አባሪ ለ

ቅዱሳት መጻሕፍትን በጥንቃቄና በቅደም ተከተል ስለ ማንበብ

ሙለር ስለዚህ ጉዳይ እንዲህ ይላል፦ «ብዙ አዳዲስ አማኞች በሚወድቁበት ወጥመድ ውስጥ እኔም ወደቅሁ፤ ይኸውም ከቅዱሳት መጻሕፍት ይልቅ ሃይማኖታዊ መጻሕፍትን አስበልጦ ማንበብ ነው። ቀድሞ እንደማደርገው ሥጋዊ አእምሮዬን ለመመገብ የፈረንሳይኛና የጀርመንኛ ልብ ወለድ መጻሕፍትን ማንበብ ከእንግዲህ አልቻልሁም፤ ቢሆንም በእነዚያ መጻሕፍት ቦታ ከመጻሕፍት ሁሉ የሚበልጠውን መጽሐፍ አላስቀመጥሁም። በራሪ ጽሑፎችን፣ የሚስዮን መጽሔቶችን፣ ስብከቶችንና እግዚአብሔርን የሚፈሩ ሰዎችን የሕይወት ታሪኮች አነብ ነበር። ከእነዚህ ሁሉ ይበልጥ የሚጠቅሙኝ ሆነው ያገኘኋቸው የመጨረሻዎቹን ዓይነት መጻሕፍት ነበር፤ በሚገባ ተመርጠው ቢሆን፣ ወይም እንዲህ ያሉትን ጽሑፎች ከልክ በላይ ባላነብ፣ ወይም ከእነርሱ አንዳቸውም ቅዱሳት መጻሕፍትን በተለየ ሁኔታ እንድወድዳቸው ቢያደርጉኝ ኖሮ ብዙ በጎ ነገር ባደረጉልኝ ነበር። — በሕይወቴ በየትኛውም ጊዜ ቅዱሳት መጻሕፍትን የማንበብ ልማድ ኖሮኝ አያውቅም። ከአሥራ አምስት ዓመት በታች ሳለሁ በትምህርት ቤት አልፎ አልፎ ጥቂት አነብባቸው ነበር፤ ከዚያ በኋላ ግን ያ የእግዚአብሔር ውድ መጽሐፍ ፈጽሞ ተዘንግቶ ተቀመጠ፤ ስለዚህም እግዚአብሔር በልቤ የጸጋ ሥራ ሊጀምር እስከ ወደደበት ጊዜ ድረስ፣ እስከማስታውሰው ድረስ፣ አንዲት ምዕራፍ እንኳ አላነበብሁም ነበር። እንግዲህ በቅዱሳት መጻሕፍት መንገድ ማሰብ ይህን ይመስል ነበር፦ እግዚአብሔር ራሱ ደራሲ ለመሆን ራሱን ዝቅ አደረገ፤ እኔ ግን መንፈስ ቅዱሱ በአገልጋዮቹ አማካይነት እንዲጻፍ ስላደረገው ስለዚያ ውድ መጽሐፍ ምንም አላውቅም፤ መጽሐፉም ማወቅ የሚገባኝን ይዟል፤ እርሱንም ማወቅ ወደ እውነተኛ ደስታ ይመራኛል፤ ስለዚህ ይህን እጅግ ውድ መጽሐፍ፣ ይህን የመጻሕፍት ሁሉ መጽሐፍ፣ በታላቅ ትጋት፣ በብዙ ጸሎትና በብዙ ማሰላሰል ደጋግሜ ደጋግሜ ማንበብ ይገባኛል፤ በዚህም ልማድ በሕይወቴ ዘመን ሁሉ መጽናት ይገባኛል። ምንም እንኳ ጥቂት ብቻ ባነብበውም፣ ስለ እርሱ የማውቀው ነገር እጅግ ጥቂት እንደ ሆነ ተገንዝቤ ነበርና። ነገር ግን እንዲህ ከማድረግና የእግዚአብሔርን ቃል አለማወቄ ይበልጥ እንዳጠናው ከመምራቱ ይልቅ፣ እርሱን ለመረዳት ያለብኝ ችግርና በእርሱ የማገኘው ጥቂት ደስታ ለማንበብ ግድ የለሽ አደረገኝ (ቃሉን በብዙ ጸሎት ማንበብ እውቀትን ብቻ ሳይሆን የምናነብበትንም ደስታ ይጨምራልና)፤ በዚህም ሁኔታ እንደ ብዙ አማኞች፣ በመለኮታዊ ሕይወቴ የመጀመሪያዎቹ አራት ዓመታት፣ በተግባር ከሕያው እግዚአብሔር ቃላት ይልቅ በመንፈስ ያልተነዱ ሰዎችን ሥራዎች አስበለጥሁ። ውጤቱም በእውቀትም በጸጋም ሕፃን ሆኜ መቅረቴ ነበር። በእውቀት እላለሁ፤ ምክንያቱም እውነተኛ እውቀት ሁሉ በመንፈስ አማካይነት ከቃሉ መገኘት አለበትና። ቃሉንም ቸል ስላልሁ፣ ለአራት ዓመታት ያህል እጅግ አላዋቂ ሆኜ ስለ ነበር፣ የቅድስት እምነታችንን መሠረታዊ ነጥቦች እንኳ በግልጽ አላውቅም ነበር። ይህም የእውቀት ጕድለት በእግዚአብሔር መንገዶች ጸንቼ እንዳልመላለስ እጅግ በሚያሳዝን ሁኔታ ወደ ኋላ አስቀረኝ። ከሥጋ ምኞት፣ ከዓይን አምሮትና ከኑሮ ትዕቢት ባርነት ነጻ በማውጣት አርነት የሚያወጣን እውነት ነውና (ዮሐንስ 8:31-32)። ቃሉ ይህን ያረጋግጣል። የቅዱሳን ተሞክሮ ያረጋግጣል፤ የእኔም የራሴ ተሞክሮ ያለ ጥርጥር ያረጋግጣል። ጌታ በኦገስት 1829 በእውነት ወደ ቅዱሳት መጻሕፍት ሊያመጣኝ በወደደ ጊዜ፣ ሕይወቴና አካሄዴ እጅግ የተለየ ሆነ። ከዚያ ጊዜ ወዲህ እንኳ ልሆን ከሚቻለኝና ከሚገባኝ እጅግ ብጎድልም፣ በእግዚአብሔር ጸጋ ግን ከቀድሞው ይልቅ ወደ እርሱ እጅግ ቀርቤ ለመኖር ችያለሁ።

«ይህን የሚያነቡ፣ በተግባር ከቅዱሳት መጻሕፍት ይልቅ ሌሎች መጻሕፍትን የሚያስበልጡና ከእግዚአብሔር ቃል ይልቅ የሰዎችን ጽሑፎች እጅግ የሚወድዱ አማኞች ቢኖሩ፣ በእኔ ኪሳራ ይጠንቀቁ። ጌታ በዚህ መጽሐፍ አማካይነት አንዳንድ ሕዝቦቹን ቅዱሳት መጻሕፍትን ከእንግዲህ ቸል እንዳይሉ፣ ይልቁንም እስካሁን ለሰዎች ጽሑፎች የሰጡትን ብልጫ ለእነርሱ እንዲሰጡ ሊመራቸው ቢወድድ፣ ይህ መጽሐፍ ብዙ በጎ ነገር ለማድረግ መሣሪያ እንደ ሆነ እቈጥረዋለሁ። የመጻሕፍትን ቍጥር ማብዛት ስለማልወድድ፣ ይህ ብቻ እነዚህን ገጾች ከመጻፍ ባገደኝ ነበር፤ ነገር ግን ወንድሞች በአጠቃላይ ከስሕተቶቼና ከጥፋቶቼ ሊጠቀሙ የሚችሉበት ብቸኛው መንገድ ይህ እንደ ሆነ ተረድቻለሁ፤ ደግሞም ለጸሎቴ መልስ የእኔን ተሞክሮ ማንበባቸው ቅዱሳት መጻሕፍትን ይበልጥ ከፍ አድርገው እንዲመለከቱና የተግባራቸው ሁሉ መመሪያ እንዲያደርጓቸው የሚመራቸው መሣሪያ ይሆናል በሚል ተስፋ ተነሣሥቻለሁ። * * *

«ማንም ቅዱሳት መጻሕፍትን እጅግ በሚጠቅም መንገድ እንዴት ሊያነብ እንደሚችል ቢጠይቀኝ የሚከተለውን እመክረዋለሁ፦

«አንደኛ፦— ከሁሉ በላይ ሊያስተምረው የሚችለው እግዚአብሔር ብቻ በመንፈሱ እንደ ሆነ በገዛ አእምሮው ውስጥ ጸንቶ እንዲኖር ሊፈልግ ይገባዋል፤ ስለዚህም እግዚአብሔር ስለ በረከቶች እንዲጠየቅ ስለሚሻ፣ ከማንበቡ በፊትም ሆነ በሚያነብበት ጊዜ የእግዚአብሔርን በረከት መፈለግ ይገባዋል።

«ሁለተኛ፦— ደግሞም መንፈስ ቅዱስ ከሁሉ የሚበልጥና በቂ አስተማሪ ቢሆንም፣ ይህ አስተማሪ እኛ በፈለግነው ጊዜ ወዲያውኑ ሁልጊዜ እንደማያስተምር፣ ስለዚህም ስለ አንዳንድ ክፍሎች ትርጉም ደጋግመን ደጋግመን ልንለምነው እንደሚያስፈልገን፣ ነገር ግን በእውነት በጸሎት፣ በትዕግሥትና ለእግዚአብሔር ክብር ብለን ብርሃንን የምንፈልግ ከሆንን በመጨረሻ በእርግጥ እንደሚያስተምረን በአእምሮው ውስጥ ጸንቶ ሊኖር ይገባዋል።

«ሦስተኛ፦— የእግዚአብሔርን ቃል ለመረዳት በቅደም ተከተል ማንበብ እጅግ ታላቅ ጠቀሜታ አለው፤ ይኸውም ቀደም ብለን ካቆምንበት በመቀጠል በየቀኑ ከብሉይ ኪዳን አንድ ክፍል፣ ከአዲስ ኪዳንም አንድ ክፍል ማንበብ ነው። ይህም አስፈላጊ የሆነው፦— 1ኛ፣ የክፍሎቹን ትስስር ስለሚያበራ ነው፤ በተቃራኒው አንድ ሰው የተወሰኑ ምዕራፎችን በልማድ እየመረጠ የሚያነብበት ሌላ መንገድ ብዙውን የቅዱሳት መጻሕፍት ክፍል ፈጽሞ ለመረዳት ጨርሶ የማይቻል ያደርገዋል። 2ኛ፣ በሥጋ ሳለን በመንፈሳዊ ነገሮች እንኳ ለውጥ ያስፈልገናል፤ ይህንንም ለውጥ ጌታ በቃሉ ውስጥ በሚገኘው ታላቅ ልዩነት በቸርነቱ አዘጋጅቶልናል። 3ኛ፣ ለእግዚአብሔር ክብር ይሆናል፤ ምክንያቱም አንዳንድ ምዕራፎችን እዚህም እዚያም መዝለል በተግባር አንዳንድ ክፍሎች ከሌሎቹ ይበልጣሉ፣ ወይም ከተገለጠው እውነት አንዳንዶቹ ክፍሎች የማይጠቅሙ ወይም አስፈላጊ ያልሆኑ ናቸው እንደ ማለት ነው። 4ኛ፣ በእግዚአብሔር በረከት ከስሕተት አመለካከቶች ሊጠብቀን ይችላል፤ እንዲህ በሥርዓት ቅዱሳት መጻሕፍትን እያነበብን ስንሄድ የሙሉውን ትርጉም ለማየት እንመራለንና፤ ደግሞም በአንዳንድ በምንወድዳቸው አመለካከቶች ላይ ከልክ በላይ ከማተኮር እንጠበቃለን። 5ኛ፣ ቅዱሳት መጻሕፍት የተገለጠውን የእግዚአብሔርን ፈቃድ ሁሉ ይዘዋል፤ ስለዚህ ያን የተገለጠውን ፈቃድ ሁሉ ከጊዜ ወደ ጊዜ ከዳር እስከ ዳር ለማንበብ ልንጥር ይገባናል። በዘመናችን ቅዱሳት መጻሕፍትን ሙሉ በሙሉ አንድ ጊዜ እንኳ ያላነበቡ ብዙ አማኞች እንዳሉ እፈራለሁ፤ ነገር ግን በየቀኑ ጥቂት ምዕራፎችን ብቻ በማንበብ በጥቂት ወራት ውስጥ ሊፈጽሙት ይችሉ ነበር።

«አራተኛ፦— ደግሞም ባነበብነው ላይ ማሰላሰል እጅግ ታላቅ ጠቀሜታ አለው፤ ስለዚህም ካነበብነው ውስጥ ምናልባት ትንሽ ክፍል፣ ወይም ጊዜ ካለን ሁሉም፣ በቀኑ ውስጥ ሊታሰብበት ይችላል። ወይም ለማሰላሰል በሥርዓት የምናልፍበት የአንድ መጽሐፍ፣ ወይም የአንድ መልእክት፣ ወይም የአንድ ወንጌል ትንሽ ክፍል በየቀኑ ሊታሰብበት ይችላል፤ ይሁን እንጂ ራስን በዚህ ዕቅድ ባርነት ውስጥ እንዲገባ መፍቀድ የለበትም።

«የሊቃውንት ማብራሪያ መጻሕፍት ጭንቅላትን በብዙ አሳቦች፣ ብዙ ጊዜም በእግዚአብሔር እውነት እንደሚሞሉ አግኝቻለሁ፤ ነገር ግን መንፈስ በጸሎትና በማሰላሰል አማካይነት ሲያስተምር ልብ ይነካል። የመጀመሪያው ዓይነት እውቀት ብዙውን ጊዜ ያስታብያል፤ ሌላ የማብራሪያ መጽሐፍ የተለየ አስተያየት ሲሰጥም ብዙ ጊዜ ይተዋል፤ በተግባር ላይ ሊውል ሲገባውም ብዙ ጊዜ ለምንም የማይጠቅም ሆኖ ይገኛል። ሁለተኛው ዓይነት እውቀት ግን ብዙውን ጊዜ ትሑት ያደርጋል፣ ደስታን ይሰጣል፣ ወደ እግዚአብሔር ይበልጥ ያቀርበናል፣ በክርክርም በቀላሉ አይወሰድም፤ ደግሞም ከእግዚአብሔር የተገኘ፣ በዚህም ወደ ልብ ገብቶ የራሳችን የሆነ ስለ ሆነ፣ በአብዛኛው በተግባርም ይፈጸማል።»