilikuwa zimeongezeka kwa zaidi ya asilimia 100 kuliko miaka iliyopita, na msisimko ulienea patakatifu kila juma. Ilikuwa rahisi kuhubiri na sikuzote kulikuwa na watu wa kujitolea kuendesha huduma nyingi zilizokuwa zikichipuka katika kila idara ya kanisa.

“Mchungaji, tunahitaji kujenga patakatifu kubwa zaidi,” walisema wazee wake.

“Ni dhahiri Mungu anafanya kazi kubwa katika jamii yetu.” Haikuwa vigumu kuwashawishi waumini wakubali jambo hili na punde mipango ilikuwa ikifanywa ya patakatifu ambapo pangeweza kuchukua zaidi ya waabudu elfu moja. Yeyote aliyeonyesha wasiwasi juu ya mipango ile ya kifahari alihesabiwa kuwa ‘anakosa imani.’ Naam, kwa kuwa ni wazi Mungu alikuwamo katika jambo hili, imani kubwa zaidi ilipaswa kutumika. Hivyo, mipango iliongezeka hadi jengo lilipangwa ambalo hatimaye lingegharimu zaidi ya dola milioni tatu!

Kile ambacho John hakukipangia ni ongezeko kubwa la viwango vya riba ya mikopo wakati uleule ambapo mwajiri mkuu aliondoka katika mji ule mdogo, akiwaacha wengi bila ajira, kadhaa kati yao wakiwa washirika wa kanisa la John.

Malipo ya riba punde yalikuwa makubwa mno kwa waumini, na tatizo likazidi kuwa kubwa watu walipoanza kuondoka katika ushirika ule badala ya kuwa katika kanisa lililofungwa minyororo ya mzigo mkubwa wa fedha ambao, kwa maoni yao, haukusababishwa nao wenyewe.

Nini kilikuwa kimeenda vibaya? Je, Mungu alikuwa amewaangusha wakati walipokuwa wametumia imani kubwa hivyo? Au je, John — na wazee wake — walikuwa wamechanganya imani na kujidai? Naam, je, waliwahi kuelewa imani ni nini? Kwao, imani ilikuwa ni kuchukua hatari zilizotakaswa huku wakiwa na dhana isiyosemwa kwamba, kama mambo hayataenda vizuri, lazima itakuwa ni kosa la Mungu.

Katika kujaribiwa kwake na Shetani, kulikoandikwa kwa ajili yetu katika Luka 4:1-13, Yesu anatuonyesha waziwazi tofauti kati ya imani na kujidai.

Yesu alikuwa na hitaji halisi; alikuwa na njaa baada ya kutumia karibu majuma sita jangwani. Alikuwa ameongozwa huko na Roho Mtakatifu baada ya kubatizwa kwake katika Yordani.

Ingawa Maandiko yamenyamaza, ninaamini kwamba ni huko alikoongea na Baba yake wa mbinguni kuhusu mambo yaliyopaswa kumtokea. Alijua kwamba kikombe chake kingekuwa kichungu. Pia alijua kwamba alikuwa na chaguo — mapenzi yake au ya Baba. Baada ya siku zile, Shetani anamjaribu kwa jaribu halisi.

“Ikiwa wewe ndiwe Mwana wa Mungu, liamuru jiwe hili liwe mkate” (Luka 4:3).

Kama angefanya hivyo, njaa yake ingetulizwa na angejithibitisha kuwa mwenye nguvu zaidi kuliko adui yake; hakika hilo lingemwonyesha kuwa kweli ni Mwana wa Mungu. Alijua angeweza kufanya hivyo! Kwa nini asilitaje na kulidai? Angeweza, lakini hilo halingekuwa imani — lingekuwa ni kujidai na lingekuwa kinyume na mapenzi ya Baba yake.

Katika jaribu la tatu, Shetani hata anamnukulia Yesu Maandiko.

“Wewe wajua kwamba Mungu hataruhusu udhurike. Hata ukijitupa chini kutoka mahali pa juu kabisa pa hekalu, hakuna dhara litakalokupata. Malaika watakuchukua mikononi mwao. Fikiria watu watafikiri nini ukifanya hivyo!

Wote watakuja makundi kukufuata, hivyo huna haja ya kuteseka na kufa msalabani” (Luka 4:9-11).

Yesu angeweza kufanya muujiza ule, akidai ahadi za Neno la Mungu, lakini isingekuwa imani; ingekuwa ni kujidai, tena kinyume na mapenzi ya Baba yake.

Kujidai SI Imani Kama Shetani, kuna waaminio wengi watakaonukuu Maandiko kama msingi wa ‘imani’ yao. Kwa mfano, nilisikia Yakobo 3:2 ikifundishwa kwenye televisheni yangu juma hili lililopita tu.

“Waraka wa Yakobo unatangaza kwamba mtu akiweza kuutawala ulimi wake mwenyewe, anaweza kuutia hatamu mwili wote. Kwa hiyo, hakikisha unasema mambo chanya tu. Ukifanya hivyo, hutaugua kamwe!”

Walimu kama hao huhalalisha msimamo wao kwa maneno ya imani.

“Biblia inasema, mimi naamini, ndivyo ilivyo!”

Ninafahamu madhehebu makuu yanayojenga mafundisho yao juu ya kutokuelewa huku kwa imani. Wangejiweka pamoja chini ya jina la jumla la makanisa ya “Word of Faith,” yanayoitwa kwa dhihaka zaidi kwa maneno kama vile “Litaje, lidai!” au “Litamke, likamate!” au “Likiri, limiliki!” Mara chache huwa natazama televisheni ya Kikristo lakini, ninapowasha kipokezi changu asubuhi ya Jumapili, bila kukosa nitakuta kituo ambapo ujumbe kama huo unatangazwa.

Lazima nikiri kwamba kuna mafundisho mengi mazuri katika wanayosema. Tunahitaji kuwa watu ambao tunaweza kujenga maisha yetu juu ya msingi imara wa Neno la Mungu, pamoja na ahadi zake nyingi za ajabu na utajiri ulio wetu katika Kristo; Hata hivyo, ni lazima tuwe waangalifu sana kulifasiri Neno kwa usahihi, tukidai tu zile ahadi zinazotuhusu, na kuwa watii kwa masharti ya ahadi kama hizo pale masharti yanapohusika.

Kudai kwamba hakuna kitu kinachoweza kututenga na upendo wa Mungu ulio katika Kristo Yesu ni baraka isiyo na masharti kwa waaminio wote. Hata hivyo, ahadi za Chumba cha Juu — amani ambayo ulimwengu hauwezi kuitoa wala kuiondoa, furaha iliyo timilifu — zina masharti ya agano la Chumba cha Juu. Huko wanafunzi waliweka agano la kutiana moyo na kuburudishana (kunawana miguu), kuitii amri yake, kupendana, na kuwa watii kwa Neno lake.

Nina hakika kwamba kuna kosa lingine katika uelewa wao wa imani. Kwa uhalisia, wangepaswa kujiita makanisa ya “Word of Hope,” kwa kuwa tumaini lina uhusiano zaidi na kuamini kuliko imani ilivyo nao! Ni tumaini lisemalo, “Mungu amesema! Naamini! Hilo linanitosha!”

Tunazungumza kidogo sana kuhusu tumaini la Kikristo kwa sababu tumelichanganya na tumaini la kidunia. Kila mara ulimwengu unaposema kuhusu tumaini, kuna uwezekano hasi unaohusiana nalo. “Natumaini haitanyesha mvua kesho.” (Yaweza kunyesha!) “Natumaini nitafaulu mitihani yangu!”

(Naweza kufeli!) “Natumaini utakuwa na furaha katika ndoa yako.”

(Kunaweza kuwa na talaka!) Tumaini la Kikristo halina maana hasi kama hiyo. Ni kutarajia kwa hamu kile kilicho na hakika! Hivyo, tunapotamka kweli za Neno la Mungu, na tunapodai ahadi zake, tunaonyesha tumaini, si imani.

Tumaini ni sifa ya akili na huonekana katika ujasiri. Imani ni sifa ya moyo na huonekana katika utii.

Tumaini SI Imani Kipengele kingine cha nguvu ya kuamini kinaonekana katika eneo la kufikiri chanya. Ulimwengu unaelewa kwamba ‘unachoamini kwamba wewe ni, ndicho ulicho,’ hivyo watendaji wakuu wa makampuni huhudhuria mara kwa mara kozi za kufikiri chanya. “Jinsi ya kujifikiria hadi ufanikiwe.” Sasa, tuna semina za viongozi wa kanisa zinazojengwa juu ya misingi na desturi zilezile.

Kwa masikitiko, kuna makanisa mengi, mengine makubwa sana yenye huduma za televisheni, ambayo yangehubiri kuhusu imani lakini, kwa uhalisia, hufundisha kufikiri chanya. Katika miaka ya karibuni, tumeingiza hata desturi za Enzi Mpya (New Age) kama vile ‘mbinu za kuwaza taswira’ ili kuzalisha uponyaji kutokana na ugonjwa, tukikosea kwa kulinganisha kufikiri chanya kwa kuwaza taswira na imani.

Kama inavyoweza kuonekana ajabu, kuna watu wengi leo watakaokupa ushuhuda kwamba Bwana amewafanyia uponyaji kama huo. Watadai kwamba ni matokeo ya imani — iliyotumiwa katika kuwaza taswira.

Nilikuwepo hasa katika kikundi kidogo ambapo waliomba maneno haya juu ya mwanamke aliyekuwa amejitokeza kwa ajili ya maombi: “Wazia saratani iliyo ndani ya mwili wako. Waweza kuiona? Sasa wazia mkono wa Yesu ukifikia mahali pale palipo na ugonjwa na kuvuta zile chembe za saratani nje. Anafanya hivyo sasa hivi unapomwona!

Haleluya! Sasa umeponywa!”

Kufikiri Chanya SI Imani Kuna mabishano makubwa yanayozuka kila mara wanadamu wanapozungumza kuhusu imani. Imani ni nini hasa? Kazi ya imani iliyoelezwa katika 1 Wathesalonike 1:3 ni nini na zaidi ya hayo, mwenendo wa imani unaotajwa katika 2 Wakorintho 5:7 ni nini? Kwa kuwa, “pasipo imani haiwezekani kumpendeza Mungu” (Waebrania 11:6), shauku ya kila mwamini inapaswa kuwa kuelewa imani ni nini.

Paulo anatangaza mara kadhaa kwamba “tumehesabiwa haki kwa imani” (Waefeso 2:8-9 na Warumi), na Yakobo anahoji kwamba “imani pasipo matendo imekufa” (Yakobo 2:17). Baadhi ya wanaoshikamana na Paulo (au badala yake, tafsiri yao ya Paulo), huona kwamba Yakobo hana nafasi katika Maandiko Matakatifu! Martin Luther, chombo kikuu cha Matengenezo, alitangaza kwamba kitabu cha Yakobo ni “kitabu cha majani,” na kwamba hakingepaswa kuwa katika Maandiko! Wengine wangeshikamana na Yakobo (au tafsiri yao ya Yakobo), wakiwaweka waaminio wote wa Kipaulo katika kundi la maneno ya dharau kama vile “wana-msingi.”

Hata maneno ya Yesu yanaingia katika mabishano!

Kwa Nikodemo alisema yale maneno ya ajabu, “Kwa maana jinsi hii Mungu aliupenda ulimwengu, hata akamtoa Mwanawe pekee, ili kila mtu amwaminiye asipotee, bali awe na uzima wa milele” (Yohana 3:16). Hata hivyo, alipowatuma wanafunzi wake kwenda ulimwenguni kote kuhubiri habari njema, aliongeza, “Aaminiye na kubatizwa ataokoka” (Marko 16:16).

Paulo anaongeza mkanganyiko zaidi. “Ukimkiri Bwana Yesu Kristo kwa kinywa chako na kuamini moyoni mwako ya kuwa Mungu alimfufua katika wafu, utaokoka” (Warumi 10:9).

Basi, je, tumehesabiwa haki kwa imani? Kama ni hivyo, je, imani ni kuamini? Au ni kutegemea, labda kukiri, au pengine kubatizwa? Au yaweza kuwa kitu kingine?

Hata watafsiri wa Toleo la King James walionyesha mkanganyiko wao wakati, katika Waebrania 10:23, walipoandika, “Na tuushike sana ungamo la imani yetu,” wakitafsiri neno la Kiyunani ‘elpis’ kama ‘imani’ hali ambapo linatafsiriwa kama ‘tumaini’ katika kila muktadha mwingine. Naam, inaonekana kwangu kwamba imani na tumaini huchanganywa mara kwa mara na mwamini wa kawaida! Tumaini lina uhusiano zaidi na kuamini kuliko imani ilivyo nao!

Niseme tena, tumaini ni sifa ya akili na huonekana katika ujasiri, hali imani ni sifa ya moyo na huonekana katika utii.