
Nên bắt đầu đọc từ đâu
Bắt đầu với
Suy Tưởng
Sách của Blaise Pascal (1)
Tiểu sử
Hiếm có ai trong lịch sử thông minh xuất chúng như Blaise Pascal. Năm mười sáu tuổi, ông viết một luận văn hình học mà các nhà toán học lão thành ở Paris khó lòng tin là do chính cậu bé ấy viết. Năm mười chín tuổi, ông chế tạo một trong những cỗ máy tính toán cơ học đầu tiên. Chưa đến ba mươi tuổi, các thí nghiệm của ông về chân không đã lật đổ một quan niệm có từ thời Aristotle, và những lá thư ông trao đổi với Pierre de Fermat đã đặt nền móng cho lý thuyết xác suất. Thế nhưng đêm quan trọng nhất đời ông lại chẳng liên quan gì đến những con số. Ông trải qua đêm ấy một mình trong phòng, với cuốn Kinh Thánh mở ra trước mặt, và khi đêm ấy qua đi, ông viết xuống một từ duy nhất bằng chữ in hoa: LỬA.
Một đứa trẻ thiên tài trong một mái nhà tang tóc
Blaise Pascal sinh ngày 19 tháng 6 năm 1623 tại Clermont, thuộc vùng núi Auvergne ở miền trung nước Pháp. Cha ông, Étienne Pascal, là một quan tòa được kính trọng và là một nhà toán học nghiệp dư tài năng. Mẹ ông, Antoinette Begon, qua đời khi Blaise mới ba tuổi, và Étienne không bao giờ tái hôn. Ông dồn hết tâm sức nuôi dạy ba người con: Gilberte, người chị cả, Blaise, và cô em út Jacqueline. Năm 1631, ông đưa cả gia đình lên Paris và tự mình dạy dỗ các con.
Étienne có một kế hoạch rõ ràng. Blaise phải học tiếng La-tinh và tiếng Hy Lạp trước, còn toán học thì để sau, nên người cha cất các sách hình học ngoài tầm tay cậu bé. Nhưng kế hoạch ấy đã không cầm cự nổi trước chính đứa trẻ. Theo lời chị gái ông là Gilberte, cậu bé Blaise, khi còn chưa biết tên gọi đúng của các thứ, đã tự mình tìm ra nhiều mệnh đề đầu tiên của Euclid, bằng cách lấy than vẽ các hình lên sàn nhà. Sau chuyện đó, Étienne mở sách ra cho con và đưa con trai đến những buổi gặp gỡ của các học giả quanh Cha Marin Mersenne, nơi những bộ óc khoa học lỗi lạc nhất nước Pháp tụ họp trò chuyện.
Từ thuở nhỏ, Pascal cũng đã yếu ớt. Về sau Gilberte nhớ lại rằng ông từng nói từ năm mười tám tuổi, ông chưa trải qua một ngày nào mà không đau đớn. Những cơn đau đầu, những cơn hành hạ của bộ máy tiêu hóa, và có lúc gần như tê liệt, đã đeo đuổi ông suốt quãng đời ngắn ngủi còn lại. Toàn bộ thiên tài của ông phải vận hành qua một thân thể lúc nào cũng phụ lòng ông.
Năm 1639, Étienne được bổ nhiệm làm ủy viên thuế của nhà vua tại Rouen, vùng Normandy. Công việc ấy đồng nghĩa với vô tận những phép tính. Để làm nhẹ gánh cho cha, Blaise thiết kế một cỗ máy gồm các bánh răng và bánh xe có thể làm phép cộng và phép trừ. Trong những năm sau đó, ông chế tạo chừng năm mươi mẫu thử, và chiếc “Pascaline” đến nay vẫn được nhớ đến như một cột mốc trong lịch sử ngành điện toán.
Lần thức tỉnh đầu tiên
Tháng 1 năm 1646, Étienne trượt chân trên băng ở Rouen và bị thương nặng ở hông. Hai quý ông giỏi nghề nắn xương, anh em nhà Deschamps, đã đến ở với gia đình trong mấy tháng trời khi ông dưỡng thương. Họ là những môn đệ sốt sắng của Viện phụ Saint-Cyran và của phong trào lấy tu viện Port-Royal làm trung tâm. Phong trào ấy, về sau được gọi là phái Jansen, nhấn mạnh rằng loài người hoàn toàn lệ thuộc vào ân điển của Đức Chúa Trời, và kêu gọi các tín hữu sống một đời sống Cơ Đốc nghiêm túc, hết lòng.
Hai anh em mang theo sách vở, và cả nhà Pascal bắt đầu đọc. Blaise đọc, và được cảm động sâu xa. Lần đầu tiên, ông thấy Cơ Đốc giáo không phải là một gia tài đáng kính được thừa hưởng, mà là một đòi hỏi trên toàn bộ cuộc đời. Cả gia đình đều được biến đổi. Jacqueline, người nhiệt thành nhất trong cả nhà, bắt đầu khao khát đời sống tu trì.
Nhưng lần hoán cải đầu tiên ấy chưa đi tới tận gốc rễ. Pascal vẫn là một nhà khoa học mang hoài bão cháy bỏng. Trong hai năm 1647 và 1648, ông bắt tay chứng minh rằng chân không thật sự có thể tồn tại trong tự nhiên. Theo sự chỉ dẫn của ông, người anh rể Florin Périer đã mang một cột thủy ngân lên núi Puy de Dôme, ngọn núi lửa cổ phía trên Clermont, và cho thấy mực thủy ngân hạ xuống khi ông leo lên cao. Không khí có trọng lượng, và quan niệm cho rằng “tự nhiên ghê sợ chân không” phải bị gạt bỏ. Thí nghiệm ấy làm cho Pascal nổi danh khắp châu Âu.
Những năm tháng thế tục
Étienne Pascal qua đời vào tháng 9 năm 1651. Jacqueline, giờ đây được tự do, chẳng bao lâu đã vào Port-Royal làm nữ tu. Lúc đầu Blaise phản đối quyết định của em, phần vì cô đơn, phần vì chuyện phần gia tài của em, và sự rạn vỡ ấy làm cả hai đều đau lòng. Cha đã mất, em gái ở trong tu viện, các thầy thuốc lại khuyên ông nghỉ ngơi và tìm thú tiêu khiển, Pascal bước vào các phòng khách thượng lưu của Paris. Ông kết bạn với Công tước trẻ de Roannez và với những người lịch lãm, sành đời, và ông nghiên cứu cờ bạc cùng các trò chơi may rủi. Từ cuộc nghiên cứu ấy nảy sinh những lá thư nổi tiếng ông trao đổi với Fermat năm 1654, đặt nền cho toán học xác suất.
Về sau ông nhìn lại những năm tháng ấy với lòng buồn rầu. Thế nhưng ngay giữa những năm ấy, như sau này ông kể với Jacqueline, ông đã cảm thấy một nỗi chán ghét thế gian ngày càng lớn và một cảm giác lạ lùng như bị Đức Chúa Trời bỏ rơi. Tài năng, bạn bè và danh tiếng đã không lấp đầy được ông. Đến mùa thu năm 1654, ông thường đến thăm em gái ở Port-Royal và trút hết nỗi trống rỗng của mình cho em.
Đêm của lửa
Vào thứ Hai, ngày 23 tháng 11 năm 1654, Pascal ở một mình trong phòng tại Paris. Ông không bao giờ nói về điều đã xảy ra ở đó. Sau khi ông qua đời, một người giúp việc cảm thấy có vật gì cứng trong lớp lót áo khoác của ông và tìm thấy một mảnh giấy da gấp lại, bên trong là một tờ giấy cũ hơn, cả hai đều mang cùng những lời ấy bằng nét chữ của Pascal. Suốt tám năm, ông đã khâu bản ghi ấy vào mỗi chiếc áo khoác mới mình mặc. Bản ghi bắt đầu bằng ngày và giờ, “từ khoảng mười giờ rưỡi tối cho đến khoảng mười hai giờ rưỡi đêm”, rồi tiếp đến:
LỬA. Đức Chúa Trời của Áp-ra-ham, Đức Chúa Trời của Y-sác, Đức Chúa Trời của Gia-cốp, không phải của các triết gia và các học giả. Chắc chắn, chắc chắn, cảm nhận, vui mừng, bình an. Đức Chúa Trời của Chúa Giê-xu Christ.
— Blaise Pascal, bản Ghi Nhớ
Đức Chúa Trời mà Pascal gặp đêm ấy không phải là “nguyên nhân đầu tiên” của các triết gia, Đấng mà một người khôn ngoan có thể dùng lý lẽ để lần mò tới gần. Ngài là Đức Chúa Trời hằng sống của Kinh Thánh, Đức Chúa Trời đã kêu gọi Áp-ra-ham và là Đấng chỉ được biết đến qua Chúa Giê-xu Christ. Từ đêm ấy, trọng tâm đời sống Pascal đã dời chỗ. Ông không thôi suy nghĩ, nhưng ông không còn sống vì vinh quang của riêng mình nữa.
Tháng 1 năm 1655, ông đi tĩnh tâm tại Port-Royal-des-Champs, tu viện nằm trong thung lũng phía tây nam Paris. Tại đó, ông trò chuyện rất lâu với vị linh hướng của tu viện là Isaac Le Maistre de Saci về triết gia ngoại giáo Epictetus và nhà hoài nghi Montaigne. Ông ra về với niềm xác tín rằng mỗi người chỉ thấy một nửa sự thật về con người, hoặc sự cao cả hoặc sự khốn cùng của con người, và chỉ có Phúc Âm mới giữ được cả hai lại với nhau.
Những lá thư gửi người tỉnh lẻ
Chưa đầy một năm sau, ngòi bút của Pascal đã được cần đến. Đầu năm 1656, nhà thần học hàng đầu của Port-Royal là Antoine Arnauld bị đưa ra xét xử trước Sorbonne, và các bạn hữu của Port-Royal muốn công chúng hiểu điều gì đang thật sự bị đe dọa. Dưới bút danh “Louis de Montalte”, Pascal viết một lá thư được cho là gửi tới một người bạn ở tỉnh lẻ. Lá thư rõ ràng, dí dỏm và dễ đọc đến nỗi bán hết ngay lập tức, và mười bảy lá thư khác tiếp nối từ tháng 1 năm 1656 đến tháng 3 năm 1657.
Trong Những lá thư gửi người tỉnh lẻ (Provincial Letters), Pascal chĩa ngọn lửa của mình vào nền thần học luân lý mà một số tác giả dòng Tên thời ông giảng dạy. Ông lập luận rằng đó là một hệ thống những phân biệt tinh vi, cho phép người ta giữ lấy tội lỗi mình mà vẫn cảm thấy bình an với Đức Chúa Trời. Ông trích dẫn chính sách vở của họ để chống lại họ, với một giọng mỉa mai sâu cay, có sức tàn phá ghê gớm. Những lá thư bị kết án và bị đốt theo lệnh nhà cầm quyền, nhưng không ai có thể xóa chúng khỏi tâm trí người đã đọc. Đến nay chúng vẫn được xem là một trong những tác phẩm khai sinh nền văn xuôi Pháp hiện đại. Đằng sau sự dí dỏm ấy là nỗi bận tâm của một người chăn bầy: đừng để tình yêu dành cho Đức Chúa Trời bị đánh đổi lấy một lương tâm dễ dãi.
Chiếc gai thánh
Ngay giữa cuộc tranh đấu ấy, một chuyện đã xảy ra trong chính gia đình Pascal. Cháu gái mười tuổi đồng thời là con đỡ đầu của ông, Marguerite Périer, con của Gilberte, đang là học trò tại Port-Royal ở Paris. Hơn ba năm trời, cô bé mắc chứng rò tuyến lệ, một vết loét mưng mủ ở khóe mắt làm sưng cả khuôn mặt và tiết ra thứ dịch hôi thối. Các thầy thuốc gần như chẳng còn hy vọng gì, ngoài một lần đốt chữa đầy đau đớn.
Pascal xúc động sâu xa. Ông chọn làm con dấu riêng hình một con mắt có mão gai bao quanh, cùng với lời của Phao-lô, Scio cui credidi, “biết ta đã tin Đấng nào”. Sự kiện ấy cũng hướng tâm trí ông đến một công trình lớn hơn. Nếu Đức Chúa Trời vẫn còn ban dấu lạ, thì tại sao vẫn còn biết bao người không tin? Làm thế nào để người hoài nghi thành thật, kẻ chạy theo khoái lạc, người thế gian thờ ơ, được dẫn đến chỗ xem xét Đấng Christ cách nghiêm túc?
Bản biện giáo vĩ đại
Pascal bắt tay viết một tác phẩm bênh vực đức tin Cơ Đốc không giống bất kỳ tác phẩm nào trước đó. Ông không định khởi đầu bằng những bằng chứng từ thiên nhiên, vì ông cho rằng chúng chẳng thuyết phục được ai. Ông sẽ khởi đầu bằng chính con người: sự cao cả và nỗi khốn cùng của con người, sự bất an của con người, những trò tiêu khiển không bao giờ dứt để lảng tránh câu hỏi duy nhất thật sự quan trọng. Ông muốn chứng tỏ rằng chỉ một mình Cơ Đốc giáo giải thích được câu đố ấy, rồi sau đó chứng tỏ rằng Cơ Đốc giáo là chân thật.
Con người chỉ là một cây sậy, vật yếu ớt nhất trong thiên nhiên; nhưng đó là một cây sậy biết suy tưởng.
— Blaise Pascal, Pensées
Ông miệt mài với công trình ấy nhiều năm, ghi vội các ý tưởng lên những mẩu giấy vụn, xếp chúng thành từng xấp và xâu chúng lại với nhau bằng sợi dây. Bệnh tật cứ liên tục cắt ngang công việc. Đến năm 1659, nhiều khi ông hầu như chẳng làm được gì, và cuốn sách lớn ấy không bao giờ được hoàn tất. Những gì còn lại sau khi ông qua đời, gần một nghìn mảnh rời, được các bạn hữu ở Port-Royal xuất bản năm 1670 dưới tên Pensées, tức “Suy tưởng”. Trong đó có cuộc đánh cược nổi tiếng, nơi Pascal thúc giục người hoài nghi nhận ra rằng mình không thể tránh việc đặt cược cả cuộc đời vào bên này hay bên kia. Và trong đó có một câu đã sống lâu hơn tác giả của nó hàng bao thế kỷ:
Trái tim có những lý lẽ mà lý trí không hề biết đến.
— Blaise Pascal, Pensées
Khi nói “trái tim”, Pascal không có ý nói đến cảm xúc đơn thuần. Ông muốn nói đến phần trong chúng ta nắm bắt trực tiếp những chân lý đầu tiên, và yêu mến hay khước từ Đức Chúa Trời. Ông tin rằng đức tin là “Đức Chúa Trời được cảm nhận bởi trái tim, chứ không phải bởi lý trí”. Thế nhưng Pensées không chỉ là lý luận. Một vài trang cảm động nhất của tác phẩm là những trang suy niệm, trên hết là “Mầu nhiệm của Chúa Giê-xu”, được viết khi Pascal quỳ gối trong tâm thần bên cạnh Đấng Christ trong vườn Ghết-sê-ma-nê. Ở đó ông nghe Chúa phán với mình: “Con hãy được an ủi, con sẽ chẳng tìm kiếm Ta, nếu con chưa tìm thấy Ta”, và ông viết:
Chúa Giê-xu sẽ ở trong cơn hấp hối cho đến tận thế. Chúng ta không được ngủ trong suốt thời gian ấy.
— Blaise Pascal, Pensées
Dùng bệnh tật cách đúng đắn
Những năm cuối đời của Pascal đầy dẫy buồn thương và đau đớn. Tháng 10 năm 1661, người em gái yêu dấu Jacqueline qua đời, đúng vào sinh nhật thứ ba mươi sáu của cô. Cái chết của cô đến ngay sau khi các nữ tu Port-Royal bị ép ký vào một bản tuyên thệ chống lại những giáo huấn mà họ hằng trân quý. Sức khỏe của chính Pascal càng suy sụp thêm. Ông từ bỏ mọi tiện nghi mà mình có thể bớt được, bán phần lớn đồ đạc trong nhà và đem tiền cho người nghèo. Đúng với tính cách của mình, ông quan tâm đến một kế hoạch mới: những cỗ xe công cộng đầu tiên của Paris, gọi là “xe năm xu”, bắt đầu chạy vào tháng 3 năm 1662. Đó là dịch vụ xe chở khách công cộng đầu tiên của thành phố, và Pascal đã hứa dành phần thu nhập của mình từ đó cho người nghèo.
Lòng bác ái theo ông cho đến cuối cùng. Ông đã đón một gia đình nghèo về sống trong nhà mình, và khi một đứa trẻ trong nhà ấy ngã bệnh, ông không đuổi họ đi. Thay vào đó, ông rời bỏ chính ngôi nhà của mình và dọn sang nhà Gilberte. Tại đó, vào mùa hè năm 1662, bệnh tình ông ngày càng trầm trọng. Ông nài xin được khiêng đến Nhà thương dành cho người bệnh nan y để có thể chết giữa những người nghèo, và khi các thầy thuốc không cho phép, ông xin được đưa một người nghèo đau ốm vào nhà và chăm sóc người ấy như chính ông được chăm sóc. Ông khao khát được dự Tiệc Thánh, và trong những giờ phút cuối cùng, khi có một lúc tỉnh táo, ông đã nhận lãnh Tiệc Thánh với niềm vui mừng.
“Xin Đức Chúa Trời chẳng bao giờ bỏ tôi” là một trong những lời cuối cùng của ông. Blaise Pascal qua đời lúc một giờ sáng ngày 19 tháng 8 năm 1662. Ông hưởng dương ba mươi chín tuổi. Ông được an táng tại nhà thờ Saint-Étienne-du-Mont ở Paris, chỉ cách nơi ông qua đời một quãng đi bộ ngắn.
Di sản
Pascal để lại một di sản khoa học đủ làm thỏa mãn hầu hết mọi người: tam giác Pascal, định luật Pascal về áp suất, nền tảng của lý thuyết xác suất, cỗ máy tính toán. Một đơn vị đo áp suất hiện đại và một ngôn ngữ lập trình máy tính mang tên ông. Nhưng chính cuốn sổ ghi những suy tưởng dang dở mới là điều đem lại nhiều ích lợi nhất. Hơn ba thế kỷ qua, Pensées đã nói với những người chẳng bao giờ mở một cuốn sách thần học: sinh viên, người hoài nghi, kẻ chán chường và người bất an, bất cứ ai từng mơ hồ nhận ra rằng những trò tiêu khiển của mình đang che giấu điều gì đó khỏi chính mình. Pascal gặp họ ở đó, với một sự thành thật về thân phận con người mà khó ai lẩn tránh được.
Ông cũng cho thấy một trí tuệ vĩ đại và một tấm lòng khiêm nhường không phải là kẻ thù của nhau. Chính con người đã cân trọng lượng của không khí trên một ngọn núi đã quỳ gối trong bóng tối Ghết-sê-ma-nê và nghe Đấng Christ phán: “Ta đã nghĩ đến con trong cơn hấp hối của Ta.” Ông đã thử nghiệm những tuyên bố của lý trí xa hơn hầu hết mọi người cùng thời, và ông đã tìm thấy giới hạn của nó. Cả cuộc đời ông đã tìm được chốn nghỉ ngơi trong mấy lời ngắn ngủi ông mang theo trong áo khoác: “Đức Chúa Trời của Chúa Giê-xu Christ… Vui mừng, vui mừng, vui mừng, những giọt nước mắt vui mừng.”
Hỏi và đáp
Blaise Pascal là ai?
Blaise Pascal (1623–1662) là một nhà toán học, nhà vật lý và nhà tư tưởng Cơ Đốc người Pháp, người đã nổi danh khắp châu Âu nhờ các thí nghiệm về chân không và công trình về xác suất. Vào đêm ngày 23 tháng 11 năm 1654, ông đã gặp Đức Chúa Trời hằng sống trong một trải nghiệm mà ông ghi lại trong bản Ghi Nhớ và khâu vào áo khoác mang theo suốt phần đời còn lại. Những lá thư gửi người tỉnh lẻ và tác phẩm dang dở Pensées của ông vẫn là những trước tác Cơ Đốc sâu sắc và thấu suốt bậc nhất từng được viết ra.
Blaise Pascal sinh ra khi nào và ở đâu?
Ông sinh ngày 19 tháng 6 năm 1623 tại Clermont, thuộc vùng núi Auvergne ở miền trung nước Pháp. Cha ông, Étienne Pascal, là một quan tòa được kính trọng và là một nhà toán học nghiệp dư tài năng; mẹ ông, Antoinette Begon, qua đời khi Blaise mới ba tuổi. Étienne không bao giờ tái hôn và tự mình nuôi dạy ba người con là Gilberte, Blaise và Jacqueline, đưa cả gia đình lên Paris năm 1631 và dạy dỗ các con tại nhà.
Blaise Pascal được biết đến nhờ những gì trong toán học và khoa học?
Khi còn nhỏ, ông đã tự mình tìm ra nhiều mệnh đề đầu tiên của Euclid, bằng cách lấy than vẽ các hình lên sàn nhà. Năm mười chín tuổi, ông bắt đầu chế tạo một cỗ máy tính toán, chiếc Pascaline, để làm nhẹ công việc thuế vụ của cha. Trong hai năm 1647 và 1648, theo sự chỉ dẫn của ông, người anh rể đã mang thủy ngân lên núi Puy de Dôme, chứng minh rằng không khí có trọng lượng và lật đổ quan niệm cho rằng tự nhiên ghê sợ chân không. Những lá thư năm 1654 ông trao đổi với Fermat đã đặt nền cho lý thuyết xác suất.
Blaise Pascal lần đầu đến với một đức tin nghiêm túc như thế nào?
Tháng 1 năm 1646, cha ông bị thương ở hông vì trượt chân trên băng ở Rouen, và hai anh em giỏi nghề nắn xương tên là Deschamps đã đến ở với gia đình trong thời gian ông dưỡng thương. Họ là những môn đệ sốt sắng của phong trào lấy tu viện Port-Royal làm trung tâm, về sau được gọi là phái Jansen, vốn nhấn mạnh sự lệ thuộc hoàn toàn vào ân điển của Đức Chúa Trời. Qua sách vở của họ, lần đầu tiên Pascal thấy Cơ Đốc giáo là một đòi hỏi trên toàn bộ cuộc đời. Nhưng lần hoán cải đầu tiên ấy chưa đi tới tận gốc rễ, và hoài bão khoa học của ông vẫn còn nguyên.
Bản Ghi Nhớ của Blaise Pascal là gì?
Vào thứ Hai, ngày 23 tháng 11 năm 1654, từ khoảng mười giờ rưỡi tối cho đến mười hai giờ rưỡi đêm, Pascal đã có một trải nghiệm về Đức Chúa Trời khi ở một mình trong căn phòng của ông tại Paris. Ông ghi lại điều đó và khâu bản ghi vào mỗi chiếc áo khoác mới suốt tám năm; một người giúp việc đã tìm thấy nó sau khi ông qua đời. Bản ghi bắt đầu: “LỬA. Đức Chúa Trời của Áp-ra-ham, Đức Chúa Trời của Y-sác, Đức Chúa Trời của Gia-cốp, không phải của các triết gia và các học giả”, và kêu lên: “Vui mừng, vui mừng, vui mừng, những giọt nước mắt vui mừng.” Bản ghi kết thúc bằng lời khấn nguyện hoàn toàn thuận phục Chúa Giê-xu Christ.
Những lá thư gửi người tỉnh lẻ của Pascal nói về điều gì?
Đầu năm 1656, khi nhà thần học hàng đầu của Port-Royal là Antoine Arnauld bị đưa ra xét xử trước Sorbonne, Pascal đã dùng bút danh Louis de Montalte viết một lá thư được cho là gửi tới một người bạn ở tỉnh lẻ. Mười bảy lá thư khác tiếp nối cho đến tháng 3 năm 1657. Với giọng mỉa mai sâu cay, có sức tàn phá ghê gớm, ông công kích nền thần học luân lý mà một số tác giả dòng Tên giảng dạy, nền thần học mà theo ông cho phép người ta giữ lấy tội lỗi mình mà vẫn cảm thấy bình an với Đức Chúa Trời. Những lá thư bị kết án và bị đốt, nhưng vẫn là những tác phẩm khai sinh nền văn xuôi Pháp.
Phép lạ Chiếc gai thánh là gì?
Cháu gái mười tuổi đồng thời là con đỡ đầu của Pascal, Marguerite Périer, học trò tại Port-Royal, đã mắc một vết loét mưng mủ ở khóe mắt suốt hơn ba năm. Ngày 24 tháng 3 năm 1656, các nữ tu chạm vào mắt cô bé một thánh tích mà họ tôn kính là một chiếc gai từ mão gai của Đấng Christ, và chỉ trong vài ngày vết loét đã lành; giới chức Giáo hội công nhận sự chữa lành ấy vào tháng 10 năm đó. Pascal chọn làm con dấu riêng hình một con mắt trong mão gai cùng với lời “biết ta đã tin Đấng nào”.
Pensées của Pascal là gì?
Pascal bắt tay viết một tác phẩm bênh vực Cơ Đốc giáo, không khởi đầu bằng những bằng chứng từ thiên nhiên mà bằng chính con người, với sự cao cả và nỗi khốn cùng của con người. Bệnh tật khiến tác phẩm không được hoàn tất, và gần một nghìn mảnh rời đã được các bạn hữu của ông ở Port-Royal xuất bản năm 1670 dưới tên Pensées, tức Suy tưởng. Trong đó có cuộc đánh cược nổi tiếng, câu “Con người chỉ là một cây sậy... nhưng đó là một cây sậy biết suy tưởng”, và bài suy niệm Mầu nhiệm của Chúa Giê-xu: “Chúa Giê-xu sẽ ở trong cơn hấp hối cho đến tận thế.”
Pascal muốn nói gì khi viết rằng trái tim có những lý lẽ của nó?
Trong Pensées, Pascal viết: “Trái tim có những lý lẽ mà lý trí không hề biết đến.” Khi nói trái tim, ông không có ý nói đến cảm xúc đơn thuần, mà là phần trong chúng ta nắm bắt trực tiếp những chân lý đầu tiên, và yêu mến hay khước từ Đức Chúa Trời. Ông tin rằng đức tin là “Đức Chúa Trời được cảm nhận bởi trái tim, chứ không phải bởi lý trí”. Đức Chúa Trời mà ông gặp trong đêm của lửa không phải là nguyên nhân đầu tiên của các triết gia, mà là Đức Chúa Trời hằng sống của Kinh Thánh, Đấng chỉ được biết đến qua Chúa Giê-xu Christ.
Blaise Pascal qua đời như thế nào?
Yếu ớt từ thuở nhỏ, ông nói rằng từ năm mười tám tuổi ông chưa trải qua một ngày nào mà không đau đớn. Sau khi em gái Jacqueline qua đời vào tháng 10 năm 1661, sức khỏe ông càng suy sụp thêm; ông ban cho người nghèo rất nhiều và viết Lời cầu xin Đức Chúa Trời cho biết dùng bệnh tật cách đúng đắn. Sau khi nhường ngôi nhà của mình cho một gia đình nghèo có đứa con bị bệnh, ông qua đời tại nhà Gilberte lúc một giờ sáng ngày 19 tháng 8 năm 1662, hưởng dương ba mươi chín tuổi, với lời: “Xin Đức Chúa Trời chẳng bao giờ bỏ tôi.” Ông được an táng tại nhà thờ Saint-Étienne-du-Mont, Paris.