ወደ መለኮታዊ አንድነት የሚወስደው መንገድ

በማሰላሰል መንገድ ብቻ፥ ወይም በፍቅራዊ ስሜቶች እንኳ፥ ወይም በማናቸውም ብሩህ ወይም በአእምሮ በሚታወቅ ጸሎት ወደ መለኮታዊ አንድነት መድረስ አይቻልም። ለዚህ ብዙ ምክንያቶች አሉ። ዋና ዋናዎቹ እነዚህ ናቸው።

አንደኛ፥ መጽሐፍ ቅዱስ እንደሚለው «ሰው እግዚአብሔርን አይቶ አይኖርም» (ዘጸአት 33:20)። እንግዲህ በአእምሮ ምርምር የሚደረጉ የጸሎት ልምምዶች ሁሉ፥ ወይም ንቁ ተመስጦ እንኳ፥ ለተቀባዩ ተመስጦ መዘጋጃ ሳይሆን እንደ መድረሻ ሲቆጠሩ፥ እግዚአብሔርን ልናይባቸው፥ ማለትም ከእርሱ ጋር አንድ ልንሆንባቸው የማንችል የሕይወት ልምምዶች ናቸው። ከሰውና ከራሱ ትጋት የሆነው ሁሉ ምንም ያህል ክቡርና ከፍ ያለ ቢሆን ሊሞት ይገባዋል።

ቅዱስ ዮሐንስ «ዝምታ በሰማይ ሆነ» ይለናል። ሰማይ የነፍስን ጥልቀትና ማእከል ይወክላል፤ የእግዚአብሔር ግርማ በሚገለጥበት ጊዜ በዚያ ሁሉ ነገር ዝም ሊል ይገባዋል። የራሳችን ጥረት የሆነው ወይም በማናቸውም መንገድ የእኛ የሆነው ሁሉ ሊደመሰስ ይገባዋል፤ ራስን ባለቤት ከማድረግ (ማለትም የእግዚአብሔር የሆነውን የራስ አድርጎ ከመያዝ) በቀር እግዚአብሔርን የሚቃወም ምንም የለምና፤ የሰው ክፋት ሁሉ የክፉው ነገሩ ምንጭ በሆነው በዚህ ራስን ባለቤት ማድረግ ውስጥ ነው፤ ስለዚህ ነፍስ ራሷን ባለቤት ማድረጓን ባጣች መጠን ይበልጥ ንጽሕት ትሆናለች።

ሁለተኛ፥ እንደ እግዚአብሔር ንጽሕናና እንደ ፍጥረት ርኵሰት፥ እንደ እግዚአብሔር ቀላልነትና እንደ ፍጥረት ብዙነት ያሉትን እጅግ የሚቃረኑ ሁለት ነገሮች አንድ ለማድረግ እግዚአብሔር ብቻውን ሊሠራ ይገባዋል፤ ይህ በፍጥረት ጥረት ፈጽሞ ሊሆን አይችልምና፤ ሁለት ነገሮች በመካከላቸው አንዳች ዝምድና ወይም መመሳሰል ከሌለ አንድ ሊሆኑ አይችሉም፤ ንጹሕ ያልሆነ ማዕድን ንጹሕና የነጠረ ከሆነው ጋር ፈጽሞ እንደማይዋሐድ።

ታዲያ እግዚአብሔር ምን ያደርጋል? በምድር ያለውን ርኵሰት ሁሉ በኃይሉ ይበላ ዘንድ እሳት ወደ ምድር እንደሚላክ፥ የራሱን ጥበብ በፊቱ ይልካል። እሳት ሁሉን ይበላል፤ ኃይሉንም የሚቋቋም ምንም የለም። ጥበብም እንዲሁ ናት፤ ፍጥረትን ለመለኮታዊ አንድነት ታዘጋጀው ዘንድ በእርሱ ያለውን ርኵሰት ሁሉ ትበላለች።

ለአንድነት እጅግ ተቃራኒ የሆነው ይህ ርኵሰት ራስን ባለቤት ማድረግና የራስ እንቅስቃሴ ነው። ራስን ባለቤት ማድረግ፥ ከዋናው ንጽሕና ጋር ፈጽሞ ሊዋሐድ የማይችለው የእውነተኛው ርኵሰት ምንጭ ነውና፤ የፀሐይ ጨረሮች ጭቃን ሊነኩ ይችላሉ እንጂ ከእርሱ ጋር ሊዋሐዱ አይችሉምና። የራስ እንቅስቃሴ፥ እግዚአብሔር ወሰን በሌለው ዕረፍት ውስጥ ስለ ሆነ ነፍስ ከእርሱ ጋር አንድ ትሆን ዘንድ በዕረፍቱ ተካፋይ ልትሆን ይገባታልና፤ ያለዚህ ባለመመሳሰላቸው ምክንያት አንድነት ሊኖር አይችልም፤ ሁለት ነገሮችን አንድ ለማድረግም ተመጣጣኝ በሆነ ዕረፍት ውስጥ ሊሆኑ ይገባቸዋል።

ስለዚህ ነፍስ ወደ መለኮታዊ አንድነት ልትደርስ የምትችለው በፈቃዷ ዕረፍት ብቻ ነው፤ ከእግዚአብሔርም ጋር አንድ ልትሆን የምትችለው በማእከላዊ ዕረፍትና በተፈጠረችበት ንጽሕና ውስጥ ስትሆን ብቻ ነው።

ወርቅን ለማንጻት እሳት እንደሚጠቀሙበት፥ እግዚአብሔርም ነፍስን ለማንጻት ጥበብን ይጠቀማል። ወርቅ ሊነጻ የሚችለው በእሳት ብቻ እንደ ሆነ የታወቀ ነው፤ እሳቱም ምድራዊና ባዕድ የሆነውን ሁሉ ቀስ በቀስ በልቶ ከወርቁ ይለየዋል። አፈሩ ወደ ወርቅ መለወጡ ብቻ በቂ አይደለም፤ ምድራዊ የሆነውን ሁሉ ከእርሱ ለማስወገድ እሳቱ ሊያቀልጠውና ሊያሟሟው ያስፈልጋል፤ ይህም ወርቅ ርኵሰቱንና የመንጻትን አስፈላጊነት ሁሉ እስኪያጣ ድረስ ብዙ ጊዜ ወደ እሳት ይገባል። ያን ጊዜ እጅግ ለከበረ የእጅ ሥራ ሊውል ይበቃል።

ይህ ወርቅ በኋላ ቢረክስ ከሌሎች ነገሮች ጋር በመነካካቱ አዲስ እድፍ ስለ ያዘው ነው። ይህ ርኵሰት ግን የላይ ላዩ ብቻ ነው፤ ለአገልግሎት እንዳይውልም አይከለክለውም፤ የቀድሞው ርኵሰቱ ግን በውስጡ የተሰወረና ከባሕርዩ ጋር አንድ የሆነ ያህል ነበር።

ከዚህም በተጨማሪ ንጽሕናው ዝቅ ያለ ወርቅ ንጽሕናው ከፍ ካለው ጋር ሊደባለቅ እንደማይችል ታስተውላለህ። አንዱ የሌላውን ርኵሰት ሊይዝ፥ አለዚያም የራሱን ንጽሕና ለሌላው ሊያካፍል ይገባዋል። የነጠረን ወርቅ ካልነጠረው ጋር አድርግ፤ አንጥረኛው በዚህ ምን ሊያደርግ ይችላል? ከመጀመሪያው ጋር ይደባለቅ ዘንድ ከሁለተኛው ቁራጭ ርኵሰቱን ሁሉ ያስወግዳል። ቅዱስ ጳውሎስ የሚነግረን ይህን ነው፦ «የእያንዳንዱም ሥራ እንዴት መሆኑን እሳቱ ይፈትነዋል»፤ ደግሞም የማንም ሥራ ሊቃጠል የሚገባው ሆኖ ቢገኝ እርሱ ራሱ «በእሳት እንደሚድን» ይድናል ይላል (1ኛ ቆሮንቶስ 3:13፣ 15)። ይህም ማለት እግዚአብሔር የሚቀበላቸው መልካም ሥራዎች ቢኖሩም፥ የሠራቸው ሰው ንጹሕ ይሆን ዘንድ ራስን ባለቤት ማድረግ ሁሉ፥ ማለትም የራሱ የነበረው ሁሉ ከእነርሱ ይወገድ ዘንድ እነርሱም በእሳት ማለፍ አለባቸው ማለት ነው። እግዚአብሔር ጽድቃችንን ይፈርዳል፤ «የሕግን ሥራ በመሥራት ሥጋ የለበሰ ሁሉ በእርሱ ፊት ስለማይጸድቅ» ነው፤ መጽደቅ የሚገኘው «በማመን የሚገኘው የእግዚአብሔር ጽድቅ» በኩል ነው (ሮሜ 3:20፣ 22)።

ይህ ከተረዳ፥ ሰው ከአምላኩ ጋር አንድ ይሆን ዘንድ ጥበብና መለኮታዊ ፍትሕ እንደማይራራና እንደሚበላ እሳት ራስን ባለቤት ማድረግን ሁሉ፥ ምድራዊና ሥጋዊ የሆነውን፥ የራሱም እንቅስቃሴ የሆነውን ሁሉ ከእርሱ ሊወስዱ ይገባቸዋል እላለሁ፤ ይህንም ሁሉ ከእርሱ ከወሰዱ በኋላ ከእግዚአብሔር ጋር አንድ ሊያደርጉት ይገባቸዋል።

ይህ በፍጥረት ድካም ፈጽሞ አይፈጸምም፤ ይልቁንም እንዲያውም ያሳዝነዋል፤ ቀደም ብዬ እንዳልሁት ሰው የራሱ የሆነውን እጅግ ይወዳል፤ መደምሰሱንም እጅግ ይፈራል፤ ስለዚህ እግዚአብሔር ራሱ በገዛ ሥልጣኑ ባይፈጽመው ኖሮ ሰው ፈጽሞ ባልፈቀደለት ነበር።

በዚህ ላይ እንዲህ የሚል ተቃውሞ ይነሣል፦ እግዚአብሔር ሰውን ነፃነቱን ፈጽሞ አይነሣውም፤ ስለዚህም ሰው ሁልጊዜ እግዚአብሔርን ሊቃወም ይችላል፤ በዚህ ምክንያት እግዚአብሔር ያለ ሰው ፈቃድ ፍጹም በሆነ ሥልጣን ይሠራል ማለት አይገባኝም። ለማብራራት እንዲህ እላለሁ፦ ሰው ሙሉና ፍጹም ነፃነት እንዲኖረው ተቀባይ ስምምነት መስጠቱ በቂ ነው፤ ምክንያቱም ገና በመጀመሪያ እግዚአብሔር በእርሱና በውስጡ እንደ ወደደ ያደርግ ዘንድ ራሱን ለእግዚአብሔር በሰጠ ጊዜ፥ ከዚያን ጊዜ ጀምሮ እግዚአብሔር ለሚያደርገው ሁሉ ንቁና ጠቅላላ ፈቃድ ሰጥቷልና። ነገር ግን እግዚአብሔር ሲደመስስ፥ ሲያቃጥልና ሲያነጻ ነፍስ ይህ ሁሉ ለጥቅሟ እንደ ሆነ አታይም፤ ይልቁንም ተቃራኒውን ታምናለች፤ በመጀመሪያ እሳቱ ወርቁን የሚያደበዝዘው እንደሚመስል፥ ይህም ሥራ ነፍስን ንጽሕናዋን የሚገፍፋት ይመስላል። ስለዚህ ንቁና ግልጽ ስምምነት ቢጠየቅ ኖሮ ነፍስ ለመስጠት በተቸገረች፥ ብዙ ጊዜም ባልሰጠች ነበር። የምታደርገው ሁሉ ይህን ሥራ እንደ ቻለች እየታገሠች፥ ልትከለክለው ሳትችልም ሳትሻም በተቀባይ እርካታ መቆየት ብቻ ነው።

እንግዲህ እግዚአብሔር ይህችን ነፍስ ከተፈጥሯዊ፥ ተለይተው ከሚታወቁና ከሚስተዋሉ ሥራዎች ሁሉ እንዲህ ያነጻታል፤ በመጨረሻም ይበልጥ እየጨመረ እርሱን የምትመስል፥ ከዚያም ከእርሱ ጋር አንድ ዓይነት ያደርጋታል፤ የፍጥረትን የመቀበል አቅም ከፍ ያደርጋል፥ ያሰፋዋል፥ ያከብረውማል፤ ይህም ምሥጢራዊ በሚባል በተሰወረና በማይስተዋል መንገድ ነው። በእነዚህ ሥራዎች ሁሉ ግን ነፍስ በተቀባይ ሁኔታ ልትተባበር ይገባታል፤ የእግዚአብሔርም ሥራ እየበረታ በሄደ መጠን ፈጽሞ እስኪውጣት ድረስ ነፍስ ዘወትር ለእርሱ ልትገዛ ይገባታል። እንግዲህ አንዳንዶች እንደሚሉት ተግባር ፈጽሞ አይኑር አንልም፤ ይልቁንም ይህ በሩ ነውና፤ የምንለው በእርሱ ላይ መቆም የለብንም ብቻ ነው፤ ሰው ወደ መድረሻው ፍጽምና ሊዘረጋ ይገባዋልና፤ ወደ መንገዱ ሊያስገቡት አስፈላጊ የነበሩትን፥ በኋላ ግን በግትርነት ቢጣበቅባቸው እጅግ የሚያደናቅፉትን የመጀመሪያዎቹን መንገዶች ሳይተው ፈጽሞ ሊደርስበት አይችልም። ጳውሎስ፦ «በኋላዬ ያለውን እየረሳሁ በፊቴ ያለውን ለመያዝ እዘረጋለሁ፥ … ምልክትን እፈጥናለሁ» ያለው ይህንኑ ነው (ፊልጵስዩስ 3:13-14)።

ጉዞ ከጀመረ በኋላ ብዙዎች እንዳለፉበት፥ ጥቂቶች እንዳደሩበት፥ ባለቤቱም በዚያ እንደሚኖር ስለ ተነገረው ብቻ በመጀመሪያው የእንግዶች ማረፊያ የቆመን ሰው አእምሮ የጎደለው አድርገን አንቆጥረውምን? እንግዲህ ከነፍስ የሚፈለገው ወደ መድረሻዋ መገስገስ፥ አጭሩን መንገድ መያዝ፥ በመጀመሪያው ስፍራ አለመቆም፥ የቅዱስ ጳውሎስንም ምክር ተከትላ ወደ ተፈጠረችበት ዓላማ፥ ይኸውም በእግዚአብሔር ወደ መደሰት በሚያደርሳት «በእግዚአብሔር መንፈስ» እንድትመራ ራሷን መፍቀድ ነው (ሮሜ 8:14)።

ልዑሉ መልካም ነገር እግዚአብሔር እንደ ሆነ፥ ዋናው ብፅዕና ከእግዚአብሔር ጋር ባለ አንድነት እንደ ሆነ፥ ይህም አንድነት የራሳችን ጥረት ውጤት ሊሆን እንደማይችል የታወቀ ነው፤ እግዚአብሔር ራሱን ለነፍስ የሚያካፍለው እንደ አቅሟ መጠን ብቻ ነውና። ያለ ተቀባይ ሁኔታና ያለ ቀላልነት ከእግዚአብሔር ጋር አንድ ልንሆን አንችልም፤ ይህም አንድነት ብፅዕና ስለ ሆነ ወደ እርሱ የሚያደርሰው መንገድ ከሁሉ የተሻለ ሊሆን ይገባዋል፤ በእርሱም መሄድ አንዳች አደጋ ሊኖረው አይችልም።

ይህ መንገድ አደገኛ አይደለም። አደገኛ ቢሆን ኖሮ ክርስቶስ ከመንገዶች ሁሉ እጅግ ፍጹምና አስፈላጊ አድርጎ ባላቀረበው ነበር። ሁሉም ሊሄዱበት ይችላሉ፤ ሁሉም ወደ ብፅዕና እንደ ተጠሩ፥ በዚህም ሕይወት በሚመጣውም በእግዚአብሔር ወደ መደሰት ተጠርተዋል፤ በእግዚአብሔር መደሰት ብፅዕና ነውና። የምለው በእግዚአብሔር ራሱ መደሰትን ነው እንጂ በስጦታዎቹ መደሰትን አይደለም፤ ስጦታዎቹ ነፍስን ፈጽመው ማርካት ስለማይችሉ ዋናውን ብፅዕና ሊሰጡ አይችሉም፤ ነፍስ የተፈጠረችው ከእግዚአብሔር እጅግ የበለጸጉ ስጦታዎች እንኳ ፈጽመው ሊያረኳት በማይችሉበት ሁኔታ ነውና። የእግዚአብሔር ምኞት በሰጠን አቅም መጠን ራሱን ለእኛ መስጠት ነው፤ እኛ ግን ራሳችንን ለእግዚአብሔር ለመተው እንፈራለን! እርሱን የራሳችን ለማድረግና ለመለኮታዊ አንድነት ለመዘጋጀት እንፈራለን!

ራሳችንን ወደዚህ ሁኔታ ማምጣት የለብንም ትላላችሁ። በዚህ እስማማለሁ፤ ነገር ግን ማንም ራሱን ወደዚህ ሊያመጣ ከቶ እንዳልቻለ ደግሞ እላለሁ፤ ማንም ሰው በራሱ ጥረት ራሱን ከእግዚአብሔር ጋር አንድ ሊያደርግ ከቶ አይችልምና፤ ሥራውን ሊሠራ የሚገባው እግዚአብሔር ራሱ ነው።

አንዳንዶች ደርሰንበታል ብለው ያስመስላሉ ትላላችሁ። እኔ ግን በራብ የሚሞት ሰው ለረጅም ጊዜ የጠገበ መስሎ ሊታይ እንደማይችል፥ ይህም ሁኔታ ሊመሰል አይችልም እላለሁ። ሰዎች ወደዚህ መድረሻ መድረሳቸው ወይም አለመድረሳቸው ቶሎ ይታወቃል።

እንግዲህ ማንም ካልተመራ በቀር ወደ መድረሻው ሊደርስ ስለማይችል፥ ጉዳዩ ሰዎችን ወደዚያ ማስገባት ሳይሆን ወደዚያ የሚያደርሰውን መንገድ ማሳየትና በእግዚአብሔር ትእዛዝ ሊተዉ በሚገባቸው ልምምዶች ላይ እንዳይቆሙ መለመን ነው።

ለተጠማ ሰው ምንጭን አሳይቶ ከዚያም አስሮ ወደ እርሱ እንዳይሄድ በመከልከል በጥም እንዲሞት መተው ጭካኔ አይሆንምን? አሁን እየተደረገ ያለው ይህ ነው። ሁላችንም በመንገዱም በመድረሻውም እንስማማ። መንገዱ ጅማሬ፥ እድገትና መዳረሻ አለው። ወደ መዳረሻው በገፋን መጠን ከጅማሬው እንርቃለን፤ ከመነሻው ዘወትር እየራቁ ካልሆነ በቀር ወደ መዳረሻው መድረስ አይቻልም፤ በመካከላቸው ያለውን ሁሉ ሳያልፉ ከአንዱ ስፍራ ወደ ሌላው መሄድ አይቻልምና፤ ይህ የማይካድ ነው።

ወይ! በዕውቀታቸውና በችሎታቸው የሚመኩ አብዛኞቹ ሰዎች ምንኛ ዕውሮች ናቸው!

ጌታ ሆይ! ምሥጢርህን ከጥበበኞችና ከአስተዋዮች ሰውረህ ለሕፃናት መግለጥህ ምንኛ እውነት ነው!