Chương 1 · 12 phút đọc · 15 phút nghe
Vinh hiển của tạo vật
“Lạy Đức Chúa Trời là Chúa chúng tôi, Chúa đáng được vinh hiển, tôn quí và quyền lực; vì Chúa đã dựng nên muôn vật, và ấy là vì ý muốn Chúa mà muôn vật mới có và đã được dựng nên.” Khải Huyền 4:11.
Khi Đức Chúa Trời dựng nên vũ trụ, Ngài chỉ có một mục đích: cho tạo vật được dự phần vào sự trọn vẹn và phước hạnh của Ngài, và qua đó bày tỏ trong tạo vật sự vinh hiển của tình yêu, sự khôn ngoan và quyền năng Ngài. Đức Chúa Trời muốn tự bày tỏ chính mình trong và qua các loài thọ tạo, bằng cách ban cho chúng sự nhân lành và vinh hiển của chính Ngài, nhiều đến mức chúng có thể tiếp nhận được. Nhưng sự ban cho ấy không phải là trao cho tạo vật một điều gì mà nó có thể tự mình nắm giữ, chẳng hạn một sự sống hay một sự nhân lành nào đó, để nó tự quản lý và tùy ý sử dụng. Hoàn toàn không phải vậy. Vì Đức Chúa Trời là Đấng hằng sống, hằng hiện diện, hằng hành động, Đấng lấy lời có quyền phép Ngài nâng đỡ muôn vật, và muôn vật đều đứng vững trong Ngài, nên mối quan hệ của tạo vật đối với Đức Chúa Trời chỉ có thể là một sự lệ thuộc không ngừng, tuyệt đối và trọn vẹn về mọi mặt. Đức Chúa Trời đã thật dùng quyền năng Ngài mà dựng nên muôn vật thể nào, thì Ngài cũng thật phải dùng chính quyền năng ấy mà gìn giữ chúng trong từng giây phút thể ấy.
Tạo vật không chỉ phải nhìn lại nguồn gốc và khởi đầu đầu tiên của sự hiện hữu mình, và nhìn nhận rằng tại đó nó mang ơn Đức Chúa Trời về mọi sự; nhưng mối quan tâm hàng đầu, đức hạnh cao nhất và hạnh phúc duy nhất của nó, bây giờ và cho đến đời đời, còn là dâng chính mình như một cái bình trống, để Đức Chúa Trời có thể ngự vào đó và bày tỏ quyền năng cùng sự nhân lành của Ngài.
Sự sống mà Đức Chúa Trời ban cho không phải được ban một lần là đủ cả, nhưng được ban liên tục trong từng giây phút, bởi sự vận hành không ngừng của quyền năng lớn lao của Ngài. Sự khiêm nhường, tức là chỗ đứng hoàn toàn lệ thuộc vào Đức Chúa Trời, theo chính bản chất của mọi sự, là bổn phận đầu tiên và đức hạnh cao nhất của tạo vật, và là cội rễ của mọi đức hạnh.
Vậy nên sự kiêu ngạo, hay sự đánh mất sự khiêm nhường ấy, là cội rễ của mọi tội lỗi và điều ác. Chính khi các thiên sứ nay đã sa ngã bắt đầu nhìn chính mình với lòng tự mãn, thì họ bị dẫn đến chỗ bất tuân, và bị quăng xuống từ ánh sáng thiên đàng vào chốn tối tăm ở ngoài. Cũng vậy, chính khi con rắn thở hơi độc kiêu ngạo của nó, tức là lòng ham muốn được như Đức Chúa Trời, vào lòng tổ phụ đầu tiên của chúng ta, thì họ cũng sa ngã khỏi địa vị cao trọng của mình, rơi vào mọi sự khốn cùng mà loài người hiện đang chìm đắm trong đó. Trên trời và dưới đất, sự kiêu ngạo và sự tự tôn mình lên là cửa ngõ, là sự khai sinh, và là sự rủa sả của địa ngục.
Không gì có thể là sự cứu chuộc cho chúng ta ngoài sự khôi phục sự khiêm nhường đã mất, tức là mối quan hệ nguyên thủy và chân thật duy nhất của tạo vật đối với Đức Chúa Trời của nó. Vậy nên Chúa Giê-xu đã đến để đem sự khiêm nhường trở lại trên đất, để cho chúng ta được dự phần vào đó, và nhờ đó mà cứu chúng ta. Ở trên trời, Ngài đã hạ mình xuống để trở nên người. Sự khiêm nhường mà chúng ta thấy nơi Ngài đã chiếm lấy Ngài ngay từ khi Ngài còn ở trên trời; chính sự khiêm nhường ấy đã đem Ngài xuống, và Ngài đã đem nó từ trên ấy xuống. Ở đây trên đất, Ngài đã “tự hạ mình xuống, vâng phục cho đến chết” (Phi-líp 2:8); sự khiêm nhường của Ngài đã làm cho sự chết của Ngài có giá trị, và vì thế đã trở nên sự cứu chuộc của chúng ta. Và giờ đây, sự cứu rỗi mà Ngài ban cho không gì kém hơn và cũng không gì khác hơn là sự truyền ban chính sự sống và sự chết của Ngài, chính tâm tính và tinh thần của Ngài, chính sự khiêm nhường của Ngài, làm nền tảng và cội rễ cho mối quan hệ của Ngài với Đức Chúa Trời và cho công cuộc cứu chuộc của Ngài.
Chúa Giê-xu Christ đã nhận lấy chỗ đứng và làm trọn số phận của loài người, với tư cách một tạo vật, bằng đời sống khiêm nhường trọn vẹn của Ngài. Sự khiêm nhường của Ngài là sự cứu rỗi của chúng ta, và sự cứu rỗi của Ngài là sự khiêm nhường của chúng ta. Đời sống của những người được cứu và của các thánh đồ phải mang dấu ấn này của sự giải cứu khỏi tội lỗi và sự khôi phục trọn vẹn về tình trạng ban đầu của họ: toàn bộ mối quan hệ của họ với Đức Chúa Trời và với con người đều được ghi dấu bằng một sự khiêm nhường thấm nhuần mọi sự. Không có điều này, thì không thể có sự ở trong sự hiện diện của Đức Chúa Trời một cách thật sự, cũng không thể kinh nghiệm ơn của Ngài và quyền năng của Thánh Linh Ngài; trái lại, chỉ có sự thiếu vắng đức tin, tình yêu, niềm vui và sức mạnh bền vững.
Sự khiêm nhường là mảnh đất duy nhất mà trong đó các ân đức đâm rễ. Vì vậy, chỉ riêng sự thiếu khiêm nhường cũng đủ để giải thích mọi khiếm khuyết và mọi thất bại. Sự khiêm nhường không hẳn là một ân đức hay một đức hạnh bên cạnh những ân đức khác; nó là cội rễ của tất cả, vì chỉ riêng nó là thái độ đúng đắn trước mặt Đức Chúa Trời, và để cho Ngài làm mọi sự với tư cách là Đức Chúa Trời. Đức Chúa Trời đã dựng nên chúng ta là những hữu thể có lý trí, đến nỗi chúng ta càng thấu hiểu chân thật bản chất thật sự hay sự cần thiết tuyệt đối của một mệnh lệnh, thì sự vâng lời của chúng ta đối với mệnh lệnh ấy càng sẵn sàng và trọn vẹn hơn. Lời kêu gọi sống khiêm nhường đã bị Hội Thánh xem nhẹ quá nhiều, vì bản chất thật và tầm quan trọng của nó đã được hiểu biết quá ít.
Sự khiêm nhường không phải là điều gì đó chúng ta đem đến cho Đức Chúa Trời, hay điều Ngài ban cho; nó chỉ đơn giản là ý thức về sự hư không hoàn toàn của mình, là điều nảy sinh khi chúng ta thấy Đức Chúa Trời thật là tất cả, và trong ý thức ấy chúng ta nhường chỗ để Đức Chúa Trời được là tất cả. Khi tạo vật nhận biết rằng đây là sự cao quý thật, và bằng lòng để chính ý chí, tâm trí và tình cảm của mình trở nên cái bình mà trong đó sự sống và vinh hiển của Đức Chúa Trời sẽ vận hành và bày tỏ ra, thì người ấy thấy rằng sự khiêm nhường chỉ đơn giản là nhìn nhận sự thật về địa vị của mình là một tạo vật, và đầu phục Đức Chúa Trời.
Trong đời sống của những Cơ Đốc nhân sốt sắng, của những người theo đuổi và tuyên xưng sự thánh khiết, sự khiêm nhường đáng lẽ phải là dấu hiệu chính cho sự ngay thẳng của họ. Người ta thường nói rằng thực tế không phải như vậy. Phải chăng một lý do là vì trong sự dạy dỗ và gương mẫu của Hội Thánh, sự khiêm nhường chưa bao giờ có được vị trí quan trọng bậc nhất vốn thuộc về nó? Và điều này, đến lượt nó, là do người ta đã bỏ qua lẽ thật này: dù tội lỗi là một động lực mạnh mẽ thúc đẩy sự khiêm nhường, vẫn còn một động lực khác có ảnh hưởng rộng lớn và mạnh mẽ hơn nữa, chính là điều khiến các thiên sứ, điều đã khiến Chúa Giê-xu, và điều khiến những thánh đồ thánh khiết nhất trên thiên đàng trở nên khiêm nhường đến thế.
Dấu hiệu đầu tiên và chủ yếu của mối quan hệ của tạo vật, và là bí quyết của phước hạnh nơi nó, chính là sự khiêm nhường và sự hư không, là điều để cho Đức Chúa Trời được tự do là tất cả. Tôi tin chắc có nhiều Cơ Đốc nhân sẽ thừa nhận rằng trong điều này kinh nghiệm của họ rất giống kinh nghiệm của tôi: chúng ta đã biết Chúa từ lâu mà không nhận ra rằng lòng nhu mì và khiêm nhường phải là nét đặc trưng phân biệt người môn đồ, cũng như đã là nét đặc trưng của Thầy. Hơn nữa, sự khiêm nhường này không phải là điều tự nó sẽ đến, nhưng phải được biến thành đối tượng của sự khao khát, sự cầu nguyện, đức tin và sự thực hành một cách đặc biệt.
Khi chúng ta học Lời Đức Chúa Trời, chúng ta sẽ thấy những lời chỉ dạy rất rõ ràng và được lặp đi lặp lại nhiều lần mà Chúa Giê-xu đã ban cho các môn đồ về điểm này, và họ đã chậm hiểu Ngài biết bao. Ngay từ buổi đầu những suy gẫm của chúng ta, hãy thừa nhận rằng không có gì tự nhiên đối với con người bằng sự kiêu ngạo, không có gì quỷ quyệt và ẩn khuất khỏi tầm mắt chúng ta bằng nó, không có gì khó khăn và nguy hiểm bằng sự kiêu ngạo.
Hãy cảm biết rằng chỉ có lòng quyết tâm và sự kiên trì, trong khi chờ đợi Đức Chúa Trời và Đấng Christ, mới giúp chúng ta khám phá ra mình thiếu thốn ân đức khiêm nhường đến mức nào, và mình bất lực ra sao trong việc đạt được điều mình tìm kiếm.
Hãy học tập phẩm cách của Đấng Christ cho đến khi linh hồn chúng ta đầy dẫy lòng yêu mến và khâm phục sự hèn mọn của Ngài. Và hãy tin rằng, khi chúng ta tan vỡ dưới sự ý thức về sự kiêu ngạo của mình, và về sự bất lực của mình trong việc trừ bỏ nó, thì chính Chúa Giê-xu Christ sẽ ngự vào để ban cho chúng ta cả ân đức này nữa, như một phần của sự sống kỳ diệu của Ngài ở bên trong chúng ta.
GHI CHÚ A. “Tất cả những điều này là để làm cho khắp cõi đời đời đều biết rằng sự kiêu ngạo có thể làm cho những thiên sứ cao trọng nhất sa đọa thành ma quỷ, còn sự khiêm nhường có thể nâng loài thịt và huyết đã sa ngã lên đến ngai của các thiên sứ. Vậy, đây là mục đích lớn lao của việc Đức Chúa Trời dấy lên một cuộc sáng tạo mới từ một vương quốc thiên sứ đã sa ngã. Vì mục đích ấy, cuộc sáng tạo mới ấy đứng trong tình trạng chiến tranh giữa lửa và sự kiêu ngạo của các thiên sứ sa ngã với sự khiêm nhường của Chiên Con của Đức Chúa Trời, để tiếng kèn cuối cùng có thể vang lên lẽ thật lớn lao này qua khắp chiều sâu của cõi đời đời: rằng điều ác không thể có khởi đầu nào khác ngoài sự kiêu ngạo, và không thể có kết thúc nào khác ngoài sự khiêm nhường.
Lẽ thật là thế này: sự kiêu ngạo phải chết trong bạn, bằng không thì chẳng điều gì của thiên đàng có thể sống trong bạn. Dưới ngọn cờ của lẽ thật ấy, hãy phó chính mình cho tinh thần nhu mì và khiêm nhường của Chúa Giê-xu thánh khiết. Sự khiêm nhường phải gieo giống, bằng không thì sẽ chẳng có mùa gặt nào trên thiên đàng. Đừng xem sự kiêu ngạo chỉ là một tính khí không xứng hợp, cũng đừng xem sự khiêm nhường chỉ là một đức tính đứng đắn; vì một bên là sự chết, còn bên kia là sự sống; một bên là cả địa ngục, còn bên kia là cả thiên đàng. Bạn có sự kiêu ngạo trong mình bao nhiêu, thì bạn có các thiên sứ sa ngã đang sống trong mình bấy nhiêu; bạn có sự khiêm nhường thật bao nhiêu, thì bạn có Chiên Con của Đức Chúa Trời trong mình bấy nhiêu.
Giá như bạn thấy được mỗi sự nhen nhóm của lòng kiêu ngạo đã gây ra điều gì cho linh hồn mình, thì bạn sẽ nài xin mọi điều bạn gặp hãy giật con rắn độc ấy ra khỏi bạn, dù phải mất một bàn tay hay một con mắt. Giá như bạn thấy được trong sự khiêm nhường có một quyền năng ngọt ngào, thiên thượng và biến đổi biết bao, nó trục xuất nọc độc của bản tính bạn ra sao, và nhường chỗ cho Thánh Linh của Đức Chúa Trời sống trong bạn thế nào, thì bạn thà ước ao làm bệ chân cho cả thế gian còn hơn là thiếu đi dù chỉ một chút nhỏ nhất của sự khiêm nhường.” — Spirit of Prayer, Phần II, tr. 73, ấn bản Moreton, Canterbury, 1893.