የመጀመሪያው የጸሎት ደረጃ

ወደ ላቀው የጸሎት ዓይነት ልንመራ የምንችልባቸው ሁለት መንገዶች አሉ። አንዱ ማሰላሰል ሲሆን ሌላው በማሰላሰል ማንበብ ነው። በማሰላሰል ማንበብ ስል አንዳንድ እውነቶችን — የትምህርት ወይም የተግባር፥ ከቀደመው ይልቅ የኋለኛውን — ወስዶ እንዲህ ማንበብ ማለቴ ነው፦— የቀረበልህን እውነት ውሰድ፤ ሁለት ወይም ሦስት መስመሮችን አንብብ፤ የቃላቱን ሙሉ ትርጉም ለመረዳት ፈልግ፤ እርካታ እስካገኘህባቸውም ድረስ ወደ ፊት አትቀጥል፤ ጣዕሙ ሲጠፋ ብቻ ያንን ስፍራ ተው። ከዚያ በኋላ ሌላ ክፍል ወስደህ እንዲሁ አድርግ፤ በአንድ ጊዜ ከግማሽ ገጽ በላይ አታንብብ።

ጥቅም የምናገኘው ከምናነበው ብዛት ይልቅ ከአነባበባችን ዓይነት ነው። ብዙ የሚያነቡ ሰዎች ከዚያ አይጠቀሙም፤ ንቦች ከአበቦች ጭማቂ መቅሰም የሚችሉት በዙሪያቸው በመብረር ሳይሆን በላያቸው በማረፍ ብቻ ነው። ብዙ ማንበብ ከመንፈሳዊ እውቀት ይልቅ ለትምህርት ቤት ዕውቀት ይበጃል፤ ከመንፈሳዊ መጻሕፍት ጥቅም ለማግኘት ግን በዚህ መንገድ ልናነባቸው ይገባል፤ ይህ አነባበብ ቀስ በቀስ ጸሎትን እንድንለምድ እንደሚያደርገንና ለጸሎት ጥልቅ ምኞት እንደሚሰጠን እርግጠኛ ነኝ። ሌላው መንገድ ማሰላሰል ነው፤ በእርሱም ለንባብ በተሰጠው ሰዓት ሳይሆን በተመረጠ ጊዜ ልንተጋ ይገባናል። ወደ እርሱ የምንገባበት መንገድ ይህ ይመስለኛል፦— በግልጽ የእምነት ድርጊት ራሳችንን ወደ እግዚአብሔር ፊት ካቀረብን በኋላ፥ በእርሱ ላይ ለማመዛዘን ሳይሆን ትኩረታችንን ለማሳረፍ ቁም ነገር ያለው ነገር እናንብብ፤ ዋናው ልምምድ የእግዚአብሔር መገኘት መሆን እንዳለበት፥ ርዕሱም አእምሮን ከማሠራት ይልቅ ትኩረትን ማሳረፍ እንዳለበት እያስተዋልን ነው።

ይህ በልባችን ውስጥ ባለው የእግዚአብሔር መገኘት ማመን ሐሳባችንን እየሰበሰብንና እንዳይባዝኑ እየከለከልን ወደ ራሳችን ውስጥ እንድንገባ ሊመራን ይገባል፤ ይህ የሚበታትኑ ሐሳቦችን ለማስወገድና ውጫዊ ነገሮችን ከእይታችን ለማራቅ ውጤታማ መንገድ ነው፤ ይኸውም በልባችን ስውር ስፍራ ብቻ ሊገኝ ወደሚችለው ወደ እግዚአብሔር እንቀርብ ዘንድ ነው፤ ያም ስፍራ እርሱ የሚያድርበት ቅድስተ ቅዱሳን ነው።

ማንም ትእዛዛቱን ቢጠብቅ ወደ እርሱ እንደሚመጣና በእርሱም ዘንድ መኖሪያ እንደሚያደርግ ተስፋ ሰጥቷል (ዮሐንስ 14:23)። ቅዱስ አውግስጢኖስ እግዚአብሔርን ከመጀመሪያው በዚህ መንገድ ባለመፈለጉ ስላባከነው ጊዜ ራሱን ይወቅሳል።

እንግዲህ እንዲህ በራሳችን ውስጥ ስንጠልቅና በውስጣችን ባለው የእግዚአብሔር መገኘት በጥልቅ ስንሞላ — ስሜቶቻችን ሁሉ ከዳር ወደ መካከል ሲሳቡ፥ ይህም በመጀመሪያ በቀላሉ ባይፈጸምም ኋላ ግን ፍጹም ተፈጥሯዊ ይሆናል — ነፍስ እንዲህ ልቧን በውስጧ ስትሰበስብና በተነበበው እውነት ላይ በማመዛዘን ሳይሆን እርሱን እየተመገበች፥ ማስተዋልን በማሰላሰል ከማነሣሣት ይልቅ ፈቃድን በፍቅራዊ ስሜት እያነሣሣች በእርሱ በጣፋጭነት ስትያዝ፥ ፍቅራዊ ስሜቱ እንዲህ ከተነካ በኋላ በጣፋጭነትና በሰላም እንዲያርፍ፥ የቀመሰውንም እንዲውጥ መተው አለበት።

አንድ ሰው ግሩም ምግብን ቢያኝክ ብቻ፥ ጣዕሙን ቢያውቅም ማኘኩን አቁሞ ካልዋጠው እንደማይመገብበት፥ እንዲሁ ፍቅራዊ ስሜት ሲነሣሣ ዘወትር ልናነሣሣው ብንፈልግ እሳቱን እናጠፋለን፤ በዚህም ነፍስን ምግቧን እናሳጣታለን። ያኘክነውንና የቀመስነውን (በአክብሮትና በመታመን በተሞላ) በፍቅር ዕረፍት ልንውጠው ይገባናል። ይህ መንገድ እጅግ አስፈላጊ ነው፤ ሌላ ማንኛውም መንገድ በብዙ ዓመታት ከሚያደርገው ይበልጥ ነፍስን በአጭር ጊዜ ያሳድጋታል።

ነገር ግን ቀጥተኛውና ዋናው ልምምድ የእግዚአብሔርን መገኘት ማስተዋል መሆን አለበት እንዳልሁ፥ ስሜቶቻችን ሲባዝኑ በታላቅ ታማኝነት ስሜቶቻችንን መልሰን መሰብሰብ ይገባናል።

ይህ ከሐሳብ መበታተን ጋር የምንዋጋበት አጭርና ውጤታማ መንገድ ነው፤ በቀጥታ ሊቃወሟቸው የሚጥሩ ያበሳጯቸዋል፥ ያበዟቸዋልም፤ ነገር ግን በቅርባችን ባለው እግዚአብሔር ሐሳብ ውስጥ ራሳችንን በማጥፋትና ሐሳቦቻችን ወደ እርሱ እንዲሳቡ በመፍቀድ፥ በተዘዋዋሪ፥ ስለ እነርሱም ሳናስብ፥ ነገር ግን ውጤታማ በሆነ መንገድ እንዋጋቸዋለን። እዚህም ጀማሪዎችን ላስጠንቅቅ፦ ከአንድ እውነት ወደ ሌላ፥ ከአንድ ርዕስ ወደ ሌላ አይሩጡ፤ ነገር ግን ጣዕም እስካገኙበት ድረስ በአንዱ ላይ ይቆዩ፤ ወደ እውነቶች በጥልቅ ለመግባት፥ ለመቅመስና በውስጣችን እንዲታተሙ ለማድረግ መንገዱ ይህ ነው። በመጀመሪያ እንዲህ ወደ ራሳችን ውስጥ መሰብሰብ አስቸጋሪ ነው እላለሁ፤ ምክንያቱም በውጫዊ ነገሮች የመያዝ ልማድ ለእኛ ተፈጥሯዊ ነውና፤ ጥቂት ስንለምደው ግን እጅግ ቀላል ይሆናል፤ ልማድ ስላደረግነው፥ ደግሞም ራሱን ለእኛ ማካፈልን ብቻ የሚሻው እግዚአብሔር የተትረፈረፈ ጸጋንና ቀላል የሚያደርገውን የመገኘቱን የተሞክሮ ስሜት ስለሚልክልን ነው።

ይህን መንገድ በጌታ ጸሎት ላይ እንጠቀምበት። እግዚአብሔር በውስጣችን እንዳለና በእርግጥ አባታችን እንደሚሆን እያሰብን «አባታችን ሆይ» እንላለን። ይህን አባት የሚለውን ቃል ከተናገርን በኋላ፥ ይህ የሰማይ አባት ፈቃዱን እንዲያስታውቀን እየጠበቅን ለጥቂት ጊዜ በዝምታ እንቆያለን። ከዚያም ይህን የክብር ንጉሥ በውስጣችን እንዲነግሥ እንለምነዋለን፤ ይህን ያደርግ ዘንድ ራሳችንን ፈጽመን ለእርሱ እንተዋለን፤ በእኛ ላይ ያለውንም መብት እናስረክበዋለን። እዚህ ላይ ወደ ሰላምና ዝምታ የሚያዘነብል ስሜት ቢሰማን መቀጠል የለብንም፤ ሁኔታው እስከ ቆየ ድረስ እንዲሁ እንቆይ፤ ከዚያ በኋላ ወደ ሁለተኛው ልመና እንሄዳለን፦ «ፈቃድህ በሰማይ እንደ ሆነች እንዲሁ በምድር ትሁን»። ከዚያም እግዚአብሔር በእኛ ውስጥና በእኛ በኩል ፈቃዱን ሁሉ እንዲፈጽም እንመኛለን፤ እንደ ወደደ ያደርጋቸው ዘንድ ልባችንንና ነጻነታችንን ለእግዚአብሔር እንሰጣለን። ቀጥሎም የፈቃድ ሥራ ፍቅር መሆን እንዳለበት በማየት ለመውደድ እንመኛለን፤ እግዚአብሔርም ፍቅሩን እንዲሰጠን እንለምናለን። ነገር ግን ይህ ሁሉ የሚደረገው በጸጥታና በሰላም ነው፤ ስለ ቀረው የጸሎቱ ክፍልም እንዲሁ ነው።

በሌላ ጊዜ ደግሞ ከእረኛው አጠገብ እንዳሉ በጎች ሆነን እውነተኛ ምግባችንን ከእርሱ እንለምናለን። መለኮታዊ እረኛ ሆይ! በጎችህን በገዛ እጅህ ትመግባለህ፤ ከቀን ወደ ቀንም አንተ ራስህ ምግባቸው ነህ። የቤተሰባችንን ጕዳዮችም በፊቱ ልናቀርብ እንችላለን፤ ነገር ግን ሁሉም በውስጣችን ያለውን የእግዚአብሔርን መገኘት በእምነት እያስታወስን መደረግ አለበት።

እግዚአብሔር ምን እንደ ሆነ በሐሳባችን መሣል አንችልም፤ በመገኘቱ ላይ ሕያው እምነት መያዝ በቂ ነው፤ የእግዚአብሔርን ምስል ልንቀርጽ አንችልምና፤ ክርስቶስን ግን እንደ ተሰቀለ፥ ወይም እንደ ሕፃን፥ ወይም በሌላ ሁኔታ ልናስበው እንችላለን፤ ይህም ሁልጊዜ በራሳችን ውስጥ እስከ ፈለግነው ድረስ ነው።

በሌላ ጊዜ ደግሞ ወደ ሐኪም እንደምንሄድ ወደ እርሱ እንመጣለን፤ ይፈውሳቸው ዘንድ ደዌዎቻችንን ወደ እርሱ እናመጣለን፤ ነገር ግን ሁልጊዜ ያለ ብርቱ ጥረት፥ ዝምታው ከድርጊቱ ጋር እንዲዋሐድ ከጊዜ ወደ ጊዜ አጭር ዝምታ እያደረግን፥ ዝምታውን ቀስ በቀስ እያረዘምንና በቃል የሚነገረውን ጸሎት እያሳጠርን፥ በመጨረሻም ለእግዚአብሔር አሠራር ራሳችንን ስናስገዛ እርሱ የበላይነቱን እስኪይዝ ድረስ ነው። የእግዚአብሔር መገኘት ሲሰጥና ነፍስ ዝምታንና ዕረፍትን መቅመስ ስትጀምር፥ ይህ የእግዚአብሔርን መገኘት በተሞክሮ ማወቅ ወደ ሁለተኛው የጸሎት ደረጃ ያስገባታል።