የጥርጣሬ ምሽግ

«ነፍሴ ሆይ፥ ለምን ተስፋ ትቆርጫለሽ? ለምንስ በውስጤ ትታወኪያለሽ? በእግዚአብሔር ተስፋ አድርጊ! ስለ ፊቱ ማዳን ገና አመሰግነዋለሁና።» (መዝሙር 42:5)

ክርስቲያንና ተስፈኛ ውብ ወንዝ ደርሰው ያርፋሉ — ጥሩ ውኃ፣ የፍሬ ዛፎች፣ እውነተኛ የዕረፍት ወቅት። ከዚያም መንገዱ ወደ ሻካራና ድንጋያማ ምድር ይታጠፋል፤ እግሮቻቸው ይቆስላሉ፤ ቀለል ያለ ነገርም መመኘት ይጀምራሉ። እዚያው፣ በግራ በኩል፣ ከአጥሩ ማዶ ከእውነተኛው መንገድ ጎን ለጎን የሚሄድ ለስለስ ያለ የሚመስል መንገድ አለ። የአቋራጭ መንገድ መስክ። ክርስቲያን «በመንገዳችን አጠገብ የሚሄድ ከሆነ እንሻገር» ይላል። ተስፈኛ ያመነታል — «ነገር ግን ከመንገዱ ቢያስወጣንስ?» — ክርስቲያን የሚበልጠውና እርግጠኛ የሚመስለው ስለ ሆነ ግን እንዲያሳምነው ይፈቅዳል።

እንዲህ ነው የሚጀምረው። በአስደናቂ ዓመፅ አይደለም — ከባድ ክፍልን ለማምለጥ በደከመ ጊዜ በተመረጠ፣ ምክንያታዊ በሚመስል አንድ ትንሽ አቋራጭ ነው። በዚህ ምዕራፍ ውስጥ ያለው አስከፊ ነገር ሁሉ አጥሩን ለመሻገር ከተደረገው ከዚያ አንድ ውሳኔ ያድጋል።

ሌሊት ይገባል። ዶፍ ይወርዳል። መንገዱ ከፊታቸው የነበረን አንድ ሰው ወደ ጉድጓድ መርቶ ያስገድለዋል፤ ሁለቱም በጨለማ፣ በሚጨምር ጐርፍ መካከል ይጠፋሉ፤ ከመንገዱ ምን ያህል እንደ ራቁ የሚገነዘቡት ዘግይተው ነው። ደክሟቸው ለመተኛት ይጋደማሉ — ልክ ግዙፉ ተስፋ ቆራጭ ተብሎ የሚጠራ ጭራቅ ንብረት በሆነው በጥርጣሬ ምሽግ ግቢ ውስጥ። ጎሕ ሲቀድ ያገኛቸውና ወደ ጨለማ እስር ቤት ይወረውራቸዋል፦ ጨለማ፣ ቆሻሻ፣ ምግብ የሌለበት፣ ውኃ የሌለበት፣ ብርሃን የሌለበት፣ እዚያ መኖራቸውን እንኳ የሚያውቅ ሰው የሌለበት።

ይህ ባንየን ስለ ተስፋ መቁረጥ የሳለው ሥዕል ነው፤ በሚያስፈራ ሁኔታም ትክክለኛ ነው። እንዴት እንደምትገባበት ልብ በል፦ ስትደክምና ልብህ ሲዝል ከከባዱ መንገድ ፈቀቅ በማለት፣ ከዚያም በጨለማ ውስጥ በመያዝ። ግዙፉ ተስፋ ቆራጭ ያለ ርኅራኄ ይደበድባቸዋል። ከዚያም — ይህን በጥንቃቄ አንብብ — ሚስቱ (ስሟ ጥርጣሬ ነው፤ ትርጉሙም ራስን አለማመን ማለት ነው) እስረኞቹን ራሳቸውን እንዲገድሉ እንዲመክራቸው ትመክረዋለች። ከዚያ ፈጽሞ ስለማይወጡ ሕይወታቸውን ቢያጠፉ እንደሚሻላቸው ይነግራቸዋል — «በቢላ፣ በገመድ ወይም በመርዝ።»

ባንየን ነገሩን እያጋነነ አይደለም። ተስፋ መቁረጥ በከፋ ደረጃው ላይ ሲደርስ ሐዘን ብቻ እንደማያመጣ ያውቃል — ብትሞት እንደሚሻልህ መከራከር ይጀምራል። ያንን ድምፅ ሰምተህ የምታውቅ ከሆነ ባንየን የሚነግርህን ተረዳ፦ የሚናገረው ግዙፉ ነው እንጂ እውነቱ አይደለም። ይዋሻል። እንዴት እንደ ተረፉ ተመልከት። ክርስቲያን ሊሸነፍ ተቃርቧል — ሊሰበር የተቃረበው እርሱ ነው። ሁለቱንም በሕይወት ያቆያቸው በተፈጥሮው ደካማ የሆነው ተስፈኛ ነው፤ ወዳጁን ከገደሉ ጫፍ በንግግር እየመለሰ፦ ከዚህ ቀደም ያለፍከውን አስታውስ — አጶልዮንን፣ ሸለቆውን፣ ገበያውን። ይህ ጨለማ እስር ቤት የታሪክህ መጨረሻ አይደለም። በጨለማ ውስጥ ብቻህን የማትሄደው ለዚህ ነው። በጉድጓዱ ውስጥ እንድታቆም የማይፈቅድልህ ወዳጅ በሕይወትና በሞት መካከል ያለው ልዩነት ነው።

ከዚያም በመጽሐፉ ሁሉ ውስጥ ከሁሉ የሚበልጠው ዝርዝር ይመጣል። ቅዳሜ ሌሊት አርፍዶ፣ ከሰዓታት ጸሎት በኋላ፣ ክርስቲያን ድንገት ብድግ ይላል፦ «ነጻ ሆኜ መሄድ ስችል በዚህ በሚገማ ጨለማ እስር ቤት ውስጥ የምተኛ እንዴት ያለሁ ሞኝ ነኝ! በጉያዬ ውስጥ በጥርጣሬ ምሽግ ያለውን ማንኛውንም መዝጊያ የሚከፍት ተስፋ ቃል የተባለ ቁልፍ አለኝ።» ያወጣዋል። የእስር ቤቱን በር፣ የግቢውን በር፣ ለመክፈት የሚያስቸግረውን የብረት በርም ይከፍታል። ወጥተውም ይሄዳሉ።

ቁልፉ ከመጀመሪያው ጀምሮ በእጁ ነበር። በዚህ ላይ ቆም ብለህ አስብ፤ ተስፋ መቁረጥ ለመደበቅ ከሁሉ ይበልጥ የሚጥረው እውነት ይህ ነውና። መውጫው ከተወረወረበት ቅጽበት ጀምሮ በራሱ ጉያ ውስጥ ነበር — ሊያየው ብቻ አልቻለም፤ ምክንያቱም ተስፋ መቁረጥ ያለህ ነገር ዋጋ እንደሌለውና ምንም እንደማይሠራ ያሳምንሃል። ቁልፉ ተስፋ ቃል ይባላል፦ እግዚአብሔር በእርግጥ የተናገራቸው፣ ቢሰማህም ባይሰማህም እውነት የሆኑ ነገሮች። የተስፋ መቁረጥ ኃይሉ ሁሉ ቁልፉን በእጅህ እንደ ያዝህ እንድትረሳ ማድረግ ነው።

አንድ የምታደርገው ነገር — ወደ ጨለማ እስር ቤቱ ከመግባትህ በፊት፦ ቁልፉን አስቀድመህ በጉያህ አኑረው። አንድ እውነተኛ የእግዚአብሔርን ተስፋ ቃል ፈልግ — መዝሙር 42:5ን በእጅህ ላይ፣ በመስታወትህ ላይ፣ በማስታወሻህ ውስጥ ጻፈው — ግዙፉ ተስፋ እንደሌለ ሲነግርህ ቀድሞ እዚያ ያለውን ነገር እንድትይዝ። የዚህን ምዕራፍ ሌላውንም ሕግ ጠብቅ፦ በጉድጓዱ ውስጥ ስትሆን ለአንድ ሰው ንገር። ክርስቲያን ብቻውን አልወጣም፤ አንተም ብቻህን አትወጣም። ያ ከሁሉ የጨለመ ድምፅ ቢመጣ፣ ሊረዳህ ለሚችል ሰው ጮክ ብለህ የምትናገርበት ቅጽበት ያ ነው — ምክንያቱም ያ ድምፅ ግዙፉ ነው፤ ይዋሻል፤ አንተም ቁልፍ ይዘሃል።