የምልጃ አርአያ

«እንዲህም አላቸው። ከእናንተ ማናቸውም ወዳጅ ያለው፥ በእኩል ሌሊትስ ወደ እርሱ ሄዶ። ወዳጄ ሆይ፥ ሦስት እንጀራ አበድረኝ፥ አንድ ወዳጄ ከመንገድ ወደ እኔ መጥቶ የማቀርብለት የለኝምና ይላልን? ያም ከውስጥ መልሶ። አታድክመኝ፤ አሁን ደጁ ተቈልፎአል ልጆቼም ከእኔ ጋር በአልጋ ላይ አሉ፤ ተነሥቼ ልሰጥህ አልችልም ይላልን? እላችኋለሁ፥ ወዳጅ ስለ ሆነ ተነሥቶ ባይሰጠው እንኳ፥ ስለ ንዝነዛው ተነስቶ የሚፈልገውን ሁሉ ይሰጠዋል።»—ሉቃስ 11:5–8።

«ኢየሩሳሌም ሆይ፥ በቅጥሮችሽ ላይ ጠባቂዎችን አቁሜአለሁ፤ ቀንና ሌሊትም ሁልጊዜ ዝም አይሉም፤ እናንተ እግዚአብሔርን የምታሳስቡ፥ ዝም አትበሉ፤ ዕረፍትም አትስጡት።»—ኢሳይያስ 62:6, 7።

ጸሎት ምን ያህል ኃይል እንዳለው ባለፈው ምዕራፋችን አይተናል። የሰማይን ኃይል የሚያዝዝ በምድር ላይ ያለ ብቸኛው ኃይል እርሱ ነው። የቤተ ክርስቲያን የመጀመሪያዎቹ ዘመናት ታሪክ ጸሎት ምን ማድረግ እንደሚችል፣ እርሱ ብቻውን ነገር ግን በእርግጥ የሰማይን ሀብትና ኃይላት ወደ ምድር ሕይወት እንዴት ሊያወርድ እንደሚችል ቤተ ክርስቲያኑን ለማስተማር እግዚአብሔር የሰጠው ታላቅ የተግባር ትምህርት ነው።

ጸሎት በአንድ ጊዜ እጅግ አስፈላጊም የማይቋቋሙትም እንዴት እንደ ሆነ የተማርነውን ትምህርት አስታውስ። የማይታወቅና የማይነገር ኃይልና በረከት በሰማይ እንዴት እንደ ተከማቸልን አላየንምን?—ያ ኃይል እንዴት ለሰዎች በረከት እንደሚያደርገን፣ ማንኛውንም ሥራ እንድንሠራ ወይም ማንኛውንም አደጋ እንድንጋፈጥ እንዴት እንደሚያበቃን? በጸሎት ያለማቋረጥና በጽናት እንዴት መፈለግ እንዳለበት? ሰማያዊው ኃይል ያላቸው በሌሎች ላይ በጸሎት እንዴት ሊያወርዱት እንደሚችሉ? በአገልጋዮችና በሕዝብ መካከል ባለው ግንኙነት ሁሉ፣ በክርስቶስ ቤተ ክርስቲያን አገልግሎቶች ሁሉ ውስጥ እርሱ እንዴት ብቸኛው የስኬት ምሥጢር እንደ ሆነ? የዓለምን ኃይል ሁሉ እንዴት ሊቋቋምና ሰዎችን ያንን ዓለም ለክርስቶስ እንዲያሸንፉ እንዴት እንደሚያበቃቸው? ጸሎት እንዲያወርደው የሚጠብቀው የሰማያዊው ሕይወት ኃይል፣ የእግዚአብሔር የራሱ መንፈስ ኃይል፣ የሁሉን ቻይነት ኃይል ነው።

በዚህ ሁሉ ጸሎት ውስጥ ስለ ግል ፍላጎት ወይም ደስታ የታሰበው እጅግ ጥቂት ነበር። እነዚህን ደቀ መዛሙርት የያዛቸው ለክርስቶስ የመመስከርና እርሱንና መዳኑን ወደ ሌሎች የማድረስ ምኞት፣ የእግዚአብሔር መንግሥትና ክብር አሳብ ነበር። ጸሎትን ከመከልከል ኃጢአት ነጻ መውጣት ብንፈልግ ለምልጃ ሥራ ልባችንን ማስፋት አለብን። ዘወትር ለራሳችን ብቻ ለመጸለይ የሚደረግ ሙከራ መውደቁ አይቀርም፤ እምነታችን፣ ፍቅራችንና ጽናታችን የሚነቃቃው፣ ሰዎችንም ለማዳን ሊያበቃን የሚችለው የመንፈስ ኃይል የሚገኘው ለሌሎች በምናደርገው ምልጃ ውስጥ ነው። በጸሎት ይበልጥ ታማኞችና ውጤታማዎች እንዴት እንደምንሆን እየጠየቅን ነው፤ እንግዲያስ ለችግረኞች የሚደረግ ምልጃ የሚያምነውንና የሚያሸንፈውን የጸሎት ኃይላችንን ከፍተኛ ልምምድ እንደሚቀሰቅስ ጌታ በእኩለ ሌሊቱ ወዳጅ ምሳሌ እንዴት እንደሚያስተምረን እንመልከት። ምልጃ ከጸሎት ዓይነቶች ሁሉ እጅግ ፍጹሙ ነው፤ ክርስቶስ በዙፋኑ ላይ ሆኖ ሊጸልየው ዘወትር በሕይወት የሚኖርለት ጸሎት እርሱ ነው። የእውነተኛ ምልጃ ክፍሎች ምን እንደ ሆኑ እንማር።

1. አጣዳፊውን ችግር ልብ በል፤ ምልጃ መነሻውን የሚያገኘው ከዚህ ነው። ወዳጁ በእኩለ ሌሊት መጣ—ባልተገባ ሰዓት። ተርቦ ነበር፤ እንጀራም መግዛት አልቻለም። በሚገባ መጸለይን ልንማር ከፈለግን በዙሪያችን ላለው ችግር ዓይናችንንና ልባችንን መክፈት አለብን።

በእኩለ ሌሊት ጨለማ ውስጥ የሚኖሩትን፣ በሕይወት እንጀራ እጦት የሚጠፉትን አንድ ሺህ ሚሊዮን አሕዛብና ሙስሊሞች ዘወትር እንሰማለን። ብዙዎቹ እንደ አሕዛብ ያህል ያልተማሩና ግድ የለሾች ስለ ሆኑት ስለ አምስት መቶ ሚሊዮን በስም ብቻ ክርስቲያኖች ስለ ሆኑ ሰዎች እንሰማለን። በክርስቲያን ቤተ ክርስቲያን ውስጥ ያልተማሩ ወይም ግድ የለሾች ያልሆኑ፣ ነገር ግን በእግዚአብሔር ብርሃን ስለ መመላለስ ወይም ከሰማይ በሚወርድ እንጀራ በሚመገብ ሕይወት ኃይል ስለ መኖር እጅግ ጥቂት የሚያውቁ ሚሊዮኖችን እናያለን። እያንዳንዳችን የራሳችን ክበቦች አሉን—ጉባኤዎች፣ ትምህርት ቤቶች፣ ወዳጆች፣ የሚስዮን ሥራዎች—በውስጣቸውም ትልቁ ምሬት የእግዚአብሔር ብርሃንና ሕይወት እጅግ ጥቂት የታወቀ መሆኑ ነው። በእርግጥ የምንመሰክረውን፣ ማለትም መርዳት የሚችል እግዚአብሔር ብቻ እንደ ሆነና እግዚአብሔር ለጸሎት መልስ ሆኖ በእርግጥ እንደሚረዳ፣ የምናምን ከሆነ፣—ይህ ሁሉ ችግር አማላጆች ሊያደርገን ይገባል፤ ሕይወታቸውን በዙሪያቸው ላሉት ለመጸለይ የሚሰጡ ሰዎች ሊያደርገን ይገባል።

ችግሩን ለማሰብና በሚገባ ለመረዳት ጊዜ እንውሰድ። እንጀራ በብዛት እያለ፣ እንዲያውም እየተረፈ፣ ክርስቶስ የሌላት እያንዳንዲቱ ነፍስ በራብ እየጠፋች ወደ ውጭ ጨለማ ትወርዳለች! በዓመት ሠላሳ ሚሊዮን ሰዎች ክርስቶስን ሳያውቁ ይሞታሉ! የገዛ ጎረቤቶቻችንና ወዳጆቻችን፣ በአደራ የተሰጡን ነፍሳት፣ ተስፋ ሳይኖራቸው ይሞታሉ! በዙሪያችን ያሉ ክርስቲያኖች የታመመ፣ የደከመና ፍሬ ቢስ ሕይወት ይኖራሉ! በእርግጥ የጸሎት ፍላጎት አለ። ከእግዚአብሔር ርዳታን ከመለመን በቀር ምንም፣ ምንም የሚጠቅም ነገር የለም።

2. ፈቃደኛውን ፍቅር ልብ በል።—ወዳጁ የደከመውንና የተራበውን ወዳጁን ወደ ቤቱ፣ ደግሞም ወደ ልቡ ተቀበለው። እንጀራ የለኝም ብሎ ራሱን አላመካኘም፤ በእኩለ ሌሊት ራሱን ሰጥቶ እንጀራ ሊፈልግለት ሄደ። የሚያስፈልገውን እንጀራ ለማግኘት የሌሊት ዕረፍቱንና ምቾቱን መሥዋዕት አደረገ። ፍቅር «የራሱንም አይፈልግም»። ለሌሎች ሲል ራሱን መተውና መርሳት የፍቅር ባሕርይ ራሱ ነው። የእነርሱን ፍላጎት ወስዶ የራሱ ያደርገዋል፤ ክርስቶስ እንዳደረገው ለሌሎች በመኖርና በመሞት እውነተኛ ደስታውን ያገኛል።

እናትን ለጠፋው ልጇ እንድትጸልይ የሚያደርጋት ለእርሱ ያላት ፍቅር ነው። ለነፍሳት ያለ እውነተኛ ፍቅር በውስጣችን የምልጃ መንፈስ ይሆናል። ለሰዎች እውነተኛ ፍቅር ሳይኖረን ለባልንጀሮቻችን ብዙ ታማኝና ትጉ ሥራ መሥራት ይቻላል። ጠበቃ ወይም ሐኪም ለሙያው ካለው ፍቅርና ለተግባሩ ካለው ከፍ ያለ የታማኝነት ስሜት የተነሣ፣ ለእያንዳንዱ የተለየ ፍቅር ሳይኖረው ለደንበኞቹ ወይም ለሕመምተኞቹ ፈጽሞ ሊተጋ እንደሚችል፣ እንዲሁ የክርስቶስ አገልጋዮች ክርስቶስን የመሰለ ለነፍሳት ያለ ፍቅር ብርቱ ሳይሆን ራሳቸውን በትጋትና ራስን መሥዋዕት በሚያደርግ ቅንዓት እንኳ ለሥራቸው ሊሰጡ ይችላሉ። በጸሎት ውስጥ ይህን ያህል ጕድለት የሚያመጣው ይህ የፍቅር እጦት ነው። ለሙያችንና ለሥራችን ያለን ፍቅር፣ በጥንቃቄና በትጋት ደስ መሰኘታችን በክርስቶስ ርኅሩኅ ርኅራኄ ውስጥ ሲሰምጥ፣ ያን ጊዜ ፍቅር ወደ ጸሎት ያስገድደናል፤ ነፍሳት ካልዳኑ በሥራችን ማረፍ አንችልምና። እውነተኛ ፍቅር መጸለይ አለበት።

3. የአቅም ማጣትን ስሜት ልብ በል።—ብዙ ጊዜ ስለ ፍቅር ኃይል እንናገራለን። በአንድ በኩል ይህ እውነት ነው፤ ቢሆንም እውነቱ ሊዘነጉ የማይገባቸው ገደቦች አሉት። እጅግ ብርቱው ፍቅር ፈጽሞ አቅመ ቢስ ሊሆን ይችላል። እናት ለሚሞተው ልጇ ሕይወቷን ለመስጠት ፈቃደኛ ልትሆን ትችላለች፤ ቢሆንም ልታድነው ላትችል ትችላለች። የእኩለ ሌሊቱ ወዳጅ ለወዳጁ እንጀራ ለመስጠት እጅግ ፈቃደኛ ነበር፤ ነገር ግን ምንም አልነበረውም። እንዲለምን ያስወጣው ይህ የአቅም ማጣት ስሜት፣ መርዳት አለመቻሉ ነበር፦ «አንድ ወዳጄ ከመንገድ ወደ እኔ መጥቶ የማቀርብለት የለኝም»። የምልጃ ሕይወት ብርታት ራሱ በእግዚአብሔር አገልጋዮች ዘንድ ያለው ይህ የአቅም ማጣት ስሜት ነው።

«የማቀርብላቸው የለኝም»፤ ይህ ግንዛቤ አገልጋዩን ወይም ሚስዮናዊውን፣ አስተማሪውን ወይም ሠራተኛውን ሲይዘው፣ ምልጃ ብቸኛ ተስፋቸውና መጠጊያቸው ይሆናል። ዕውቀትና እውነት፣ አፍቃሪ ልብ፣ በእኔ ኃላፊነት ሥር ላሉትም ራሴን ለመስጠት ዝግጁነት ሊኖረኝ ይችላል፤ የሰማይን እንጀራ ግን ልሰጣቸው አልችልም። ፍቅሬና ቅንዓቴ ሁሉ እያለ፣ «የማቀርብላቸው የለኝም»። ያንን «የለኝም» የሚለውን ቃል የአገልግሎቱ መመሪያ ያደረገ ሰው ብፁዕ ነው። የፍርድን ቀንና የነፍሳትን አደጋ ሲያስብ፣ ሰዎችን ከኃጢአት ለማዳን ምን ያህል ከተፈጥሮ በላይ የሆነ ኃይልና ሕይወት እንደሚያስፈልግ ሲያይ፣ ሕይወትን ለመስጠት እርሱ ሊያደርግ የሚችለው ሁሉ ምን ያህል ፈጽሞ በቂ እንዳልሆነ ሲሰማው፣ ያ «የለኝም» እንዲጸልይ ያስገድደዋል። የእኩለ ሌሊቱን ጨለማና የተራቡትን ነፍሳት ሲያስብ፣ ምልጃ ብቸኛ ተስፋው፣ ፍቅሩ መጠጊያ የሚያገኝበት ብቸኛ ነገር ሆኖ ይታየዋል።

ለመሥራት ብርቱዎችና ጥበበኞች ለሆኑት ሁሉ ማስጠንቀቂያ፣ ደካሞች ለሆኑትም ሁሉ ማበረታቻ እንዲሆን ትምህርቱን በልባችን እንያዝ። የአቅም ማጣታችን ስሜት የምልጃ ነፍስ ነው። እጅግ ቀላሉና እጅግ ደካማው ክርስቲያን ሁሉን ከሚችል አምላክ በረከትን በጸሎት ሊያወርድ ይችላል።

4. በጸሎት ያለውን እምነት ልብ በል።—እርሱ ራሱ የሌለውን ሌላው ሊሰጥ ይችላል። መስጠት የሚችልና ፈቃደኛም የሆነ ባለ ጠጋ ወዳጅ በአቅራቢያው አለው። ቢለምን ብቻ እንደሚቀበል እርግጠኛ ነው። ይህ እምነት በእኩለ ሌሊት ቤቱን ትቶ እንዲወጣ ያደርገዋል፤ የሚሰጠው እንጀራ በራሱ ዘንድ ባይኖር ሌላውን ሊለምን ይችላል።

የሚያስፈልገን እግዚአብሔር እንደሚሰጥ የሚያምን ይህ ቀላልና የሚተማመን እምነት ነው፤ ይህ በእውነት ባለበት ስፍራ ስለ አለመጸለያችን ምንም ስሕተት በእርግጥ አይኖርም። በእግዚአብሔርም ቃል ውስጥ እንዲህ ያለውን እምነት በእኛ ውስጥ ሊቀሰቅስና ሊያበረታ የሚችለውን ሁሉ አለን። የተፈጥሮ ዓይናችን የሚያየው ሰማይ በብርሃኑና በሙቀቱ ለምድር ውበትንና ፍሬያማነትን የሚሰጥ አንድ ታላቅ የፀሐይ ብርሃን ውቅያኖስ እንደ ሆነ፣ እንዲሁ መጽሐፍ ቅዱስ በመንፈሳዊ በረከት ሁሉ የተሞላውን የእግዚአብሔርን እውነተኛ ሰማይ ያሳየናል፤—መለኮታዊ ብርሃንና ፍቅርና ሕይወት፣ ሰማያዊ ደስታና ሰላምና ኃይል፣ ሁሉም በእኛ ላይ ያበራሉ። እግዚአብሔር እነዚህን በረከቶች ለጸሎት መልስ አድርጎ ለመስጠት እየጠበቀና ደስ እያለው እንደ ሆነ ይገልጥልናል። ጸሎት እንደሚሰማ፣ ልንረዳቸው ለምንፈልጋቸው ሰዎች እኛ ራሳችን ፈጽሞ ልናደርገው የማንችለው ነገር በጸሎት ሊገኝ እንደሚችል እንድናምን በሺህ ተስፋዎችና ምስክርነቶች ይጠራናል፤ ያበረታታናልም። በእርግጥ ጸሎት እንደሚሰማ፣ በጸሎትም እጅግ ድሆችና እጅግ ደካሞች ለችግረኞች በረከትን ሊያከፋፍሉ እንደሚችሉ፣ እያንዳንዳችንም ድሆች ብንሆንም ብዙዎችን ባለ ጠጎች ልናደርግ እንደምንችል በማመናችን ላይ ምንም ጥያቄ ሊኖር አይችልም።

5. የሚያሸንፈውን ያለ ማቋረጥ መለመን ልብ በል።—የወዳጁ እምነት ድንገተኛና ያልተጠበቀ መሰናክል ገጠመው፤ ባለ ጠጋው ወዳጅ ለመስማት እምቢ አለ—«ተነሥቼ ልሰጥህ አልችልም»። አፍቃሪው ልብ ይህን ተስፋ መቍረጥ ምን ያህል ጥቂት አስቦበት ነበር! ሊቀበለው አይፈቅድም። ለማኙ ሦስት እጥፍ የሆነውን ልመናውን አጥብቆ ያቀርባል፦ ችግረኛው ወዳጄ ይኸው፤ አንተ ብዙ አለህ፤ እኔ ወዳጅህ ነኝ፤ እምቢታውንም ለመቀበል አይፈቅድም። በእኩለ ሌሊት ቤቱን የከፈተውና ከዚያም ርዳታ ለመፈለግ ቤቱን ትቶ የወጣው ፍቅር ማሸነፍ አለበት።

የምሳሌው ማዕከላዊ ትምህርት ይህ ነው። በምልጃችን ውስጥ በመልሱ ላይ ችግርና መዘግየት እንዳለ ልናገኝ እንችላለን። እግዚአብሔር፦ «ልሰጥህ አልችልም» የሚል ያህል ሊሆን ይችላል። ሁኔታዎች ሁሉ ቢቃወሙም እንደሚሰማ ያለንን መተማመን አጥብቆ መያዝና የለመንነውን እንደምናገኝ በሙሉ እርግጠኝነት መጽናት ቀላል አይደለም። ቢሆንም እግዚአብሔር ከእኛ የሚጠብቀው ይህን ነው። በእርሱ ላይ ያለንን መተማመን እጅግ ከፍ አድርጎ ይመለከተዋል፤ ፍጡር ለፈጣሪው ሊሰጠው የሚችለው ከፍተኛው ክብር በመሠረቱ ይህ ነውና፣ በእርሱ በመታመን እንድንለማመድ ሊያሠለጥነን ማንኛውንም ነገር ያደርጋል። በእግዚአብሔር መዘግየት ወይም ዝምታ ወይም እምቢ ያለ በሚመስል ሁኔታ የማይናወጥ፣ ነገር ግን ለእግዚአብሔር ክብርን እየሰጠ በእምነት የሚበረታ ሰው ብፁዕ ነው። እንዲህ ያለው እምነት አስፈላጊ ከሆነ ያለ ማቋረጥ እየለመነ ይጸናል፤ በረከቱንም ከመውረስ ሊቀር አይችልም።

6. በመጨረሻም የተትረፈረፈ ዋጋን እርግጠኝነት ልብ በል።—«እላችኋለሁ፥ … ስለ ንዝነዛው ተነስቶ የሚፈልገውን ሁሉ ይሰጠዋል»። ኦ፣ የተትረፈረፈ መልስ እርግጠኛ መሆኑን ማመንን ምነው በተማርን! በጥንት ዘመን አንድ ነቢይ እንዲህ አለ፦ «እጃችሁ አይላላ፤ ለሥራችሁ ዋጋ አለውና»። አብዝቶ መጸለይ የሚከብዳቸው ሁሉ ዓይናቸውን በብድራቱ ዋጋ ላይ ቢያኖሩና ጸሎታቸው ከንቱ ሊሆን እንደማይችል በመለኮታዊው ማረጋገጫ ላይ በእምነት መተማመንን ቢማሩ ምንኛ መልካም ነበር! በእግዚአብሔርና በታማኝነቱ ብቻ ብናምን፣ ምልጃ ለሌሎች በረከትን ስንፈልግ መጀመሪያ የምንጠጋበት ነገር ይሆንልናል፤ ጊዜ ልናገኝለት የማንችለው የመጨረሻው ነገርም አይሆንም። የደስታና የተስፋም ነገር ይሆናል፤ ምክንያቱም በምንጸልይበት ጊዜ ሁሉ መቶ እጥፍ ፍሬ የሚያፈራ ዘር እየዘራን እንደ ሆነ እናውቃለንና። ተስፋ መቍረጥ የማይቻል ነው፦ «እላችኋለሁ፥ … ተነስቶ የሚፈልገውን ሁሉ ይሰጠዋል»።

ነፍሳትን የሚወዱ ሁሉና በወንጌል አገልግሎት የሚሠሩ ሁሉ ይበርቱ። በጸሎት የሚያልፍ ጊዜ ለሥራ ከሚሰጠው ጊዜ የበለጠ ፍሬ ያስገኛል። ለሥራ ዋጋውንና ስኬቱን የሚሰጠው ጸሎት ብቻ ነው። እግዚአብሔር ራሱ ሥራውን በእኛ ውስጥና በእኛ በኩል እንዲሠራ መንገድ የሚከፍተው ጸሎት ነው። የእግዚአብሔር መልእክተኞች እንደ መሆናችን ዋናው ሥራችን ምልጃ ይሁን፤ በእርሱ የእግዚአብሔር መገኘትና ኃይል ከእኛ ጋር እንዲሄድ እናረጋግጣለንና።

«ከእናንተ ማናቸውም ወዳጅ ያለው፥ በእኩል ሌሊትስ ወደ እርሱ ሄዶ። ወዳጄ ሆይ፥ ሦስት እንጀራ አበድረኝ» … ይላልን? ይህ ወዳጅ ከአምላካችን በቀር ሌላ አይደለም። በእኩለ ሌሊት ጨለማ፣ እጅግ ባልተጠበቀ ሰዓት፣ በታላቅም ችግር ውስጥ ስለምንወዳቸውና ስለምንጨነቅላቸው ሰዎች «የማቀርብላቸው የለኝም» ማለት ሲኖርብን፣ በሰማይ ባለ ጠጋ ወዳጅ—የዘላለም አምላክና አባት—እንዳለን፣ እርሱም በሚገባ እንዲለመን ብቻ እንደሚጠብቅ እንማር። በፊቱ የጸሎት ጕድለታችንን እንናዘዝ። ጸሎት ማጣታችን ማስረጃው የሆነው የእምነት ጕድለት፣ መንፈሳዊ ያልሆነና ገና እጅግ በራስ፣ በሥጋና በዓለም ኃይል ሥር ያለ ሕይወት ምልክት መሆኑን እንቀበል። ይህን ምሳሌ በተናገረው፣ እርሱ ራሱም የምሳሌውን እያንዳንዱን ገጽታ በእኛ እውነት ሊያደርግ በሚጠብቀው በጌታ ኢየሱስ እምነት ራሳችንን አማላጆች እንድንሆን እንስጥ። ርዳታ የሚያስፈልጋቸውን ነፍሳት ማየታችን ሁሉ፣ የርኅራኄ መንፈስ መነሣሣት ሁሉ፣ ለመባረክ አቅም እንደሌለን መሰማታችን ሁሉ፣ መልስ ለማግኘት በመንገዳችን ያለው ችግር ሁሉ፣ ይህን አንድ ነገር እንድናደርግ በአንድነት ይገፋፉን፤ ይኸውም ብቻውን መርዳት ወደሚችለውና ለጸሎታችን መልስ ሆኖ ወደሚረዳው አምላክ ያለ ማቋረጥ በመለመን መጮኽ ነው። በእርግጥም እንደ ወደቅን ከተሰማን፣ ከስሕተታችን የሚማሩትንና የሚርቁትን አዲስ ትውልድ ክርስቲያኖችን ለማሠልጠን የምንችለውን ሁሉ እናድርግ። ሙሴ ወደ ከነዓን ምድር መግባት አልቻለም፤ ነገር ግን ሊያደርገው የሚችል አንድ ነገር ነበረ፤ በእግዚአብሔር ትእዛዝ «ኢያሱንም እዘዘው፥ አደፋፍረውም፥ አበርታውም» (ዘዳግም 3:28)። ውድቀታችንን ለማካካስ ለእኛ ጊዜው ካለፈ፣ ቢያንስ ከእኛ በኋላ የሚመጡትን ወደ መልካሚቱ ምድር፣ ወደ ተባረከው የማያቋርጥ የጸሎት ሕይወት እንዲገቡ እናበረታታቸው።

አርአያ የሆነው አማላጅ አርአያ የሆነ የክርስቲያን ሠራተኛ ነው። መጀመሪያ ከእግዚአብሔር መቀበል፣ ከዚያም ከቀን ወደ ቀን እኛ ራሳችን ያገኘነውን ለሰዎች መስጠት የውጤታማ ሥራ ምሥጢር ነው። በአቅመ ቢስነታችንና በእግዚአብሔር ሁሉን ቻይነት መካከል ምልጃ የተባረከ ማያያዣ ነው።

ለተጨማሪ ጸሎት የቀረበ ልመና