Chương 23 · 13 phút đọc · 17 phút nghe
Những phương cách giúp ân điển chiến thắng
VỀ ĐIỀU THỨ HAI, tức là những chỉ dẫn.
Chúng ta phải biết rằng, dù Đấng Christ đã đảm nhận chiến thắng này, Ngài vẫn hoàn thành nó bằng cách luyện tập chúng ta để chiến đấu những trận chiến của Ngài; Ngài chiến thắng trong chúng ta bằng cách khiến chúng ta khôn ngoan để được cứu (2 Ti-mô-thê 3:15): và chúng ta tin Đấng Christ sẽ chiến thắng đến mức nào, thì nhờ ân điển Ngài, chúng ta cũng sẽ cố gắng đến mức ấy để có thể chiến thắng; vì đức tin là một ân điển vâng phục và khôn ngoan: Đấng Christ khiến chúng ta khôn ngoan để cân nhắc và suy xét mọi sự, rồi từ đó sắp xếp và đặt chúng theo thứ bậc, hầu chúng ta có thể chọn điều tốt nhất cách thích đáng hơn. Một vài quy tắc giúp chúng ta trong việc xét đoán là như sau:
Hãy xét đoán mọi sự tùy theo chúng giúp ích hay ngăn trở điều chính yếu: tùy theo chúng thúc đẩy hay cản trở sự khai trình của chúng ta: tùy theo chúng làm cho chúng ta thuộc linh hơn hay kém đi, và như vậy đem chúng ta đến gần hơn với nguồn của mọi điều tốt lành, là chính Đức Chúa Trời: tùy theo sau cùng chúng đem lại cho chúng ta sự bình an hay sầu khổ, tùy theo chúng khiến chúng ta được Đức Chúa Trời ưng nhận nhiều hay ít, và điều gì khiến chúng ta được đẹp lòng Ngài nhất: cũng vậy, hãy xét đoán mọi sự bây giờ như chúng ta sẽ xét đoán về sau, khi linh hồn có khả năng xét đoán tốt nhất, như khi chúng ta ở giữa một tai họa chung nào đó, hoặc trong giờ lâm chung, khi linh hồn thu mình lại khỏi mọi sự khác để trở về với chính mình. Hãy nhìn lại kinh nghiệm trước đây, xem điều gì hợp với nó nhất, điều gì là tốt nhất trong những lúc tồi tệ nhất của chúng ta. Nếu lúc ấy ân điển là, hay đã từng là, điều tốt nhất, thì bây giờ nó cũng là điều tốt nhất. Và hãy cố gắng xét đoán mọi sự như Đấng sẽ xét đoán chúng ta vẫn xét đoán, và như những người thánh xét đoán, là những người được Thánh Linh dẫn dắt; cụ thể hơn, hãy xét đoán như những người không hề có phần lợi nào trong bất cứ ích lợi nào có thể đến từ điều đang được bàn đến: vì những điều bề ngoài làm mù mắt ngay cả người khôn ngoan; chúng ta thấy những người theo giáo hoàng bại hoại nhất trong những điều có dính đến danh dự, sự an nhàn hay lợi lộc của họ; nhưng trong giáo lý về Ba Ngôi, là điều không đụng chạm đến những thứ ấy, thì họ lại vững vàng. Nhưng sự xét đoán đúng thôi chưa đủ, mà còn phải mau lẹ và mạnh mẽ nữa.
Nơi nào Đấng Christ lập sự cai trị của Ngài, Ngài thổi vào lòng sự cẩn trọng để giữ cho sự xét đoán được trong sáng và tươi mới, vì bao lâu sự xét đoán còn đứng thẳng và vững vàng, toàn bộ cơ cấu của linh hồn vẫn mạnh mẽ và không thể bị công phá. Sự xét đoán chân thật trong chúng ta tôn cao Đấng Christ, và Đấng Christ sẽ tôn cao nó. Mọi tội lỗi đều đến từ những nguyên tắc sai lầm, hoặc từ sự không biết, sự lơ đễnh, hay sự không tin những nguyên tắc chân thật. Vì thiếu suy xét và sự ưng thuận yếu ớt mà ngay từ đầu Ê-va đã buông mất chỗ bám (Sáng Thế Ký 3). Vậy nên điều tốt là tích trữ những nguyên tắc chân thật trong lòng, và thường làm chúng tươi mới lại, để nhờ sức của chúng mà những tình cảm và hành động của chúng ta được mạnh mẽ hơn. Khi sự xét đoán được củng cố, điều ác chẳng tìm được lối vào, nhưng những điều tốt lành lại có một phe ở bên trong chúng ta để tiếp đón chúng. Bao lâu ánh sáng chân thật và đầy sức thuyết phục còn tồn tại, chúng ta sẽ không làm điều ác nhỏ nhất của tội lỗi để tránh điều ác lớn nhất của hình phạt. Vì giăng lưới ra trước mặt các loài có cánh lấy làm luống công thay (Châm Ngôn 1:17). Bao lâu linh hồn còn được giữ ở trên cao, thì ít có nguy cơ mắc bẫy ở dưới; chúng ta đánh mất sự đánh giá cao về mọi sự trước, rồi mới có thể bị lôi kéo vào bất cứ tội nào.
Và vì tri thức và tình cảm hỗ trợ lẫn nhau, nên điều tốt là gìn giữ những tình cảm yêu mến và vui thích của chúng ta bằng mọi sự lôi cuốn ngọt ngào và những sự khích lệ thiên thượng; vì điều gì lòng ưa thích nhất, thì trí óc suy nghĩ nhiều nhất. Những ai có thể đem lòng mình đến chỗ vui thích nơi Đấng Christ thì biết đường lối Ngài nhiều nhất. Sự Khôn Ngoan yêu mến người yêu mến mình. Tình yêu là chủ nhà tiếp đón lẽ thật tốt nhất; và khi lẽ thật không được tiếp đón với sự yêu thương của lẽ thật (2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:10), dù nó đáng yêu biết bao, nó sẽ rời bỏ tấm lòng ấy, chẳng ở lại lâu hơn. Từ lâu đã có một cách làm hiệu nghiệm là bắt đầu bằng việc lôi kéo tình yêu đi để làm bại hoại sự xét đoán; vì chúng ta yêu thế nào thì thường xét đoán thế ấy: và vì thế thật khó để vừa say mê vừa khôn ngoan trong những điều thuộc về đất; nhưng trong những điều thuộc về trời, nơi sự xét đoán đã được chỉ dẫn đúng đắn từ trước, thì tình cảm chúng ta càng lớn lên, sự xét đoán của chúng ta càng tốt hơn và sáng suốt hơn, vì tình cảm của chúng ta, dù mạnh đến đâu, cũng chẳng bao giờ có thể vươn lên đủ cao cho xứng với sự tuyệt diệu của những điều ấy. Chúng ta thấy nơi các thánh tử đạo, một khi giáo lý ngọt ngào của Đấng Christ đã chiếm được lòng họ, thì mọi cực hình mà trí óc tàn bạo có thể nghĩ ra cũng không thể lấy nó ra khỏi lòng họ được nữa. Nếu Đấng Christ một khi đã chiếm hữu tình cảm, thì không gì có thể truất Ngài ra lần nữa. Ngọn lửa trong lòng thắng mọi ngọn lửa bên ngoài.
3. Sự khôn ngoan cũng dạy chúng ta biết sự yếu đuối của mình nằm ở đâu, và sức mạnh của kẻ thù ở đâu, nhờ đó khơi dậy trong chúng ta một nỗi sợ đầy cảnh giác, và nhờ đó chúng ta được gìn giữ: vì bởi sự cảnh giác tin kính này, chúng ta giữ những sự khiêu khích vốn năng động và đang hoạt động, cách xa điều thụ động và dễ bắt lửa trong chúng ta, như chúng ta giữ lửa cách xa thuốc súng. Ai muốn ngăn sự sinh sản của những loài vật độc hại, thì trước hết phải ngăn sự thụ thai, bằng cách giữ con đực và con cái cách xa nhau. Sự cảnh giác này sẽ được thúc đẩy nhiều nhờ việc quan sát kỹ lưỡng điều gì đã giúp ích hay ngăn trở một tâm tính đầy ân điển trong chúng ta: và nó sẽ khiến chúng ta coi chừng, chớ bàn bạc với thịt và huyết, nơi chính mình hay nơi người khác. Bằng không, làm sao chúng ta có thể nghĩ rằng Đấng Christ sẽ dẫn chúng ta ra đến chiến thắng, khi chúng ta lại đi hỏi ý kiến kẻ thù của Ngài và của chúng ta?
4. Đấng Christ cũng khiến chúng ta cẩn thận dự phần vào mọi phương tiện nhờ đó những tư tưởng và tình cảm tươi mới có thể được khơi dậy và gìn giữ trong chúng ta; Đấng Christ tôn trọng việc sử dụng các phương tiện, cùng sự cẩn trọng mà Ngài đặt vào chúng ta, đến nỗi Ngài quy cả sự gìn giữ lẫn chiến thắng cho sự cẩn trọng tự giữ mình của chúng ta. Ai sanh bởi Đức Chúa Trời, thì tự giữ lấy mình (1 Giăng 5:18); nhưng không phải bởi chính mình, mà bởi Chúa, trong sự nương cậy Ngài khi dùng các phương tiện. Chúng ta chỉ an toàn bao lâu chúng ta còn khôn ngoan đặt mình vào mọi cơ hội tốt, như sự giao du, v.v. Khi đi ra khỏi những con đường của Đức Chúa Trời, chúng ta đi ra khỏi sự cai trị của Ngài, và thế là đánh mất tâm thế của mình, rồi chẳng bao lâu thấy mình bị một khuynh hướng trái ngược bao phủ. Khi chúng ta đến gần Đấng Christ (Gia-cơ 4:8) trong các lễ nghi của Ngài, thì Ngài đến gần chúng ta.
5. Hãy giữ cho ân điển luôn được vận dụng: không phải những thói quen đang ngủ yên,
mà là ân điển đang được vận dụng mới gìn giữ chúng ta. Bao lâu linh hồn còn bận rộn trong một công việc nào đó, dù thuộc đời hay thuộc thánh, thì những sự bại hoại bên trong chúng ta bị đè nén rất nhiều, các lối đi của Sa-tan bị chặn lại, và Thánh Linh có lối mở sẵn để lan rộng trong chúng ta; và bấy giờ đội cận vệ thiên sứ cũng ở gần chúng ta nhất; con đường ấy thường thắng kẻ thù thuộc linh của chúng ta hơn là sự chống đối trực diện. Danh dự của Đấng Christ đòi hỏi Ngài phải nâng đỡ những ai đang ở trong công việc của Ngài.
Thứ sáu, trong mọi sự chỉ dẫn, chúng ta phải ngước nhìn lên Đấng Christ, là Thần ban sự sống, và quyết tâm trong sức mạnh của Ngài: dù chúng ta được khuyên phải cứ vững lòng theo Chúa (Công Vụ Các Sứ Đồ 11:23), chúng ta vẫn phải cầu nguyện với Đa-vít: Lạy Chúa, xin hãy giữ luôn luôn điều ấy trong tư tưởng của lòng chúng con, và làm cho lòng chúng con chiều theo về Chúa (1 Sử Ký 29:13): tự lòng chúng ta vốn rất buông lỏng và bất định; Lạy Chúa, xin khiến lòng chúng con hướng về Ngài, một lòng kính sợ danh Ngài (Thi Thiên 86:11); bằng không, thiếu Ngài thì những dự định tốt nhất của chúng ta cũng sẽ rơi xuống đất. Vì lòng yêu mến Đức Chúa Trời mà xin Ngài ban cho một tâm thế linh hồn mà Ngài có thể vui thích, ấy là một lời cầu xin đẹp lòng Ngài; và vì thế khi dùng mọi phương tiện, chúng ta phải dâng những ước ao và lời than thở của mình lên trời, lên Ngài để xin sức mạnh và sự giúp đỡ, và bấy giờ chúng ta có thể chắc chắn rằng Ngài sẽ đem sự xét đoán ra cho đến khi được thắng.
Sau cùng, điều giúp ích cho tình trạng linh hồn là biết nó phải ở trong tâm thế nào, để chúng ta có thể sắp đặt linh hồn mình cho phù hợp; chúng ta phải luôn sẵn sàng cho sự tương giao với Đức Chúa Trời, có lòng hướng về trời ngay giữa công việc trần gian, và sẵn lòng rời bỏ chúng để chuộc lại thì giờ cho những điều tốt hơn; chúng ta phải sẵn sàng bất cứ lúc nào để ra đi khỏi đời này, và sống trong tình trạng mà chúng ta sẵn lòng chết trong đó: chúng ta phải có tấm lòng đã sẵn sàng cho mọi bổn phận tốt lành, mở ra cho mọi cơ hội tốt, và đóng lại trước mọi sự cám dỗ, luôn canh giữ, và luôn được trang bị khí giới sẵn sàng: chúng ta thiếu hụt những điều này đến đâu, thì chúng ta có lý do chính đáng để hạ mình xuống đến đó, nhưng vẫn phải tiến lên để thắng chính mình nhiều hơn, và làm cho những điều này trở nên quen thuộc và đáng yêu hơn đối với chúng ta; và khi thấy linh hồn mình đang sa sút bằng cách nào đó, thì tốt nhất là nâng nó lên ngay bằng những sự suy gẫm làm tỉnh thức; như về sự hiện diện của Đức Chúa Trời, về sự khai trình nghiêm nhặt mà chúng ta phải làm, về tình yêu vô hạn của Đức Chúa Trời trong Đấng Christ và những bông trái của tình yêu ấy, về sự cao quý của sự kêu gọi của một Cơ Đốc nhân, về thời gian ngắn ngủi và bất định của đời này: rằng chẳng bao lâu nữa mọi điều đang đánh cắp lòng chúng ta sẽ chẳng ích lợi gì cho chúng ta; và rằng về sau chúng ta sẽ ra sao đời đời, tùy theo chúng ta dùng khoảng thời gian ngắn ngủi này tốt hay xấu, v.v. Chúng ta càng để cho những sự suy xét như thế thấm vào lòng mình, thì chúng ta càng vươn lên gần hơn với tâm trạng của linh hồn mà chúng ta sẽ được hưởng trên thiên đàng. Khi chúng ta trở nên lơ là trong việc giữ linh hồn mình, thì Đức Chúa Trời phục hồi lại cho chúng ta vị ngọt của những điều tốt lành bằng những thập tự giá gay gắt; Đa-vít, Sa-lô-môn, Sam-sôn, v.v. đã được phục hồi như vậy: giữ thì dễ hơn nhiều so với phục hồi.
Nhưng dù tôi đã ra sức tranh chiến, tôi dường như vẫn đứng yên một chỗ.
Ân điển, như hạt giống trong ví dụ, lớn lên mà chúng ta không biết thể nào, nhưng sau cùng, khi Đức Chúa Trời thấy thích hợp nhất, chúng ta sẽ thấy mọi nỗ lực của mình đã không luống công; cây ngã xuống ở nhát rìu cuối cùng, nhưng mọi nhát rìu trước đó đều đã góp phần làm nó ngã.
Đôi khi chiến thắng bị đình hoãn vì có một A-can nào đó chưa bị tìm ra (Các Quan Xét 20:26); hoặc vì chúng ta chưa đủ khiêm nhường, như dân Y-sơ-ra-ên đã bị thua người Bên-gia-min cho đến khi họ kiêng ăn và cầu nguyện; hoặc vì chúng ta phản bội những sự giúp đỡ dành cho mình, không đứng canh giữ, và không lập tức vâng theo những sự thúc giục của Thánh Linh, là Đấng luôn nhắc chúng ta về những điều tốt nhất, nếu chúng ta chịu lưu tâm. Nếu chúng ta để cho lương tâm mình lên tiếng, nó sẽ nói cho chúng ta biết rằng nguyên nhân là một sự nuông chiều bản thân đầy tội lỗi nào đó. Cách để thắng trong trường hợp này là: 1. Chiến thắng sự kiêu ngạo của bản tính mình, bằng cách nhận lấy sự hổ thẹn về mình, trong sự xưng tội khiêm nhường với Đức Chúa Trời; và rồi, 2. Thắng sự vô tín của lòng mình, bằng cách đầu phục lời hứa tha thứ; và rồi, 3. Trong sự tin cậy nơi sự trợ giúp của Đấng Christ, hãy dốc sức chống lại những tội lỗi đã thắng thế trên chúng ta; và rồi, khi thắng được chính mình, chúng ta sẽ dễ dàng thắng mọi kẻ thù; và chinh phục mọi hoàn cảnh mà chúng ta sẽ bị đưa vào.