Chân Dung Lòng Can Đảm – Watchman Nee
Ngồi: Vị thế của chúng ta trong Đấng Christ

Chương 8 · 34 phút đọc · 43 phút nghe

Ngồi: Vị thế của chúng ta trong Đấng Christ

Khởi đầu lạ lùng của đời sống Cơ Đốc

Cuốn sách ngắn Ngồi, Bước Đi, Đứng Vững của Watchman Nee đã chắt lọc sứ điệp của thư Ê-phê-sô vào ba động từ. Sự đơn sơ ấy khiến nó dễ in sâu vào trí nhớ. Chữ đầu tiên là chữ gây ngạc nhiên nhất: ngồi. Tôn giáo của loài người khởi đầu bằng hoạt động. Chúng ta hỏi mình phải làm gì, phải đi đâu, phải thành thạo kỷ luật nào, phải dâng sự hy sinh nào. Phao-lô mở đầu thư Ê-phê-sô ở một chỗ khác — bằng điều Đức Chúa Trời đã làm trong Đấng Christ và chỗ Đức Chúa Trời đã đặt những người thuộc về Ngài.

“Đức Chúa Trời, là Đấng giàu lòng thương xót, vì cớ lòng yêu thương lớn Ngài đem mà yêu chúng ta, nên đang khi chúng ta chết vì tội mình, thì Ngài làm cho chúng ta sống với Đấng Christ ... và Ngài làm cho chúng ta đồng sống lại và đồng ngồi trong các nơi trên trời trong Đức Chúa Jêsus Christ” (Ê-phê-sô 2:4-6).

Trong chữ “ngồi”, Nee thấy cả một nền thần học về ân điển. Người đang ngồi không còn gắng sức để đạt tới một vị trí; người ấy đang ở trong một vị trí đã được ban sẵn. Đời sống Cơ Đốc không khởi đầu bằng thành tựu, nhưng bằng sự tiếp nhận.

Đây không phải là sự lười biếng. Đây là trật tự. Trước khi tín hữu có thể bước đi cách xứng đáng như trong Ê-phê-sô 4, hay đứng vững chống lại điều ác như trong Ê-phê-sô 6, người ấy phải hiểu ân điển được công bố trong Ê-phê-sô 1-3. Bổn phận mọc lên từ thân phận. Thực hành mọc lên từ vị thế. Mệnh lệnh đâm rễ trong lời trình thuật về điều đã thành tựu.

Nguyên tắc này hiện rõ khắp các thư tín của Phao-lô. “Vậy nếu anh em được sống lại với Đấng Christ, hãy tìm các sự ở trên trời” (Cô-lô-se 3:1). Trước hết, được sống lại với Đấng Christ; rồi mới tìm kiếm. “Nếu chúng ta nhờ Thánh Linh mà sống, thì cũng hãy bước theo Thánh Linh vậy” (Ga-la-ti 5:25). Trước hết là sự sống; rồi mới bước đi.

Nee lo rằng nhiều Cơ Đốc nhân đảo ngược trật tự ấy. Họ cố bước đi để giành được một chỗ ngồi. Họ phục vụ để được chấp nhận, cầu nguyện để khiến Đức Chúa Trời đoái thương mình, chống cự cám dỗ để chứng tỏ mình thuộc linh, và lao nhọc trong chức vụ để giữ lấy thân phận. Kết quả là kiệt sức, vì đời sống Cơ Đốc biến thành một kỳ sát hạch thử thách không bao giờ dứt.

Thư Ê-phê-sô nói rằng kỳ sát hạch ấy đã được Một Đấng Khác vượt qua thay chúng ta. Tín hữu được “chấp nhận trong Con yêu dấu,” như các bản dịch tiếng Anh xưa diễn đạt, hay được ban ân điển trong Đấng Yêu Dấu. Cơ Đốc nhân khởi đầu ở bên trong sự chấp nhận mà Đấng Christ đã có.

Được ban đủ mọi thứ phước thiêng liêng

Phao-lô mở đầu thư Ê-phê-sô bằng một dòng thác ngợi khen: “Ngợi khen Đức Chúa Trời, Cha Đức Chúa Jêsus Christ chúng ta, Ngài đã xuống phước cho chúng ta trong Đấng Christ đủ mọi thứ phước thiêng liêng ở các nơi trên trời” (Ê-phê-sô 1:3).

Ngữ pháp ở đây rất quan trọng. Đức Chúa Trời “đã xuống phước.” Các phước ấy nằm “trong Đấng Christ.” Sự giàu có thuộc linh căn bản của tín hữu không phải là một khả năng trong tương lai đang chờ được giành lấy, nhưng là một cơ nghiệp hiện tại ở trong Con.

Nee dùng điều này để thách thức một tâm thế nghèo khó trong đời sống thuộc linh Cơ Đốc. Tín hữu thường xin Đức Chúa Trời ban điều Ngài đã ban trong Đấng Christ rồi. Họ cầu nguyện như thể mình là những kẻ ăn xin thuộc linh đứng bên ngoài nhà Cha, trong khi thư Ê-phê-sô mô tả họ là những người con nuôi có cơ nghiệp.

Điều này không có nghĩa là mọi phước lành hiện nay đều được kinh nghiệm cách trọn vẹn. Sự cứu chuộc có cấu trúc “đã có nhưng chưa trọn”. Chúng ta còn chờ đợi sự cứu chuộc thân thể và sự hoàn tất muôn vật. Nhưng món quà quyết định đã được ban: chính Đấng Christ.

Phao-lô nói Đức Chúa Trời đã chọn chúng ta trong Đấng Christ, định trước cho chúng ta được làm con nuôi, ban ân điển cho chúng ta trong Con yêu dấu, ban sự cứu chuộc bởi huyết Ngài, cho chúng ta biết sự mầu nhiệm của ý muốn Ngài, ấn chứng chúng ta bằng Đức Thánh Linh, và ban Thánh Linh làm của cầm về cơ nghiệp chúng ta (Ê-phê-sô 1:4-14).

Mỗi cụm từ đều hướng sự chú ý ra khỏi một đời sống thuộc linh do bản thân tự tạo. Đức Chúa Cha hoạch định, Đức Chúa Con hoàn thành, Đức Thánh Linh ấn chứng. Sự cứu rỗi là ân điển của Ba Ngôi.

Sự nhấn mạnh của Nee về vị thế lành mạnh nhất khi được đọc trong khuôn khổ thờ phượng này. “Ngồi” không phải là một kỹ thuật để né tránh trách nhiệm. Đó là tư thế của một người choáng ngợp trước sáng kiến của Đức Chúa Trời.

Được chọn trong Đấng Christ

“Trước khi sáng thế, Ngài đã chọn chúng ta trong Đấng Christ, đặng làm nên thánh không chỗ trách được trước mặt Đức Chúa Trời” (Ê-phê-sô 1:4).

Qua nhiều thế kỷ, Cơ Đốc nhân đã tranh luận về mối liên hệ giữa sự lựa chọn của Đức Chúa Trời và sự đáp ứng của con người. Nee không đặt cuộc tranh luận này làm trung tâm chức vụ mình. Ông quan tâm hơn đến tác động mục vụ trong lời của Phao-lô: câu chuyện của Cơ Đốc nhân khởi đầu trong ý định của Đức Chúa Trời, chứ không phải trong một sự tình cờ của con người.

Điều này đem lại sự vững vàng. Một tín hữu có thể nhìn lại quá khứ mình và thấy một chuỗi thất bại, thương tích, quyết định dại dột và hoàn cảnh khó ngờ. Thư Ê-phê-sô nâng mắt người ấy nhìn xa hơn nữa về trước. Trước khi sáng thế, ý định cứu chuộc của Đức Chúa Trời đã quy tụ nơi Đấng Christ.

Ý định ấy không chỉ là giải cứu khỏi địa ngục. Phao-lô nói “đặng làm nên thánh.” Ân điển có một hình dáng đạo đức đã được định sẵn. Sự lựa chọn không phải là cớ để tự mãn thuộc linh, nhưng là lý do để thờ phượng và sống thánh khiết.

Nee nhiều lần cảnh báo việc tách rời vị thế khỏi tình trạng. Biết mình được ngồi trong Đấng Christ không có nghĩa là tuyên bố rằng mọi phương diện của nếp sống đều tự động trưởng thành. Đó là xác định nguồn mạch từ đó sự biến đổi tuôn chảy.

Một đứa trẻ không vâng lời để trở thành con; nó vâng lời vì nó là con. Sự nhận làm con đi trước đời sống của người con.

Phao-lô viết rằng Đức Chúa Trời đã định trước cho chúng ta “được trở nên con nuôi của Ngài bởi Đức Chúa Jêsus Christ” (Ê-phê-sô 1:5). Vì vậy, sự vâng phục của Cơ Đốc nhân là lời đáp của người đã thuộc về, chứ không phải buổi thử vai của một đứa trẻ mồ côi.

Sự cứu chuộc bởi huyết Ngài

“Ấy là trong Đấng Christ, chúng ta được cứu chuộc bởi huyết Ngài, được tha tội, theo sự dư dật của ân điển Ngài” (Ê-phê-sô 1:7).

Nee không bao giờ có ý dùng chữ “ngồi” để tách tín hữu khỏi thập tự giá. Vị thế trên trời chỉ có được vì Đấng Christ đã xuống tận sự chết. Ân điển ban cho chúng ta cách nhưng không vì Ngài đã trả giá đắt.

Cụm từ “sự dư dật của ân điển Ngài” rất quan trọng trong khải tượng của Nee. Đức Chúa Trời không tha thứ cách miễn cưỡng, như thể lòng thương xót là một ngoại lệ bị nài ép khó nhọc từ một Thần linh nghiêm khắc. Sự cứu chuộc bày tỏ sự dồi dào của ân điển Đức Chúa Trời.

Điều này có ý nghĩa mục vụ lớn đối với những tín hữu mà lương tâm vẫn bị giam hãm trong sự tự lên án. Một người có thể xưng một tội nhiều lần, không phải vì sự ăn năn chưa trọn, nhưng vì người ấy không thể chấp nhận rằng huyết Đấng Christ là đủ. Sự xưng tội lặp đi lặp lại trở thành một nỗ lực bổ sung cho thập tự giá bằng một khoản trả bằng cảm xúc.

Lời giải đáp không phải là xem nhẹ tội lỗi. Lời giải đáp là đề cao hết mức giá trị sự hy sinh của Đấng Christ.

Thư Hê-bơ-rơ nói: “Hỡi anh em, vì chúng ta nhờ huyết Đức Chúa Jêsus được dạn dĩ vào nơi rất thánh” (Hê-bơ-rơ 10:19). Sự dạn dĩ ấy không phải là tính cách. Đó là quyền đến gần được mua bằng huyết.

Ở đây, sự nhấn mạnh của Nee về vị thế của tín hữu trở nên quý báu. Chúng ta không ngồi trong các nơi trên trời vì đã cư xử tốt để leo lên đó. Chúng ta ngồi vì Đấng Christ đã chịu đóng đinh và đã sống lại mang chúng ta ở trong chính Ngài.

Con mắt của lòng

Lời cầu nguyện lớn đầu tiên của Phao-lô trong thư Ê-phê-sô không phải là xin cho tín hữu nhận được thêm của cải, nhưng là cho họ thấy điều vốn đã thuộc về họ.

Ông xin Đức Chúa Trời “ban thần trí của sự khôn sáng và của sự tỏ ra cho anh em, để nhận biết Ngài, lại soi sáng con mắt của lòng anh em” (Ê-phê-sô 1:17-18).

Nee thường dùng ngôn ngữ về sự “thấy”. Với ông, sự mặc khải trước hết không phải là thông tin mới vượt ngoài Kinh Thánh, nhưng là sự lãnh hội thuộc linh đối với thực tại của Kinh Thánh. Một giáo lý có thể đúng cách khách quan mà vẫn vận hành như thể không có, vì tín hữu chưa nắm được ý nghĩa của nó.

Phao-lô muốn tín hữu Ê-phê-sô biết điều trông cậy về sự kêu gọi của Đức Chúa Trời, sự giàu có của cơ nghiệp vinh hiển Ngài cho các thánh đồ, và “quyền vô hạn của Ngài, đối với chúng ta có lòng tin, là lớn dường nào” (Ê-phê-sô 1:19).

Quyền năng ấy được đo bằng sự sống lại của Đấng Christ.

Vậy thì nan đề của Cơ Đốc nhân không chỉ là thiếu nỗ lực. Có thể đó là thiếu sự thấy. Nếu chúng ta nhìn mình trước hết như những cá nhân cô lập, thiếu thốn, đang cố vươn tới Đức Chúa Trời, đời sống thuộc linh của chúng ta sẽ phản ánh tiền đề ấy. Nếu chúng ta thấy mình được sáp nhập vào Đấng Christ phục sinh, được ngồi với Ngài, được ấn chứng bởi Đức Thánh Linh, và được đem đến gần Đức Chúa Cha, thì sự vâng phục của chúng ta khởi đầu từ một chỗ khác.

Đây không phải là lối suy nghĩ tích cực. Đối tượng không phải là một hình ảnh tốt đẹp hơn về bản thân, nhưng là Đấng Christ.

Quyền năng phục sinh

Phao-lô mô tả quyền năng của Đức Chúa Trời là quyền năng “mà Ngài đã tỏ ra trong Đấng Christ, khi khiến Đấng Christ từ kẻ chết sống lại và làm cho ngồi bên hữu mình tại các nơi trên trời” (Ê-phê-sô 1:20).

Đời sống thuộc linh của Nee thấm đẫm sự phục sinh. Ông không xem sự phục sinh chỉ là bằng chứng cho thấy sự chết chuộc tội của Chúa Giê-xu đã được chấp nhận. Sự phục sinh là khởi đầu của một cuộc tạo dựng mới và là quyền năng trong đó đời sống Cơ Đốc tiến bước.

Sự chết là ranh giới mà sức lực tự nhiên không thể vượt qua. Tài khéo của con người có thể tổ chức lại, phục hồi, giáo dục, rèn luyện và thúc đẩy. Nhưng nó không thể khiến kẻ chết sống lại. Sự phục sinh là hành động riêng biệt của Đức Chúa Trời.

Vì thế Nee có thể nói về những hoàn cảnh yếu đuối như những cơ hội để biết sự phục sinh. Nếu chúng ta có đủ năng lực tự nhiên cho mọi công việc, có lẽ chúng ta sẽ không bao giờ khám phá sự khác biệt giữa sự sống tự nhiên và sự cung ứng của Đức Chúa Trời.

Phao-lô viết từ chính cảnh ngặt nghèo của mình: “Chúng tôi lại hình như đã nhận án xử tử, hầu cho chúng tôi không cậy mình, nhưng cậy Đức Chúa Trời là Đấng khiến kẻ chết sống lại” (2 Cô-rinh-tô 1:9).

Mục đích không phải là một sự say mê lãng mạn đối với khổ đau. Đó là sự chuyển dời lòng tin cậy.

Chức vụ Cơ Đốc thường cầu xin quyền năng phục sinh trong khi lại cẩn thận sắp đặt đời sống sao cho sự phục sinh trở nên không cần thiết. Chúng ta ưa những năng lực mình kiểm soát được. Nee thách thức bản năng ấy. Đức Chúa Trời có thể để chúng ta đi đến tận cùng các nguồn lực của mình, hầu cho Nguồn Mạch thật trở nên không thể nhầm lẫn.

Làm đầu trên muôn vật cho Hội Thánh

Ê-phê-sô 1 đi từ sự tôn cao của Đấng Christ đến Hội Thánh: “Ngài đã bắt muôn vật phục dưới chân Đấng Christ, và ban cho Đấng Christ làm đầu Hội thánh, Hội thánh là thân thể của Đấng Christ” (Ê-phê-sô 1:22-23).

Vì vậy, sự dạy dỗ của Nee về chữ “ngồi” không thể bị thu hẹp thành đời sống thuộc linh cá nhân. Chúng ta được ngồi với Đấng Christ với tư cách là các chi thể của Thân Thể Ngài. Hội Thánh dự phần vào sự đắc thắng của Đầu mình.

Điều này định hình sâu sắc giáo hội học của Nee. Đấng Christ không chỉ là Đầu của từng Cơ Đốc nhân riêng lẻ. Ngài có một Thân Thể. Sự sung mãn của đời sống Cơ Đốc mang tính tập thể.

Lối đọc sách tĩnh nguyện ở phương Tây thường biến những lời hứa ở số nhiều thành những lời khẳng định riêng tư. Nee, người viết trong một nền văn hóa có những giả định khác về cộng đồng và đọc sâu giáo hội học của Phao-lô, đã nhiều lần kêu gọi tín hữu trở về với Thân Thể.

Từng tín hữu có thể biết Đấng Christ cách cá nhân, nhưng không bao giờ cách riêng rẽ theo nghĩa bị tách khỏi dân sự Ngài. Chúng ta “đều đã chịu phép báp-têm chung một Thánh Linh để hiệp làm một thân” (1 Cô-rinh-tô 12:13).

Chiều kích thân thể này giữ cho chữ “ngồi” khỏi trở thành sự tự mê đắm thuộc linh. Chúng ta không được đặt ngồi chỉ để cảm thấy an toàn. Chúng ta được sáp nhập vào ý định của Đức Chúa Trời là bày tỏ Đấng Christ qua Hội Thánh.

Đã chết, được làm cho sống, được sống lại, được ngồi

Ê-phê-sô 2 mở đầu bằng một lời chẩn đoán chẳng chút tâng bốc: “Còn anh em đã chết vì lầm lỗi và tội ác mình” (Ê-phê-sô 2:1).

Sự tương phản khó có thể mạnh hơn. Người chết không hợp tác để tự hồi sinh mình. Phao-lô muốn ân điển được nhìn thấy đúng là ân điển.

Ông mô tả nhân loại sống theo thói quen đời này, dưới vua cầm quyền chốn không trung, và theo những ham muốn của xác thịt. Rồi đến hai chữ vĩ đại của Kinh Thánh: “Nhưng Đức Chúa Trời.”

“Nhưng Đức Chúa Trời, là Đấng giàu lòng thương xót, vì cớ lòng yêu thương lớn Ngài đem mà yêu chúng ta ... thì Ngài làm cho chúng ta sống với Đấng Christ” (Ê-phê-sô 2:4-5).

Nee yêu thích chuỗi trình tự ấy: được làm cho sống, được sống lại, được ngồi. Cả ba đều gắn liền với Đấng Christ.

Đây là lý lẽ thuộc linh đằng sau sự an nghỉ. Chúng ta không thể tự làm cho mình sống, tự khiến mình sống lại, hay tự đặt mình ngồi trong các nơi trên trời. Đức Chúa Trời làm điều đó trong Đấng Christ.

“Vả, ấy là nhờ ân điển, bởi đức tin, mà anh em được cứu, điều đó không phải đến từ anh em, bèn là sự ban cho của Đức Chúa Trời. Ấy chẳng phải bởi việc làm đâu, hầu cho không ai khoe mình” (Ê-phê-sô 2:8-9).

Việc loại trừ sự khoe khoang mang tính quyết định. Con người có thể biến ngay cả những kỷ luật thuộc linh thành chiến tích. Ân điển cất bỏ nền tảng của mọi sự tự cao.

Thế nhưng câu 10 ngăn ngừa sự thụ động: “vì chúng ta là việc Ngài làm ra, đã được dựng nên trong Đức Chúa Jêsus Christ để làm việc lành mà Đức Chúa Trời đã sắm sẵn trước cho chúng ta làm theo” (Ê-phê-sô 2:10).

Chúng ta ngồi trước khi bước đi, nhưng chúng ta quả thật bước đi. Ân điển tạo nên một dân biết làm việc.

Sự an nghỉ và việc làm

Mối liên hệ giữa sự an nghỉ và việc làm rất dễ bị hiểu lầm. Nee không dạy rằng Cơ Đốc nhân nên trở nên trì trệ. Chính đời sống ông vô cùng năng động. Ông giảng dạy, viết sách, đi lại, tổ chức các kỳ hội nghị, huấn luyện người hầu việc, xuất bản sách báo, làm kinh doanh, chịu đựng tranh cãi, và duy trì một khối thư từ đầy đòi hỏi.

Điều ông quan tâm là nguồn mạch bề trong của việc làm.

Thư Hê-bơ-rơ nói về việc vào sự yên nghỉ của Đức Chúa Trời, đồng thời cũng nói: “Vậy, chúng ta phải gắng sức vào sự yên nghỉ đó” (Hê-bơ-rơ 4:11). Sự gắng sức và sự yên nghỉ cùng tồn tại, vì sự yên nghỉ ấy không phải là bất động; đó là thôi cậy việc làm như nền tảng để được chấp nhận, và dự phần vào ý định đã thành tựu của Đức Chúa Trời.

Chúa Giê-xu đưa ra cùng một nghịch lý: “hãy đến cùng ta, ta sẽ cho các ngươi được yên nghỉ,” rồi ngay sau đó: “hãy gánh lấy ách của ta” (Ma-thi-ơ 11:28-29). Sự yên nghỉ dẫn vào một cái ách. Điều khác biệt là vị Chủ cùng mang ách ấy.

Nee muốn sự phục vụ Cơ Đốc mang phẩm chất này. Có một thứ hoạt động phát xuất từ lo âu: nếu tôi không giữ cho mọi thứ đứng vững, tất cả sẽ sụp đổ. Có một thứ khác phát xuất từ lòng tin cậy: Đức Chúa Trời đang làm việc, và tôi được mời dự phần.

Thời khóa biểu bề ngoài có thể đầy kín như nhau. Tư thế bề trong thì hoàn toàn khác.

Được gần nhờ huyết

Ê-phê-sô 2 cũng đề cập đến sự chia cách lớn về sắc tộc và giao ước giữa người Do Thái và dân ngoại. Dân ngoại xưa kia “không có Đấng Christ” và “chẳng dự vào giao ước của lời hứa” (Ê-phê-sô 2:12). “Nhưng trong Đức Chúa Jêsus Christ, anh em là kẻ ngày trước cách xa, hiện nay đã nhờ huyết Đấng Christ mà được gần rồi” (Ê-phê-sô 2:13).

Sự dạy dỗ của Nee về Hội Thánh rút ra rất nhiều từ nhân loại mới này. Đấng Christ “đã hiệp cả hai lại làm một, phá đổ bức tường ngăn cách” (Ê-phê-sô 2:14).

Phúc Âm không chỉ hòa giải từng cá nhân với Đức Chúa Trời theo chiều dọc. Phúc Âm tạo nên sự hòa giải theo chiều ngang trong một dân mới.

Lẽ thật này thách thức niềm kiêu hãnh về chủng tộc, quốc gia, giai cấp và hệ phái. Thời Trung Hoa Dân Quốc, Cơ Đốc giáo mang những liên tưởng phức tạp với quyền lực phương Tây. Nee muốn tín hữu người Hoa tiếp nhận Phúc Âm mà không phải tiếp tục lệ thuộc về mặt giáo hội vào các thể chế phương Tây. Thế nhưng thư Ê-phê-sô cũng ngăn không cho một Cơ Đốc giáo dân tộc trở thành mục tiêu sau cùng. Đấng Christ tạo nên một người mới.

“Vì ấy là nhờ Ngài mà chúng ta cả hai đều được phép đến gần Đức Chúa Cha, đồng trong một Thánh Linh” (Ê-phê-sô 2:18).

Một Đức Chúa Con, một Đức Thánh Linh, một Đức Chúa Cha — vậy nên chỉ một gia đình.

Hội Thánh không phải là một liên minh giữa những người vốn tự nhiên thuộc về nhau. Hội Thánh là một phép lạ hòa giải giữa những con người mà thân phận chung sâu xa nhất của họ là Đấng Christ.

Nhà ở của Đức Chúa Trời

Phao-lô đổi hình ảnh: tín hữu là người đồng quốc, là người nhà, và là những viên đá trong một đền thờ được dựng lên “để làm nên một đền thờ thánh trong Chúa” (Ê-phê-sô 2:21).

“Ấy, anh em cũng nhờ Ngài mà được dự phần vào nhà đó, đặng trở nên nhà ở của Đức Chúa Trời trong Thánh Linh” (Ê-phê-sô 2:22).

Khải tượng về Hội Thánh của Nee coi trọng ý niệm “cùng được xây dựng”. Sự trưởng thành Cơ Đốc không chỉ là sự hoàn thiện của từng viên đá riêng lẻ. Một viên đá được mài nhẵn nằm một mình không phải là đền thờ.

Sự nhấn mạnh này thách thức một đời sống thuộc linh quá đỗi riêng tư. Một tín hữu có thể đọc Kinh Thánh sâu sắc, cầu nguyện nhiều giờ, và vun trồng sự thánh khiết cá nhân, mà vẫn không thể sống chung với các Cơ Đốc nhân khác. Nee hẳn sẽ đặt câu hỏi về sự trưởng thành của một đời sống thuộc linh như thế.

Hội Thánh là nơi phẩm cách được thử nghiệm trong các mối quan hệ. Sự nhẫn nại cần đến những con người thử thách lòng nhẫn nại. Sự tha thứ cần đến những điều xúc phạm. Sự khiêm nhường lộ ra khi các sở thích va chạm nhau. Tình yêu trở nên cụ thể khi có ai đó gây phiền toái.

Vì vậy, sự dạy dỗ về sau của Nee về sự tan vỡ không thể tách rời khỏi đời sống Hội Thánh. Đức Chúa Trời dùng các anh chị em tín hữu làm công cụ để uốn nắn chúng ta.

Lẽ thật này cũng cần có ranh giới. Không được dùng chữ “cùng được xây dựng” để giam người ta trong những môi trường ngược đãi hay để bịt miệng những mối quan ngại chính đáng. Chính Tân Ước truyền phải hiệp một cũng truyền phải sửa trị, phải kỷ luật người lãnh đạo, phải bảo vệ người yếu thế, và phải phân rẽ khỏi những hành vi hủy hoại dai dẳng.

Cộng đồng theo Kinh Thánh không phải là chủ nghĩa cá nhân, cũng không phải là chủ nghĩa tập thể cưỡng ép. Đó là đời sống chung dưới quyền Đấng Christ.

Lẽ mầu nhiệm xưa giấu kín nay được tỏ ra

Ê-phê-sô 3 gọi Hội Thánh là một phần của một “lẽ mầu nhiệm” xưa kia giấu kín mà nay đã được tỏ ra: “Dân ngoại là kẻ đồng kế tự, là các chi của đồng một thể, đều có phần chung với chúng ta về lời hứa đã nhờ Tin lành mà lập trong Đức Chúa Jêsus Christ” (Ê-phê-sô 3:6).

Cách Nee đọc ý định đời đời của Đức Chúa Trời đem lại cho Hội Thánh một tầm quan trọng lớn lao. Hội Thánh không phải là “phương án dự phòng” sau Y-sơ-ra-ên, cũng không chỉ là một nơi trú ẩn cứu nạn cho tội nhân chờ lên thiên đàng. Trong Đấng Christ, Đức Chúa Trời đang bày tỏ sự khôn ngoan của Ngài qua một dân.

Phao-lô nói rằng “sự khôn sáng mọi đường của Đức Chúa Trời cậy Hội thánh mà bày tỏ ra cho những kẻ làm đầu và những kẻ cầm quyền trong các nơi trên trời” (Ê-phê-sô 3:10).

Ngôn ngữ mang tầm vũ trụ này cuốn hút Nee. Đời sống Hội Thánh có ý nghĩa vượt quá điều mà hội chúng hữu hình có thể đo lường. Sự hiệp một, sự thánh khiết, tình yêu thương và lời chứng của các tín hữu dự phần vào ý định lớn hơn của Đức Chúa Trời.

Một khải tượng như vậy có thể khơi dậy sự tận hiến trả giá. Nó cũng có thể cám dỗ các phong trào đánh giá quá cao vị trí đặc biệt của mình trong lịch sử. Hội Thánh phổ quát lớn hơn bất cứ mạng lưới nào, kể cả mạng lưới của Nee. “Sự khôn sáng mọi đường của Đức Chúa Trời” không phải là sở hữu của một phong trào nào.

Cách áp dụng an toàn nhất là sự khiêm nhường trong thờ phượng: Đức Chúa Trời đang làm một điều qua toàn thể dân sự Ngài, vượt quá tầm quan trọng địa phương của chúng ta.

Được nên mạnh mẽ trong con người bề trong

Lời cầu nguyện thứ hai của Phao-lô trong thư Ê-phê-sô hướng vào bên trong: “tôi cầu xin Ngài tùy sự giàu có vinh hiển Ngài khiến anh em được quyền phép bởi Thánh Linh mà nên mạnh mẽ trong lòng; đến nỗi Đấng Christ nhân đức tin mà ngự trong lòng anh em” (Ê-phê-sô 3:16-17).

Về sau, từ vựng của Nee về con người bề trong trở nên chuyên biệt hơn, nhưng ở đây sự nhấn mạnh của Kinh Thánh thật rõ ràng. Đức Thánh Linh làm cho tín hữu nên mạnh mẽ ở bề trong, để sự hiện diện của Đấng Christ trở nên vững lập và có sức uốn nắn trong kinh nghiệm.

Mục tiêu không phải là một cường độ thần bí riêng tư. Phao-lô cầu nguyện để tín hữu “đâm rễ vững nền trong sự yêu thương” và “được hiệp cùng các thánh đồ” mà hiểu thấu các chiều kích bao la của tình yêu Đấng Christ (Ê-phê-sô 3:17-18).

Một lần nữa, cụm từ mang tính tập thể ấy rất quan trọng: “hiệp cùng các thánh đồ.” Không một cá nhân nào có đủ tầm nhìn để một mình nắm được sự sung mãn của Đấng Christ.

Phao-lô kết thúc bằng sự dư dật: Đức Chúa Trời, “bởi quyền lực cảm động trong chúng ta, có thể làm trổi hơn vô cùng mọi việc chúng ta cầu xin hoặc suy tưởng” (Ê-phê-sô 3:20).

Trong lời cầu nguyện này, Nee nghe thấy bước chuyển từ vị thế sang kinh nghiệm. Tín hữu đã ở trong Đấng Christ, nhưng vẫn cần được làm cho mạnh mẽ để sống từ thực tại ấy. Ân điển khách quan trở thành sự uốn nắn chủ quan bởi Đức Thánh Linh.

Ngồi không có nghĩa là tự phụ thuộc linh

Có một cách sai lầm để dùng lẽ thật về vị thế. Một Cơ Đốc nhân có thể trích dẫn rằng mình được “đồng ngồi trong các nơi trên trời” trong khi lại sao lãng sự ăn năn, sự khôn ngoan, sự chịu trách nhiệm trước người khác, và những bổn phận bình thường. Ngôn ngữ thuộc linh trở thành tấm khiên che chắn khỏi thực tại.

Phao-lô không bao giờ cho phép điều đó. Chính lá thư ca ngợi ân điển ấy chẳng bao lâu sẽ truyền cho tín hữu phải nói thật, làm việc lương thiện, tha thứ cho nhau, khước từ sự gian dâm, tôn trọng hôn nhân, nuôi dạy con cái cách trung tín, và chống cự điều ác.

Vị thế không làm cho sự thực hành trở nên vô nghĩa. Vị thế khiến sự thực hành trở nên khả thi và có động cơ đúng đắn.

Sứ đồ Giăng cảnh báo: “Ai nói mình ở trong Ngài, thì cũng phải làm theo như chính Ngài đã làm” (1 Giăng 2:6).

Thước đo của sự “ngồi” không phải là từ vựng của chúng ta trở nên cao siêu đến đâu, nhưng là ân điển có sản sinh phẩm cách của Đấng Christ hay không.

Phong trào của chính Nee đôi khi thu hút những độc giả ưa chuộng các phạm trù thuộc linh. Sự dạy dỗ tốt nhất của ông không ngừng đẩy họ trở về với thực tại. Nếu sự mặc khải không dẫn đến sự vâng phục, thì nó chưa được tiếp nhận cách đúng đắn.

Chấm dứt sự lo âu thuộc linh

Ở chỗ tốt đẹp nhất về mặt mục vụ, chữ “ngồi” là lời giải đáp cho một nếp Cơ Đốc giáo đầy lo âu.

Có những tín hữu sống như thể Đức Chúa Trời lúc nào cũng thất vọng về họ, sự chấp nhận của Ngài lên xuống từng phút theo thành tích của họ. Sự cầu nguyện trở thành nỗ lực lấy lại ân huệ. Việc đọc Kinh Thánh trở thành một chỉ tiêu. Sự phục vụ trở thành bằng chứng của giá trị bản thân. Thất bại không đem lại sự ăn năn lành mạnh, nhưng là sự sụp đổ của cả con người.

Thư Ê-phê-sô nói một lời tốt đẹp hơn. Trong Đấng Christ, chúng ta có sự cứu chuộc. Trong Đấng Christ, chúng ta được chọn. Trong Đấng Christ, chúng ta được làm cho sống. Trong Đấng Christ, chúng ta được sống lại. Trong Đấng Christ, chúng ta được ngồi. Trong Đấng Christ, chúng ta được đến gần Đức Chúa Cha.

Cụm từ được lặp lại chính là nền tảng: trong Đấng Christ.

Đức tin an nghỉ tại đó.

Chỉ đến lúc ấy Phao-lô mới nói: “Vậy, tôi ... khuyên anh em phải ăn ở một cách xứng đáng với chức phận mà Chúa đã gọi anh em” (Ê-phê-sô 4:1).

Chữ “Vậy” là nhịp cầu. Các chương 1-3 đã trình bày ơn kêu gọi; các chương 4-6 mô tả bước đường.

Bản tóm lược ba chữ của Nee giờ chuyển sang chữ thứ hai. Người tín hữu đang ngồi đứng dậy — không phải để giành lấy ân điển, nhưng vì ân điển đã ban cho người ấy một đời sống đáng để bước đi.

“Trong Đấng Christ” — địa lý thuộc linh của Phao-lô

Thư Ê-phê-sô nhiều lần dùng các cụm từ “trong Đấng Christ,” “trong Ngài,” cùng những cách nói tương tự. Nee xem ngôn ngữ này gần như một thứ địa lý thuộc linh. Như một người ở bên trong căn phòng thì chung môi trường của căn phòng ấy, tín hữu ở trong Đấng Christ cũng dự phần vào những hệ quả của lịch sử Đấng Christ.

Phép so sánh này có giới hạn, nhưng nó giúp ích. Nếu gia đình Nô-ê ở trong tàu, số phận của chiếc tàu trở thành số phận của họ. Nếu nhân loại ở trong A-đam, sự sa ngã của A-đam định hình cuộc tạo dựng cũ. Nếu tín hữu ở trong Đấng Christ, sự chết, sự phục sinh và sự được chấp nhận của Ngài định hình vị thế mới của họ.

Phao-lô nói: “nếu ai ở trong Đấng Christ, thì nấy là người dựng nên mới” (2 Cô-rinh-tô 5:17).

Vậy, Phúc Âm không chỉ là Đấng Christ làm một điều gì đó cho con người từ xa. Phúc Âm đem họ vào trong chính Ngài.

Được đến gần Đức Chúa Cha

Sự “ngồi” bao hàm quyền được đến gần. “Trong Ngài chúng ta nhờ đức tin đến Ngài mà được tự do đến gần Đức Chúa Trời cách dạn dĩ” (Ê-phê-sô 3:12).

Nhiều Cơ Đốc nhân sống như thể sự cầu nguyện đòi phải leo lên một ngọn núi thuộc linh rồi Đức Chúa Trời mới chịu lắng nghe. Thư Ê-phê-sô nói rằng lối đến gần đã được mở sẵn trong Đấng Christ.

Điều này thay đổi sự xưng tội. Chúng ta không xưng tội để thuyết phục Đức Chúa Trời trở lại làm Cha mình. Chúng ta xưng tội vì con đường đến với Đức Chúa Cha vẫn rộng mở qua Đấng Christ.

Điều này thay đổi sự thờ phượng. Chúng ta không tạo ra sự hiện diện của Đức Chúa Trời bằng âm nhạc; chúng ta đến gần qua Đức Chúa Con, bởi Đức Thánh Linh.

“Vì ấy là nhờ Ngài mà chúng ta cả hai đều được phép đến gần Đức Chúa Cha, đồng trong một Thánh Linh” (Ê-phê-sô 2:18).

Vì thế, khi được đọc cẩn thận, sự dạy dỗ của Nee về vị thế có thể mang đậm tính Ba Ngôi.

An nghỉ trước cơn khủng hoảng

Người lính cần biết mình đứng ở đâu trước khi trận chiến bắt đầu. Trật tự của Nee chứa đựng sự khôn ngoan mục vụ, vì cơn khủng hoảng là lúc tồi tệ để xây dựng thân phận từ con số không.

Khi sự cáo buộc, bệnh tật, nỗi sợ về tài chính hay sự bắt bớ ập đến, tín hữu cần những lẽ thật đã đâm rễ sẵn: Đức Chúa Trời đã yêu chúng ta; Đấng Christ đã cứu chuộc chúng ta; Đức Thánh Linh đã ấn chứng chúng ta; chúng ta thuộc về Thân Thể; sự sống lại đã được hứa ban.

Thời điểm để học ngồi là trước cơn động đất.

Thi Thiên 46 nói: “Đức Chúa Trời là nơi nương náu và sức lực của chúng tôi, Ngài sẵn giúp đỡ trong cơn gian truân” (Thi Thiên 46:1). Nơi nương náu không được dựng tạm trong cơn hoảng loạn. Người ta bước vào đó.

Ngồi với Đấng Christ: ân điển đi trước thành tích

Bài giải nghĩa ngắn của Nee về thư Ê-phê-sô trở nên nổi tiếng nhờ một nhận xét đơn sơ về trật tự. Thư Ê-phê-sô không mở đầu bằng việc tín hữu bước đi hay chiến đấu, nhưng bằng việc Đức Chúa Trời đặt Đấng Christ ngồi bên hữu Ngài và đặt các tín hữu cùng ngồi với Đấng Christ. Mãi về sau Phao-lô mới truyền phải bước đi cách xứng đáng và mô tả cuộc chiến thuộc linh.

Với Nee, trật tự ấy không phải là một nét lạ về văn chương. Nó bày tỏ lý lẽ của ân điển. Sự vâng phục Cơ Đốc mọc lên từ một vị thế được tiếp nhận trước khi trở thành một con đường được bước đi.

Phao-lô viết rằng Đức Chúa Trời “làm cho chúng ta đồng sống lại và đồng ngồi trong các nơi trên trời trong Đức Chúa Jêsus Christ” (Ê-phê-sô 2:6). Các động từ ấy mô tả hành động của Đức Chúa Trời. Tín hữu không leo lên các nơi trên trời bằng thành tích thuộc linh. Đức Chúa Trời hành động vì lòng thương xót của Ngài và vì sự hiệp nhất với Đấng Christ.

Vậy, ngồi là thôi cố gắng thiết lập điều Đức Chúa Trời đã ban rồi. Điều này không có nghĩa là bất động. Trong thế giới cổ đại, việc ngồi bên hữu một vị vua có thể biểu thị chiến thắng đã trọn, đặc ân, và sự dự phần vào uy quyền. Đấng Christ ngồi xuống vì công cuộc cứu chuộc của Ngài đã hoàn tất. Sự an nghỉ của tín hữu là sự dự phần vào công cuộc đã hoàn tất ấy.

Nee xem điều này là phương thuốc chữa một thứ tôn giáo đầy lo âu. Nhiều Cơ Đốc nhân bắt đầu mỗi ngày như thể họ phải thuyết phục Đức Chúa Trời chấp nhận mình. Một lần thất bại tạo ra khoảng cách; một giờ tĩnh nguyện thành công đem lại sự tự tin; lời khen làm phồng lên; lời chê làm xẹp xuống. Thân phận lên xuống theo thành tích. Thư Ê-phê-sô khởi đầu ở một chỗ khác: “Ngợi khen Đức Chúa Trời, Cha Đức Chúa Jêsus Christ chúng ta, Ngài đã xuống phước cho chúng ta trong Đấng Christ đủ mọi thứ phước thiêng liêng ở các nơi trên trời” (Ê-phê-sô 1:3).

Phước lành ở trong Đấng Christ trước khi ở trong cảm xúc của chúng ta.

Sự nhấn mạnh này đặc biệt quý giá cho những người lãnh đạo. Chức vụ tạo ra một bảng tỷ số không khoan nhượng: số người nhóm, số người tin Chúa, tiền dâng hiến, sự tăng trưởng, lời mời, lượt tải xuống, tầm ảnh hưởng, cơ sở vật chất, nhân sự, danh tiếng. Không thước đo nào trong số đó tự nó là sai. Sự quản trị cần được đánh giá. Nhưng khi các con số trở thành thân phận, sự phục vụ trở thành ách nô lệ. Người tín hữu đang ngồi có thể đối diện một kết quả kém cỏi cách thành thật mà không coi đó là bản án về giá trị bản thân.

Thư Ê-phê-sô cũng ngăn không cho sự an nghỉ trở thành chủ nghĩa cá nhân. Chính ân điển đặt tín hữu ngồi với Đấng Christ cũng tạo nên “một người mới” từ những dân tộc bị chia rẽ và xây dựng họ cùng nhau thành nhà ở của Đức Chúa Trời (Ê-phê-sô 2:15, 22). Sự an nghỉ trong Đấng Christ mang tính cộng đồng. Tín hữu không ngồi một mình trong một phòng riêng thuộc linh.

Điều này có những hệ quả đạo đức. Nếu ân điển đặt các tín hữu Do Thái và dân ngoại cùng nhau trong Đấng Christ, thì sự tự cho mình cao trọng hơn về mặt xã hội là điều mâu thuẫn với vị thế ấy. Chủng tộc, giai cấp, học vấn, của cải, quốc tịch và dòng dõi tôn giáo không thể trở thành nền tảng để khoe khoang. Thật ra Phao-lô đang hỏi: bạn có điều gì mà bạn chẳng đã nhận lãnh?

Phong trào của chính Nee đôi khi chật vật để thể hiện sự hiệp một rộng mở này, nhưng sự dạy dỗ tốt nhất của ông hướng về đó. Ngồi với Đấng Christ là khám phá rằng mọi tín hữu chân thật đều ở đó bởi cùng một lòng thương xót. Không ai chiếm một chỗ ngồi cao hơn nhờ từ vựng thuộc linh.

Vị thế được ngồi cũng thay đổi sự cầu nguyện. Ê-phê-sô 1 và 3 chứa những lời cầu nguyện mà trước hết không xin những sở hữu mới, nhưng xin sự nhận thức được soi sáng và sự lãnh hội được làm cho mạnh mẽ. Phao-lô cầu xin cho tín hữu biết điều trông cậy về sự kêu gọi của Đức Chúa Trời, sự giàu có của cơ nghiệp Ngài, sự lớn lao của quyền năng Ngài, và tình yêu thương của Đấng Christ. Nhiều lời cầu nguyện Cơ Đốc xin Đức Chúa Trời ban điều Ngài đã ban trong Đấng Christ rồi, vì chúng ta chưa thấy điều mình đang có.

Ngôn ngữ về sự “thấy” của Nee lớn lên từ khuôn mẫu này. Sự tiến bộ thuộc linh thường xảy ra khi một sự kiện trong Kinh Thánh chuyển từ một lẽ thật trừu tượng thành một xác tín chi phối đời sống. Sự kiện ấy đã đúng trước giây phút được soi sáng. Nhưng một khi đã được thấy, nó sắp xếp lại cách sống.

Mối nguy là biến sự “ngồi” thành một kỹ thuật nữa: cố gắng hơn để được an nghỉ, khước từ mọi nỗ lực, hoặc đè nén lo âu cho đến khi cảm thấy mình đắc thắng. Làm vậy là đi ngược mục đích. Sự an nghỉ không phải là một tâm trạng thuộc linh được chế tạo bằng sự tập trung. Đó là lời đáp của đức tin trước sự đầy đủ của Đấng Christ.

Cơ Đốc nhân bắt đầu tại chỗ Đấng Christ đã hoàn tất. Từ chỗ ngồi ấy, bước đi có thể bắt đầu.

Bạn đã đọc xong Ngồi: Vị thế của chúng ta trong Đấng Christ