Bài giảng · Ma-thi-ơ 16:17 · 57 phút đọc
Ánh Sáng Thiên Thượng và Siêu Nhiên
Tóm tắt:“Chẳng phải thịt và huyết tỏ cho ngươi biết điều nầy đâu.” Đây là phần trình bày rõ ràng nhất của Edwards về điều xảy ra trong sự hoán cải: không phải thông tin mới, không phải trí tưởng tượng được hâm nóng, nhưng là một ánh sáng được Đức Thánh Linh ban cho cách trực tiếp — một sự cảm nhận thật về sự tuyệt mỹ của những điều thiên thượng mà tâm trí tự nhiên không thể tự tạo ra. Ông chứng minh rằng điều ấy vừa hợp với Kinh Thánh vừa hợp lý, rồi hỏi người nghe xem mình đã có ánh sáng ấy chưa.
Bấy giờ, Đức Chúa Jêsus phán cùng người rằng: Hỡi Si-môn, con Giô-na, ngươi có phước đó; vì chẳng phải thịt và huyết tỏ cho ngươi biết điều nầy đâu, bèn là Cha ta ở trên trời vậy.
ĐẤNG CHRIST phán những lời này với Phi-e-rơ nhân dịp ông tuyên xưng đức tin nơi Ngài là Con Đức Chúa Trời. Chúa chúng ta đã hỏi các môn đồ xem người ta nói Ngài là ai; chẳng phải vì Ngài cần được cho biết, nhưng chỉ để dẫn vào và mở đường cho điều sẽ tiếp theo. Họ thưa rằng có người nói Ngài là Giăng Báp-tít, có người nói là Ê-li, kẻ khác lại nói là Giê-rê-mi, hoặc một trong các đấng tiên tri. Khi họ đã thuật lại như vậy những người khác nói Ngài là ai, Đấng Christ hỏi họ: còn chính họ thì nói Ngài là ai? Si-môn Phi-e-rơ, người mà chúng ta luôn thấy là sốt sắng và mau mắn, là người đầu tiên lên tiếng: ông sẵn sàng đáp lại câu hỏi ấy rằng: Chúa là Đấng Christ, con Đức Chúa Trời hằng sống.
Nhân dịp ấy, Đấng Christ phán những lời Ngài phán với ông và về ông trong câu Kinh Thánh này; trong đó chúng ta có thể nhận thấy:
1. Phi-e-rơ được tuyên bố là có phước vì cớ ấy. Ngươi có phước đó — “Ngươi là người có phước, vì ngươi chẳng phải là không biết điều này, tức là Ta là Đấng Christ, con Đức Chúa Trời hằng sống. Ngươi được phước cách khác biệt hẳn với người khác. Những kẻ khác bị mù lòa, mang những nhận thức tối tăm và lầm lạc, như các ngươi vừa thuật lại: kẻ thì nghĩ Ta là Ê-li, kẻ thì nghĩ Ta là Giê-rê-mi, kẻ nghĩ điều này, người nghĩ điều khác; nhưng chẳng ai trong họ nghĩ đúng, hết thảy đều bị dẫn lạc. Ngươi thật có phước, vì ngươi được biệt riêng ra để biết lẽ thật trong việc này.” 2. Bằng chứng về phước hạnh ấy của ông được công bố, tức là, Đức Chúa Trời, và chỉ một mình Ngài, đã tỏ điều ấy cho ông. Đây là bằng chứng cho thấy ông có phước.
Thứ nhất, vì điều đó cho thấy ông được Đức Chúa Trời ưu đãi cách đặc biệt hơn những người khác biết bao; như thể Ngài phán: “Ngươi được ơn lớn biết bao, vì những kẻ khác, là những người khôn ngoan và quyền thế — các thầy thông giáo, người Pha-ri-si, các quan cai trị, và cả dân tộc nói chung — đều bị bỏ mặc trong tối tăm, để theo những nhận thức lầm lạc của riêng mình; còn ngươi thì được chọn riêng ra, dường như được gọi đích danh, để Cha Ta ở trên trời đặt tình yêu của Ngài như vậy trên ngươi, Si-môn, con Giô-na. Điều ấy chứng tỏ ngươi có phước, vì ngươi được làm đối tượng của tình yêu biệt đãi của Đức Chúa Trời như thế.”
Thứ hai, điều ấy cũng chứng tỏ phước hạnh của ông, vì nó ngụ ý rằng sự hiểu biết này vượt trên mọi sự hiểu biết mà thịt và huyết có thể tỏ ra. “Đây là sự hiểu biết mà chỉ Cha Ta ở trên trời mới có thể ban cho: nó quá cao và quá tuyệt diệu để có thể được truyền đạt bằng những phương tiện như các sự hiểu biết khác. Ngươi có phước, vì ngươi biết điều mà chỉ một mình Đức Chúa Trời có thể dạy cho ngươi.”
Nguồn gốc của sự hiểu biết này được công bố ở đây, cả cách phủ định lẫn cách khẳng định. Khẳng định, vì ở đây Đức Chúa Trời được công bố là tác giả của nó. Phủ định, vì có lời tuyên bố rằng thịt và huyết đã không tỏ điều ấy ra. Đức Chúa Trời là tác giả của mọi sự hiểu biết và thông sáng, bất kể là gì. Ngài là tác giả của sự hiểu biết mà người ta thu được nhờ học thức của loài người: Ngài là tác giả của mọi sự khôn ngoan về đạo đức, và của sự hiểu biết cùng tài khéo mà người ta có trong công việc đời thường. Vì vậy, Kinh Thánh nói về hết thảy những người trong Y-sơ-ra-ên là kẻ thông minh và khéo nghề thêu thùa rằng Đức Chúa Trời đã ban đầy cho họ tính trí huệ, Xuất Ê-díp-tô Ký 28:3.
Đức Chúa Trời là tác giả của những sự hiểu biết như thế; nhưng không theo cách loại trừ việc thịt và huyết tỏ ra điều ấy. Loài người hay chết có khả năng truyền đạt sự hiểu biết về các nghệ thuật và khoa học của loài người, cùng tài khéo trong các việc đời này. Đức Chúa Trời là tác giả của sự hiểu biết ấy qua chính những phương tiện đó: thịt và huyết được dùng làm nguyên nhân trung gian hay nguyên nhân thứ hai của nó; Ngài truyền đạt nó bởi quyền năng và ảnh hưởng của các phương tiện tự nhiên. Nhưng sự hiểu biết thuộc linh được nói đến trong câu Kinh Thánh này là điều mà chỉ Đức Chúa Trời là tác giả, ngoài Ngài không ai khác: Ngài tỏ nó ra, còn thịt và huyết chẳng tỏ nó ra. Ngài ban sự hiểu biết này cách trực tiếp, không dùng bất cứ nguyên nhân tự nhiên trung gian nào như Ngài vẫn dùng trong các sự hiểu biết khác.
Điều đã diễn ra trong cuộc trò chuyện trước đó tự nhiên khiến Đấng Christ nhận xét điều này; vì các môn đồ vừa kể lại rằng những người khác không biết Ngài, nhưng phần đông đều lầm lẫn về Ngài, chia rẽ và rối loạn trong ý kiến về Ngài; còn Phi-e-rơ thì đã tuyên bố đức tin vững chắc của mình rằng Ngài là Con Đức Chúa Trời. Vậy, điều tự nhiên là nhận xét rằng chẳng phải thịt và huyết đã tỏ điều ấy cho ông, bèn là Đức Chúa Trời: vì nếu sự hiểu biết này lệ thuộc vào những nguyên nhân hay phương tiện tự nhiên, thì làm sao họ, một nhóm dân chài nghèo khó, những người thất học, xuất thân thấp kém, lại đạt đến sự hiểu biết lẽ thật; trong khi các thầy thông giáo và người Pha-ri-si, là những người có ưu thế cao hơn rất nhiều, có hiểu biết rộng hơn và sáng suốt hơn trong những việc khác, lại vẫn ở trong sự dốt nát? Điều này chỉ có thể là nhờ ảnh hưởng biệt đãi đầy ân điển và sự mặc khải của Thánh Linh Đức Chúa Trời. Vì vậy, điều tôi muốn lấy làm đề tài cho bài giảng hôm nay từ những lời này là như sau:
GIÁO LÝ
Thật có một ánh sáng thuộc linh và thiên thượng được Đức Chúa Trời ban trực tiếp vào linh hồn, có bản chất khác hẳn với bất cứ ánh sáng nào đạt được bằng phương tiện tự nhiên.—Về đề tài này, tôi muốn:
I. Chỉ ra ánh sáng thiên thượng này là gì.
II. Ánh sáng ấy được Đức Chúa Trời ban trực tiếp ra sao, chứ không đạt được bằng phương tiện tự nhiên.
III. Chứng minh lẽ thật của giáo lý này. Rồi kết thúc bằng một phần ứng dụng ngắn.
I. Tôi muốn chỉ ra ánh sáng thuộc linh và thiên thượng này là gì. Và để làm điều đó, tôi muốn chỉ ra:
Thứ nhất, qua vài điều, ánh sáng ấy không phải là gì. Và ở đây:
1. Những sự cáo trách mà người tự nhiên có thể có về tội lỗi và sự khốn khổ của mình không phải là ánh sáng thuộc linh và thiên thượng này. Người ở trong tình trạng tự nhiên có thể bị cáo trách về tội trạng đang đè trên mình, về cơn giận của Đức Chúa Trời, và về mối nguy của họ trước sự báo trả thiên thượng. Những sự cáo trách ấy đến từ ánh sáng, hay từ sự nhạy cảm đối với lẽ thật. Việc một số tội nhân bị cáo trách về tội trạng và sự khốn khổ của mình nhiều hơn những người khác, là vì có người có nhiều ánh sáng hơn, tức là nhận thức về lẽ thật nhiều hơn những người khác. Ánh sáng và sự cáo trách này có thể đến từ Thánh Linh của Đức Chúa Trời; Đức Thánh Linh cáo trách loài người về tội lỗi: nhưng dầu vậy, bản tính tự nhiên có phần trong việc ấy nhiều hơn rất nhiều so với trong sự ban cho ánh sáng thuộc linh và thiên thượng được nói đến trong giáo lý này; nó đến từ Thánh Linh của Đức Chúa Trời chỉ như Đấng trợ giúp những nguyên lý tự nhiên, chứ không như Đấng đổ vào những nguyên lý mới nào. Ân điển phổ thông khác với ân điển đặc biệt ở chỗ nó chỉ tác động bằng cách trợ giúp bản tính tự nhiên; chứ không bằng cách ban ân điển, hay ban cho điều gì vượt trên bản tính tự nhiên. Ánh sáng đạt được bằng cách ấy hoàn toàn là tự nhiên, hay chẳng thuộc loại nào cao hơn điều mà bản tính tự nhiên đơn thuần đạt đến, dù đạt được nhiều hơn so với khi loài người bị bỏ mặc hoàn toàn cho chính mình: hay nói cách khác, ân điển phổ thông chỉ trợ giúp các năng lực của linh hồn làm trọn vẹn hơn điều mà chúng vẫn làm theo bản tính tự nhiên, cũng như lương tâm tự nhiên hay lý trí, chỉ bởi bản tính tự nhiên, sẽ khiến một người ý thức được tội trạng của mình, và sẽ tố cáo và kết án người ấy khi người ấy làm điều sai. Lương tâm là một nguyên lý tự nhiên nơi loài người; và công việc nó làm cách tự nhiên, hay tự nó, là đem lại nhận thức về điều đúng và điều sai, và gợi cho tâm trí thấy mối liên hệ giữa đúng và sai với sự báo trả. Trong những sự cáo trách mà người chưa được tái sinh đôi khi có, Thánh Linh của Đức Chúa Trời trợ giúp lương tâm làm công việc này đến mức cao hơn so với khi họ bị bỏ mặc cho chính mình: Ngài giúp nó chống lại những điều có khuynh hướng làm nó tê liệt và cản trở sự vận hành của nó. Nhưng trong công việc đổi mới và thánh hóa của Đức Thánh Linh, những điều được tạo nên trong linh hồn là những điều vượt trên bản tính tự nhiên, mà trong linh hồn theo bản tính tự nhiên chẳng có gì thuộc loại tương tự; và chúng được làm cho tồn tại trong linh hồn cách thường hằng, theo một cơ cấu hay một luật định đã được thiết lập, đặt nền cho những sự vận hành liên tục, như điều được gọi là một nguyên lý của bản tính. Không những các nguyên lý còn sót lại được trợ giúp để làm công việc của chúng cách tự do và trọn vẹn hơn, mà những nguyên lý đã bị hủy diệt hoàn toàn bởi sự sa ngã cũng được phục hồi; và từ đó trở đi, tâm trí thường hằng thực hiện những hành động mà sự thống trị của tội lỗi đã khiến nó hoàn toàn thiếu thốn, như một xác chết thiếu mọi hoạt động của sự sống.
Thánh Linh của Đức Chúa Trời hành động trong trường hợp này theo cách rất khác với trong trường hợp kia. Ngài quả có thể tác động trên tâm trí của người tự nhiên, nhưng Ngài hành động trong tâm trí của một thánh đồ như một nguyên lý sự sống ngự bên trong. Ngài tác động trên tâm trí của người chưa được tái sinh như một tác nhân bên ngoài, nhất thời; vì khi tác động trên họ, Ngài không kết hiệp chính Ngài với họ; bởi dù họ có thể chịu mọi ảnh hưởng của Ngài, họ vẫn thuộc về tánh xác thịt, không có Đức Thánh Linh, Giu-đe 19. Nhưng Ngài kết hiệp chính Ngài với tâm trí của một thánh đồ, nhận người ấy làm đền thờ của Ngài, thúc đẩy và tác động trên người ấy như một nguyên lý siêu nhiên mới của sự sống và hành động. Có sự khác biệt này: khi hành động trong linh hồn của một người tin kính, Thánh Linh của Đức Chúa Trời bày tỏ và truyền đạt chính Ngài ở đó trong bản tính riêng của Ngài. Sự thánh khiết là bản tính riêng của Thánh Linh Đức Chúa Trời. Đức Thánh Linh vận hành trong tâm trí của những người tin kính bằng cách kết hiệp chính Ngài với họ, sống trong họ, và bày tỏ bản tính riêng của Ngài trong sự vận dụng các năng lực của họ. Thánh Linh của Đức Chúa Trời có thể tác động trên một tạo vật mà khi tác động lại không truyền đạt chính Ngài. Thánh Linh của Đức Chúa Trời có thể tác động trên những tạo vật vô tri; như khi Thần Đức Chúa Trời vận hành trên mặt nước, lúc khởi đầu cuộc sáng tạo; cũng vậy, Thánh Linh của Đức Chúa Trời có thể tác động trên tâm trí loài người bằng nhiều cách, mà chẳng truyền đạt chính Ngài hơn gì so với khi Ngài tác động trên một tạo vật vô tri. Chẳng hạn, Ngài có thể khơi dậy những ý tưởng trong họ, có thể trợ giúp lý trí và sự hiểu biết tự nhiên của họ, hay có thể trợ giúp những nguyên lý tự nhiên khác, mà không có sự kết hiệp nào với linh hồn, nhưng tác động dường như trên một đối tượng bên ngoài. Nhưng khi Ngài hành động qua những ảnh hưởng thánh và những sự vận hành thuộc linh của Ngài, thì Ngài hành động theo cách truyền đạt chính Ngài cách đặc biệt; đến nỗi chủ thể nhận lãnh từ đó được gọi là thuộc linh.
2. Ánh sáng thuộc linh và thiên thượng này không nằm ở bất cứ ấn tượng nào in trên trí tưởng tượng. Nó không phải là một ấn tượng trên tâm trí như thể người ta thấy điều gì bằng mắt thể xác: nó không phải là sự tưởng tượng hay hình ảnh về một ánh sáng hay vinh quang bên ngoài, hay về một vẻ đẹp nào của hình dáng hay dung mạo, hay về sự rực rỡ, chói sáng hữu hình của bất cứ vật gì. Trí tưởng tượng có thể bị in sâu những điều như thế; nhưng đó không phải là ánh sáng thuộc linh. Thật vậy, khi tâm trí có một sự khám phá sống động về những điều thuộc linh, và được cảm động mạnh mẽ bởi quyền năng của ánh sáng thiên thượng, thì nó có thể, và có lẽ rất thường, tác động mạnh trên trí tưởng tượng; đến nỗi những ấn tượng về một vẻ đẹp hay sự chói sáng bên ngoài có thể đi kèm những sự khám phá thuộc linh ấy. Nhưng ánh sáng thuộc linh không phải là ấn tượng ấy trên trí tưởng tượng, mà là một điều hết sức khác với nó. Người tự nhiên có thể có những ấn tượng sống động trên trí tưởng tượng của mình; và chúng ta không thể quả quyết rằng ma quỷ, kẻ mạo làm thiên sứ sáng láng, lại không thể gây ra những hình ảnh tưởng tượng về một vẻ đẹp bên ngoài, hay một vinh quang hữu hình, về những âm thanh, lời nói, và những điều tương tự; nhưng đó là những điều có bản chất thấp kém hơn ánh sáng thuộc linh rất nhiều.
3. Ánh sáng thuộc linh này không phải là sự gợi ra bất cứ lẽ thật hay mệnh đề mới nào không có trong Lời Đức Chúa Trời. Sự gợi ra cho tâm trí những lẽ thật hay giáo lý mới như thế, độc lập với bất cứ sự mặc khải nào có trước về những mệnh đề ấy, dù bằng lời nói hay chữ viết, là sự soi dẫn; như điều các đấng tiên tri và các sứ đồ đã có, và như điều một số kẻ cuồng tín tự cho là mình có. Nhưng ánh sáng thuộc linh mà tôi đang nói đến là một điều hoàn toàn khác với sự soi dẫn: nó không bày tỏ giáo lý mới nào, không gợi ra mệnh đề mới nào cho tâm trí, không dạy điều gì mới về Đức Chúa Trời, hay về Đấng Christ, hay về thế giới bên kia mà Kinh Thánh không dạy, nhưng chỉ ban cho một sự nhận thức đúng đắn về những điều được dạy trong Lời Đức Chúa Trời.
4. Không phải mọi cái nhìn cảm động mà người ta có về những điều thuộc về tôn giáo đều là ánh sáng thuộc linh và thiên thượng này. Chỉ bởi những nguyên lý của bản tính tự nhiên, con người có khả năng được cảm động bởi những điều có liên hệ đặc biệt với tôn giáo cũng như bởi những điều khác. Chẳng hạn, một người chỉ bởi bản tính tự nhiên cũng có thể dễ cảm động trước câu chuyện về Chúa Giê-xu Christ và những đau khổ Ngài đã chịu, cũng như trước bất cứ câu chuyện bi thương nào khác: người ấy có thể càng cảm động hơn vì nghĩ rằng loài người có phần quan hệ trong đó: phải, người ấy có thể cảm động về điều đó mà không hề tin nó; cũng như một người có thể cảm động bởi điều mình đọc trong một cuốn tiểu thuyết, hay thấy diễn trên sân khấu. Người ấy có thể cảm động trước một sự mô tả sống động và hùng hồn về nhiều điều vui thú đi kèm tình trạng của những người được phước trên thiên đàng, cũng như trí tưởng tượng của người ấy có thể được thích thú bởi một sự mô tả đầy mộng mơ về sự vui thú của xứ thần tiên, hay điều gì tương tự. Và niềm tin thông thường vào lẽ thật của những điều thuộc về tôn giáo, mà người ta có thể có nhờ sự giáo dục hay cách khác, có thể góp phần thúc đẩy sự xúc động của họ. Chúng ta đọc trong Kinh Thánh về nhiều người đã rất cảm động bởi những điều có tính chất tôn giáo, mà ở đó vẫn được mô tả là hoàn toàn không có ân điển, và nhiều người trong số họ là những kẻ rất gian ác. Vậy, một người có thể có những cái nhìn cảm động về những điều thuộc về tôn giáo, mà vẫn hoàn toàn thiếu ánh sáng thuộc linh. Thịt và huyết có thể là tác giả của điều này: một người có thể đem lại cho người khác một cái nhìn cảm động về những điều thiên thượng chỉ với sự trợ giúp thông thường: nhưng chỉ một mình Đức Chúa Trời mới có thể ban cho sự khám phá thuộc linh về những điều ấy. — Nhưng tôi xin tiếp tục chỉ ra:
Thứ hai, cách khẳng định, ánh sáng thuộc linh và thiên thượng này là gì.
Có thể mô tả nó như sau: đó là một sự cảm nhận chân thật về sự tuyệt mỹ thiên thượng của những điều được bày tỏ trong Lời Đức Chúa Trời, và một sự xác tín về lẽ thật và thực tại của những điều ấy phát sinh từ đó. Ánh sáng thuộc linh này trước hết nằm ở điều thứ nhất, tức là, một sự cảm nhận và nhận thức thật về sự tuyệt mỹ thiên thượng của những điều được bày tỏ trong Lời Đức Chúa Trời. Một sự xác tín thuộc linh và cứu rỗi về lẽ thật và thực tại của những điều này phát sinh từ chính sự nhìn thấy sự tuyệt mỹ và vinh hiển thiên thượng của chúng; đến nỗi sự xác tín về lẽ thật của chúng là một kết quả và hệ quả tự nhiên của sự nhìn thấy vinh hiển thiên thượng ấy. Vậy, trong ánh sáng thuộc linh này có:
1. Một sự cảm nhận chân thật về sự tuyệt mỹ thiên thượng và tột bậc của những điều thuộc về tôn giáo; một sự cảm nhận thật về sự tuyệt mỹ của Đức Chúa Trời và của Chúa Giê-xu Christ, của công cuộc cứu chuộc, cùng các đường lối và công việc của Đức Chúa Trời được bày tỏ trong Phúc Âm. Trong những điều này có một vinh hiển thiên thượng và tột bậc; một sự tuyệt mỹ thuộc loại cao hơn rất nhiều, có bản chất cao cả hơn so với trong những điều khác; một vinh hiển khiến chúng khác biệt hẳn với mọi điều thuộc về đất và về thời gian. Người được soi sáng cách thuộc linh thì thật sự nhận thức và nhìn thấy nó, hay có một sự cảm nhận về nó. Người ấy không chỉ tin cách lý trí rằng Đức Chúa Trời là vinh hiển, nhưng trong lòng người ấy có một sự cảm nhận về sự vinh hiển của Đức Chúa Trời. Không chỉ có một niềm tin lý trí rằng Đức Chúa Trời là thánh, và sự thánh khiết là điều tốt, nhưng còn có một sự cảm nhận về sự đáng yêu của sự thánh khiết của Đức Chúa Trời. Không chỉ có một sự phán đoán thuần tư biện rằng Đức Chúa Trời đầy ân điển, nhưng có một sự cảm nhận rằng vì cớ ấy Đức Chúa Trời đáng mến biết bao, hay một sự cảm nhận về vẻ đẹp của thuộc tính thiên thượng này.
Có hai loại hiểu biết hay nhận thức về điều tốt mà Đức Chúa Trời đã làm cho tâm trí con người có khả năng có được. Loại thứ nhất là loại thuần tư biện và thuộc về khái niệm; như khi một người chỉ phán đoán cách tư biện rằng một điều nào đó là cái mà, theo sự đồng thuận của loài người, được gọi là tốt hay tuyệt mỹ, tức là, điều có ích lợi nhất cho mọi người, và điều có sự tương xứng với một phần thưởng, cùng những điều tương tự. Còn loại kia là loại nằm ở sự cảm nhận của tấm lòng: như khi có một sự cảm nhận về vẻ đẹp, sự đáng mến, hay sự ngọt ngào của một điều gì; đến nỗi tấm lòng cảm thấy vui thích và thỏa lòng khi ý niệm về điều ấy hiện diện. Trong loại thứ nhất, chỉ có năng lực tư biện được vận dụng, tức là sự hiểu biết theo nghĩa hẹp, hay theo nghĩa được phân biệt với ý chí hay khuynh hướng của linh hồn. Trong loại thứ hai, ý chí, hay khuynh hướng, hay tấm lòng mới là điều chủ yếu có phần trong đó.
Như vậy, có sự khác biệt giữa việc có một ý kiến rằng Đức Chúa Trời là thánh và đầy ân điển, với việc có một sự cảm nhận về sự đáng yêu và vẻ đẹp của sự thánh khiết và ân điển ấy. Có sự khác biệt giữa việc có một phán đoán lý trí rằng mật ong thì ngọt, với việc có một sự cảm nhận về vị ngọt của nó. Một người không biết mật ong có vị ra sao vẫn có thể có điều thứ nhất; nhưng không ai có thể có điều thứ hai trừ khi trong tâm trí người ấy có ý niệm về vị của mật ong. Cũng vậy, có sự khác biệt giữa việc tin rằng một người nào đó đẹp, với việc có một sự cảm nhận về vẻ đẹp của người ấy. Điều thứ nhất có thể có được nhờ nghe người ta nói, còn điều thứ hai chỉ có được nhờ nhìn thấy dung mạo. Có một sự khác biệt rất lớn giữa việc chỉ phán đoán cách tư biện và lý trí rằng một điều gì là tuyệt mỹ, với việc có một sự cảm nhận về sự ngọt ngào và vẻ đẹp của nó. Điều thứ nhất chỉ dừng lại trong cái đầu, chỉ có sự tư biện có phần trong đó; nhưng tấm lòng có phần trong điều thứ hai. Khi tấm lòng cảm nhận được vẻ đẹp và sự đáng mến của một điều gì, nó tất yếu cảm thấy vui thích trong sự nhận thức ấy. Việc một người cảm nhận cách hết lòng sự đáng yêu của một điều gì hàm ý rằng ý niệm về điều ấy là ngọt ngào và êm dịu cho linh hồn người ấy; và đó là một điều rất khác với việc có một ý kiến lý trí rằng điều ấy là tuyệt mỹ.
2. Từ sự cảm nhận về sự tuyệt mỹ thiên thượng của những điều chứa trong Lời Đức Chúa Trời này, phát sinh một sự xác tín về lẽ thật và thực tại của những điều ấy; và điều đó xảy ra hoặc cách trực tiếp, hoặc cách gián tiếp.
Thứ nhất, cách gián tiếp, và theo hai cách.
1. Vì nhờ đó mà những thành kiến trong lòng chống lại lẽ thật của những điều thiên thượng được cất bỏ; đến nỗi tâm trí trở nên có thể tiếp nhận sức mạnh xứng đáng của những lý lẽ hợp lý chứng minh lẽ thật của chúng. Tâm trí con người tự nhiên đầy dẫy thành kiến chống lại lẽ thật của những điều thiên thượng: nó đầy sự thù nghịch đối với các giáo lý của Phúc Âm; điều đó gây bất lợi cho những lý lẽ chứng minh lẽ thật của chúng, và khiến những lý lẽ ấy mất sức mạnh trên tâm trí. Nhưng khi sự tuyệt mỹ thiên thượng của các giáo lý Cơ Đốc được tỏ ra cho một người, thì điều đó hủy diệt sự thù nghịch, cất bỏ những thành kiến ấy, thánh hóa lý trí, và khiến lý trí mở ra trước sức mạnh của những lý lẽ chứng minh lẽ thật của chúng.
Bởi đó mà các phép lạ của Đấng Christ có tác dụng thuyết phục các môn đồ khác với tác dụng thuyết phục các thầy thông giáo và người Pha-ri-si. Chẳng phải vì các môn đồ có lý trí mạnh hơn, hay lý trí của họ được trau dồi hơn; nhưng vì lý trí của họ đã được thánh hóa, và những thành kiến làm mù lòa mà các thầy thông giáo và người Pha-ri-si đang mắc phải đã được cất khỏi họ, nhờ sự cảm nhận họ có về sự tuyệt mỹ của Đấng Christ và giáo lý của Ngài.
2. Nó không những cất bỏ những trở ngại của lý trí, mà còn tích cực giúp đỡ lý trí. Nó làm cho ngay cả những khái niệm tư biện cũng trở nên sống động hơn. Nó thu hút sự chú ý của tâm trí, với sự chăm chú và mãnh liệt, vào loại đối tượng ấy; điều đó khiến tâm trí có cái nhìn rõ ràng hơn về chúng, giúp nó thấy rõ hơn những mối liên hệ hỗ tương giữa chúng, và khiến nó lưu ý đến chúng nhiều hơn. Chính những ý niệm vốn mờ mịt và tối tăm, nhờ đó mà được in vào với sức mạnh lớn hơn, và có ánh sáng chiếu trên chúng; đến nỗi tâm trí có thể phán đoán về chúng tốt hơn. Như người nhìn các vật trên mặt đất khi ánh sáng mặt trời chiếu trên chúng thì ở trong thế thuận lợi hơn để phân biệt chúng trong hình dạng thật và các mối liên hệ hỗ tương của chúng, so với người nhìn thấy chúng dưới ánh sao lờ mờ hay trong lúc chạng vạng.
Khi tâm trí cảm nhận được sự tuyệt mỹ của những đối tượng thiên thượng, nó suy ngẫm về chúng cách vui thích; và các năng lực của linh hồn được đánh thức và làm cho sống động hơn để dồn mình vào sự chiêm ngưỡng chúng, và vận dụng chính mình cách trọn vẹn hơn và hiệu quả hơn nhiều. Vẻ đẹp và sự ngọt ngào của các đối tượng ấy lôi cuốn các năng lực, và kéo chúng ra hoạt động: đến nỗi chính lý trí ở trong thế thuận lợi hơn nhiều cho sự vận hành thích đáng và tự do của nó, và để đạt đến mục đích thích đáng của nó, không còn sự tối tăm và lừa dối. — Nhưng,
Thứ hai, một sự cảm nhận chân thật về sự tuyệt mỹ thiên thượng của những điều trong Lời Đức Chúa Trời thuyết phục cách trực tiếp và tức thời hơn về lẽ thật của chúng; và đó là vì sự tuyệt mỹ của những điều này cao tột đến thế. Trong chúng có một vẻ đẹp thiên thượng và giống Đức Chúa Trời đến nỗi phân biệt chúng cách rõ ràng và lớn lao với những điều thuần túy của loài người, hay những điều do loài người phát minh và làm tác giả; một vinh hiển cao cả và lớn lao đến nỗi khi được nhìn thấy rõ, nó buộc người ta phải công nhận thần tính và thực tại của chúng. Khi có một sự khám phá thật sự và sống động về vẻ đẹp và sự tuyệt mỹ này, nó sẽ không cho phép bất cứ ý nghĩ nào cho rằng đó là công việc của loài người, hay là kết quả của sự phát minh của loài người. Bằng chứng mà những người được soi sáng cách thuộc linh có được về lẽ thật của những điều thuộc về tôn giáo là một loại bằng chứng trực giác và tức thời. Họ tin các giáo lý trong Lời Đức Chúa Trời là thiên thượng, vì họ nhìn thấy thần tính trong đó; tức là, họ thấy trong đó một vinh hiển thiên thượng, siêu việt, và hết sức rõ ràng là khác biệt; một vinh hiển mà, nếu được thấy rõ, thì không còn chỗ cho sự nghi ngờ rằng chúng đến từ Đức Chúa Trời chứ không phải từ loài người.
Một sự xác tín như thế về lẽ thật của tôn giáo, phát sinh theo những cách này từ một sự cảm nhận về sự tuyệt mỹ thiên thượng của những điều ấy, chính là sự xác tín thuộc linh chân thật có trong đức tin cứu rỗi. Và chính nguồn gốc này là điều phân biệt nó cách căn bản nhất với sự đồng ý thông thường mà người chưa được tái sinh cũng có thể có.
II. Bây giờ tôi tiếp tục với điều thứ hai đã đề ra, tức là, chỉ ra ánh sáng này được Đức Chúa Trời ban trực tiếp ra sao, chứ không đạt được bằng phương tiện tự nhiên. Và ở đây:
1. Điều đó không có ý nói rằng các năng lực tự nhiên không được dùng đến trong việc này. Các năng lực tự nhiên là chủ thể của ánh sáng này: và chúng là chủ thể theo cách mà chúng không chỉ thụ động, nhưng còn chủ động trong đó; các hành động và sự vận hành của sự hiểu biết con người có phần và được dùng đến trong đó. Khi cho ánh sáng này vào linh hồn, Đức Chúa Trời đối xử với con người theo bản tính của họ, hay như với một tạo vật có lý trí; và Ngài dùng đến các năng lực con người của họ. Nhưng dầu vậy, ánh sáng này không vì thế mà kém phần trực tiếp đến từ Đức Chúa Trời; dù các năng lực được dùng đến, thì đó là với tư cách chủ thể chứ không phải với tư cách nguyên nhân; và sự hoạt động của các năng lực trong đó không phải là nguyên nhân, nhưng hoặc được bao hàm trong chính điều ấy (trong ánh sáng được ban cho), hoặc là hệ quả của nó. Cũng như việc chúng ta dùng mắt để nhìn các vật khác nhau khi mặt trời mọc không phải là nguyên nhân của ánh sáng làm lộ ra những vật ấy cho chúng ta.
2. Điều đó không có ý nói rằng các phương tiện bên ngoài không có phần gì trong việc này. Như tôi đã nhận xét, trong việc này không giống như trong sự soi dẫn, là nơi những lẽ thật mới được gợi ra: vì ở đây, ánh sáng này chỉ ban cho một sự nhận thức đúng đắn về chính những lẽ thật đã được bày tỏ trong Lời Đức Chúa Trời; và vì vậy nó không được ban cho ngoài Lời. Phúc Âm được dùng đến trong việc này: ánh sáng này là “sự vinh hiển chói lói của Tin Lành Đấng Christ”, 2 Cô-rinh-tô 4:4. Phúc Âm giống như một tấm gương qua đó ánh sáng này được truyền đến chúng ta, 1 Cô-rinh-tô 13:12. “Ngày nay chúng ta xem như trong một cái gương.” — Nhưng,
3. Khi nói rằng ánh sáng này được Đức Chúa Trời ban trực tiếp, chứ không đạt được bằng phương tiện tự nhiên, thì ý muốn nói rằng nó được Đức Chúa Trời ban cho mà không dùng đến bất cứ phương tiện nào vận hành bằng quyền năng riêng của chúng, hay bằng một sức mạnh tự nhiên. Đức Chúa Trời có dùng các phương tiện; nhưng không phải như những nguyên nhân trung gian để tạo ra kết quả này. Thật ra không có nguyên nhân thứ hai nào của nó; nhưng nó được Đức Chúa Trời tạo ra cách trực tiếp. Lời Đức Chúa Trời không phải là nguyên nhân đích thực của kết quả này: nó không vận hành bằng bất cứ sức mạnh tự nhiên nào ở trong nó. Lời Đức Chúa Trời chỉ được dùng để truyền đến tâm trí nội dung của sự dạy dỗ cứu rỗi này: và điều này thì quả thật Lời truyền đến chúng ta bằng sức mạnh hay ảnh hưởng tự nhiên. Lời truyền đến tâm trí chúng ta những giáo lý này giáo lý kia; Lời là nguyên nhân của khái niệm về chúng trong đầu chúng ta, nhưng không phải là nguyên nhân của sự cảm nhận về sự tuyệt mỹ thiên thượng của chúng trong lòng chúng ta. Thật vậy, một người không thể có ánh sáng thuộc linh mà không có Lời. Nhưng điều đó không chứng tỏ rằng Lời là nguyên nhân đích thực của ánh sáng ấy. Tâm trí không thể thấy sự tuyệt mỹ của bất cứ giáo lý nào trừ khi giáo lý ấy trước hết có ở trong tâm trí; nhưng sự nhìn thấy sự tuyệt mỹ của giáo lý có thể đến trực tiếp từ Thánh Linh của Đức Chúa Trời; dù việc truyền đạt chính giáo lý hay mệnh đề ấy có thể là bởi Lời. Vậy, những khái niệm là nội dung của ánh sáng này được truyền đến tâm trí bởi Lời Đức Chúa Trời; nhưng sự cảm nhận xứng đáng của tấm lòng, là điều mà ánh sáng này cốt yếu nằm ở đó, thì đến trực tiếp bởi Thánh Linh của Đức Chúa Trời. Chẳng hạn, khái niệm rằng có một Đấng Christ, và Đấng Christ là thánh và đầy ân điển, được truyền đến tâm trí bởi Lời Đức Chúa Trời: nhưng sự cảm nhận về sự tuyệt mỹ của Đấng Christ vì cớ sự thánh khiết và ân điển ấy, thì vẫn là công việc trực tiếp của Đức Thánh Linh. — Bây giờ tôi đến,
III. Để chứng minh lẽ thật của giáo lý này; tức là, chứng minh rằng thật có ánh sáng thuộc linh như đã mô tả, được Đức Chúa Trời cho vào tâm trí cách trực tiếp như vậy. Và ở đây tôi muốn chỉ ra vắn tắt rằng giáo lý này vừa hợp với Kinh Thánh vừa hợp lý.
Thứ nhất, giáo lý này hợp với Kinh Thánh. Câu Kinh Thánh làm đề của tôi không những nói thẳng vào vấn đề, mà đây còn là một giáo lý có rất nhiều trong Kinh Thánh. Ở đó chúng ta được dạy dỗ dư dật rằng các thánh đồ khác với kẻ không tin kính ở chỗ này: họ có sự hiểu biết về Đức Chúa Trời, và sự nhìn thấy Đức Chúa Trời và Chúa Giê-xu Christ. Tôi chỉ xin nêu vài câu trong rất nhiều câu. 1 Giăng 3:6: “còn ai phạm tội, thì chẳng từng thấy Ngài và chẳng từng biết Ngài.” 3 Giăng 11: “Ai làm điều lành là thuộc về Đức Chúa Trời; còn kẻ làm điều dữ, chẳng hề thấy Đức Chúa Trời.” Giăng 14:19: “thế gian chẳng thấy ta nữa, nhưng các ngươi sẽ thấy ta.” Giăng 17:3: “Vả, sự sống đời đời là nhìn biết Cha, tức là Đức Chúa Trời có một và thật, cùng Jêsus Christ, là Đấng Cha đã sai đến.” Sự hiểu biết này, hay sự nhìn thấy Đức Chúa Trời và Đấng Christ này, không thể là một sự hiểu biết thuần tư biện; vì nó được nói đến như một sự nhìn thấy và hiểu biết mà nhờ đó họ khác với kẻ không tin kính. Và theo những câu Kinh Thánh này, nó không chỉ phải là một sự hiểu biết khác về mức độ và hoàn cảnh, và khác về kết quả; nhưng nó phải hoàn toàn khác về bản chất và chủng loại.
Và ánh sáng cùng sự hiểu biết này luôn được nói đến như được Đức Chúa Trời ban cách trực tiếp, Ma-thi-ơ 11:25-27: “Lúc đó, Đức Chúa Jêsus nói rằng: Hỡi Cha! là Chúa của trời đất, tôi khen ngợi Cha, vì Cha đã giấu những điều này với kẻ khôn ngoan, người sáng dạ, mà tỏ ra cho những con trẻ hay. Thưa Cha, phải, thật như vậy, vì Cha đã thấy điều đó là tốt lành. Mọi việc Cha ta đã giao cho ta; ngoài Cha không có ai biết Con; ngoài Con và người nào mà Con muốn tỏ ra cùng, thì cũng không ai biết Cha.” Ở đây kết quả này được quy riêng cho sự vận hành tùy ý và sự ban cho của Đức Chúa Trời, là Đấng ban sự hiểu biết này cho người Ngài muốn, và dùng nó phân biệt những người có ít ưu thế hay phương tiện tự nhiên nhất để hiểu biết, ngay cả con trẻ, trong khi nó bị khước từ đối với kẻ khôn ngoan và người sáng dạ. Và việc ban sự hiểu biết về Đức Chúa Trời ở đây được quy cho Con Đức Chúa Trời, như đặc quyền duy nhất của Ngài. Lại nữa, 2 Cô-rinh-tô 4:6: “Vì Đức Chúa Trời, là Đấng có phán: Sự sáng phải soi từ trong sự tối tăm! đã làm cho sự sáng Ngài chói lòa trong lòng chúng tôi, đặng sự thông biết về vinh hiển Đức Chúa Trời soi sáng nơi mặt Đức Chúa Jêsus Christ.” Câu này cho thấy rõ rằng thật có một sự khám phá về vinh hiển và sự tuyệt mỹ thiên thượng và tột bậc của Đức Chúa Trời và Đấng Christ, và điều ấy là riêng cho các thánh đồ: và cũng cho thấy rằng nó đến trực tiếp từ Đức Chúa Trời, như ánh sáng đến từ mặt trời: và rằng nó là kết quả trực tiếp của quyền năng và ý muốn Ngài; vì nó được so sánh với việc Đức Chúa Trời dựng nên ánh sáng bởi lời đầy quyền năng của Ngài lúc khởi đầu cuộc sáng tạo; và được nói là bởi Thánh Linh của Chúa, trong câu 18 của đoạn trước. Đức Chúa Trời được nói đến như Đấng ban sự hiểu biết về Đấng Christ trong sự hoán cải, như về điều trước kia đã bị giấu kín và không thấy được trong đó. Ga-la-ti 1:15,16: “Nhưng khi Đức Chúa Trời, là Đấng đã để riêng tôi ra từ lúc còn trong lòng mẹ, và lấy ân điển gọi tôi, vui lòng bày tỏ Con của Ngài ra trong tôi.” Kinh Thánh cũng nói rõ về một sự hiểu biết Lời Đức Chúa Trời như đã mô tả, như là sự ban cho trực tiếp của Đức Chúa Trời, Thi Thiên 119:18: “Xin Chúa mở mắt tôi, để tôi thấy sự lạ lùng trong luật pháp của Chúa.” Tác giả Thi Thiên có thể muốn nói gì khi ông nài xin Đức Chúa Trời mở mắt mình? Ông có từng bị mù sao? Chẳng phải ông có thể tìm đến luật pháp và thấy từng lời từng câu trong đó bất cứ khi nào ông muốn sao? Và ông có thể muốn nói gì qua những sự lạ lùng ấy? Có phải là những câu chuyện kỳ diệu về cuộc sáng tạo, về nạn hồng thủy, về việc Y-sơ-ra-ên đi qua Biển Đỏ, và những điều tương tự? Chẳng phải mắt ông vẫn mở để đọc những điều lạ lùng ấy bất cứ khi nào ông muốn sao? Hẳn nhiên, khi nói về những sự lạ lùng trong luật pháp của Đức Chúa Trời, ông nhắm đến những sự tuyệt mỹ khác biệt và kỳ diệu ấy, những sự bày tỏ lạ lùng về các sự trọn vẹn và vinh hiển thiên thượng có trong các điều răn và giáo lý của Lời, cùng những công việc và mưu định của Đức Chúa Trời đã được bày tỏ ở đó. Cũng vậy, Kinh Thánh nói về một sự hiểu biết về sự an bài của Đức Chúa Trời, về giao ước thương xót của Ngài, và đường lối ân điển của Ngài đối với dân sự Ngài, như là điều riêng cho các thánh đồ, và chỉ do Đức Chúa Trời ban cho, Thi Thiên 25:14: “Đức Giê-hô-va kết bạn thiết cùng người kính sợ Ngài, Tỏ cho người ấy biết giao ước của Ngài.”
Và việc một niềm tin chân thật và cứu rỗi vào lẽ thật của tôn giáo là điều phát sinh từ một sự khám phá như thế, cũng là điều Kinh Thánh dạy. Như Giăng 6:40: “Đây là ý muốn của Cha ta, phàm ai nhìn Con và tin Con, thì được sự sống đời đời;” ở đây rõ ràng đức tin chân thật là điều phát sinh từ sự nhìn thấy Đấng Christ cách thuộc linh. Và Giăng 17:6,7,8: “Con đã tỏ danh Cha ra cho những người Cha giao cho Con từ giữa thế gian. Hiện nay họ đã biết rằng mọi sự Cha đã giao cho Con đều là từ Cha mà đến. Vì Con đã truyền cho họ những lời Cha đã truyền cho Con, và họ đã nhận lấy; nhìn biết quả thật rằng Con đến từ nơi Cha, và tin rằng ấy là Cha sai Con đến;” ở đây việc Đấng Christ tỏ danh Đức Chúa Trời ra cho các môn đồ, hay ban cho họ sự hiểu biết về Đức Chúa Trời, chính là điều nhờ đó họ biết rằng giáo lý của Đấng Christ đến từ Đức Chúa Trời, và chính Đấng Christ đến từ Ngài, ra từ Ngài, và được Ngài sai đến. Lại nữa, Giăng 12:44,45,46: “Đức Chúa Jêsus cất tiếng phán rằng: Ai tin ta, chẳng phải tin ta, nhưng tin Đấng đã sai ta đến. Còn ai thấy ta, là thấy Đấng đã sai ta đến. Ta là sự sáng đã đến thế gian, để ai tin ta, chẳng ở nơi tối tăm nữa.” Việc họ tin Đấng Christ và việc họ nhìn thấy Ngài cách thuộc linh được nói đến như hai điều song hành.
Đấng Christ quở trách người Do Thái vì họ không biết Ngài là Đấng Mê-si, và giáo lý Ngài là thật, bởi một sự nếm biết và thưởng thức bên trong, có khả năng phân biệt điều gì là thiên thượng, trong Lu-ca 12:56,57. Sau khi quở trách người Do Thái ở đó rằng dù họ biết phân biệt khí sắc của trời và đất, và các dấu hiệu thời tiết, thì họ lại không biết phân biệt thời ấy; hay như được diễn tả trong sách Ma-thi-ơ, các dấu chỉ của thời ấy; Ngài thêm rằng: phải, sao các ngươi cũng không tự mình xét đoán điều gì là công bình? tức là, không cần đến những dấu hiệu bên ngoài. Sao các ngươi không có sự cảm nhận về sự tuyệt mỹ chân thật ấy, nhờ đó các ngươi có thể phân biệt điều gì là thánh và thiên thượng? Sao các ngươi không có sự nếm biết những điều thuộc về Đức Chúa Trời, nhờ đó các ngươi có thể thấy vinh hiển khác biệt và thần tính hiển nhiên của Ta và giáo lý của Ta?
Sứ đồ Phi-e-rơ nêu lên điều đã đem lại cho họ (các sứ đồ) sự bảo đảm tốt đẹp và có nền tảng vững chắc về lẽ thật của Phúc Âm, ấy là họ đã thấy vinh hiển thiên thượng của Đấng Christ. 2 Phi-e-rơ 1:16: “Vả, khi chúng tôi đã làm cho anh em biết quyền phép và sự đến của Đức Chúa Jêsus Christ chúng ta, thì chẳng phải là theo những chuyện khéo đặt để, bèn là chính mắt chúng tôi đã ngó thấy sự oai nghiêm Ngài.” Sứ đồ nhắm đến vinh hiển hữu hình của Đấng Christ mà họ đã thấy trong sự hóa hình của Ngài: vinh hiển ấy thiên thượng đến nỗi, với một dáng vẻ và hình ảnh không thể tả xiết của sự thánh khiết, oai nghiêm và ân điển thiên thượng, nó tỏ ra cách hiển nhiên rằng Ngài là một Đấng thiên thượng. Nhưng nếu sự nhìn thấy vinh hiển bên ngoài của Đấng Christ có thể đem lại một sự bảo đảm hợp lý về thần tính của Ngài, thì sao sự nhận thức về vinh hiển thuộc linh của Ngài lại không thể làm được như vậy? Hẳn nhiên, tự nó, vinh hiển thuộc linh của Đấng Christ cũng khác biệt và cũng tỏ rõ thần tính của Ngài như vinh hiển bên ngoài của Ngài, và còn hơn rất nhiều: vì vinh hiển thuộc linh của Ngài chính là điều mà thần tính của Ngài nằm ở đó; còn vinh hiển bên ngoài trong sự hóa hình của Ngài chỉ tỏ Ngài là thiên thượng vì nó là một hình ảnh hay sự biểu hiện nổi bật của vinh hiển thuộc linh ấy. Vậy hẳn nhiên, người đã thấy rõ vinh hiển thuộc linh của Đấng Christ có thể nói: Tôi chẳng theo những chuyện khéo đặt để, nhưng chính mắt tôi đã ngó thấy sự oai nghiêm Ngài, với nền tảng vững chắc chẳng kém gì vị sứ đồ khi ông nhắm đến vinh hiển bên ngoài của Đấng Christ mà ông đã thấy. — Nhưng điều này đưa tôi đến điều đã đề ra kế tiếp, tức là, chỉ ra rằng,
Thứ hai, giáo lý này hợp lý.
1. Thật hợp lý khi cho rằng trong những điều thiên thượng thật có một sự tuyệt mỹ siêu việt đến thế và khác hẳn những gì có trong các điều khác, đến nỗi, nếu được nhìn thấy, nó sẽ phân biệt chúng cách hết sức hiển nhiên. Chúng ta không có lý do hợp lý nào để nghi ngờ rằng những điều thiên thượng, những điều thuộc về Đấng Tối Cao, khác xa những điều thuộc về loài người; rằng trong chúng có sự tuyệt mỹ giống Đức Chúa Trời, cao cả và vinh hiển, khiến chúng khác biệt cách hết sức nổi bật với những điều đến từ loài người; đến nỗi nếu sự khác biệt ấy được nhìn thấy, nó sẽ có một ảnh hưởng thuyết phục và làm thỏa đáng trên bất cứ ai, rằng chúng đúng là điều chúng là, tức là, thiên thượng. Có lý lẽ nào có thể đưa ra để chống lại điều đó? Trừ khi chúng ta muốn lập luận rằng Đức Chúa Trời không khác biệt cách nổi bật với loài người về vinh hiển.
Nếu Đấng Christ hiện ra bây giờ cho bất cứ ai như Ngài đã hiện ra trên núi khi Ngài hóa hình; hay nếu Ngài hiện ra cho thế gian trong vinh hiển mà Ngài đang có hiện nay, như Ngài sẽ hiện ra trong ngày phán xét; thì không nghi ngờ gì, vinh hiển và sự oai nghiêm Ngài hiện ra trong đó sẽ khiến mọi người đều tin chắc rằng Ngài là một Đấng thiên thượng, và tôn giáo là thật: và đó cũng sẽ là một sự xác tín hết sức hợp lý và có nền tảng vững chắc. Vậy sao lại không thể có dấu ấn của thần tính ấy, hay vinh hiển thiên thượng ấy, trên Lời Đức Chúa Trời, trên hệ thống và giáo lý của Phúc Âm, là điều có thể cũng khác biệt như vậy và cũng thuyết phục cách hợp lý như vậy, miễn là nó được nhìn thấy? Thật hợp lý khi cho rằng khi Đức Chúa Trời phán với thế gian, thì trong lời hay sự phán dạy của Ngài phải có điều gì đó khác xa lời của loài người. Giả sử Đức Chúa Trời chưa bao giờ phán với thế gian, nhưng chúng ta được báo trước rằng Ngài sắp làm điều đó; rằng Ngài sắp từ trời bày tỏ chính Ngài, và đích thân phán trực tiếp với chúng ta, bằng những lời phán hay bài giảng thiên thượng, như thể từ chính miệng Ngài, hay rằng Ngài sẽ ban cho chúng ta một quyển sách do chính Ngài soạn ra; thì chúng ta sẽ mong đợi Ngài phán theo cách nào? Chẳng phải thật hợp lý khi cho rằng lời phán của Ngài sẽ hết sức khác với lời nói của loài người, rằng Ngài sẽ phán như một Đức Chúa Trời; tức là, trong lời phán hay lời của Ngài sẽ có một sự tuyệt mỹ và cao cả như thế, một dấu ấn của sự khôn ngoan, thánh khiết, oai nghiêm và các sự trọn vẹn thiên thượng khác như thế, đến nỗi lời của loài người, phải, lời của người khôn ngoan nhất trong loài người, sẽ tỏ ra tầm thường và thấp hèn khi so với nó sao? Hẳn nhiên người ta sẽ cho rằng mong đợi điều này là hợp lý, và nghĩ khác đi là vô lý. Khi một người khôn ngoan nói trong sự vận dụng khôn ngoan của mình, thì trong mọi điều người ấy nói đều có điều gì đó rất dễ phân biệt với lời nói của một đứa trẻ nhỏ. Cũng vậy, không nghi ngờ gì, và còn hơn thế nhiều, lời phán của Đức Chúa Trời (nếu thật có lời phán của Đức Chúa Trời) phải khác biệt với lời của người khôn ngoan nhất trong loài người; phù hợp với Giê-rê-mi 23:28,29. Ở đó, sau khi quở trách các tiên tri giả nói tiên tri nhân danh Ngài và tự xưng rằng điều họ nói là lời Ngài, trong khi thật ra đó là lời của chính họ, Đức Chúa Trời phán: “Khi tiên tri nào có chiêm bao, hãy thuật chiêm bao ấy đi; còn kẻ nào đã lãnh lời ta, hãy truyền lại lời ta cách trung tín! Đức Giê-hô-va phán: Rơm rạ há xen vào với lúa mì sao? Lời ta há chẳng như lửa, như búa đập vỡ đá sao? Đức Giê-hô-va phán vậy.”
2. Nếu trong những điều thiên thượng có một sự tuyệt mỹ khác biệt như thế, thì thật hợp lý khi cho rằng có thể có sự nhìn thấy nó. Điều gì có thể ngăn trở việc nó được nhìn thấy? Việc một số người không thấy nó, dù họ có thể là những người sáng suốt trong các việc đời này, không phải là lý lẽ chứng tỏ rằng không có sự tuyệt mỹ khác biệt như thế, hay rằng, nếu có, thì nó không thể được nhìn thấy. Thật không hợp lý khi cho rằng, nếu có sự tuyệt mỹ như thế trong những điều thiên thượng, thì kẻ gian ác lại thấy được nó. Thật không hợp lý khi cho rằng những người có tâm trí đầy dẫy sự ô uế thuộc linh, và ở dưới quyền lực của những dục vọng nhơ bẩn, lại có sự thưởng thức hay cảm nhận nào về vẻ đẹp hay sự tuyệt mỹ thiên thượng; hay rằng tâm trí họ lại có thể tiếp nhận ánh sáng mà tự bản chất là tinh sạch và thuộc về trời như thế. Chẳng có gì lạ khi tội lỗi làm mù lòa tâm trí đến thế, vì ngay cả tính khí và khuynh hướng tự nhiên riêng của mỗi người cũng làm họ mù lòa rất nhiều trong các việc đời này; như khi tính khí tự nhiên của người ta là u sầu, ghen tị, nhút nhát, kiêu ngạo, hay những điều tương tự.
3. Thật hợp lý khi cho rằng sự hiểu biết này phải được Đức Chúa Trời ban cách trực tiếp, chứ không đạt được bằng phương tiện tự nhiên. Vì cớ gì mà lại có vẻ vô lý khi có một sự giao thông trực tiếp nào đó giữa Đức Chúa Trời và tạo vật? Thật lạ khi người ta lại coi điều đó là khó khăn. Sao Đấng đã dựng nên muôn vật lại không còn có liên hệ trực tiếp nào đó với những vật Ngài đã dựng nên? Nếu chúng ta thừa nhận có một Đức Chúa Trời, và Ngài đã dựng nên muôn vật từ hư không, thì việc chấp nhận rằng Đức Chúa Trời vẫn có ảnh hưởng trực tiếp nào đó trên cõi tạo vật có gì là khó khăn lớn? Và nếu hợp lý khi cho như vậy đối với bất cứ phần nào của cõi tạo vật, thì điều đó lại càng hợp lý đối với những tạo vật có lý trí và trí khôn; là những tạo vật đứng kế cận Đức Chúa Trời trong bậc thang của các loài hữu thể khác nhau, và có công việc liên hệ trực tiếp nhất với Đức Chúa Trời; là những tạo vật được dựng nên chính vì những sự vận hành hướng về Đức Chúa Trời, mà trong đó họ liên hệ gần gũi nhất với Đức Chúa Trời: vì lý trí dạy rằng con người được dựng nên để phục vụ và tôn vinh Đấng Tạo Hóa mình. Và nếu hợp lý khi cho rằng Đức Chúa Trời truyền đạt chính Ngài cách trực tiếp cho con người trong bất cứ việc gì, thì chính là trong việc này. Thật hợp lý khi cho rằng Đức Chúa Trời sẽ dành riêng sự hiểu biết và khôn ngoan có bản chất thiên thượng và tuyệt mỹ như thế, để chính Ngài ban cho cách trực tiếp, và không để nó trong quyền của những nguyên nhân thứ hai. Sự khôn ngoan thuộc linh và ân điển là sự ban cho cao trọng và tuyệt mỹ nhất mà Đức Chúa Trời từng ban cho bất cứ tạo vật nào: sự tuyệt mỹ và trọn vẹn cao nhất của một tạo vật có lý trí nằm ở đó. Đó cũng là điều quan trọng hơn vô cùng so với mọi sự ban cho thiên thượng khác: đó là điều mà hạnh phúc của con người nằm ở đó, và phúc lợi đời đời của họ tùy thuộc vào đó. Thật hợp lý biết bao khi cho rằng Đức Chúa Trời, dù đã để những điều tốt thấp kém hơn và những sự ban cho thấp hơn cho các nguyên nhân thứ hai, và ở một mức độ nào đó trong quyền của chúng, nhưng vẫn dành riêng trong tay Ngài sự truyền đạt tuyệt mỹ, thiên thượng và quan trọng nhất trong mọi sự truyền đạt thiên thượng này, để chính Ngài ban cho cách trực tiếp, như một điều quá lớn lao để các nguyên nhân thứ hai có phần trong đó!
Thật hợp lý khi cho rằng phước lành này phải đến trực tiếp từ Đức Chúa Trời; vì không có sự ban cho hay ân huệ nào tự nó liên hệ mật thiết với bản tính thiên thượng đến thế, không có điều gì tạo vật nhận lãnh mà thuộc về Đức Chúa Trời, thuộc về bản tính Ngài, nhiều đến thế, là sự dự phần vào thần tính nhiều đến thế: nó là một dạng tuôn tràn từ vẻ đẹp của Đức Chúa Trời, và liên hệ với Đức Chúa Trời như ánh sáng liên hệ với mặt trời. Vậy, thật thích hợp và xứng đáng rằng khi nó được Đức Chúa Trời ban cho, nó phải đến gần nhất từ chính Ngài, và bởi chính Ngài, theo ý muốn tể trị của riêng Ngài.
Thật hợp lý khi cho rằng việc đạt được sự hiểu biết và ánh sáng này chỉ bằng sức mạnh của lý trí tự nhiên phải vượt quá khả năng của con người; vì nhìn thấy vẻ đẹp và sự đáng yêu của những điều thuộc linh không phải là việc thuộc về lý trí; đó không phải là một điều tư biện, nhưng tùy thuộc vào sự cảm nhận của tấm lòng. Quả thật lý trí là cần thiết cho điều đó, vì chỉ nhờ lý trí mà chúng ta trở thành chủ thể của các phương tiện dẫn đến nó; là những phương tiện mà tôi đã chỉ ra là cần thiết cho nó, dù chúng không có vai trò nguyên nhân đích thực trong việc này. Chính nhờ lý trí mà chúng ta có được khái niệm về những giáo lý là nội dung của ánh sáng thiên thượng này; và lý trí có thể bằng nhiều cách là một sự trợ giúp gián tiếp và xa xôi cho nó. Lý trí cũng có phần trong những hành động liền theo sau sự khám phá này: việc từ đó nhìn thấy lẽ thật của tôn giáo là bởi lý trí; dù chỉ qua một bước, và sự suy diễn là tức thời. Cũng vậy, lý trí có phần trong việc tiếp nhận và tin cậy Đấng Christ, là điều liền theo sau nó. Nhưng nếu chúng ta hiểu lý trí theo nghĩa hẹp — không phải là năng lực nhận thức của tâm trí nói chung, mà là sự suy luận, hay khả năng suy diễn bằng lý lẽ — thì việc nhận thức vẻ đẹp và sự tuyệt mỹ thuộc linh không thuộc về lý trí, cũng như việc nhận thức màu sắc không thuộc về xúc giác, hay việc nhận thức vị ngọt của thức ăn không thuộc về thị giác. Nhận thức vẻ đẹp hay sự đáng yêu của bất cứ điều gì là ngoài phạm vi của lý trí: sự nhận thức như thế không thuộc về năng lực ấy. Công việc của lý trí là nhận thức lẽ thật chứ không phải sự tuyệt mỹ. Không phải sự suy luận đem lại cho người ta sự nhận thức về vẻ đẹp và sự đáng mến của một dung mạo, dù nó có thể bằng nhiều cách là một sự trợ giúp gián tiếp cho điều đó; thế nhưng lý trí nhận thức điều ấy cách trực tiếp cũng không hơn gì lý trí nhận thức vị ngọt của mật ong: điều đó tùy thuộc vào sự cảm nhận của tấm lòng. — Lý trí có thể xác định rằng một dung mạo là đẹp đối với người khác, nó có thể xác định rằng mật ong là ngọt đối với người khác; nhưng nó sẽ không bao giờ ban cho tôi sự nhận thức về vị ngọt ấy.
Tôi xin kết thúc bằng một phần ứng dụng rất ngắn từ những điều đã nói.
Thứ nhất, giáo lý này có thể dẫn chúng ta suy ngẫm về sự nhân lành của Đức Chúa Trời, là Đấng đã sắp đặt sao cho bằng chứng cứu rỗi về lẽ thật của Phúc Âm là điều mà những người có khả năng và điều kiện thấp kém cũng có thể đạt được, cũng như những người có tài năng và học thức lớn nhất. Nếu bằng chứng về Phúc Âm chỉ tùy thuộc vào lịch sử, và vào những sự lý luận mà chỉ những người học thức mới có khả năng làm được, thì nó sẽ vượt quá tầm với của phần đông loài người. Nhưng những người chỉ có mức hiểu biết bình thường cũng có khả năng, không cần một chuỗi lý luận dài dòng và tinh vi, nhìn thấy sự tuyệt mỹ thiên thượng của những điều thuộc về tôn giáo: họ có khả năng được Thánh Linh của Đức Chúa Trời dạy dỗ, cũng như những người học thức. Bằng chứng đạt được theo cách này tốt hơn và làm thỏa lòng hơn rất nhiều so với mọi bằng chứng có thể đạt được qua những lập luận của những người học thức nhất và giỏi lý luận nhất. Và con trẻ cũng có khả năng biết những điều này như kẻ khôn ngoan và người sáng dạ; và những điều ấy thường bị giấu khỏi những người này trong khi được tỏ ra cho những người kia. 1 Cô-rinh-tô 1:26,27: “Hỡi anh em, hãy suy xét rằng ở giữa anh em là kẻ đã được gọi, không có nhiều người khôn ngoan theo xác thịt, chẳng nhiều kẻ quyền thế, chẳng nhiều kẻ sang trọng. Nhưng Đức Chúa Trời đã chọn những sự dại ở thế gian —.”
Thứ hai, giáo lý này cũng đáng để khiến chúng ta tự xét mình, xem chúng ta đã từng có ánh sáng thiên thượng như đã mô tả được cho vào linh hồn mình chưa. Nếu thật có một điều như thế, và nó không chỉ là một ý niệm hay sự tưởng tượng viển vông của những người đầu óc yếu đuối và rối loạn, thì hẳn nhiên đây là một điều hết sức hệ trọng: chúng ta đã được Thánh Linh của Đức Chúa Trời dạy dỗ như vậy chưa; sự vinh hiển chói lói của Tin Lành Đấng Christ, là ảnh tượng của Đức Chúa Trời, đã chiếu trên chúng ta chưa, ban cho chúng ta sự thông biết về vinh hiển Đức Chúa Trời nơi mặt Chúa Giê-xu Christ; chúng ta đã nhìn Con và tin Con chưa, hay chúng ta có đức tin nơi các giáo lý của Phúc Âm, là đức tin phát sinh từ sự nhìn thấy Đấng Christ cách thuộc linh chăng.
Thứ ba, từ đây, mọi người có thể được khuyên hãy sốt sắng tìm kiếm ánh sáng thuộc linh này. Để tác động và thúc giục chúng ta tìm kiếm nó, xin hãy xem xét những điều sau đây.
1. Đây là sự khôn ngoan tuyệt mỹ và thiên thượng nhất mà bất cứ tạo vật nào có thể có được. Nó tuyệt mỹ hơn mọi học thức của loài người; nó tuyệt mỹ hơn rất nhiều so với mọi sự hiểu biết của những triết gia hay chính khách vĩ đại nhất. Phải, một tia sáng nhỏ nhất của vinh hiển Đức Chúa Trời nơi mặt Đấng Christ cũng nâng cao và làm cho linh hồn cao quý hơn mọi sự hiểu biết của những người có sự hiểu biết tư biện lớn nhất về thần học mà không có ân điển. Sự hiểu biết này có đối tượng cao quý nhất đang có hay có thể có, tức là, vinh hiển hay sự tuyệt mỹ thiên thượng của Đức Chúa Trời và Đấng Christ. Sự hiểu biết về những đối tượng này chính là điều tạo nên sự hiểu biết tuyệt mỹ nhất của các thiên sứ, phải, của chính Đức Chúa Trời.
2. Sự hiểu biết này là điều ngọt ngào và vui mừng hơn mọi sự hiểu biết khác. Người ta có nhiều vui thích trong sự hiểu biết của loài người, trong việc nghiên cứu các sự vật tự nhiên; nhưng điều đó chẳng là gì so với niềm vui phát sinh từ ánh sáng thiên thượng này chiếu vào linh hồn. Ánh sáng này ban cho một cái nhìn về những điều đẹp đẽ tuyệt diệu hơn vô cùng, có khả năng làm vui thích con mắt của sự hiểu biết. Ánh sáng thuộc linh này là bình minh của ánh sáng vinh hiển trong lòng. Không có gì mạnh mẽ bằng điều này để nâng đỡ người ta trong hoạn nạn, và để ban cho tâm trí sự bình an và sáng sủa trong thế gian đầy bão tố và tối tăm này.
3. Ánh sáng này có tác dụng thật sự trên khuynh hướng, và thay đổi bản tính của linh hồn. Nó làm cho bản tính trở nên giống bản tính thiên thượng, và biến đổi linh hồn thành hình ảnh của chính vinh hiển mà nó nhìn thấy. 2 Cô-rinh-tô 3:18: “Chúng ta ai nấy đều để mặt trần mà nhìn xem vinh hiển Chúa như trong gương, thì hóa nên cũng một ảnh tượng Ngài, từ vinh hiển qua vinh hiển, như bởi Chúa, là Thánh Linh.” Sự hiểu biết này sẽ khiến người ta dứt bỏ thế gian, và nâng khuynh hướng lên hướng về những điều trên trời. Nó sẽ hướng lòng về Đức Chúa Trời như nguồn mọi điều tốt lành, và chọn Ngài làm phần duy nhất của mình. Ánh sáng này, và chỉ ánh sáng này, sẽ đưa linh hồn đến chỗ kết hiệp cứu rỗi với Đấng Christ. Nó làm cho tấm lòng phù hợp với Phúc Âm, làm chết sự thù nghịch và chống đối của lòng đối với chương trình cứu rỗi được bày tỏ trong đó: nó khiến tấm lòng ôm lấy tin vui mừng, và hoàn toàn gắn bó với, và an nghỉ trong sự bày tỏ về Đấng Christ là Cứu Chúa của chúng ta: nó khiến cả linh hồn hòa hợp và đồng điệu với điều ấy, tiếp nhận nó với sự tin tưởng và tôn trọng trọn vẹn, bám chặt lấy nó với cả khuynh hướng và tình cảm; và nó thật sự khiến linh hồn sẵn lòng phó thác chính mình hoàn toàn cho Đấng Christ.
4. Ánh sáng này, và chỉ ánh sáng này, có kết quả là sự thánh khiết trọn vẹn trong đời sống. Không một sự hiểu biết nào thuần khái niệm hay tư biện về các giáo lý của tôn giáo lại có thể đưa đến điều này. Nhưng ánh sáng này, vì nó chạm đến tận đáy lòng và thay đổi bản tính, nên sẽ thật sự khiến người ta sẵn lòng vâng phục trong mọi sự. Nó cho thấy Đức Chúa Trời đáng được vâng phục và phục vụ. Nó kéo tấm lòng đến chỗ yêu kính Đức Chúa Trời cách chân thành, là nguyên lý duy nhất của một sự vâng phục chân thật, đầy ân điển và trọn vẹn; và nó khiến người ta tin chắc về thực tại của những phần thưởng vinh hiển mà Đức Chúa Trời đã hứa ban cho những ai vâng phục Ngài.
Thuộc phạm vi công cộng. Văn bản gốc từ ấn bản gốc.
Trích dẫn bài giảng này
Sao chép trích dẫn theo kiểu bạn cần.
- MLA
- Edwards, Jonathan. “Ánh Sáng Thiên Thượng và Siêu Nhiên.” Sermon. Ochorus, https://ochorus.com/vi/sermons/a-divine-and-supernatural-light/.
- Chicago
- Edwards, Jonathan. “Ánh Sáng Thiên Thượng và Siêu Nhiên.” Sermon. Ochorus. https://ochorus.com/vi/sermons/a-divine-and-supernatural-light/.
- Chicago footnote
- Jonathan Edwards, “Ánh Sáng Thiên Thượng và Siêu Nhiên,” sermon, Ochorus, https://ochorus.com/vi/sermons/a-divine-and-supernatural-light/.
- BibTeX
- @misc{edwardssang, author = {Edwards, Jonathan}, title = {{Ánh Sáng Thiên Thượng và Siêu Nhiên}}, howpublished = {Sermon}, publisher = {Ochorus}, url = {https://ochorus.com/vi/sermons/a-divine-and-supernatural-light/} }