ጳውሎስ ለክርስቲያናዊ ፍቅር ያቀረበው ውዳሴ

1. ጳውሎስ በዚህ ምዕራፍ ዓላማው ትዕቢተኞችን ክርስቲያኖች፣ በተለይም አስተማሪዎችንና ሰባኪዎችን ዝም ማሰኘትና ማዋረድ ነው። ወንጌል ስለ እግዚአብሔርና ስለ ክርስቶስ ብዙ እውቀትን ይሰጣል፤ ጳውሎስም በሮሜ 12 እና በ1ኛ ቆሮንቶስ 12 እንደሚዘረዝረው ብዙ ድንቅ ስጦታዎችን ያድላል። አንዳንዶች የመናገር፣ አንዳንዶች የማስተማር፣ አንዳንዶች መጻሕፍትን የመተርጎም፣ ሌሎች ደግሞ የማስተዳደር ስጦታ እንዳላቸው፣ ወዘተ. ይነግረናል። በክርስቲያኖች ዘንድ ታላቅ የመንፈሳዊ እውቀት ባለጠግነት፣ ታላቅ የመንፈሳዊ ስጦታዎች መዝገብ አለ። የእግዚአብሔር፣ የክርስቶስ፣ የሕሊና፣ የአሁኑና የሚመጣው ሕይወት ትርጉም፣ እንዲሁም የመሳሰሉት ነገሮች ለሁሉ ግልጥ ሆነዋል። ነገር ግን እንደዚህ ያለውን ስጦታና እውቀት በትክክል የሚጠቀሙ፣ ፍቅር በሚያዝዘው መሠረት ሌሎችን ለማገልገል ራሳቸውን የሚያዋርዱ እጅግ ጥቂቶች ናቸው። እያንዳንዱ የራሱን ክብርና ጥቅም ይፈልጋል፤ ከሌሎች በላይ ለመሾምና ቀዳሚ ለመሆን ይመኛል።

2. ዛሬ ወንጌል ቀድሞ በዓለም ከታወቀው ሁሉ የሚልቅ እውቀት ለሰዎች እንደ ሰጠና አዳዲስ ችሎታዎችንም እንዳጎናጸፋቸው እናያለን። ልዩ ልዩ ስጦታዎች በላያቸው ፈስሰው በመካከላቸውም ተከፋፍለዋል፤ ይህም ክብር አስገኝቶላቸዋል። እነርሱ ግን ልብ ሳይሉ ይቀጥላሉ። ባልንጀሮቹን በክርስቲያናዊ ፍቅር ለጥቅማቸው እንዴት ሊያገለግል እንደሚችል የሚያስብ አንድ እንኳ የለም። እያንዳንዱ ለራሱ ክብርንና ምስጋናን፣ ጥቅምንና ሀብትን ይሻል። ሌሎች ሁሉ ኢምንትና የማይረቡ ሆነው እርሱ ብቻ በወንጌል የተማረና ብርቱ ሆኖ የመታየትን ልዩ ክብር ለራሱ ማስገኘት ቢችል፣ በደስታ ያደርገዋል፤ እርሱ ብቻ ብልኁ ሰው ተብሎ ቢቆጠር ደስ ባለው ነበር። በዚያው ጊዜም ጥልቅ ትሕትናንና ታላቅ ራስን ማዋረድን ያስመስላል፣ ስለ ፍቅርና ስለ እምነትም ይሰብካል። ነገር ግን የሚሰብከውን በተግባር በትንሿ ጣቱ እንኳ እንዲነካ ቢገደድ ይከብደዋል። ዓለም በአክራሪዎችና በከፋፋዮች የተሞላችበት፣ እያንዳንዱም ሰው ሌሎችን ሁሉ ሊገዛና ሊበልጥ የሚሻበት ምክንያት ይህ ነው። እንደነዚህ ያሉት ካስተማሯቸው ሰዎች ይልቅ የሚታበዩ ናቸው። ጳውሎስ እዚህ እነዚህን ከንቱ ክብር ፈላጊ መናፍስት ያጠቃቸዋል፤ እውቀታቸው ታላቅ፣ ስጦታቸውም ከዚያ የበለጠ ቢሆንም፣ ራሳቸውን አዋርደው ስጦታቸውን ሌሎችን ለማገልገል ካልተጠቀሙበት በቀር ፈጽሞ ኢምንቶች እንደ ሆኑ ይፈርድባቸዋል። ለእነዚህ ሸካራና ጠባብ ልብ ላላቸው ሰዎች ብዙ ቃላትንና ረጅም ንግግርን ያቀርባል፤ ይህን ጉዳይ በሌላ ስፍራ በጥቂት ቃላት ይቋጨዋል፤ ለምሳሌ (ፊልጵስዩስ 2:3-4)፦ «እያንዳንዱ ባልንጀራው ከራሱ ይልቅ እንዲሻል በትሕትና ይቍጠር፤ እያንዳንዱ ለራሱ የሚጠቅመውን አይመልከት፥ ለባልንጀራው ደግሞ እንጂ» በሚልበት ስፍራ። በምሳሌነትም፣ እርሱ ራሱ እንዲህ ያለ ነቀፋ ቢገኝበት በራሱ ላይ ይፈርድ ነበር፤ ይህንንም የሚያደርገው ከእርሱ ደረጃ እጅግ ዝቅ ያሉትን ሌሎችን ይበልጥ አጥብቆ ለማስጠንቀቅ ነው። እንዲህ ይላል፦ «በሰዎችና በመላእክት ልሳን ብናገር»።

4. ይህም ማለት፦ ከማንኛውም ሰው ወይም መልአክ በሚልቅ ኃይል፣ እጅግ በሚማርኩ ቃላት፣ መልእክቴንም በእውነትና በብቃት ሞልቼ የማስተማርና የመስበክ ችሎታ ቢኖረኝ፣ ይህን ማድረግ ብችልም፣ «ፍቅር ግን ከሌለኝ»፣ የባልንጀራዬን ሳይሆን የራሴን ክብርና ጥቅም ብቻ ብፈልግ፣ «እንደሚጮኽ ናስ ወይም እንደሚንሽዋሽዋ ጸናጽል ሆኜአለሁ»። በሌላ አነጋገር፦ «ምናልባት በዚህ ሌሎችን አንዳች ነገር አስተምር፣ ጆሮአቸውንም በድምፅ እሞላ ይሆናል፤ በእግዚአብሔር ፊት ግን ምንም አልሆንም።» ሰዓት ወይም ደወል የራሱን ድምፅ የመስማት ኃይል እንደሌለው፣ ከመመታቱም ጥቅም እንደማያገኝ፣ እንዲሁ ፍቅር የጎደለው ሰባኪ የሚናገረውን ምንም ራሱ ሊያስተውል አይችልም፤ በዚህም በእግዚአብሔር ፊት ያለውን አቋም አያሻሽልም። በእርግጥ ብዙ እውቀት አለው፤ ነገር ግን ያንን እውቀት ለፍቅር አገልግሎት ስለማያውለው፣ ጉድለቱ በእውቀቱ ዓይነት ላይ ነው። 1ኛ ቆሮንቶስ 8:1-12። በፍቅርና በየዋሕነት እስካስተማረ ድረስ፣ የራሱን ጥቅም ብቻ እየፈለገ እንደ መልአክ ከሚናገር ይልቅ፣ ዲዳ ወይም የንግግር ችሎታ የሌለው ቢሆን እጅግ በተሻለው ነበር። «ትንቢትም ቢኖረኝ»።

5. በምዕራፍ 14 መሠረት፣ ትንቢት መናገር ማለት በመንፈስ ቅዱስ መሪነት ነቢያትንና መጻሕፍትን በትክክል ማስተዋልና መተርጎም መቻል ነው። ይህ እጅግ የላቀ ስጦታ ነው። «ምሥጢርንም ሁሉ» ማወቅ ማለት የመጻሕፍትን መንፈሳዊ ትርጉም ወይም ምሳሌያዊ አመልካችነታቸውን መረዳት መቻል ነው፤ ጳውሎስ (ገላትያ 4:24-31) ሣራንና አጋርን የሁለቱ ኪዳናት፣ ይስሐቅንና እስማኤልንም የሁለቱ ሕዝቦች — የአይሁድና የክርስቲያኖች — ምሳሌ አድርጎ በሚያቀርብበት ስፍራ እንደሚያደርገው። ክርስቶስም (ዮሐንስ 3:14) የሙሴን የናስ እባብ በመስቀል ላይ ለሚሆነው ለራሱ ምሳሌ አድርጎ ሲያቀርብ እንዲሁ ያደርጋል፤ ደግሞም ይስሐቅ፣ ዳዊት፣ ሰሎሞንና ሌሎች የቅዱስ ታሪክ ሰዎች የክርስቶስ ምሳሌዎች ሆነው ሲገለጡ እንዲሁ ነው። ጳውሎስ ይህን — ከታሪኩ የመጀመሪያ ትርጉም በታች ያለውን ይህን የተሰወረና ስውር ትርጉም — «ምሥጢር» ብሎ ይጠራዋል። «እውቀት» ግን እንደ ክርስቲያናዊ ነጻነት፣ ወይም ሕሊና እንዳልታሰረ እንደ መገንዘብ ያሉ የተግባር ጉዳዮች ማስተዋል ነው። ስለዚህ ጳውሎስ እንዲህ ማለቱ ነው፦ «ሰው መጻሕፍትን በግልጥ ትርጉማቸውም በተሰወረ ትርጉማቸውም ቢያስተውል፣ ስለ ክርስቲያናዊ ነጻነትና ስለ ተገቢ ኑሮ ሁሉን ቢያውቅ፣ ነገር ግን ፍቅር ከሌለው፣ በዚያ እውቀት ባልንጀራውን ካላገለገለ፣ ሁሉም ፈጽሞ ከንቱ ነው፤ በእግዚአብሔር ፊት ምንም አይደለም።»

6. ጳውሎስ የከንቱ ክብርን አሳፋሪ ክፋት እንዴት በብርታት ነገር ግን በቸርነት እንደሚገታ ልብ በሉ። ምንም እንኳ የሰዎችን አድናቆትና ክብር ቢያተርፉም በተፈጥሮ ትዕቢትንና ኩራትን የሚያስከትሉትን፣ እጅግ የተዋቡ፣ የሚማርኩና የላቁ የሆኑትን እነዚያን ከፍ ያሉ ስጦታዎች እንኳ ከምንም አይቆጥራቸውም። እንዲህ ያለ ጥበብ፣ እንዲህ ያለ የመጻሕፍት ማስተዋል ባለበት ስፍራ መንፈስ ቅዱስ በግልጥ ያድራል ብሎ የማይገምት ማን ነው? ጳውሎስ ወደ ቆሮንቶስ ሰዎች የጻፋቸው ሁለቱ መልእክቶች ከሞላ ጎደል በዚሁ ክፋት ላይ ያነጣጠሩ ናቸው፤ ይህ ክፋት በሠለጠነበት ስፍራ ብዙ ጥፋት ያመጣልና። በቲቶ 1:7 ከኤጲስ ቆጶስ በጎነቶች መካከል በመጀመሪያ የሚጠቅሰው «non superbus»፣ ማለትም «የማይኮራ» እንዲሆን ነው። በሌላ አነጋገር፣ በሹመቱ፣ በክብሩና በማስተዋሉ ምክንያት ራሱን ከፍ እንዳያደርግና ሌሎችን በንጽጽር እንዳይንቅ ነው። ነገር ግን ጳውሎስ በሚያስደንቅ ሁኔታ እንዲህ ይላል፦ «ተራሮችንም እስካፈልስ ድረስ እምነት ሁሉ ቢኖረኝ ፍቅር ግን ከሌለኝ ከንቱ ነኝ»።

በእምነት የሚቀበሉት የመንፈስ ፍሬ የሆነው ፍቅር።

7. እምነት እንደሚያጸድቅና እንደሚያነጻ እናምናለን፤ ይህም ያለ ጥርጥር እውነት ነው። ሮሜ 1:17፤ 10:10፤ የሐዋርያት ሥራ 15:9። ነገር ግን እምነት የሚያጸድቅና የሚያነጻ ከሆነ ፍቅር መኖር አለበት። መንፈስ ከእምነት ጋር ፍቅርን ከመስጠት ሊቀር አይችልም። በእርግጥም እውነተኛ እምነት ባለበት መንፈስ ቅዱስ ያድራል፤ መንፈስ ቅዱስ ባለበትም ፍቅርና በጎነት ሁሉ መኖር አለበት። እንግዲያስ ጳውሎስ እምነት ያለ ፍቅር ሊኖር እንደሚችል አድርጎ የሚናገረው እንዴት ነው? መልሳችን ይህ ነው፦ ይህ አንድ ጥቅስ መጽደቅን ለእምነት ብቻ የሚሰጡትን ጥቅሶች ሁሉ የሚያፈርስና የሚቃረን ሆኖ ሊተረጎም አይችልም። ሶፊስቶች እንኳ መጽደቅን ለፍቅር አልሰጡም፤ ይህም አይቻልም፤ ፍቅር በእምነት የሚቀበሉት የመንፈስ ውጤት ወይም ፍሬ ነውና።

8. ለጥያቄው ሦስት መልሶች ሊሰጡ ይችላሉ። አንደኛ፣ ጳውሎስ እዚህ የሚያመለክተው ፍቅር ሳይለየው የማይቀረውን ክርስቲያናዊ እምነት ሳይሆን፣ በእግዚአብሔርና በኃይሉ ያለውን አጠቃላይ እምነት ነው። እንዲህ ያለው እምነት ስጦታ ነው፤ ለምሳሌ እንደ ልሳን ስጦታ፣ እንደ እውቀት ስጦታ፣ እንደ ትንቢትና እንደ መሳሰሉት። ዮሐንስ 6:70፦ «ከእናንተም አንዱ ዲያብሎስ ነው» እንደሚለው፣ ይሁዳ ክርስቲያናዊ እምነት ባይኖረውም ተአምራትን አድርጎ እንደ ነበር ለማመን ምክንያት አለ። ማጽደቅም ማንጻትም የማይችለው ይህ አጠቃላይ እምነት፣ ልክ እንደ አእምሮ፣ እንደ ጤና፣ እንደ አንደበተ ርቱዕነትና እንደ ሀብት ስጦታዎች፣ አሮጌው ሰው ከክፋቶቹ ጋር እንዲቆይ ይፈቅዳል።

9. ሁለተኛው መልስ ይህ ነው፦ ጳውሎስ እውነተኛውን ክርስቲያናዊ እምነት የሚያመለክት ቢሆንም፣ በአእምሮው ያሉት በእርግጥ ወደ እምነት ደርሰው በእርሱም ተአምራትን ያደረጉ፣ ነገር ግን በትዕቢት ከጸጋ ወድቀው እምነታቸውን ያጡትን ነው። ብዙዎች ይጀምራሉ ነገር ግን አይቀጥሉም። በጭንጫ መሬት ላይ እንደ ተዘራው ዘር ናቸው። ቶሎ ከእምነት ይወድቃሉ። የከንቱ ክብር ፈተናዎች ከመከራ ፈተናዎች የበረቱ ናቸው። እውነተኛ እምነት ያለውና በዚያው ጊዜ ተአምራትን ማድረግ የሚችል ሰው ክብርን በብዙ ጉጉት ፈልጎ ስለሚቀበል ከፍቅርም ከእምነትም ሊወድቅ ይችላል።

10. ሦስተኛው መልስ ይህ ነው፦ ጳውሎስ የፍቅርን አስፈላጊነት ለማሳየት ባደረገው ጥረት የማይቻልን ሁኔታ ያቀርባል። ለምሳሌ፣ እኔ እንዲህ ልል እችላለሁ፦ «አምላክ ብትሆን እንኳ ትዕግሥት ቢጎድልህ ምንም ባልሆንህ ነበር።» ይህም ማለት ትዕግሥት ለመለኮትነት እጅግ አስፈላጊ ስለሆነ መለኮትነት ራሱ ያለ እርሱ ሊኖር አይችልም ማለት ነው፤ ይህም የግድ እውነት የሆነ አባባል ነው። ስለዚህ የጳውሎስ ትርጉም እምነት ያለ ፍቅር ሊኖር ይችላል ማለት ሳይሆን፣ በተቃራኒው፣ ፍቅር ለእምነት እጅግ አስፈላጊ ስለሆነ፣ ሁለቱን በሐሳብ እንኳ መለየት ብንችል፣ ተራራን የሚያፈልስ እምነት እንኳ ያለ ፍቅር ምንም ባልሆነ ነበር ማለት ነው። ሌሎቹን፣ በተለይም የመጀመሪያውን፣ ባልቃወምም፣ ሦስተኛው መልስ ከሁሉ እጅግ ደስ ያሰኘኛል። የጳውሎስ የመጀመሪያው መነሻ ሐሳብ ራሱ የማይቻል ነውና፦ «በመላእክት ልሳን ብናገር»። ሰው በመላእክት ልሳን መናገሩ የማይቻል ነው፤ በሰዎች ልሳንና በመላእክት ልሳን መካከል ልዩነት በማድረግም ይህን የማይቻልነት በግልጥ ያጐላዋል። የመላእክት ልሳን የሚባል የለም፤ መላእክት በሰው ልሳን ሊናገሩን ቢችሉም ሰዎች ግን በመላእክት ልሳን ፈጽሞ ሊናገሩ አይችሉም።

11. የመጀመሪያውን ሐረግ — «በመላእክት ልሳን ብናገር» የሚለውን — በመላእክት ልሳን መናገር ለእኔ የማይቻል የሆነውን ያህል የሚቻል ቢሆን ማለት እንደ ሆነ እንደምንረዳው፣ እንዲሁ ሁለተኛውን ሐረግ «ተራሮችንም እስካፈልስ ድረስ እምነት ሁሉ ቢኖረኝ» የሚለውን፣ እንዲህ ያለ እምነት መያዝ የማይቻል የሆነውን ያህል የሚቻል ቢሆን ማለት እንደ ሆነ ልንረዳው ይገባል። ምሥጢርን ሁሉ የማወቅ ሐሳብም እንዲሁ የማይቻል ነው፤ ትርጉሙም፣ ሰው ምሥጢርን ሁሉ ማወቅ ቢችል — ነገር ግን አይችልም — ማለት እንደ ሆነ ልንረዳው ይገባል። ዮሐንስ በወንጌሉ የመጨረሻ ምዕራፍ ስለ መንግሥቱ ነገሮች ሊጻፉ የሚችሉትን መጻሕፍት ዓለም ራሱ ሊይዛቸው እንደማይችል ይናገራል። ማንም ሰው የእነዚህን ምሥጢራት ጥልቀት ፈጽሞ ሊመረምር አይችልምና። የጳውሎስ አነጋገር እጅግ የተለመደ አነጋገር ብቻ ነው፤ ለምሳሌ፦ «ክርስቲያን እንኳ ብሆን፣ በክርስቶስ ባላምን ምንም ባልሆንሁ ነበር»፤ ወይም «መስፍን እንኳ ብትሆን፣ ሰዎችን ባትገዛና ንብረት ባይኖርህ ምንም ባልሆንህ ነበር።» — «ድሆችንም ልመግብ ያለኝን ሁሉ ባካፍል»።

12. በሌላ አነጋገር፦ «በምድር ላይ ያሉትን በጎ ሥራዎች ሁሉ ባደርግ፣ ነገር ግን ፍቅር ባይኖረኝ — በዚያም የባልንጀራዬን ሳይሆን የራሴን ክብርና ጥቅም ብቻ ፈልጌ ከሆነ — ያም ሆኖ እጠፋ ነበር።» ንብረትንና ሕይወትን አሳልፎ እንደ መስጠት ያሉ እጅግ ታላላቅ የሆኑ የውጭ ሥራዎችን በመጥቀስ፣ ጳውሎስ ሊፈጸሙ የሚችሉትን ሥራዎች ሁሉ ያጠቃልላል፤ እነዚህን ማድረግ የሚፈቅድ ሰው ማንኛውንም ሥራ ያደርጋልና። እንዲሁ ልሳንን ሲጠቅስ በጎ ቃላትንና ትምህርቶችን ሁሉ ያጠቃልላል፤ በትንቢት፣ በማስተዋልና በእምነትም ጥበብንና እውቀትን ሁሉ ይጨምራል። አንዳንዶች ለጊዜያዊ ክብር ሲሉ ሥጋቸውንና ንብረታቸውን ለአደጋ ሊያጋልጡ ይችላሉ። ሮማውያንና አሕዛብ እንዲሁ አድርገዋል፤ ነገር ግን ፍቅር ስለ ጎደላቸውና የራሳቸውን ጥቅም ብቻ ስለ ፈለጉ በተግባር ምንም አልሰጡም። ሰዎች በአጠቃላይ ንብረታቸውን ሁሉ መስጠትና ሥጋቸውን ለእሳት መስጠት የማይቻላቸው ስለ ሆነ፣ ትርጉሙ እንዲህ መሆን አለበት፦ «ቢቻለኝ ኖሮ፣ ድሆችንም ልመግብ ያለኝን ሁሉ ባካፍል፥ ሥጋዬንም ለእሳት መቃጠል አሳልፌ ብሰጥ»።

13. ሶፊስቶች ከዚህ ጥቅስ ክርስቲያናዊ እምነት ኃጢአትን ለማጥፋትና ለማጽደቅ ብቃት የለውም የሚለውን ሐሳብ በክፋት ሲያወጡ የሚያቀርቡት የሐሰት ምክንያት አይቆምም። እምነት ከማጽደቁ በፊት በፍቅር መጌጥ አለበት ይላሉ፤ ነገር ግን መጽደቅም ሆነ ልዩ ባሕርያቱ ከማስተዋላቸው በላይ ናቸው። መጽደቅ የግድ ከፍቅር ይቀድማል። ሰው እግዚአብሔርን የሚፈራና ጻድቅ እስኪሆን ድረስ አይወድም። ፍቅር እግዚአብሔርን የምንፈራ አያደርገንም፤ ነገር ግን ሰው እግዚአብሔርን የሚፈራ ሲሆን ፍቅር ውጤቱ ይሆናል። እምነት፣ መንፈስና መጽደቅ ፍቅርን እንደ ተራ ጌጥና ተጨማሪ ሳይሆን እንደ ውጤትና እንደ ፍሬ ያስገኛሉ። እምነት ብቻ ያጸድቃል ያድናልም ብለን አጥብቀን እንይዛለን። ነገር ግን ራሳችንን እንዳናታልልና በሐሰተኛ እምነት እንዳንታመን፣ እምነታችን እውነተኛ እምነት መሆኑን እርግጠኞች እንድንሆን፣ እግዚአብሔር የእምነታችን ማስረጃ አድርጎ ፍቅርን ከእኛ ይፈልጋል።

የክርስቲያናዊ ፍቅር ባሕርይ።

«ፍቅር ይታገሣል፥ ቸርነትንም ያደርጋል።»

14. አሁን ጳውሎስ የፍቅርን ባሕርይ መጥቀስ ይጀምራል፤ ይህም እውነተኛ ፍቅርና እምነት የት እንደሚገኙ እንድናስተውል ያስችለናል። ትዕቢተኛ አስተማሪ ሐዋርያው የሚዘረዝራቸው በጎነቶች የሉትም። እነዚህ ከጎደሏቸው፣ ትዕቢተኞች በወንጌል በኩል የቱንም ያህል ብዙ ስጦታዎች ቢቀበሉ፣ ፍቅር የላቸውም። በመጀመሪያ፣ ፍቅር «ይታገሣል»። ይህም ማለት ትዕግሥተኛ ነው፤ ድንገተኛና ለቍጣ የፈጠነ አይደለም፤ ለበቀል፣ ለትዕግሥት ማጣት ወይም ለዕውር ቍጣ አይቸኩልም። ይልቁንም ክፉዎችንና ደካሞችን እስኪመለሱ ድረስ በትዕግሥት ይሸከማቸዋል። ትዕቢተኞች አስተማሪዎች ግን ራሳቸውን እያጸደቁና ከፍ እያደረጉ ሌሎችን መፍረድ፣ መኰነንና መናቅ ብቻ ያውቃሉ።

15. ሁለተኛ፣ ፍቅር «ቸርነትንም ያደርጋል»። በሌላ አነጋገር፣ ከእርሱ ጋር መኖር ደስ ያሰኛል፤ የሚያስፈራ ገጽታ የለውም፤ ማንንም ቸል አይልም፤ በቃልም፣ በሥራም፣ በአመለካከትም ለሰው ሁሉ ቸር ነው።

16. ሦስተኛ፣ ፍቅር «አይቀናም» — በሌሎች ከፍ ያለ ብልጽግና አይቀናም፣ አይከፋምም፤ ለማንም ንብረትን ወይም ክብርን አይነፍግም። ትዕቢተኞች አስተማሪዎች ግን ቀናተኞች

ናቸው፤ ቸርነትም የላቸውም። ከሌሎች ሁሉ ክብርንም ሀብትንም ይነፍጋሉ። በከንፈራቸው ሌላ መስለው ቢታዩም፣ እነዚህ ጠባዮች በሥራቸው በግልጥ ይታያሉ።

17. አራተኛ፣ ፍቅር «አይመካም»። ተንኰልን፣ የብልጠት ማታለልንና ሁለት ልብነትን ይጠላል። ትዕቢተኞችና አታላይ መናፍስት ከእንዲህ ያለ ምግባር ራሳቸውን ሊከለክሉ አይችሉም፤ ፍቅር ግን በቅንነትና በትክክል፣ ፊት ለፊትም ያደርጋል።

18. አምስተኛ፣ ፍቅር እንደ ሐሰተኞች አስተማሪዎች «አይታበይም»፤ እነርሱ እንደ እፉኝት ራሳቸውን ያስነፋሉ።

19. ስድስተኛ፣ ፍቅር «የማይገባውን አያደርግም»፤ እንደ ቍጡዎች፣ ትዕግሥት የለሾችና ግትሮች አይደለም፤ እነርሱ ሁልጊዜ ትክክል ነን ብለው የሚገምቱ፣ ሰውን ሁሉ የሚቃወሙና ለማንም የማይገዙ፣ ከእያንዳንዱም ሰው መገዛትን የሚጠይቁ ናቸው፤ ይህ ካልሆነ ዓለምን በእሳት ያቀጣጥላሉ፣ ይደነፋሉ፣ ይቆጣሉ፣ ይጮኻሉ፣ ያማርራሉ፣ በቀልንም ይጠማሉ። አሁን የተናገርንለት ያ የሚያስነፋ ትዕቢትና ኩራት የሚያደርሰው ወደዚህ ነው።

20. ሰባተኛ፣ ፍቅር «የራሱንም አይፈልግም»። የገንዘብ እድገትን አይፈልግም፤ ክብርን፣ ጥቅምን፣ ምቾትን አይፈልግም፤ የሥጋንና የሕይወትን መጠበቅ አይፈልግም። ይልቁንም እነዚህን ሁሉ በእርሱ ለአደጋ ያጋልጣል የክርስቶስ ቤተ ክርስቲያንም ሆነ እውነተኛ ክርስቲያኖች የሚባል ነገር የለም። ብዙ የሳቱ መናፍስት፣ በተለይም ብርቱ አስመሳዮች [የአርታዒ ማስታወሻ፦ ጽሑፉ እዚህ ላይ በድንገት ይቋረጣል]

21. ስምንተኛ፣ ፍቅር በበደልና በውለታ ቢስነት «አይበሳጭም»፤ የዋህ ነው። ሐሰተኞች አስተማሪዎች ምንም ሊታገሡ አይችሉም፤ በሌሎች ላይ ጉዳት እያደረሱ የራሳቸውን ጥቅምና ክብር ብቻ ይፈልጋሉ።

22. ዘጠነኛ፣ ፍቅር «በደልን አይቆጥርም»። ተጠራጣሪ አይደለም፤ ሁሉን በበጎ ይተረጉማል፣ ሁሉንም በቅን ልብ ይቀበላል። ትዕቢተኞች ግን ከልክ በላይ ተጠራጣሪዎች ናቸው፤ ሁልጊዜ እንዳይናቁ ስለሚጨነቁ፣ ኢዮአብ የአበኔርን ሥራ እንደ ተረጎመው ሁሉን በክፉ ይተረጉማሉ። 2ኛ ሳሙኤል 3:25። ይህ አሳፋሪ ክፋት ነው፤ በዚህ የተያዙትም ለመያዝ አስቸጋሪዎች ናቸው።

23. አሥረኛ፣ ፍቅር «ስለ ዓመፃ ደስ አይለውም»። ቃሉ ሁለት ትርጓሜዎችን ይቀበላል፦ የመጀመሪያው፣ ሰው በራሱ ክፉ ሥራ ስለሚደሰትበት ሁኔታ የሚያመለክት ነው። ሰሎሞን (ምሳሌ 2:14) «ክፉ በማድረግ ደስ ስለሚላቸው» ሰዎች ይናገራል። እንደነዚህ ያሉት እጅግ ልቅና ኀፍረተ ቢስ፣ እንደ ጋለሞቶችና ወንበዴዎች ያሉ ሰዎች፣ አለዚያም የሥራቸውን ክፋት የማያስተውሉ ግብዞች፣ እንደ መናፍቃንና ከፋፋዮች ያሉ ሰዎች መሆን አለባቸው፤ እነርሱም ተንኰላቸው በእግዚአብሔርና በእውነት ስም ሲሳካ ደስ ይላቸዋል። እኔ ይህን ትርጓሜ ሳይሆን ሌላውን እቀበላለሁ። የጳውሎስ ትርጉም ሐሰተኞች አስተማሪዎች ሌላ ሰው ሲበድል፣ ሲሳሳትና ሲያፍር ከምንም በላይ መስማትን እስኪመርጡ ድረስ ክፉዎች ናቸው የሚል ነው፤ ምክንያታቸውም እነርሱ ራሳቸው ቅኖችና እግዚአብሔርን የሚፈሩ ሆነው እንዲታዩ ብቻ ነው። በወንጌል ውስጥ ፈሪሳዊው በቀራጩ ላይ የነበረው አመለካከት እንዲህ ያለ ነበር። የፍቅር ርኅራኄ ግን ከራሱ ኃጢአት እጅግ አልፎ ይደርሳል፣ ለሌሎችም ይጸልያል።

24. አሥራ አንደኛ፣ ፍቅር «ከእውነት ጋር ደስ ይለዋል»። ቀዳሚው ሐረግ በሌላው ኃጢአትና ውድቀት በክፋት ደስ መሰኘትን እንደሚያመለክት መወሰድ እንዳለበት ማስረጃው ይህ ነው። በእውነት ደስ መሰኘት በሌላው ሰው ቀና አድራጎትና ቅንነት ሐሤት ማድረግ ብቻ ነው። እንዲሁም ፍቅር በሌላው ጥፋት ያዝናል። ለትዕቢተኞች ግን በሌላ ሰው ዘንድ ቅንነት መኖሩን መስማት መከራ ነው፤ እንዲህ ያለው ቅንነት ከራሳቸው ጥቅምና ክብር የሚቀንስ ይመስላቸዋልና።

25. አሥራ ሁለተኛ፣ ፍቅር «ሁሉን ይታገሣል»። ሰው የቱንም ያህል ደካማ፣ ዓመፀኛ ወይም ሞኝ ቢመስል በሰው ሁሉ ያለውን ጉድለት ሁሉ ያልፋል፤ ማንም ሰው ፍቅር ሊያልፈው የማይችለውን ያህል ታላቅ በደል ሊበድል አይችልም። በትዕቢተኞች ዓይን ግን ማንም ትክክል ሊያደርግ አይችልም፤ እነርሱ በደሉን ለማግኘት አሮጌ ጥፋትን ቆፍረው ማውጣት ቢያስፈልጋቸውም እንኳ፣ የሚያንቋሽሹትንና የማይታገሡት ብለው የሚነቅፉትን ነገር ሁልጊዜ ያገኛሉ።

26. አሥራ ሦስተኛ፣ ፍቅር «ሁሉን ያምናል»። ጳውሎስ እዚህ በእግዚአብሔር ስለሚኖር እምነት ሳይሆን በሰዎች ስለሚኖር እምነት ይናገራል። ትርጉሙ ይህ ነው፦ ፍቅር እጅግ የሚታመን ጠባይ አለው። ፍቅር ያለው ሰው ሰውን ሁሉ እንደ ራሱ ጻድቅና ቅን አድርጎ በመቁጠር ያምናል፣ ይታመናልም። ተንኰለኛና ጠማማ አድራጎትን አይጠብቅም፤ ይልቁንም ሰው ሁሉ እንደ ወደደ እንዲያታልለው፣ እንዲያሳስተው፣ እንዲያፌዝበትና እንዲበዘብዘው ይፈቅዳል፤ ደግሞም «በእውነት ሰዎች እንዲህ ክፉዎች ናቸው ብለህ ታምናለህን?» ብሎ ይጠይቃል። የሌሎችን ልብ ሁሉ በራሱ ልብ ይለካል፤ በፍጹም ደስታም ይሳሳታል። ነገር ግን እንዲህ ያለው ስሕተት አይጎዳውም። እግዚአብሔር ሊተወው እንደማይችል፣ ፍቅርን የሚያታልልም ራሱን ብቻ እንደሚያታልል ያውቃል። ትዕቢተኞች ግን በተቃራኒው ማንንም አይታመኑም፣ ማንንም አያምኑም፣ መታለልንም አይታገሡም።

27. አሥራ አራተኛ፣ ፍቅር «ሁሉን ተስፋ ያደርጋል»። ፍቅር ሰው የቱንም ያህል ክፉ ቢሆን ተስፋ አይቆርጥበትም። መልካሙን ተስፋ ያደርጋል። እዚህ እንደሚያመለክተው፣ ፍቅር «በእርግጥ የተሻለውን ነገር ተስፋ ልናደርግ ይገባናል» ይላል። ከዚህ ጳውሎስ በእግዚአብሔር ስለሚኖር ተስፋ እንደማይናገር ግልጥ ነው። ፍቅር በተለይ ለባልንጀራ መሰጠትን የሚወክል በጎነት ነው፤ የባልንጀራው ደኅንነት በሐሳቡም በሥራውም ግቡ ነው። እንደ እምነቱ ሁሉ፣ ፍቅር የሚይዘው ተስፋ ብዙ ጊዜ ስፍራውን ይስታል፤ ነገር ግን ፈጽሞ ተስፋ አይቆርጥም። ፍቅር ማንንም አይጥልም፤ በማንኛውም ጉዳይ ተስፋ አይቆርጥም። ትዕቢተኞች ግን በአጠቃላይ በሰዎች ላይ ፈጥነው ተስፋ ይቆርጣሉ፤ ከምንም እንደማይቆጠሩ አድርገው ይጥሏቸዋል።

28. አሥራ አምስተኛ፣ ፍቅር «በሁሉ ይጸናል»። የሚደርስበትን ጉዳት ሁሉ፣ የሚቀበለውን በደል ሁሉ ይታገሣል፤ በሰዎች ላይ ያኖረው እምነትና ተስፋ ስፍራውን ሲስት ይጸናል፤ በሥጋ፣ በንብረት ወይም በክብር ላይ ጉዳት ሲደርስበት ይጸናል። ባለጠጋ አምላክ ስላለው ምንም ጉዳት እንዳልደረሰበት ያውቃል። ሐሰተኞች አስተማሪዎች ግን ምንም አይታገሡም፤ ከሁሉም ይልቅ ክህደትንና የተገባ ቃል መፍረስን አይታገሡም።

29. አሥራ ስድስተኛ፣ ፍቅር ለዘወትር አይወድቅም፤ ይህም ማለት ለዘላለም፣ በሚመጣውም ሕይወት ደግሞ ጸንቶ ይኖራል። ፈጽሞ ተስፋ አይቆርጥም፤ እንደ ዓለማውያንና እንደ ሐሰተኞች ቅዱሳን በሰዎች ክፋት ወይም ውለታ ቢስነት እንዲሰናከል ወይም እንዲሸነፍ ራሱን አይፈቅድም፤ እነዚያ ንቀትን ወይም ውለታ ቢስነትን እንዳዩ ወዲያው ወደ ኋላ ያፈገፍጋሉ፣ ለማንም ከዚያ በኋላ በጎ ማድረግን አይፈልጉም፣ ራሳቸውንም ፈጽሞ ሰብአዊነት የጎደላቸው አድርገው፣ በግሪኮች ዘንድ እንደሚነገርለት እንደ ቲሞን ፍጹም ሰው ጠሎች ይሆናሉ። ፍቅር እንዲህ አያደርግም። በሰዎች ክፋት ምክንያት ራሱ ክፉ እንዲሆን ወይም በጎ ከማድረግ እንዲከለከል አይፈቅድም። አገልግሎቱና ቸርነቱ በበጎ ሳይሆን በክፉ ቢመለስለትም፣ እያስተማረና እየመከረ፣ እየረዳና እያገለገለ በየስፍራው በጎ ማድረጉን ይቀጥላል። ፍቅር የማይለወጥና የማይናወጥ ሆኖ ይኖራል፤ በዚህ ምድራዊ ሕይወትም በሚመጣውም ሕይወት ይቀጥላል፣ ይጸናል። ሐዋርያው እንዲህ ሲል ይጨምራል፦ «ትንቢት ቢሆን ግን ይሻራል፤ ልሳኖች ቢሆኑ ይቀራሉ፤ እውቀትም ቢሆን ይሻራል»። ፍቅርን በሚመጣው ሕይወት እንኳ ፈጽሞ የማያልፍ ስጦታ አድርጎ ከሌሎች ስጦታዎች ሁሉ በላይ ያመሰግነዋል። ሐሰተኞች ሐዋርያት የሚመኩባቸው እነዚያ ሌሎች ስጦታዎች ግን የአገልግሎቱን ሹመት ለማስፈጸም እንዲያገለግሉ ለዚህ ለአሁኑ ሕይወት ብቻ የተሰጡ ናቸው። ትንቢት፣ ልሳኖች፣ እውቀት ሁሉ መቅረት አለባቸው፤ በዚያኛው ሕይወት እያንዳንዱ ሰው ራሱ ፍጹም አድርጎ ያስተውላልና፣ አንዱ ሌላውን ማስተማር አያስፈልገውም። እንዲሁም ልዩነቶች ሁሉ፣ አለመመጣጠን ሁሉ ከዚያ ወዲያ አይኖሩም። እውቀትም ሆነ የስጦታዎች ልዩነት አያስፈልግም፤ እግዚአብሔር ራሱ በነፍስ ሁሉ ሁሉ ይሆናል። 1ኛ ቆሮንቶስ 15:28።

30. እዚህ ጳውሎስ በዚህ በታች ባለው የእምነት ሕይወትና በዚያ መለኮታዊ ራእይ ባለበት ሰማያዊ ሕይወት መካከል ያለውን ልዩነት ይገልጣል። በዚህ ሕይወትም በዚያኛውም አንድ ዓይነት ርስት እንዳለን ሊያስተምር ይፈልጋል፤ እዚህ በእምነት፣ እዚያ ደግሞ በማየት ያሉን አንዱ አምላክና አንዱ መዝገብ ናቸውና። በራሳቸው በነገሮቹ ልዩነት የለም፤ ልዩነቱ ያለው በእውቀታችን ነው። በሁለቱም ሕይወቶች አንድ አምላክ አለን፣ ነገር ግን በተለያየ የመያዝ መንገድ። በዚህ ሕይወት እግዚአብሔርን የምንይዝበት መንገድ እምነት ነው። እምነት ፍጹም ያልሆነ፣ ድንግዝግዝ ያለ ማየት ነው፤ ስለዚህ ቃልን ያስፈልገዋል፤ ቃሉም በበኩሉ በአገልግሎት፣ በልሳኖችና በትንቢት አማካይነት ይሠራጫል። ያለ ቃል እምነት ሊኖር አይችልም። በሚመጣው ሕይወት ግን እግዚአብሔርን የምንይዝበት መንገድ እምነት ሳይሆን ማየት ነው። ይህ ቃልን፣ እንዲሁም ስብከትን፣ ልሳኖችንና ትንቢትን የማያስፈልግ የሚያደርግ ፍጹም እውቀት ነው። ስለዚህ እነዚህ ማለፍ አለባቸው። ጳውሎስ እንዲህ ሲል ይቀጥላል፦

«ከእውቀት ከፍለን እናውቃለንና፥ ከትንቢትም ከፍለን እንናገራለንና።»

31. «ከእውቀት ከፍለን እናውቃለን»፤ ይህም ማለት በዚህ ሕይወት የምናውቀው ፍጹም ባልሆነ መንገድ ነው፤ በእምነት እንጂ በማየት አይደለምና። እንዲሁም «ከትንቢትም ከፍለን እንናገራለን»፤ ይህም ማለት ፍጹም ባልሆነ መንገድ ነው፤ የትንቢታችን ይዘት ቃሉና ስብከቱ ነውና። ይሁን እንጂ እውቀትም ትንቢትም መላእክት ከሚያዩት — ከአንዱ አምላክ — ያነሰ ምንም አይገልጡም። «ፍጹም የሆነ ሲመጣ ግን ተከፍሎ የነበረው ይሻራል»። ይህን በምሳሌ ያስረዳል፤ ሕፃንን ከጎልማሳ ጋር ያነጻጽራል። ገና ደካሞች ለሆኑ ሕፃናት ጨዋታ ግድ ነው፤ በሹመትና በሥራ ፋንታ ነው። እንዲሁ እኛም በአሁኑ ሕይወት እግዚአብሔርን ለማየት እጅግ ደካሞች ነን። እስክንችል ድረስ ለውሱንነታችን የተስማሙትን የቃልንና የእምነትን መንገድ መጠቀም ያስፈልገናል። «ዛሬስ በመስተዋት በድንግዝግዝ እንደምናይ ነን በዚያን ጊዜ ግን ፊት ለፊት እናያለን»።

32. ጳውሎስ እንደሚነግረን፣ እምነት እንደ መስተዋት፣ እንደ እንቆቅልሽ ነው። እውነተኛው ፊት በመስተዋቱ ውስጥ አይደለም፤ ያለው ምስሉ ብቻ ነው። እንዲሁ እምነት የዘላለማዊውን አምላክ የሚያበራ ፊት ሳይሆን፣ በቃሉ አማካይነት የተገኘውን ተራ ምስሉን ይሰጠናል። ጨለማ እንቆቅልሽ ከሚገልጸው የበለጠ ነገርን እንደሚያመለክት፣ እምነትም ከሚያስተውለው ይልቅ ግልጥ የሆነን ነገር ያመለክታል። በሚመጣው ሕይወት ግን መስተዋትና እንቆቅልሽ፣ እምነትና ማስረጃው ሁሉ ያልፋሉ። የእግዚአብሔር ፊትና የእኛ ፊት እርስ በርሳቸው በግልጥ ይገለጣሉ። ጳውሎስ እንዲህ ይላል፦ «ዛሬስ ከእውቀት ከፍዬ አውቃለሁ በዚያን ጊዜ ግን እኔ ደግሞ እንደ ታወቅሁ አውቃለሁ»። ይህም ማለት እግዚአብሔር አሁን ፍጹም፣ ግልጥና ቀጥተኛ በሆነ መንገድ ያውቀኛል፤ በእኔ ላይ ምንም ጨለማ መጋረጃ የለም። ስለ እርሱ ግን፣ ጨለማ መጋረጃ ከእኔ ይሰውረዋል። እርሱ አሁን በሚያውቀኝ በዚያው ፍጹም ግልጥነት እኔ በዚያን ጊዜ አውቀዋለሁ — ያለ መጋረጃ። መጋረጃው የሚነሣው ከእርሱ ሳይሆን ከእኔ ነው፤ በእርሱ ላይ መጋረጃ የለምና።

ከክርስቲያናዊ በጎነቶች ሁሉ የሚበልጠው ፍቅር ነው።

«እንዲህም ከሆነ፥ እምነት ተስፋ ፍቅር እነዚህ ሦስቱ ጸንተው ይኖራሉ፤ ከእነዚህም የሚበልጠው ፍቅር ነው።»

33. ሶፊስቶች በዚህ ቁጥር ረገድ በብልጠት ተሳስተዋል። ጳውሎስ ፍቅር ከእምነትና ከተስፋ ይበልጣል ስላለ እምነትን ከፍቅር እጅግ ያነሰ አድርገውታል። እንደ ልማዳቸው ዕብድ አእምሮአቸው የቃሉን ፊደላዊ አገላለጽ በጭፍን ይይዛል። ቍራጩን ቈርጠው ያወጡና የቀረውን ቸል ይላሉ። በዚህም የጳውሎስን ትርጉም አያስተውሉም፤ ጳውሎስ ስለ ፍቅር ታላቅነት ያለው ሐሳብ በጥቅሱም በዐውዱም እንደ ተገለጠ አይገነዘቡም። ሐዋርያው እዚህ የሚናገረው ስለ ፍቅርና ስለ ሌሎች ስጦታዎች ደረጃ ወይም ኃይል ሳይሆን፣ ስለ እያንዳንዳቸው ዘላቂነት ወይም ጊዜያዊነት እንደ ሆነ በእርግጥ ሊካድ አይችልም። ደረጃን በሚመለከት፣ እምነት ብቻ ሳይሆን ቃሉም ከፍቅር ይበልጣል፤ ቃሉ ለሚያምኑ ሁሉ የእግዚአብሔር ኃይል ለማዳን ነውና። ሮሜ 1:16። ሆኖም ቃሉ ማለፍ አለበት። ፍቅር ግን የቃሉ ፍሬና ውጤት ቢሆንም ፈጽሞ አይሻርም። እምነት እግዚአብሔርን ራሱን ይይዛል። ነገሮችን ይይዛል፣ ሊፈጽምም ይችላል፤ ሆኖም መቅረት አለበት። ፍቅር ከእምነት የተነሣ ለባልንጀራው ይሰጣል፣ ይባርካልም፤ ፈጽሞም አይሻርም።

34. እንግዲህ ጳውሎስ ፍቅር ከእምነትና ከተስፋ ይበልጣል ማለቱ የፍቅርን ዘላቂነት፣ ማለትም ዘላለማዊ ቆይታውን ለመግለጽ ነው። እምነት ከፍቅር ጋር ሲነጻጸር በጊዜ የተወሰነ ስለሆነ፣ በዚሁ ጊዜያዊ ቆይታው ምክንያት ከእርሱ በታች ይሆናል። በዚያው መብት የክርስቶስ መንግሥት በምድር ላይ ከክርስቶስ ይበልጣል ልል እችላለሁ። በዚህ ቤተ ክርስቲያን በራሷ ከክርስቶስ የተሻለችና ደረጃዋ የላቀ ነው ማለቴ አይደለም፤ ነገር ግን እርሱ ከሸፈነው የሚበልጠውን የምድር ክፍል ትሸፍናለች ማለቴ ብቻ ነው፤ እርሱ እዚህ የኖረው ሦስት ዓመት ብቻ ነበር፣ እነዚያንም በጠባብ ክልል አሳልፏቸዋል፤ መንግሥቱ ግን ከመጀመሪያ ጀምሮ ነበረች፣ ከምድርም ጋር እኩል ተዘርግታለች። በዚህ ስሜት ፍቅር ከእምነትም ሆነ ከተስፋ ይረዝማል ይሰፋልም። እምነት ከእግዚአብሔር ጋር የሚገናኘው በልብ ብቻና በዚህ ሕይወት ብቻ ነው፤ የፍቅር ግንኙነት ግን ከእግዚአብሔርም ከዓለም ሁሉም ጋር ዘላለማዊ ነው። ቢሆንም፣ ክርስቶስ በጠባብ ክልልና እንደ አንድ ግለሰብ ሲንቀሳቀስ ብናየውም ከክርስቲያን ቤተ ክርስቲያን እጅግ የተሻለ፣ ከፍ ያለና የከበረ እንደ ሆነ፣ እንዲሁ እምነት ቆይታው የተወሰነና ዓላማውም እግዚአብሔር ብቻ ቢሆንም ከፍቅር የተሻለ፣ ከፍ ያለና የከበረ ነው።

35. ጳውሎስ ፍቅርን እንዲህ ከፍ አድርጎ የሚያመሰግንበት ዓላማ ሐሰተኞችን አስተማሪዎች ለመምታትና፣ ፍቅር ሳይኖር በእምነትና በሌሎች ስጦታዎች የሚመኩትን ትምክህታቸውን ከንቱ ለማድረግ ነው። ሐሳቡ እንዲህ ነው፦ «ለዘላለም የሚኖረው ፍቅር ከሌላችሁ፣ የምትመኩበት ሌላው ሁሉ የሚጠፋ ስለሆነ፣ ከእርሱ ጋር ትጠፋላችሁ። የእግዚአብሔር ቃልና መንፈሳዊ ስጦታዎች ዘላለማዊ ቢሆኑም፣ የቃሉ ውጫዊ አገልግሎትና ስብከት፣ እንዲሁም የልዩ ልዩ ስጦታዎች አጠቃቀም ፍጻሜ ይኖራቸዋል፤ በዚህም ክብራችሁና ትዕቢታችሁ እንደ አመድ ይሆናል።» እንግዲህ እምነት በቃሉ በኩል ያጸድቃል፣ ፍቅርንም ያስገኛል። ቃሉና እምነት ሁለቱም የሚያልፉ ቢሆኑም፣ እነርሱ የሚያስገኙት ጽድቅና ፍቅር ለዘላለም ይኖራሉ፤ በርብራብ እርዳታ የተሠራ ሕንፃ ርብራቡ ከተነሣ በኋላ ቆሞ እንደሚኖር።

36. «ፍቅር» የሚለው ቃል ምን ያህል ትንሽና በቀላሉ የሚነገር እንደ ሆነ ልብ በሉ! ጳውሎስ ለዚህ ለአንድ በጎነት፣ ከብዙ ክፉ ነገር ጋር በማነጻጸር፣ ይህን ያህል የከበረ በጎነትና ኃይል እንደሚሰጠው ማን አሰበ? ይህ፣ እኔ እንደማስበው፣ ፍቅርን ማክበር፣ ፍቅርን መሣል ነው። ከአሕዛብ ጽሑፎች ይልቅ ስለ በጎነትና ስለ ክፋት የተሻለ ንግግር ነው። ሐዋርያው ያቀረበው አርአያ ስለ ፍቅር ብዙ የሚናገሩትን ነገር ግን እርሱ ከጠቀሳቸው በጎነቶች አንዱ እንኳ የማይገኝባቸውን ሐሰተኞች አስተማሪዎች በትክክል ሊያሳፍራቸው ይገባል። እርሱ የጠቀሰው እያንዳንዱ የፍቅር ባሕርይ ሐሰተኞች አስተማሪዎች እንደ ተመቱና እንደ ተጠቁ ያሳያል። ፍቅርን ባከበረና ኃይሎቹን በገለጸ ቍጥር፣ ከእነዚህ በአንዱ በጎደላቸው ላይ በዚያው ጊዜ ሁልጊዜ ይወጋል። ስለዚህ፣ እርሱ ልዩ ልዩ ገጽታዎቹን ሲገልጽ፣ እኛ «እናንተ ግን እጅግ በተለየ ሁኔታ ታደርጋላችሁ» የሚል አስተያየት ብንጨምር ተገቢ ነው።

37. ፍቅር የሌላቸው አስተማሪዎች ጳውሎስ እዚህ የጠቀሳቸውን ስጦታዎች፣ ማለትም በልሳን መናገርን፣ ትንቢት መናገርን፣ ምሥጢራትን ማስተዋልን ይዘው መገኘታቸው፤ እምነት ኖሯቸው ንብረታቸውን ማካፈላቸውና ራሳቸውን ለመቃጠል አሳልፈው መስጠታቸው እጅግ የሚደንቅ ነው። ፍቅር በጎደለበት ስፍራ ምን ዓይነት ርኵሰቶች እንደሚከተሉ አይተናልና፤ እንደነዚህ ያሉ ሰዎች ትዕቢተኞች፣ ቀናተኞች፣ የተነፉ፣ ትዕግሥት የለሾች፣ ወላዋዮች፣ ሐሰተኞች፣ መርዘኞች፣ ተጠራጣሪዎች፣ ክፉዎች፣ ንቀተኞች፣ መራሮች፣ ለማገልገል የማይወዱ፣ የማይታመኑ፣ ራስ ወዳዶች፣ ሥልጣን ጥመኞችና ኩሩዎች ናቸው። እንደዚህ ዓይነት ሰዎች በእምነት ተራሮችን ሊያፈልሱ፣ ሥጋቸውን ለመቃጠል አሳልፈው ሊሰጡ፣ ትንቢት ሊናገሩና የመሳሰሉትን ሊያደርጉ ይችላሉ ብሎ እንዴት በወጥነት ሊነገር ይችላል? ልክ እኔ እንዳልሁት ነው። ጳውሎስ የማይቻልን ሐሳብ ያቀርባል፤ ፍቅር ስለሌላቸው እነዚያን ስጦታዎች በእውነት እንደሌሏቸው፣ ነገር ግን ስሙንና መልኩን ብቻ እንደሚወስዱ ያመለክታል። እነዚህንም ከእነርሱ ለመግፈፍ፣ ለክርክር ያህል በእውነቱ ያልሆኑትን እንደ ሆኑ አድርጎ ይቀበልላቸዋል።