Moyo Mkamilifu

"Kwa maana macho ya Bwana hukimbia-kimbia katika dunia yote, ili awatie nguvu wale ambao mioyo yao ni mikamilifu kwake." — 2 Nyakati 16:9 Fungu hili linatokea katika historia ya Asa, mmoja wa wafalme wacha-Mungu na waaminifu kuliko wote waliowahi kuketi juu ya kiti cha enzi cha Yuda. Twaambiwa katika sura ya kumi na nne kwamba alianza utawala wake kwa kujiweka tayari kuiangamiza ibada ya sanamu ambayo taifa zima lilikuwa limeongozwa nayo na mtawala wake wa zamani, na kuurejesha ibada na utumishi wa Mungu wa Israeli. Alijiweka tayari kulirudisha taifa katika utii na uaminifu wake kwa Mungu; na ufanisi wake ni kitia-moyo kikubwa kwa yeyote atakayejiweka tayari, peke yake na kwa moyo mkamilifu kwa Mungu, kufanya jambo hili katika mzunguko wowote, chini ya hali yoyote.

Alifanikiwa. Mungu alimbariki katika juhudi zake za kulitakasa ufalme wake kwa ndani, na Mungu pia alimwokoa kutoka kwa adui zake wa nje, na kwa nguvu zake akamwezesha kumshinda mfalme wa Ethiopia, aliyekuja juu yake na jeshi kubwa mno, kwa sababu Mfalme Asa alikuwa mkamilifu moyoni mwake kwa Mungu.

Mfalme huyu alipokuja juu yake, Asa alikwenda akamlilia Bwana, akajitupa juu ya Mungu wake, akimwamini ampe wokovu, na Mungu hakumkatisha tamaa mtu yeyote, iwe kabla au tangu siku za Asa, aliyefanya hivyo. Mungu aliwatia adui zake mkononi mwake, akamfanya mfalme mwenye ufanisi na furaha juu ya watu waliostawi na kuongezeka.

Lakini baada ya muda, baada ya miaka mingi—kwa maana Asa alikuwa mkamilifu moyoni mwake kwa Bwana kwa miaka mingi ya utawala wake mrefu—kama ilikuwa ni hivyo, kama, ole! ivyokawaida sana hutokea, kwamba maisha ya starehe na ufanisi yalizaa ndani ya Asa matokeo ya kurudi nyuma kwa kiasi, hatujui; lakini miaka ilivyoendelea, vita vingine vilitangazwa, na wakati huu ni mfalme wa Israeli aliyekuja juu ya mfalme wa Yuda. Asa alifanya nini? Je, alikwenda, kama zamani, akamlilia Bwana, na kuitia vita yake mikononi mwake? La, hakufanya hivyo. Alikuwa ameuacha upendo wake wa kwanza; alikuwa amekuwa, kwa kiasi fulani, si mwaminifu kwa Bwana Mungu wa Israeli. Alisahau nguvu zake zilipo; ufahamu wake wa kiroho ulikuwa umefifia; alikuwa amepoteza utambuzi wake wa uwezo wa Mungu wa kumsaidia na kumwokoa kutoka mikononi mwa adui zake, hivyo akarudi nyuma kwenye siasa za kidunia. Alishuka mpaka Shamu, akamtamani Ben-hadadi, mfalme wa Shamu, akasema, "Njoo unisaidie, ili adui zangu waondoke, kwa maana ninasongwa sana." Ah! picha iliyoje ya wale warudio nyuma.

Katika tukio jingine, Yehoshafati alipofanya muungano usiomcha Mungu, nabii mmoja alimkuta akamwambia, "Je, wewe wamsaidia mtu mwovu na kuwapenda wale wamchukiao Bwana?" Hakuna mtu yeyote aliyewahi kufanya hivi bila kurudiwa vikali, kama vile Asa maskini alivyorudiwa. Ni kweli, alifanikiwa katika vita, na akapata ushindi.

Ilikuwa lengo halali, lakini aliifikia kwa njia zisizo halali. Alipata ushindi, na, nathubutu kusema, alikuwa akijipongeza na kujipapasa ndevu zake kwa kuridhika nafsi wakati, tazama! nabii anakuja kumfikishia ujumbe wa Mungu, naye asema: "Kwa sababu uliutegemea mfalme wa Shamu, wala hukumtegemea Bwana, Mungu wako, jeshi la mfalme wa Shamu limekuponyoka.

Je, Waethiopia na Walibia hawakuwa jeshi kubwa, wenye magari mengi mno na wapanda-farasi? Lakini kwa sababu ulimtegemea Bwana, aliwatia mkononi mwako.

Kwa maana macho ya Bwana hukimbia-kimbia katika dunia yote, ili awatie nguvu wale ambao mioyo yao ni mikamilifu kwake. Umefanya upumbavu katika jambo hili, kwa maana tangu sasa utakuwa na vita" — 2 Nyakati 16:7-9 —kile kile alichokwenda Shamu ili kujaribu kukiepuka. Alitaka amani, si vita, naye alishuka mpaka Shamu apate kutumia siku zake zilizosalia kwa amani wakati, tazama! Neno la Mungu latoka, "Utakuwa na vita." Alirudiwa katika jambo lile lile ambalo kwa ajili yake alijiuza nafsi yake na Mungu wake. "Ujue kwamba dhambi yako itakupata." Ni njia ya Mungu kuwarudi watoto wake kwa vile vitu vyenyewe ambavyo katika hivyo huuza mambo yake. "Utakuwa na vita."

Lakini twataka kushughulikia kwa namna ya pekee funzo ambalo nabii analipata kutoka katika tukio hili; kwa maana asema, "Kwa nini ulikwenda Shamu? Kwa nini umemtenda Mungu dhambi? Je, umesahau Mungu wa Israeli alikuwa nani? Je, hukujua kwamba macho ya Bwana hukimbia-kimbia katika dunia yote?"

Angekusaidia sasa, Asa, kama vile alivyofanya zamani. Atamsaidia mtu yeyote aliye na moyo mkamilifu kwake—amwaminiye Yeye. Sasa, nasema, hili ndilo funzo ambalo nabii analipata, si kwa ajili ya Asa peke yake, bali kwa ajili ya kina Asa wote tangu siku zake, na wale ambao bado watakuja, kwa ajili ya kila mwanamume na mwanamke anayejidai kuwa mtumishi wa Mungu; nabii analia katika vizazi vyote kwamba "macho ya Bwana hukimbia-kimbia katika dunia yote, ili awatie nguvu wale ambao mioyo yao ni mikamilifu kwake."

Basi, ni nini moyo huu mkamilifu? "Ah!" wasema, "hoja ndiyo hiyo." Naam, hoja ndiyo hiyo, nasi tutajaribu kuonyesha ni moyo wa namna gani huu. Sharti uwe moyo wa namna tofauti na mioyo kwa jumla; mioyo yote si mikamilifu kwa Mungu, la sivyo macho yake yasingehitaji kukimbia-kimbia katika dunia yote ili kuipata. Ingekuwa mingi ya kutosha kama ingekuwa mioyo ya kawaida, lakini ni dhahiri kwamba ni moyo wa namna tofauti na mioyo ya kawaida; na jambo jingine ni dhahiri usoni pa maandiko haya, kwamba moyo wa namna hii ni wa thamani kubwa machoni pa Mungu.

Anaufurahia; anauthamini mmoja wa namna hiyo kuliko maelfu ya mioyo ya namna nyingine, ambayo ni mingi sana. Nasema, mafunzo haya mawili kila mtu mwenye akili ya kawaida ataikubali mara moja—kwamba mioyo hii si mioyo ya kawaida, na kwamba ni ya thamani kubwa machoni pa Mungu.

Basi, ni nini maana ya neno hili "moyo mkamilifu," likimaanisha mioyo ya watoto wa Mungu kotekote katika Biblia? Kama mjuavyo, napenda kuthibitisha hoja zangu katika vinywa vya mashahidi wawili au watatu, nitawapa maandiko mawili au matatu, ili tupate kujua maana ya Mungu ya neno hili, kisha tutawapa tafsiri ya chini kabisa, ambayo pande zote zimekubaliana, kwa maana sitaki mabishano. Tutaangalia tu Zaburi 37:37: "Mwangalie mtu mkamilifu, umtazame mtu mnyofu, kwa maana mtu wa amani ana mwisho mwema." — Zaburi 37:37 Wako watu kama wale Mungu anaowamaanisha katika mstari huo.

"ili wamlenge kwa siri mtu mkamilifu," — Zaburi 64:4 ambao siku zote wamekuwa shabaha ipendwayo na Ibilisi. Hawapigi risasi sana watu ambao mioyo yao si mikamilifu kwa Bwana. Ni wale watu wakamilifu ndio anaowalenga.

"wakimlenga kwa ghafula wala hawaogopi." — Zaburi 64:4 huenda wakati anafikiri kuwa ni rafiki zake.

"Basi ninyi mtakuwa wakamilifu, kama Baba yenu wa mbinguni alivyo mkamilifu." — Mathayo 5:48 Jambo hilo lina maana. Tutajaribu kutafuta maana yake ni nini.

"Yesu akamwambia, 'Kama ukitaka kuwa mkamilifu, nenda, ukauze ulivyo navyo, uwape maskini, nawe utakuwa na hazina mbinguni; kisha njoo, unifuate.'" — Mathayo 19:21 Na, tena, katika 1 Wakorintho 2:6— "Lakini twanena hekima kati ya wale waliokamilika," — 1 Wakorintho 2:6 Na 2 Timotheo 3:17— "ili mtu wa Mungu awe kamili, amekamilishwa apate kutenda kila tendo jema." — 2 Timotheo 3:17 Kuna mengine mengi, lakini haya ni mifano, nami nadhani Wakristo wote huyapa maneno haya maana fulani. Sharti yawe maneno yenye kuonyesha tofauti kubwa kati ya watu wanaozungumziwa na wanaume na wanawake wa kawaida. Basi, yana maana gani? Naam, tafsiri ya chini kabisa ya wasomi wote na shule zote ni hii, kwamba humaanisha ukweli na utimilifu. Naam, hicho ndicho ninachotaka tu. Nipe mtu aliye mkweli na mtimilifu katika upendo wake, na hicho ndicho ninachotaka tu; utaenea katika nyanja zote za maisha yake; utafika hadi ncha za vidole vyake vya mikono na vya miguu, kupitia macho yake, na kupitia ulimi wake, hadi kwa mwenzi wake, na kwa jamaa yake, hadi dukani mwake, na kwa biashara yake, na kwa mzunguko wake ndani ya ulimwengu. Ndivyo ninavyomaanisha utakatifu! Basi, tukichukua tafsiri ya chini kabisa, humaanisha kwamba mtu ana moyo mkamilifu katika upendo, na ni mtimilifu kabisa katika utumishi! Amina. Kwa mtu huyo aliye hivyo mkamilifu kwa Mungu, Mungu hakika atajionyesha mwenye nguvu kwa namna zaidi ya moja!

Hili haliwezi kumaanisha moyo wa asili tu; sharti limaanishe moyo uliofanywa upya, kwa sababu hakuna mioyo mikamilifu kwa asili. Hakuna hata mmoja kwa maana hii afanyaye mema asifanye dhambi, kwa maana kila mtoto wa Adamu amepotea kama kondoo aliyepotea, amefanya yale asiyopaswa kuyafanya, na kuacha yale aliyopaswa kuyafanya, na ulimwengu wote umekuwa na hatia mbele za Mungu.

Hakuna mioyo mikamilifu kwa asili. Basi, sharti limaanishe moyo uliofanywa upya na Roho Mtakatifu, uliowekwa sawa na Mungu, kisha ukatunzwa sawa. Moyo hauwezi kutunzwa sawa mpaka uwe umewekwa sawa, na hiyo ndiyo siri ya kushindwa kwa baadhi yenu. Mnajaribu kuzaa matunda kabla mti haujapandwa. Mnatafuta matunda ya moyo mkamilifu kabla hamjaupata. Yafaa mkate tamaa kweli. Sharti mpate moyo wenu kufanywa upya, kisha ukatunzwa sawa kwa nguvu za Roho Mtakatifu.

Basi, moyo huu mkamilifu unadokeza nini?

1. Moyo mkamilifu katika uaminifu wake kwa Mungu, uliojitoa kabisa upande wa Mungu, bila kujali matokeo—mwaminifu. Hii ndiyo mioyo ambayo Mungu anaitaka. Hii ndiyo iliyokuwa tofauti kati ya Daudi na Sauli. Hapakuwa na tofauti kubwa hivyo katika sehemu kubwa ya maisha ya nje ya Sauli yalipolinganishwa na maisha ya Daudi. Labda ni nabii Samweli peke yake aliyeijua tofauti, na wachache walioangalia kwa karibu; lakini tofauti ilikuwa kwamba Daudi alikuwa mwaminifu kwa Mungu, na Mungu anamwita, kwa sababu hii, mtu aliye sawasawa na moyo wake mwenyewe.

Tangu kuitwa kwake kwa mara ya kwanza Daudi kutoka mazizini mwa kondoo, hadi mwisho kabisa, isipokuwa mara moja au mbili, katika maisha yake yote, alikuwa mwaminifu kwa Mungu, na, ukiitafuta historia yake kwa makini, utaona kwamba katika vita zake zote, na shughuli zake zote na mataifa yaliyomzunguka, na na viongozi wa mambo katika ufalme wake mwenyewe—katika kila jambo, Daudi alikuwa mwaminifu kwa Mungu. Yalikuwa masilahi ya ufalme wa Mungu ndiyo yaliyokuwa moyoni mwa Daudi—si heshima yake mwenyewe, starehe, au kupanda cheo—si sifa yake mwenyewe wala utajiri, au kujijengea nyumba—ilikuwa nyumba ya Mungu wake ndiyo iliyokuwa kipenzi cha moyo wake. Alikuwa mwaminifu; ambapo Sauli alikuwa mwaminifu kwa kadiri tu ilivyotumikia makusudi na masilahi yake mwenyewe. Ah! wako kina Sauli wangapi wa namna hiyo siku hizi. Amri za Mungu zilipokwenda kinyume na mawazo yake, alimdharau Mungu waziwazi na kufanya alivyotaka. Aliyatoa masilahi ya Mungu kwa ajili ya yake mwenyewe. Alikuwa si mwaminifu moyoni, hivyo alikuwa msaliti, wala hakuweza kamwe kuijifunza njia ya Bwana. Hakuwa kamwe mkamilifu kwa Bwana, Mungu wake, na, mwishowe, Mungu alimtupilia mbali, na Samweli pia akafanya hivyo, na mnajua mwisho wake ulikuwaje. Ndiyo tofauti kati ya wawili hao—mwaminifu na si mwaminifu.

Moyo mkamilifu kwa Mungu! Una maana gani? Una maana— 2. Mkamilifu katika utii wake. Mwanamume au mwanamke huyo aliye na moyo wa namna hii huacha kuchagua-chagua miongoni mwa amri za Mungu, ni zipi watakazozitii na zipi hawatazitii—huacha kuwa na mapenzi yao wenyewe, ingawa nyakati fulani wanaweza kuwa na mapambano na mapenzi yao wenyewe, na njia ambayo Mungu anaweza kuwaita waichukue yaweza kuwaonekana kama ni njia ya hatari au ya kubahatisha, nao wanaweza kungoja kidogo ili wapate kuridhika kabisa; lakini mara wakisharidhika kwamba ni njia ya Mungu, mtoto wa kweli hatasita. Hawashauriani na nyama na damu, bali huendelea mbele, bila kujali matokeo. Huu ndio uliokuwa utii wa aina ya Paulo. Hakushauriana na nyama na damu; aliyahesabu mambo yote kuwa taka na hasara, naye aliendelea kufanya hivyo hadi mwisho—mtimilifu katika utii wake.

Watu huja kwetu na kutaka kujua wafanye nini; wanahisi kwamba wana moyo nusu tu katika utumishi wa Mungu; hawana furaha wala nguvu, nao husema, "Nifanye nini?" nasi twachukua, kadiri Mungu atusaidiavyo, kisu cha upasuaji na kujaribu kutafuta ugumu ulipo. Twawaweka chini ya mwanga mkali wa nuru ya Roho Mtakatifu na kujaribu kuwachunguza na kutafuta walipokosea. Huenda Bwana akatuongoza hadi mahali penye kidonda, nasi twaonyesha ugumu ulipo, lakini, badala ya kutii, wanajiondoa.

Wanatazama mbele, nao wanaona kwamba kuitii nuru kutahusisha hasara ya aina fulani—labda sifa, utajiri, uhusiano wa kifamilia, starehe, au kupoteza rafiki, kupoteza faraja za muda, kupoteza biashara nzuri. Hasara iko nyuma, nao wanaiona. Wanajua tunakowapeleka, nao wanarudi nyuma; hawataki kuona, na bado hawataki kujihesabu kuwa si waaminifu, hivyo wanageuza vichwa vyao na hawataki kutazama upande wa nuru, wakilainisha yote na kuimba— "Kama ufalme wote wa asili ungekuwa wangu, Ungekuwa sadaka ndogo mno," na kadhalika.

Huo si moyo mkamilifu, bali moyo wa nusu kwa Bwana Mungu.

Moyo wa nusu, ambao ni wa kawaida sana, ole! siku hizi, wataka kumtumikia Mungu kidogo. Uko tayari kwenda njia kidogo pamoja na Mungu, lakini si njia yote; hivyo kwamba, tukichukua tafsiri ya chini kabisa, huo si moyo mkamilifu kwa Bwana. Je, yaweza kutazamiwa kwamba Bwana ajionyeshe mwenye nguvu kwa ajili ya watu wa namna hiyo? Je, wadhani ungefanya hivyo kama ungekuwa Mungu?

Tuseme ungekuwa mfalme, na ukawa na mkuu au mwanasiasa aliyekuwa akikutumikia kwa ushujaa na kujitoa mno maadamu ilimtumikia yeye mwenyewe; lakini, tuseme mambo yaligeuka, nawe ukaondolewa kwenye kiti cha enzi na kutupwa uhamishoni, jina lako likitupwa-tupwa kotekote katika taifa ambalo hapo zamani ulitawala kama mfalme, kwa fedheha na aibu; tuseme mwanasiasa huyu akakuacha na kusema, "Ah! Nitakuwa upande wa mfalme atawalaye. Nilikuwa nimejitoa mno kwa mtu huyu alipokuwa akitawala, lakini siwezi kumudu kujitoa kwake sasa ambapo masilahi yake yanaburutwa mavumbini; sharti niwe upande unaoshinda."

Ungemwazaje mtu wa namna hiyo? Na kama ungerudishwa katika ufalme wako na mamlaka yako, je, ungejionyesha mwenye nguvu kwa ajili ya mtu wa namna hiyo? La; ungemkumbuka, kama Daudi alivyofanya, mtu aliyekulaani. Lakini kama ungekuwa na mkuu au mwanasiasa aliyekufuata uhamishoni, aliyekutumikia kwa siri, aliyejaribu kuyashikilia masilahi yako, aliyeteta kwa ajili ya haki yako na uadilifu wako, na aliyelishikilia jina lako na kujaribu kuwafanya watu waone kwamba ulikuwa mtu mwema na wa kweli, aliyekushikamana wakati taifa lote lilipokuwa likikuita msaliti—kama ungerudi kwenye kiti chako cha enzi, je, usingejionyesha mwenye nguvu kwa ajili ya mtu huyo? Bila shaka ungefanya hivyo. Bwana asema atajionyesha mwenye nguvu kwa ajili ya wale walio na moyo wa namna hiyo kwake.

Ninyi mabwana mliopo hapa mna mtumishi—mtu mwerevu, mwenye akili; mnajua jinsi awezavyo kuwatumikia vyema, na jinsi anavyoweza kuwa wa thamani, na ambavyo angekuwa kama angekuwa wa kweli; lakini mna sababu ya kuamini kwamba ataenda pamoja nanyi kwa kadiri tu itakavyokuwa kwa masilahi yake mwenyewe; atawatumikia kwa kadiri awezavyo kujitumikia mwenyewe pia, lakini, kama akiweza kusonga mbele kwa kuwaangusha, mnaweza kubaki pale chini. Mngemwambia nini mtu wa namna hiyo? Mngesema, "Sitajionyesha kamwe mwenye nguvu kwa ajili yake." Vivyo hivyo Mungu si rahisi kujionyesha mwenye nguvu kwa ajili ya watu wasio na moyo mkamilifu. Bibi mmoja aliniambia, "Nimekuwa nikifanya hili na lile kwa miaka mingi, lakini sina nguvu; kwa nini sina?" Nikasema, "Kwa sababu wewe si mkweli kwa Mungu. Atampa yeyote aliye mkweli kwake, naye anaweza kuuona moyo wako, na anajua kwamba wewe si mkweli." Kwa nini hatajionyesha mwenye nguvu kwa ajili yako? Kwa sababu wewe hujionyeshi mtimilifu kwa ajili yake. Wakati ule utakaojionyesha mtimilifu, wakati ule ndipo atakapojionyesha mwenye nguvu kwa ajili yako.

Kama ungekuwa mahali pa Danieli, usingefanya kama alivyofanya. Danieli alikuwa mmoja wa watu wenye moyo mkamilifu; alimtumikia Mungu wake alipokuwa katika ufanisi. Alifungua dirisha lake kila siku.

Kisha adui zake wakamshawishi mfalme kutoa amri kwamba mtu yeyote asiombe kwa yeyote ila kwa mfalme huyu kwa siku kadhaa. "Sasa," wakasema, "tutampata." Lakini Danieli akafanya tu kama alivyokuwa amezoea kufanya; alikwenda akaomba dirisha lake likiwa wazi. Wasema, "Hiyo ilikuwa dini ya maonyesho, hiyo ilikuwa kutafuta upinzani. Kulikuwa na haja gani kwake kufanya onyesho hili; je, hakuweza kufunga dirisha na kuingia chumba cha ndani? Hivyo ndivyo mlivyo ninyi watu wa Jeshi la Wokovu, sikuzote mnafanya maonyesho. Kwa nini hakuweza kuingia chumba cha ndani na kuomba?" Kwa sababu angekuwa mtimilifu kwa Mungu wake katika shida, mbele ya adui zake, kama vile alivyokuwa katika ufanisi. Hivyo alikwenda akaomba dirisha likiwa wazi kwa Mungu wa Mbinguni, na kwa sababu Yeye ndiye Mungu wa Mbinguni, aweza kuwatunza walio wake. Moyo wake ulikuwa mkamilifu kwa Bwana, Mungu wake.

3. Moyo huu mkamilifu ni mkamilifu katika imani yake:—na, huenda, hiyo ilipaswa kuja kwanza, kwa maana ndiyo shina hasa la yote.

Ee, jinsi Ibrahimu alivyokuwa mzuri machoni pa Mungu; jinsi Mungu alivyojisifu juu yake. Najuaje kwamba Ibrahimu alikuwa na moyo mkamilifu kwa Mungu? Kwa sababu alimwamini. Hakuna uthibitisho mwingine—wala uthibitisho mdogo zaidi—ungekuwa na maana yoyote. Nathubutu kusema alizungukwa na udhaifu, alikuwa na maoni mengi yenye makosa, kuelekea kwa wanadamu na kuelekea kwa dunia, lakini moyo wake ulikuwa mkamilifu kwa Mungu. Je, wadhani Mungu angeshindwa katika ahadi yake kwa Ibrahimu? Ibrahimu alimwamini karibu hata kufikia damu ya Isaka, na Mungu akajionyesha mwenye nguvu kwa ajili yake, akamwokoa, akamfanya baba wa waaminio; akamvika taji ya heshima ya milele, hata jina lake, tangu kizazi hata kizazi, limekuwa nguzo ya nguvu kwa watu wa Bwana, na taji ya utukufu kwa Mungu wake.