Chương 18 · 19 phút đọc · 25 phút nghe
Thời Kỳ Thứ Hai Trong Đời Sống Tôn Giáo Của Tôi (Niềm Tin Được Phục Hồi)
Đó là năm 1858, và tôi hai mươi sáu tuổi. Tôi vừa mất một đứa con gái nhỏ yêu quý, mới năm tuổi, và lòng tôi quặn thắt vì đau buồn. Tôi không chịu nổi ý nghĩ rằng đứa con yêu dấu của tôi đã một mình đi vào một vũ trụ không có Đức Chúa Trời; thế nhưng, dù tôi quay về phía nào, dường như cũng chẳng có lấy một tia sáng.
Tình cờ đúng vào lúc ấy, giới tôn giáo đang xôn xao mạnh mẽ vì những buổi nhóm cầu nguyện ban trưa hằng ngày vừa được khởi xướng, họp từ mười hai giờ đến một giờ tại khu buôn bán của thành phố, và chật kín những người làm ăn buôn bán. Tôi đã nghe nói về những buổi nhóm ban trưa ấy nhưng chỉ quan tâm một cách hờ hững, vì tôi nghĩ đó chẳng qua chỉ là thêm một nỗ lực của một thứ mê tín đang tàn lụi nhằm chống đỡ cho sự nghiệp của nó.
Tuy vậy, một hôm tôi tình cờ ở gần một nơi đang có một buổi nhóm như thế, và tôi nghĩ mình sẽ bước vào xem thử nó ra sao.
Thật là một cảnh tượng gây ấn tượng mạnh khi thấy những đám đông đàn ông và đàn bà bận rộn như thế tụ họp vào giờ ấy, tại một trong những khu sầm uất nhất của thành phố, và tôi còn nhớ mình đã mơ hồ tự hỏi không biết tất cả chuyện này là vì đâu. Rồi bỗng nhiên có điều gì đó xảy đến với tôi. Đó là gì, hay nó đến bằng cách nào, tôi hoàn toàn không biết, nhưng bằng cách nào đó, dường như có một con mắt bên trong được mở ra trong linh hồn tôi, và tôi dường như thấy rằng rốt cuộc Đức Chúa Trời là một sự thật — sự thật nền tảng của mọi sự thật — và rằng điều duy nhất phải làm là tìm biết mọi điều về Ngài.
Đó không phải là một cảm xúc sùng đạo như điều tôi vẫn hằng tìm kiếm, nhưng là một xác tín, đúng thứ xác tín đến với người ta khi một bài toán bỗng nhiên được giải xong. Người ta không cảm thấy là nó đã được giải, nhưng người ta biết điều đó, và chẳng còn gì để nghi vấn nữa. Tôi không nhớ người ta đã nói gì. Tôi thậm chí không biết mình có nghe thấy gì không. Một cuộc cách mạng lớn lao đang diễn ra bên trong tôi, sâu xa và lôi cuốn hơn bất cứ điều gì mà một người giảng đạo hùng hồn nhất có thể nói ra. Đức Chúa Trời đang tỏ mình ra như một thực tại có thật, và linh hồn tôi vụt trỗi dậy trong một tiếng kêu không cưỡng nổi, khao khát được biết Ngài.
Không phải tôi cảm thấy mình là một tội nhân cần được cứu rỗi, hay tôi đang lo lắng về số phận tương lai của mình. Đó hoàn toàn không phải là một vấn đề riêng tư. Chỉ đơn giản và duy nhất là tôi đã nhận biết Đức Chúa Trời, và tôi cảm thấy mình không thể yên nghỉ cho đến khi được biết Ngài. Tôi có thể tốt hay có thể xấu; tôi có thể đang đi lên Thiên Đàng hay có thể đang đi xuống địa ngục — những điều ấy nằm ngoài vấn đề. Tất cả những gì tôi muốn là được làm quen với Đức Chúa Trời mà tôi bỗng nhiên nhận biết. Phải bắt đầu bằng cách nào — đó là câu hỏi duy nhất chiếm trọn tâm trí tôi. Tôi chẳng có ai mà tôi muốn hỏi, và tôi chưa hề nghĩ rằng sự cầu nguyện có thể giúp được mình.
Đối với tôi, việc ấy giống như học một ngành tri thức mới mẻ và kỳ diệu nào đó mà tôi phải chuyên cần dốc sức vào, và tôi kết luận rằng có lẽ Kinh Thánh chính là cuốn sách tôi cần. Tôi tự nhủ: “Cuốn sách này tự nhận là dạy chúng ta về Đức Chúa Trời. Tôi sẽ xem thử nó có thể dạy tôi được điều gì không.”
Tôi sắp cùng gia đình đi nghỉ vài tuần ở bờ biển, và tôi quyết định không mang theo sách nào ngoài Kinh Thánh, để cố tìm hiểu xem Kinh Thánh nói gì về Đức Chúa Trời.
Trong nhật ký, ngày 16 tháng 7 năm 1858, tôi viết: “Mùa hè này tôi đã mang Kinh Thánh theo đến Atlantic City với quyết tâm tìm cho ra kế hoạch cứu rỗi của Kinh Thánh là gì. Những kế hoạch của riêng tôi đã hoàn toàn thất bại, giờ đây tôi sẽ thử kế hoạch của Đức Chúa Trời, nếu có thể được. … Tôi đang cố gắng tin Ngài một cách đơn sơ như một đứa trẻ nhỏ. Tôi đã gác lại những định kiến của mình về điều Ngài phải làm và phải nói, và đã đến với Kinh Thánh trong sự đơn sơ để xem Ngài đã làm gì và đã phán gì; và tôi sẽ tin Ngài.”
Có lần tôi nghe một người nhận xét rằng sách Rô-ma chứa đựng những lời trình bày giáo lý Cơ Đốc rõ ràng và đầy đủ nhất trong cả Kinh Thánh, và tôi bắt tay vào đọc sách ấy. Nếu không có ai hướng dẫn thì tôi sẽ hiểu được gì từ đó, tôi không dám nói; nhưng một hôm, tôi kể với một bà khách đang ở chơi nhà chúng tôi rằng tôi rất say mê cố gắng hiểu sự dạy dỗ của sách Rô-ma, nhưng thấy thật khó hiểu, thì bà bảo bà có một cuốn sách nhỏ đã giải thích sách ấy cho bà, và hỏi tôi có muốn nhận nó không.
Tôi háo hức nhận lấy, và thấy nó soi sáng vô cùng. Cuốn sách trình bày kế hoạch cứu rỗi như được mô tả trong các chương ba, bốn và năm của sách Rô-ma, theo một cách rõ ràng, mạch lạc như việc làm ăn, điều rất hấp dẫn đối với tôi. Sách nói rằng cả loài người đều là tội nhân, và ai nấy đều đáng bị hình phạt — rằng mọi người đều đã phạm tội, thiếu mất sự vinh hiển của Đức Chúa Trời, và rằng chẳng có một người công bình nào hết, dẫu một người cũng không; và sách tuyên bố rằng vì vậy miệng nào cũng phải ngậm lại, cả thiên hạ đều nhận tội trước mặt Đức Chúa Trời (Rô-ma 3:1–19).
Sách tiếp tục chỉ ra rằng không có lối thoát nào khỏi tình trạng ấy, ngoại trừ nhờ sự công bình của Đấng Christ, là sự công bình “cho mọi người nào tin”; và rằng Đấng Christ là của lễ chuộc tội cho chúng ta, nhờ Ngài mà chúng ta được “bỏ qua các tội phạm trước kia” (Rô-ma 3:20–26). Rồi sách chỉ ra rằng bởi tiến trình này, mọi sự khoe mình về phần chúng ta đều bị trừ bỏ, và chúng ta được xưng công bình trước mặt Đức Chúa Trời, không phải bởi bất cứ điều gì chúng ta đã làm hay có thể làm, nhưng bởi điều mà Đấng Cứu Thế Thiên Thượng của chúng ta đã làm cho chúng ta (Rô-ma 3:27–31).
Sách tuyên bố rằng Đấng Christ là Đấng thay thế cho tội nhân — rằng Ngài đã thế chỗ họ mà gánh lấy hình phạt họ đáng chịu, và rằng tất cả những gì chúng ta phải làm để nhận trọn lợi ích của sự thay thế ấy chỉ là tin vào điều đó, và tiếp nhận sự thathứ đã được mua bằng giá như thế.
Dĩ nhiên, đó là một cách giải thích những phân đoạn này rất nặng tính pháp lý và tính sòng phẳng như chuyện làm ăn, và hoàn toàn không phải là cách tôi sẽ giải thích chúng bây giờ; nhưng tôi muốn kể lại, trung thực hết mức có thể, cách mọi sự đã tác động đến tôi hồi ấy. Chính sự thô sơ và tính bề ngoài của cách giải thích ấy đã khiến sự hiểu biết non kém của tôi dễ nắm bắt được nó, và vào lúc đó tôi thấy đây là một sự sắp đặt hết sức hợp lý và thỏa đáng.
Đó là một “kế hoạch cứu rỗi” mà tôi có thể hiểu được. Chẳng có gì huyền bí hay khó hiểu trong đó cả — không phải gắng gượng tìm kiếm cảm xúc, không phải trông ngóng những trải nghiệm. Tất cả là công việc của một Đấng khác đã làm cho tôi, và về phần tôi chẳng đòi hỏi gì ngoài một sự hiểu biết và lòng tin đơn sơ, hợp lẽ thường. Nói trắng ra, nó như sau: Tất cả chúng ta đều là tội nhân, và vì vậy ai nấy đều đáng bị hình phạt. Nhưng Đấng Christ đã gánh lấy tội lỗi chúng ta trên chính Ngài và đã chịu hình phạt thay cho chúng ta, và vì vậy một Đức Chúa Trời đang giận đã được làm cho nguôi, và sẵn lòng thathứ cho chúng ta và để chúng ta được tự do ra đi. Không gì có thể rõ ràng và đơn giản hơn thế. Ngay cả một đứa trẻ cũng có thể hiểu được.
Mọi sự đều ở bên ngoài bản thân mình, và chẳng cần phải dò xét bên trong hay bới móc những cảm xúc nội tâm của mình để làm cho mọi sự được ổn thỏa với Đức Chúa Trời. Đấng Christ đã làm cho mọi sự ổn thỏa rồi, và chúng ta chẳng phải làm gì ngoài việc tiếp nhận tất cả như một món quà nhưng không từ Ngài. Hơn nữa, một Đức Chúa Trời có thể sắp đặt một kế hoạch đơn giản như thế là một Đức Chúa Trời có thể hiểu được và có thể đến gần được, và tôi bắt đầu nghĩ hẳn điều đó phải là thật.
Tất cả những điều này nghe có vẻ rất bề ngoài và rất thô sơ, nhưng dù sao đi nữa, thô sơ như nó có vẻ, đằng sau nó vẫn có một sự thật nền tảng lớn lao, ấy là bằng cách này hay cách khác, Đức Chúa Trời vốn ở trong Đấng Christ, làm cho thế gian lại hòa với Ngài; và chính sự thật sống còn về sự hòa giải giữa Đức Chúa Trời và con người ấy đã nắm lấy tôi. Và tôi tin rằng chính sự thật này, dù được diễn tả cách nào đi nữa, là điều thiết yếu duy nhất ở khởi điểm của mọi đời sống tôn giáo vững vàng. Linh hồn phải biết rằng mọi sự giữa mình và Đức Chúa Trời đều đã ổn thỏa trước khi có thể hết lòng cố gắng thờ phượng và phục vụ Ngài.
Tôi đã khám phá ra sự thật sống còn ấy, và đời sống tôn giáo đã bắt đầu đối với tôi với niềm vui sướng háo hức và nồng nhiệt. Trong nhật ký của tôi, tôi thấy có những dòng sau đây vào năm 1858: “Ngày 20 tháng 8 năm 1858. Có thật là tôi đang đến với Đấng Christ không? Tôi tự hỏi câu ấy với sự ngạc nhiên và sững sờ. Một tháng trước, điều đó dường như hoàn toàn không thể nào xảy ra. Nhưng tôi tin là tôi đang đến. Dường như những lẽ thật trong Tân Ước này đã nắm lấy linh hồn tôi, và tôi không thể chối cãi chúng. Chỉ một mình Đức Chúa Trời biết rồi sẽ ra sao.”
“Ngày 21 tháng 8 năm 1858. Trong lúc đọc, nhiều phân đoạn Kinh Thánh đã in sâu vào tâm trí tôi, và vì đã quyết định chỉ đơn sơ tin mà không lý luận hay chất vấn, tôi thấy mình tất yếu được đưa đến với Đấng Christ là Đấng Cứu Chuộc của tôi. Khẩu hiệu của tôi trong mấy tuần qua là ‘Chúa phán như vầy,’ như một lý lẽ dứt khoát trong mọi trường hợp.”
“Ngày 30 tháng 8 năm 1858. Giờ đây tôi đang yên nghỉ cách đơn sơ trên chính lời chứng của Đức Chúa Trời, như nền tảng của niềm hy vọng tôi.
Ngài phán Chúa Giê-xu Christ là Con yêu dấu của Ngài, và tôi tin điều đó. Ngài còn phán rằng Ngài đã ban Con Ngài làm của lễ chuộc tội chúng ta, và tôi cũng tin điều này. Ngài là Đấng Cứu Thế của tôi, không chỉ là Đấng giúp đỡ tôi, và tôi yên nghỉ trong công việc đã hoàn tất của Ngài. Ngay cả tấm lòng cứng cỏi vô tín của tôi cũng không thể nín lặng được nữa mà phải kêu lên: ‘Lạy Chúa, tôi tin; xin Chúa giúp đỡ trong sự không tin của tôi!’”
“Ngày 13 tháng 9 năm 1858. Lòng tôi tràn ngập sự quý báu vô cùng của Đấng Christ. Và tôi ngẩn ngơ kinh ngạc khi nhận thức được lòng thương xót vô hạn của Ngài đối với tôi, là kẻ hoàn toàn không xứng đáng nhận dù chỉ một ơn nhỏ nhất từ tay Ngài. Sao Ngài có thể dịu dàng và yêu thương đến thế! Tôi có thể viết ra những chữ ‘Tất cả đều bởi ân điển nhưng không,’ nhưng chúng chỉ diễn tả cách yếu ớt cảm nhận sâu xa của tôi về tính nhưng không vô hạn của ân điển này. ‘Khi chúng ta còn là người có tội, thì Đấng Christ vì chúng ta chịu chết.’ Còn điều gì có thể nhưng không hơn thế? Đã quá lâu tôi tự làm mình rối trí khi cố tự tạo nên sự công bình cho mình, và đã thấy điều ấy thật mệt mỏi, đến nỗi tôi cảm thấy dường như mình không bao giờ có thể trân quý cho đủ sự yên nghỉ phước hạnh dành cho tôi trong Đấng Christ. ‘Đức Chúa Trời đã làm cho Đấng vốn chẳng biết tội lỗi trở nên tội lỗi vì chúng ta, hầu cho chúng ta nhờ Đấng đó mà được trở nên sự công bình của Đức Chúa Trời.’ Thảo nào vị Sứ đồ đã kêu lên từ một tấm lòng tràn đầy: ‘Tạ ơn Đức Chúa Trời, vì sự ban cho của Ngài không xiết kể!’”
Nhật ký của tôi đầy những dòng ghi chép tương tự, nhưng chừng ấy cũng đủ để kể về sự khám phá kỳ diệu mà tôi đã có. Tôi muốn người đọc hiểu rõ rằng tất cả đã đến với tôi như một sự khám phá, và tuyệt nhiên không phải như một thành tựu. Trong quá khứ, tôi đã tìm kiếm những thành tựu, nhưng giờ đây tôi đã quên hết mọi ý nghĩ về bất kỳ thành tựu nào của riêng mình trong ánh sáng rực rỡ của những khám phá về sự cứu rỗi qua Đấng Christ.
Vấn đề không còn chút nào là tôi là ai hay tôi có thể làm gì, mà hoàn toàn là Đức Chúa Trời là ai và Ngài đã làm gì. Dường như tôi đã gạt hẳn bản thân mình, với tư cách là chính mình, ra khỏi vấn đề, và chỉ còn quan tâm đến việc tìm hiểu tất cả những gì có thể về công việc của Đấng Christ.
Điều làm tôi kinh ngạc là sao tôi có thể sống lâu đến thế trong một thế giới có Kinh Thánh mà chưa bao giờ tìm ra tất cả những điều này. Tại sao chưa từng có ai nói với tôi? Làm sao những người đã tìm ra điều đó lại có thể giữ một tin mừng tuyệt diệu như thế cho riêng mình? Chắc chắn tôi không thể giữ nó cho riêng mình, và tôi quyết tâm rằng, trong khả năng của mình, không một người nào tôi có thể tiếp cận sẽ phải ở trong sự không biết thêm một ngày nào nữa.
Tôi bắt đầu níu kéo mọi người, kéo họ vào các góc nhà và ra sau cánh cửa để kể cho họ nghe những điều kỳ diệu và vui sướng mà tôi đã khám phá trong Kinh Thánh về sự cứu rỗi qua Chúa Giê-xu Christ. Đối với tôi, đó dường như là tin mừng tuyệt vời nhất mà bất cứ con người nào từng có để kể, và tôi lấy làm vinh hạnh mà kể ra.
Tuy nhiên, tôi biết quá ít về các ý niệm Cơ Đốc và những thuật ngữ Cơ Đốc, đến nỗi tôi chẳng hề có chút khái niệm nào rằng điều tôi đã khám phá có làm cho bản thân tôi khác đi, hay rằng việc tôi tin tất cả những điều này khiến tôi trở thành điều mà người ta gọi là một Cơ Đốc nhân. Tôi chỉ thấy dường như mình đã tìm ra một điều vui sướng về Đức Chúa Trời, điều đã làm tôi tràn đầy hạnh phúc, và điều tôi muốn mọi người khác cũng biết. Nhưng việc khám phá ấy chính là điều được gọi là “sự hoán cải”, hay việc bản thân tôi đã khác đi theo bất cứ cách nào so với trước kia, thì chưa bao giờ lóe lên trong đầu tôi.
Tuy nhiên, một hôm, một người bạn thuộc “Anh Em Plymouth”, khi nghe tôi kể câu chuyện của mình, đã thốt lên: “Tạ ơn Đức Chúa Trời, thưa bà Smith, cuối cùng bà đã trở thành một Cơ Đốc nhân.” Tôi hiểu ông ít đến nỗi tôi liền đáp ngay: “Ồ, không đâu, tôi đâu phải là Cơ Đốc nhân. Tôi chỉ tìm ra một tin mừng tuyệt diệu mà trước đây tôi chưa từng biết thôi.”
Ông vẫn khăng khăng: “Nhưng chính sự khám phá ấy khiến bà trở thành một Cơ Đốc nhân, vì Kinh Thánh nói rằng ai tin tin mừng này thì đã vượt khỏi sự chết mà đến sự sống, và được sanh bởi Đức Chúa Trời. Bà vừa nói rằng bà tin và vui mừng về điều đó, vậy thì dĩ nhiên bà đã vượt khỏi sự chết mà đến sự sống và được sanh bởi Đức Chúa Trời.”
Tôi suy nghĩ một lát, và tôi thấy được lý lẽ trong điều ông nói. Không có cách nào thoát khỏi nó được. Và như thể nín thở, tôi nói: “Ồ, vậy thì hẳn tôi là như thế rồi. Dĩ nhiên tôi tin tin mừng này, và vì vậy dĩ nhiên tôi hẳn đã được sanh bởi Đức Chúa Trời. Chà, tôi mừng quá.”
Từ giây phút đó, vấn đề đã được giải quyết, và từ đó đến nay chưa hề có một mối nghi ngờ nào về việc tôi là con cái Đức Chúa Trời và là người có sự sống đời đời có được chút sức mạnh nhỏ nhất nào trên tôi. Tôi vội vàng chạy đến với Kinh Thánh để chắc chắn rằng không có gì nhầm lẫn, và tôi thấy Kinh Thánh tràn ngập sự dạy dỗ này.
“Ai tin thì có.” “Ai tin thì là.” Dường như chẳng còn gì để nói thêm về điều đó nữa. Có ba phân đoạn đặc biệt gây ấn tượng với tôi: 1 Giăng 5:1: “Ai tin Đức Chúa Jêsus là Đấng Christ, thì sanh bởi Đức Chúa Trời.”
Giăng 5:24: “Quả thật, quả thật, ta nói cùng các ngươi, ai nghe lời ta mà tin Đấng đã sai ta, thì được sự sống đời đời, và không đến sự phán xét, song vượt khỏi sự chết mà đến sự sống.”
Giăng 20:30–31: “Đức Chúa Jêsus đã làm trước mặt môn đồ Ngài nhiều phép lạ khác nữa, mà không chép trong sách nầy. Nhưng các việc nầy đã chép, để cho các ngươi tin rằng Đức Chúa Jêsus là Đấng Christ, tức là Con Đức Chúa Trời, và để khi các ngươi tin, thì nhờ danh Ngài mà được sự sống.”
Dường như chẳng còn gì để nói thêm. Những điều về Đấng Christ đã được chép trong Kinh Thánh, rõ như ban ngày, và tôi tin những điều đã chép ấy với cả tấm lòng và linh hồn mình, và vì vậy tôi không thể nghi ngờ rằng mình là một trong những người “nhờ danh Ngài mà được sự sống”. Vấn đề đã được giải quyết mà không cần lý lẽ nào thêm. Nó chẳng liên quan gì đến việc tôi cảm thấy thế nào, mà chỉ liên quan đến điều Đức Chúa Trời đã phán. Đối với tôi, lý lẽ ấy dường như không thể cưỡng lại được; và nó không những thuyết phục tôi lúc bấy giờ, mà còn đưa tôi vượt qua cách đắc thắng mọi hình thức nghi ngờ về mối quan hệ của tôi với Đức Chúa Trời đã từng tấn công tôi kể từ đó. Và tôi có thể giới thiệu nó cho mọi người đang hoài nghi như một phương thuốc không bao giờ sai.
Dĩ nhiên, ngay sau khi có thêm sự khám phá này, tức là sự thật rằng tôi là một Cơ Đốc nhân, tôi liền thêm nó vào câu chuyện mà tôi vẫn đang kể, và luôn kết thúc lời kể của mình bằng những chữ: “Và bây giờ, nếu bạn tin tất cả những điều này, bạn là một Cơ Đốc nhân, vì Kinh Thánh nói rằng ai tin thì được sanh bởi Đức Chúa Trời, và có sự sống đời đời.”
Tôi đã nắm được điều là nền tảng thiết yếu của mọi tôn giáo — đó là sự hòa thuận với Đức Chúa Trời — và đã có cái nhìn thoáng qua đầu tiên về Ngài như Ngài được bày tỏ nơi mặt Đức Chúa Jêsus Christ. Mọi nỗi sợ hãi của tôi đối với Ngài đã tan biến. Ngài yêu tôi, Ngài thathứ cho tôi, Ngài đứng về phía tôi, và mọi sự giữa chúng tôi đều đã ổn thỏa.
Hơn nữa, tôi đã học biết rằng sự hiểu biết của tôi về Đức Chúa Trời phải đến từ đời sống và lời phán của Đấng Christ, chứ không phải, như tôi vẫn luôn nghĩ, từ những cảm xúc nội tâm của chính mình; và sự nhẹ nhõm của tôi thật không sao tả xiết.
Giờ đây nhìn lại, tôi có thể thấy rằng về nhiều phương diện, tôi mới chỉ chạm đến bề mặt của những thực tại thuộc linh ẩn giấu dưới các giáo lý mà tôi đã háo hức tiếp nhận. Lúc ấy tôi mới chỉ ở khởi đầu của mọi sự. Nhưng đó là một khởi đầu đi đúng hướng, và là bước dẫn vào sự sống “dư dật”, điều mà, như câu chuyện của tôi sẽ cho thấy, còn đến về sau.
Trong khi đó, tôi đã có cái nhìn thoáng qua đầu tiên về lòng vị tha của Đức Chúa Trời. Bấy giờ đó mới chỉ là một cái nhìn thoáng qua, nhưng cũng đủ để làm cho tôi hạnh phúc rạng ngời.