Thế kỷ truyền giáo

Martyn Lloyd-Jones

David Martyn Lloyd-Jones (1899–1981), được biết đến với biệt danh “Bác sĩ”, là một thầy thuốc trẻ xuất sắc ở London — phụ tá của Sir Thomas Horder, bác sĩ riêng của nhà vua — đã…

Sinh
1899
Mất
1981
Trên Ochorus
2 bài giảng

Nên bắt đầu đọc từ đâu

Bài giảng của Martyn Lloyd-Jones (2)

Tiểu sử

  1. 1899
  2. 1927
  3. 1938
  4. 1943
  5. 1968
  6. 1981

Mới ngoài hai mươi tuổi, ông đã làm việc ở đỉnh cao của giới y khoa London — là phụ tá trẻ của Sir Thomas Horder, bác sĩ của Hoàng gia, người thầy thuốc riêng của chính nhà vua. Một sự nghiệp rực rỡ mở ra trước mắt ông: các văn bằng hành nghề lấy được trong khoảng năm năm, học vị tiến sĩ nghiên cứu, và dường như chính ông sẽ là người kế thừa chiếc áo choàng của một trong những thầy thuốc lừng danh nhất thời ấy. Rồi ông bỏ lại tất cả để đi chăn bầy một Hội Thánh truyền giáo giữa giới lao động ở vùng công nghiệp Nam Wales. Cả London kinh ngạc. Suốt phần đời còn lại, có thể nói, ông đã dành để giải thích lý do: rằng một thầy thuốc có thể làm dịu các triệu chứng của một con người nhưng không thể chạm đến căn bệnh nằm sâu tận gốc rễ trong người ấy, và căn bệnh gốc rễ ấy hoàn toàn không nằm trong thân thể.

Cậu bé xứ Wales trong một cửa hàng sữa ở London

David Martyn Lloyd-Jones sinh ngày 20 tháng 12 năm 1899 tại Cardiff, và từ năm 1906 lớn lên ở Llangeitho, Cardiganshire — vùng quê nói tiếng Wales thuần hậu, ngay giữa miền đất từng bừng cháy những cuộc phục hưng trước kia. Năm 1914, gia đình chuyển đến London và kinh doanh một cửa hàng sữa ở Westminster. Ông thông minh, đầy nghị lực và nhanh nhạy: từ Trường Trung học Marylebone, ông vào Trường Y của Bệnh viện St Bartholomew, “Bart’s”, một trong những bệnh viện giảng dạy danh giá bậc nhất nước Anh.

Những năm tháng ấy là một chuỗi thành tích không ngừng nghỉ. Ông đạt các văn bằng y khoa với hạng ưu, nhận học vị MD năm 1923 nhờ công trình nghiên cứu về bệnh viêm nội tâm mạc nhiễm khuẩn, trở thành Hội viên Học viện Hoàng gia các Bác sĩ năm 1925, và giữ chức trưởng phụ tá lâm sàng cho Horder — một người có tài chẩn đoán đã trở thành huyền thoại, và chàng trai Lloyd-Jones đã thấm nhuần tài năng ấy, không bao giờ đánh mất. Thói quen tự hỏi điều gì thật sự không ổn bên dưới những triệu chứng bày ra bên ngoài sẽ theo ông lên bục giảng và ở lại đó suốt năm mươi năm.

Căn bệnh thật sự

Vào khoảng giữa thập niên 1920, trong chừng hai năm, lời chẩn đoán đã quay ngược lại chính người thầy thuốc chẩn đoán. Đó không phải một khoảnh khắc kịch tính duy nhất — ông dần dần rơi vào sự cáo trách sâu xa về tội lỗi — nhưng kết luận của nó đủ rõ ràng để sắp xếp lại cả cuộc đời ông. Ông tin chắc rằng rắc rối sâu xa nhất nơi những người ông chữa trị không phải là chuyện y khoa mà là chuyện thuộc linh; rằng ông có thể cho một người về nhà khi thân thể đã được chắp vá lành lặn mà người ấy vẫn còn hư mất; rằng căn bệnh thật sự là tội lỗi, và chính ông đã chữa trị mọi thứ, ngoại trừ điều đang giết chết con người.

Từ niềm xác tín ấy nảy ra một quyết định mà theo mọi thước đo của thế gian đều thật vô lý. Vấn đề bên trong được giải quyết vào năm 1926, và năm 1927 ông rời ngành y để bước vào chức vụ Cơ Đốc, dưới sự bảo trợ của Giáo hội Trưởng Lão xứ Wales. Ngày 8 tháng 1 năm 1927, ông cưới Bethan Phillips — bản thân bà cũng là một bác sĩ có bằng hành nghề, và là cháu gái của nhà truyền đạo phục hưng xứ Wales Evan Phillips. Hai thầy thuốc vừa mới thành hôn ấy, sau tuần trăng mật, đi thẳng không phải đến một phòng khám ở phố Harley mà đến một phòng nhóm truyền giáo ở Port Talbot.

Giảng đạo là thần học tuôn chảy qua một con người đang bừng cháy.

— D. Martyn Lloyd-Jones, Giảng đạo và người giảng đạo (Preaching and Preachers)

Sandfields

Hội Thánh ấy là Hội Thánh Truyền Giáo Bethlehem thuộc Phong Trào Tiến Lên (Forward Movement) tại Sandfields, Aberavon — công tác truyền giáo nội địa của phái Giám Lý Calvin giữa tầng lớp lao động công nghiệp. Tiền trợ cấp của ông khoảng £220 mỗi năm. Ông sẽ ở lại đó mười một năm, từ năm 1927 đến năm 1938; đó là nơi chăn bầy đầu tiên của ông, và cũng là nơi duy nhất của ông tại xứ Wales.

Những gì đã xảy ra ở đó là lý do người ta đến nay vẫn còn kể lại câu chuyện này. Giữa những người lao động bình thường — phu bến tàu, kẻ nghiện rượu, những người đàn ông và đàn bà mà tôn giáo khả kính đã bỏ mặc — các cuộc đời được biến đổi cách rõ ràng và bền vững. Về sau, Bethan Lloyd-Jones đã viết hồi ký của riêng bà về những năm ấy, Kỷ niệm Sandfields (Memories of Sandfields), và cuốn sách đầy những cuộc biến đổi như thế: những người đàn ông cứng cỏi trở nên hiền hòa, những mái nhà tan nát được dựng lại. Những người có mặt khi ấy kể về những người bị rượu chè tàn phá nhận ra mình có thể dừng lại, và về ít nhất một người từng dính líu đến tà thuật đã hoàn toàn quay lưng với nó. Lloyd-Jones không dàn dựng những điều này hay quảng bá chúng; ông giảng, mộc mạc và thấu suốt, rồi phó thác kết quả cho Đức Chúa Trời. Điều đó xác nhận mọi điều ông đã đi đến chỗ tin: rằng Phúc Âm chạm đến căn bệnh mà y khoa và cải thiện xã hội không bao giờ chạm tới.

Ông tận tụy với từng cá nhân cũng như với đám đông — lại là bản năng chẩn đoán ấy, người bác sĩ ngồi bên một linh hồn đang bối rối và hỏi han như hỏi bệnh nhân cho đến khi căn bệnh thật sự lộ ra. Ông không tin vào sự phô trương, không tin vào tài hùng biện không mang sức nặng thuộc linh nào, mà thay vào đó khao khát điều ông gọi là sự xức dầu: sự xức dầu của Đức Thánh Linh trên lời nói của một con người, điều mà theo ông, nếu thiếu nó thì việc giảng đạo chỉ còn là diễn thuyết.

Nhà nguyện Westminster

Năm 1938, ông được mời về Nhà nguyện Westminster (Westminster Chapel) ở London, thoạt đầu cùng phục vụ bên cạnh G. Campbell Morgan đáng kính. Khi Morgan nghỉ hưu năm 1943, ông trở thành mục sư duy nhất, và giữ bục giảng ấy cho đến năm 1968, khi một cuộc đại phẫu vì bệnh ung thư chấm dứt chức vụ của ông tại đó. Suốt ba mươi năm, tuần này qua tuần khác, ông làm một việc về căn bản chẳng hợp thời chút nào: ông giảng liên tục qua từng sách của Kinh Thánh, từng câu một, có khi ở lại với một thư tín duy nhất trong nhiều năm.

Những loạt bài giảng lớn trở thành những cột mốc — loạt giải kinh sách Rô-ma vào các tối thứ Sáu kéo dài nhiều năm, một hành trình dài qua sách Ê-phê-sô vào các sáng Chúa Nhật, Nghiên cứu Bài Giảng Trên Núi (Studies in the Sermon on the Mount), và những bài giảng được tập hợp thành Suy sụp thuộc linh: Nguyên nhân và cách chữa trị (Spiritual Depression: Its Causes and Cure). Trong cuốn sách sau cùng ấy, đôi tai của người bác sĩ hiện ra không thể lẫn vào đâu được, biến một lời chẩn đoán thành một phương thuốc:

Bạn có nhận ra rằng phần lớn nỗi bất hạnh trong đời bạn là do bạn đang lắng nghe chính mình thay vì nói với chính mình không?

— D. Martyn Lloyd-Jones, Suy sụp thuộc linh

Ông trình bày toàn bộ hiểu biết của mình về công việc ấy trong loạt bài giảng năm 1969, được xuất bản thành Giảng đạo và người giảng đạo (Preaching and Preachers). Ông nói, giảng đạo là “lý luận bừng cháy”; một nền thần học không bốc cháy, đối với ông, là một nền thần học khiếm khuyết. Lúc ấy, ông đã là một nhân vật trung tâm trong một cuộc khôi phục rộng lớn hơn — sự hồi sinh của thần học Cải chánh và Thanh giáo tại Anh, việc thành lập Hội nghị Thanh giáo, những năm đầu của Banner of Truth Trust, và một công khó lâu dài giữa vòng sinh viên qua Inter-Varsity Fellowship. Ông không muốn điều nào trong số đó dựa trên cá tính con người. Ông không ngừng hướng sự chú ý khỏi người giảng đạo để về với Lời Chúa và Đức Thánh Linh, và ông cầu nguyện, giảng dạy hướng về sự phục hưng — một sự tuôn đổ tể trị mà không kỹ thuật nào có thể chế tạo ra — thay vì hướng về những con số mà chính ông có thể tự tạo ra.

Một bất đồng đắt giá

Ngày 18 tháng 10 năm 1966, tại Đại hội Quốc gia của Các Nhà Tin Lành Thuần Túy ở London, Lloyd-Jones đưa ra lời kêu gọi công khai, mời gọi các tín hữu Tin Lành thuần túy rời bỏ những hệ phái “pha trộn” về mặt giáo lý — những hệ phái đồng thời dung chứa cả những người dạy dỗ chối bỏ các điều cốt yếu của Phúc Âm — và cùng nhau đến với một sự hiệp nhất Tin Lành thuần túy hữu hình. John Stott, người chủ tọa buổi họp, đã dùng vị trí chủ tọa để bày tỏ sự bất đồng, kêu gọi các tín hữu Tin Lành thuần túy trong Anh giáo ở lại trong Giáo hội Anh. Cuộc trao đổi ấy mở ra một vết rạn lâu dài, và một lằn ranh chia cắt đã chạy xuyên qua giới Tin Lành thuần túy ở Anh trong nhiều năm sau đó.

Thật dễ bị cám dỗ, và cũng thật sai lầm, khi biến một trong hai người thành anh hùng và người kia thành kẻ phản diện. Cả hai đều tin kính; cả hai đều tin rằng mình đang trung tín; cả hai đều phải trả giá. Chính xác thì Lloyd-Jones kêu gọi điều gì — một hệ phái mới, một mối thông công lỏng lẻo, hay chỉ đơn giản là rút ra — đến nay vẫn còn tranh luận, và người viết tiểu sử của ông hiểu ông theo nghĩa hẹp hơn so với cách những người phê bình ông thời ấy đã hiểu. Điều không còn nghi ngờ gì là hai con người vốn kính trọng nhau đã nhận ra họ không thể đồng hành với nhau trong vấn đề này, và sự nguội lạnh trong tình thông công của họ đã khiến cả hai phải trả giá. Đó là một trong những nỗi buồn chân thật của câu chuyện, và nên để nó được chân thật như vậy.

Đừng giữ tôi lại

Ông giảng bài giảng cuối cùng vào năm 1980, tại một nhà nguyện ở Sussex, rồi yếu dần trong những tháng cuối đời khi bệnh ung thư tiến triển. Trong những ngày sau cùng, quá yếu để nói được nhiều, ông viết một mẩu giấy cho vợ và gia đình. Iain Murray, người viết tiểu sử của ông, đã ghi lại những lời ấy:

Đừng cầu nguyện cho tôi được lành bệnh. Đừng níu giữ tôi lại, đừng ngăn tôi đến với vinh hiển.

— mẩu giấy lúc lâm chung của ông, trong Iain Murray, Cuộc chiến của đức tin (The Fight of Faith)

Đó là phán quyết vững vàng của một con người đã dành tuổi trẻ để học cách đẩy lùi cái chết, và dành tuổi trưởng thành để học biết điều mà cái chết không thể chạm tới. Người thầy thuốc từng chiến đấu với bệnh tật tại Bart’s giờ đây xin được ra đi đến với phương thuốc duy nhất mà rốt cuộc ông thật sự quan tâm.

Những gì ông để lại

Lloyd-Jones để lại một kho tàng lớn những bài giảng giải kinh đến nay vẫn còn được đọc và được nghe, một thái độ nghiêm túc được khôi phục đối với việc giảng dạy Kinh Thánh, và ký ức về một con người đã từ bỏ một trong những sự nghiệp đáng ao ước nhất nước Anh vì ông đã xác định được điều gì thật sự không ổn nơi con người. “Bác sĩ” — mọi người đều gọi ông như thế, rất lâu sau khi ông đã thôi hành nghề — và cái tên ấy vẫn tiếp tục nói lên sự thật về ông. Ông chỉ đơn giản là đổi bệnh nhân, đổi căn bệnh mình chữa trị, và không bao giờ ngừng khai thác bệnh sử cho đến khi căn bệnh thật sự lộ ra.

Ông không phải là một người tử đạo, cũng không phải một nhà thần bí. Ông là một thầy thuốc xứ Wales đã đọc lòng người như cách ông từng được đào tạo để đọc một thân thể, tìm ra căn bệnh bên dưới các triệu chứng, và dành năm mươi năm để trao tặng phương thuốc duy nhất mà ông đã đi đến chỗ tin cậy. Với một độc giả bình thường chưa từng nghe đến tên ông, đó là điều đáng biết: ông tin rằng rắc rối sâu xa nhất trong mỗi người chúng ta đều có thể chữa lành, và ông đã từ bỏ mọi thứ mình có để nói lên điều đó.

Hỏi và đáp

Martyn Lloyd-Jones là ai?

David Martyn Lloyd-Jones (1899–1981), được biết đến với biệt danh “Bác sĩ”, là một thầy thuốc trẻ xuất sắc ở London — phụ tá của Sir Thomas Horder, bác sĩ riêng của nhà vua — đã rời ngành y để bước vào chức vụ, vì tin chắc rằng căn bệnh sâu xa nhất của nhân loại là căn bệnh thuộc linh. Sau mười một năm chăn bầy giữa giới lao động tại Sandfields, vùng công nghiệp Nam Wales, ông giảng giải Kinh Thánh tại Nhà nguyện Westminster, London, suốt ba mươi năm và trở thành một nhân vật trung tâm trong cuộc khôi phục lối giảng đạo Cải chánh ở thế kỷ hai mươi.

Sự nghiệp y khoa của ông như thế nào?

Sinh tại Cardiff năm 1899 và lớn lên ở vùng Cardiganshire nói tiếng Wales, ông cùng gia đình chuyển đến London và theo học tại Bệnh viện St Bartholomew, một trong những bệnh viện danh giá bậc nhất nước Anh. Những năm tháng ấy là một chuỗi thành tích không ngừng nghỉ: đạt các văn bằng với hạng ưu, nhận học vị MD năm 1923 nhờ nghiên cứu về bệnh viêm nội tâm mạc nhiễm khuẩn, trở thành hội viên Học viện Hoàng gia các Bác sĩ năm 1925, và giữ chức trưởng phụ tá lâm sàng cho Sir Thomas Horder, bác sĩ của Hoàng gia. Thói quen tự hỏi điều gì thật sự không ổn bên dưới những triệu chứng bày ra bên ngoài sẽ theo ông lên bục giảng.

Vì sao ông rời bỏ ngành y?

Vào giữa thập niên 1920, trong chừng hai năm, lời chẩn đoán đã quay ngược lại chính người thầy thuốc chẩn đoán. Ông tin chắc rằng rắc rối sâu xa nhất nơi những người ông chữa trị không phải là chuyện y khoa mà là chuyện thuộc linh — rằng ông có thể cho một người về nhà khi thân thể đã được chắp vá mà người ấy vẫn còn hư mất, rằng căn bệnh thật sự là tội lỗi, và rằng ông đã chữa trị mọi thứ, ngoại trừ điều đang giết chết con người. Năm 1927, ông rời ngành y để bước vào chức vụ, cưới Bethan Phillips (bản thân bà cũng là một bác sĩ có bằng hành nghề), và sau tuần trăng mật, hai người đi thẳng đến một phòng nhóm truyền giáo ở Nam Wales.

Điều gì đã xảy ra tại Sandfields?

Từ năm 1927 đến năm 1938, ông chăn bầy Hội Thánh Truyền Giáo Bethlehem thuộc Phong Trào Tiến Lên tại Sandfields, Aberavon, giữa tầng lớp lao động công nghiệp, với khoản trợ cấp khoảng 220 bảng Anh mỗi năm. Giữa những người bình thường mà tôn giáo khả kính đã bỏ mặc — phu bến tàu, kẻ nghiện rượu, những mái nhà tan nát — các cuộc đời được biến đổi cách rõ ràng và bền vững. Ông không dàn dựng hay quảng bá những điều ấy; ông giảng mộc mạc và thấu suốt, rồi phó thác kết quả cho Đức Chúa Trời, và điều đó xác nhận những gì ông đã đi đến chỗ tin: rằng Phúc Âm chạm đến căn bệnh mà y khoa và cải thiện xã hội không bao giờ chạm tới.

Ông đã làm gì tại Nhà nguyện Westminster?

Năm 1938, ông được mời về Nhà nguyện Westminster ở London, thoạt đầu cùng phục vụ bên cạnh G. Campbell Morgan, rồi trở thành mục sư duy nhất năm 1943 và giữ bục giảng ấy cho đến năm 1968. Suốt ba mươi năm, tuần này qua tuần khác, ông làm một việc chẳng hợp thời chút nào: ông giảng liên tục qua từng sách của Kinh Thánh, từng câu một, có khi ở lại với một thư tín duy nhất trong nhiều năm. Những loạt bài giảng lớn trở thành những cột mốc — loạt giải kinh sách Rô-ma kéo dài nhiều năm, một hành trình dài qua sách Ê-phê-sô, Nghiên cứu Bài Giảng Trên Núi, và những bài giảng được tập hợp thành “Suy sụp thuộc linh”.

Ông đã dạy gì về việc giảng đạo?

Ông trình bày toàn bộ hiểu biết của mình trong loạt bài giảng được xuất bản thành “Giảng đạo và người giảng đạo”, định nghĩa giảng đạo là “lý luận bừng cháy” và “thần học tuôn chảy qua một con người đang bừng cháy” — một nền thần học không bốc cháy, đối với ông, là một nền thần học khiếm khuyết. Ông khao khát điều ông gọi là sự xức dầu, tức sự xức dầu của Đức Thánh Linh trên lời nói của một con người, mà nếu thiếu nó thì việc giảng đạo chỉ còn là diễn thuyết; và ông không tin vào sự phô trương cũng như tài hùng biện không mang sức nặng thuộc linh nào.

Ông đã dạy gì về tâm trí và sự suy sụp thuộc linh?

Đôi tai của người bác sĩ hiện ra không thể lẫn vào đâu được trong lời khuyên nổi tiếng nhất của ông: “Bạn có nhận ra rằng phần lớn nỗi bất hạnh trong đời bạn là do bạn đang lắng nghe chính mình thay vì nói với chính mình không?” Cuốn “Suy sụp thuộc linh: Nguyên nhân và cách chữa trị” của ông đã biến một lời chẩn đoán thành một phương thuốc — dạy người tín hữu đang chán nản hãy giảng chân lý cho chính tấm lòng mình thay vì thụ động để cho tâm trạng của nó cuốn đi, đúng với bản năng mà ông đã mang từ bên giường bệnh lên bục giảng.

Sự bất đồng giữa ông và John Stott là gì?

Ngày 18 tháng 10 năm 1966, tại Đại hội Quốc gia của Các Nhà Tin Lành Thuần Túy, Lloyd-Jones kêu gọi các tín hữu Tin Lành thuần túy rời bỏ những hệ phái “pha trộn” về mặt giáo lý và cùng nhau đến với một sự hiệp nhất Tin Lành thuần túy hữu hình; John Stott, người chủ tọa, đã dùng vị trí chủ tọa để bày tỏ sự bất đồng, kêu gọi các tín hữu Tin Lành thuần túy trong Anh giáo ở lại trong Giáo hội Anh. Cuộc trao đổi ấy mở ra một vết rạn lâu dài xuyên suốt giới Tin Lành thuần túy ở Anh. Cả hai người đều tin kính và tin rằng mình đang trung tín, cả hai đều phải trả giá, và sự nguội lạnh trong tình thông công của họ là một trong những nỗi buồn chân thật của câu chuyện.

Ông qua đời như thế nào?

Ông giảng bài giảng cuối cùng vào năm 1980 và yếu dần trong những tháng cuối đời khi bệnh ung thư tiến triển. Quá yếu để nói được nhiều, ông viết một mẩu giấy cho gia đình: “Đừng cầu nguyện cho tôi được lành bệnh. Đừng níu giữ tôi lại, đừng ngăn tôi đến với vinh hiển.” Đó là phán quyết vững vàng của một con người đã dành tuổi trẻ để học cách đẩy lùi cái chết, và dành tuổi trưởng thành để học biết điều mà cái chết không thể chạm tới. Ông qua đời bình an trong giấc ngủ ngày 1 tháng 3 năm 1981, Ngày Thánh David, và được an táng giữa miền quê phía tây xứ Wales, quê hương xuất thân của ông.

Ông để lại những gì?

Ông để lại một kho tàng lớn những bài giảng giải kinh đến nay vẫn còn được đọc và được nghe, một thái độ nghiêm túc được khôi phục đối với việc giảng dạy Kinh Thánh, và ký ức về một con người đã từ bỏ một trong những sự nghiệp đáng ao ước nhất nước Anh vì ông đã xác định được điều gì thật sự không ổn nơi con người. Mọi người đều gọi ông là “Bác sĩ” rất lâu sau khi ông đã thôi hành nghề, và cái tên ấy vẫn tiếp tục nói lên sự thật: ông đã đổi bệnh nhân, đổi căn bệnh mình chữa trị, và không bao giờ ngừng khai thác bệnh sử cho đến khi căn bệnh thật sự lộ ra. Ông tin rằng rắc rối sâu xa nhất trong mỗi người chúng ta đều có thể chữa lành, và đã từ bỏ mọi thứ để nói lên điều đó.

Chân dung: Ligonier Ministries